Kinh nghiệm nâng cao chất lượng phát triển thể chất cho trẻ 24 -36 tháng
trong trường mầm non
PHẦN 1. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đất nước Việt Nam tiến tới năm 2020 với sự thay đổi của nền kinh tế, xã
hội và công nghệ cùng với nó là hình ảnh người công dân Việt Nam mới với
trình độ học vấn cao, năng động, sáng tạo, có khả năng xử lý thông tin cao, có
khả năng tự lựa chọn và giải quyết các vấn đề đặt ra trong cuộc sống, thích ứng
với sự biến đổi không ngừng của xã hội. Trách nhiệm này đặt trên vai
ngành giáo dục mầm non đòi hỏi ngành phải có những nội dung, chương trình
phù hợp, đổi mới phương pháp dạy và học một cách tích cực. Giáo dục không
chỉ hoàn thành việc đào tạo những con người thích ứng với xã hội mà còn đào
tạo ra những con người đủ phẩm chất và trí tuệ, thể lực để đón đầu sự phát triển
của xã hội.
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói:
Trẻ em như búp trên cành
Biết ăn ngủ biết học hành là ngoan
Trẻ em những năm đầu của cuộc sống còn rất non nớt, rất cần sự chăm sóc
của người lớn, đó là sự chăm sóc không chỉ là vật chất mà còn cả về tinh thần.
Ngay từ khi cất tiếng khóc chào đời, trẻ đã có những vận động nhưng đó chỉ là
những vận động nhỏ từ các cơ non nớt của trẻ. Cùng với thời gian các cơ trong
cơ thể lớn dần vận động của trẻ ngày một thay đổi rõ rệt và sự tham gia tích cực
của hệ xương, hệ cơ và sự điều khiển của hệ thần kinh. Khi trẻ vận động, gân,
1
1
cơ, khớp cùng phối hợp vận động và phát triển. Vì vậy vận động có ý nghĩa
quan trọng đối với sự phát triển thể lực và giúp hệ thần kinh của trẻ phát triển.
huynh….Nếu trẻ không được chuẩn bị đầy đủ về kỹ năng, thể lực, về tâm lí sẵn
sàng đi học thì đó là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng chất
lượng yếu kém của các cấp học sau
Từ những lý do trên tôi lựa chọn đề tài “Kinh nghiệm nâng cao chất
lượng phát triển thể chất cho trẻ 24 -36 tháng trong trường mầm non
.”
2. Mục đích nghiên cứu:
– Tìm ra một số biện pháp phát triển thể chất cho trẻ trẻ 24 -36 tháng trong
trường mầm non.
– Hướng dẫn trẻ kỹ năng vận động thông qua phát triển thể chất.
3. Đối tượng nghiên cứu:
Tập trung nghiên cứu: Kinh nghiệm nâng cao chất lượng phát triển thể
chất cho trẻ 24 -36 tháng trong trường mầm non. Năm học 2016 – 2017.
4 Phạm vi áp dụng:
Thực hiện đề tài ở nhóm lớp mẫu giáo 24 -36 tháng trong trường mầm non nơi
tôi cong tác.
3
3
PHẦN 2. NỘI DUNG
Chương 1: Cơ Sở khoa học của SKKN
1. Cơ sở lý luận của SKKN.
Trong thời đại ngày nay, khoa học kỹ thuật phát triển như vũ bão, công cuộc xây
dựng quê hương đổi mới từng ngày, vì vậy tri thức giảng dạy ở trong nhà trường
phải là những kiến thức cơ bản, hiện đại, sát thực tiễn, dựng làm chìa khúa để
mở cánh cửa khoa học, là cái vốn mà thế hệ trẻ có thể vận dụng vào cuộc sống
tiếp tục học lên, tự bồi dưỡng và tiếp thu các quá trình đào tạo tiếp theo trong
được khoẻ mạnh thông minh, hồn nhiên, ít ốm đau. Tạo điều kiện cho trẻ làm
5
5
quen với môi trường xung quanh cũng là tiền đề tốt cho trẻ bước vào ngưỡng
cửa của trưòng tiểu học.
Việc nâng cao chất lượng giáo dục phát triển thể chất cho trẻ 24 – 36 tháng là
rất cần thiết và liên tục đã chải qua nhiều năm, nhiều người thực hiện. Thế
nhưng ở mỗi địa phương thì việc nâng cao chất lượng phát triển thể chất cho trẻ
24 – 36 tháng có sự khác nhau. Việc nâng cao chất lượng phát triển thể chất cho
trẻ 24 – 36 tháng luôn được xác định và xúc tiến ngay từ đầu những năm học,
nhưng kết quả vẫn chưa được như kế hoạch đề ra. Vì vậy là một giáo viên phụ
trách nhóm lớp 24 – 36 tháng thì tôi cũng muốn sẽ tìm ra biệp pháp thích hợp
để nâng cao chất lượng giáo dục phát triển thể chất cho trẻ 24 – 36 tháng và đạt
hiệu quả và đây cũng là nhiệm vụ nóng bỏng, không chỉ riêng cán bộ quản lý mà
còn là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng của giáo viên kết hợp với giáo viên trong tổ
đang trực tiếp chăm sóc nuôi dưỡng và giáo dục trẻ.
Thực tế hiện nay trong trường mẫu giáo, chúng tôi thấy rằng sự quan tâm
đúng mức tới thể dục cho trẻ mẫu giáo thực sự chưa đầy đủ lắm.Chính vì vậy
chúng tôi đó chọn đề tài “Một biện pháp để nâng cao chất lượng phát triển
thể chất cho trẻ 24 -36 tháng trong trường mầm non”
2. Cơ sở thực tiễn của SKKN.
Hiện nay ngành học mầm non đang tiếp tục thực hiện việc tổ chức hỡnh thức
giỏo dục trẻ theo hướng đổi mới. Nõng cao chất lượng giảng dạy theo hướng
tớch cực .
6
ủng hộ về cơ sở vật chất, trang thiết bị cho lớp nên công việc của tôi cũng gặp
nhiều thuận lợi hơn. Nhà trờng rất quan tâm đến chất lợng phỏt triển thể chất.
Và về cơ sở vật chất của nhà trường cú:
+ Cỏc phũng học thoỏng mỏt, sõn chơi rộng, thuận tiện cho trẻ tham gia cỏc
hoạt động vận động.
+ Cỏc trang thết bị tương đối đầy đủ để phục vụ cho trẻ hoạt động.
- Về phớa học sinh:
Học sinh ngoan ngoón, lễ phộp, tớch cực tham gia hoạt động mà cụ giỏo tổ
chức.
- Về phía giáo viên:
Giáo viên trong lớp nhiệt tình, tích cực học tập nâng cao trình độ chuyên
môn nghiệp vụ. Hoàn thành các công việc được giao.
2. Khó khăn.
Ngoài những thuận lợi trên, trong công việc tôi vẫn còn gặp nhiều khó khăn cụ
thể như sau:
8
8
- Trẻ chưa tập trung chú ý trong giờ học.
- Trẻ nhút nhát ít trao đổi, phát biểu ý kiến.
- Trẻ chưa thực sự hứng thú trong giờ học.
*Nguyên nhân dẫn đến thực trạng là:
- Cha có đủ đồ dùng dạy học cần thiết cho bộ môn
- Giáo viên cha tích cực sử dụng đồ dùng dạy học, thao tác sử dụng cha thành kỹ
năng.
- Trẻ ít được giao tiếp với bạn bè, với cô trong giờ học.
Từ những lí do trên nên việc nâng cao chất lượng phát triển thể chất cho trẻ 24 –
10
10
1. Giải phỏp thứ nhất: Thể dục sỏng.
Như chỳng ta đó biết, tỏc dụng của thể dục buổi sỏng đối với trẻ em hàng
ngày cú ý nghĩa to lớn về giỏo dục và sức khỏe cho trẻ em, đặc biệt là trẻ ở lứa
tuổi mẫu giỏo và mầm non. Buổi sỏng ngay sau khi ngủ dậy tập thể dục đơn
giản, trẻ tớch lũy được sự sảng khoỏi cho cả ngày.
Tập luyện thường xuyờn như vậy, cơ thể của trẻ nõng cao hoạt động của
cỏc cơ quan của cơ thể, thỳc đẩy sự phỏt triển những kỹ năng vận động cần
thiết, củng cố cỏc nhúm cơ, hỡnh thành tư thế đỳng đắn.
Thể dục sỏng hàng ngày cho trẻ vào một thời gian nhất định trước bữa ăn
sỏng. Thời gian tập khoảng 15 phỳt. Cũng như cỏc buổi tập khỏc, trẻ nờn mặc
quần ỏo thớch hợp để dễ vận động. Trang bị dụng cụ như gậy, nơ, vũng, quả
bụng, cờ …thể dục phự hợp với động tỏc để tạo hứng thỳ cho trẻ tập. Giỏo viờn
nờn quan sỏt cỏch đứng của trẻ, tư thế đầu, vai, mụng và đặc biệt là cột sống của
trẻ. Trẻ cần đứng thẳng, vai thả đều, khụng lờn gõn, tay cử động thoải mỏi,
khụng cỳi đầu. Giữ cho trẻ tư thế đứng ngay cả khi nghỉ, khi đi bộ, chạy và làm
cỏc cử động khỏc. Số lần lặp lại mỗi bài tập phụ thuộc vào tớnh chất mỗi động
tỏc, cũng như trỡnh độ thể lực của trẻ. Những bài tập khú, cú khối lượng vận
động lớn chỉ nờn lặp lại 2- 3 lần, cũn động tỏc phỏt triển chung đối với tay, chõn
thỡ nờn từ 4- 6 lần. Chọn động tỏc và sắp xếp bài tập cho trẻ cần theo một số
quy định. Trước hết động tỏc phải phự hợp và hấp dẫn đối với trẻ em. Bài tập
phải cú tỏc động hoàn thiện kĩ năng đi, chạy, bũ, tung, thỳc đẩy sự hỡnh thành
11
11
trọng động.
b. Trọng động:
Tập những động tỏc mới, hoặc ụn động tỏc cũ hay nõng cao trỡnh độ luyện tập
của trẻ.
+ Rốn luyện phỏt triển thõn thể toàn diện và cỏc tố chất thể lực.
Bồi dưỡng và giỏo dục ý chớ, phẩm chất đạo đức tốt cho trẻ.
* Thực hiện bài tập phỏt triển chung:
- Phỏt triển và rốn luyện cỏc nhúm cơ chớnh; cơ bả vai, cơ chõn, cơ mỡnh,
những động tỏc phỏt triển hệ hụ hấp và những động tỏc hỗ trợ cho bài tập vận
động cơ bản.
Vớ dụ: Bài tập vận động cơ bản là “nộm xa” thỡ khi chọn động tỏc cho bài tập
phỏt triển chung, giỏo viờn lưu ý chọn động tỏc tay đưa từ dưới lờn cao và tập
động tỏc này số lần nhiều hơn cỏc động tỏc cũn lại. Hoặc bài tập vận động cơ
bản là “bật nhảy tại chỗ”, nhiệm vụ chớnh là tập cho trẻ biết nhỳn chõn, giỏo
viờn nờn chọn bài tập phỏt triển chung cú động tỏc đứng lờn ngồi xuống nhiều
hơn.
13
13
Khi tập, nờn cho trẻ cầm cỏc dụng cụ như cờ, nơ, quả bụng, gậy thể dục,…
nhưng cỏc dụng cụ đú phải phự hợp với vận động và khụng gõy mệt mỏi cho
trẻ. Cỏc dụng cụ đú phải tạo cho trẻ lượng vận động chớnh xỏc, được sắp đặt
theo từng thể loại để dễ lấy và phõn phỏt cho trẻ. Khi chia dụng cụ cho trẻ, giỏo
viờn phải lựa chọn cỏc biện phỏp sao cho khụng mất thời gian và phải được tiến
hành nhanh, gọn. Cần chỳ ý kết hợp sử dụng dụng cụ và tập tay khụng cho trẻ
để trẻ cú cảm giỏc đỳng về động tỏc khi tập khụng cú dụng cụ.
* Vận động cơ bản:
Hỡnh thành và vận động kĩ năng cơ bản ở trẻ. Giỏo viờn cần hướng dẫn tỉ mỉ
Đưa cơ thể về trạng thỏi bỡnh thường sau quỏ trỡnh vận động liờn tục. Giỏo
viờn phải làm cho trẻ cú cảm giỏc thoải mỏi, phấn khởi đỡ mệt mỏi, khụng chỏn
học. Giỏo viờn cú thể tiến hành nhiều hỡnh thức : cho trẻ đi vũng trũn, hớt thở ,
trũ chơi vận động tĩnh như : “Búng bay xanh”, “Tỡm đồ chơi”.
15
15
Vớ dụ :
Cụ cho trẻ đi vũng trũn dưới nền nhạc 1 – 2 phỳt, hớt thở sõu .
* Nhận xột tiết học
Giỏo viờn cú thể nhận xột ngay trong tiết học hoặc cuối tiết học, trong tiết học
khen chờ trẻ kịp thời. Cuối tiết học chủ yếu động viờn trẻ, khen là chớnh.
3. Giải phỏp thứ 3: Hoạt động ngoài trời
Hoạt động ngoài trời là một trong những hoạt động vui chơi mà trẻ hứng thỳ
nhất, mang lại cho trẻ nhiều niềm vui và kiến thức cần thiết về thế giới xung
quanh chỳng.
Trẻ nhận thức thế giới xung quanh bằng cỏch tiếp xỳc, tỡm hiểu, khỏm phỏ
và quan tõm đến những gỡ xảy ra ở cuộc sống xung quanh mỡnh .
Qua hoạt động ngoài trời trẻ thỏa món nhu cầu hoạt động, nhu cầu tỡm
hiểu khỏm phỏ của trẻ.
Hoạt động vui chơi ngoài trời giỳp cho trẻ được vận động thụng qua cỏc
trũ chơi từ đú giỳp trẻ phỏt triển thể chất đồng thời tạo cho trẻ sự nhanh nhẹn và
thớch ứng với mụi trường tự nhiờn đồng thời trẻ tự tin, mạnh dạn trong cuộc
sống.
- Hoạt động giỳp phỏt triển vận động ở trẻ: Chơi với cỏc đồ chơi cú sẵn trong
trường
16
hợp.
* Phương phỏp hướng dẫn trẻ tập luyện.
- Cụ là người hướng dẫn và tập cựng trẻ. Cụ vừa hướng dẫn trẻ tập vừa
động viờn khuyến khớch trẻ thực hiện nhất là với những trẻ nhỏ khi thực hiện
bài tập thụ động, cụ vừa tập vừa cho trẻ vừa núi chuyện õu yếm với trẻ, khụng
yờu cầu trẻ phải làm đỳng kĩ thuật động tỏc, khụng phõn tớch kỹ phõn đoạn
động tỏc, chỉ động viờn trẻ cố gắng thực hiện đỳng vận động.
* Hỡnh thức tổ chức tập luyện.
Đối với trẻ 24 – 36 thỏng: Cỏc hoạt động phỏt triển thể chất được thực
hiện qua hoạt động thể dục sỏng, hoạt động cú chủ đớch, và trũ chơi vận động ở
mọi lỳc mọi nơi.
- Tổ chức theo địa điểm: thực hiện ở trong lớp, ngoài sõn.
- Tổ chức theo đối tượng: thực hiện với từng cỏ nhõn trẻ hoặc từng nhúm nhỏ 2
– 3 trẻ hay cũng cú thể với nhúm cú đụng trẻ hơn.
18
18
Chương 4. Kiểm chứng cỏc giải phỏp đó được triển khai của SKKN.
* Kết quả trên trẻ:
- Đầu năm học khảo sỏt trờn trẻ của lớp tụi với tổng số trẻ là 25 chỏu thỡ kết quả
thu được là 19/25 = 76% trẻ chưa cú cỏc kỹ năng vận động, trẻ cũn lỳng tỳng
khi thực hiện vận động, cũn 6/25 = 24% trẻ bước đầu biết thực hiện vận động
dưới sự hướng dẫn của cụ.
- Nhưng đến cuối năm khảo sỏt học sinh của lớp tụi thỡ kết quả đó được nõng
lờn rừ rệt cụ thể là: Tổng số học sinh là 29 chỏu thỡ cú 26/29 = 89% trẻ đó cú kỹ
năng và thực hiện tốt cỏc vận động trong cỏc hoạt động chỉ cũn lại
3/29 = 11% là thực hiện vẫn chưa thành thạo cỏc vận động là do cỏc chỏu mới
giỏo viờn linh hoạt và sỏng tạo hơn ntrong việc xỏc định lựa chọn, tổ chức cỏc
hoạt động chăm súc giỏo dục trẻ, cũng như nghiờn cứu lồng ghộp cỏc hỡnh thức
với nhau, tạo cho trẻ hứng thỳ tham gia vào cỏc hoạt động tạo điều kiện cho trẻ
phỏt triền một cỏch toàn diện .
Những phương phỏp và biện phỏp, hỡnh thức mà tụi thực hiện trờn đõy chắc
chắn sẽ cú những hạn chế, tụi mong được sự gúp ý của mọi người để chỳng tụi
hoàn thành tốt cụng việc mà chỳng tụi đang thực hiện. Có nh vậy thì việc “
Nõng cao chất lượng giỏo dục phỏt triển thể chất cho trẻ 24 – 36 thỏng.’’mới đạt
đợc kết quả cao.
20
20
2. Hiệu quả thiết thực của SKKN.
Từ việc thực hiện trờn và kết quả đó đạt được :
- Trong cụng tỏc giảng dạy, người giỏo viờn phải yờu nghề mến trẻ, luụn
tỡm tũi cỏc biện phỏp ỏp dụng phự hợp, mới để tạo hứng thỳ cho trẻ thực hiện
cỏc kỹ năng .
- Tớch cực học hỏi đồng nghiệp , sỏch bỏo …..
- Cụ giỏo phải nghiờn cứu kỹ nội dung cần cung cấp cho trẻ phự hợp và
chớnh xỏc, nhất là ỏp dụng cỏc hỡnh thức sỏng tạo , nõng cao kiến thức cho trẻ
vỡ trẻ rất thớch cỏi mới ( tỡnh tũ mũ ham hiểu biết )
- Cỏc tiết học phải đựơc trang bị đầy đủ dung cụ thể dục, dụng cụ đẹp.
Sõn bói tập và đảm bảo tớnh an toàn
- Cần chỳ trọng tuyờn truyền cụng tỏc chăm súc giỏo dục trẻ mầm non
cho các bậc cha mẹ học sinh và cộng đồng .
Trên đây là bản sáng kiến kinh nghiệm " Nâng cao chất lượng giáo dục phát
triển thể chất cho trẻ 24 – 36 tháng." đợc áp dụng ở nhúm 24 – 36 tháng.
Việc nâng cao chất lượng giáo dục thể chất sẽ gúp phần quan trọng vào việc
giúp trẻ khoẻ mạnh, phát triển toàn diện. Chớnh vỡ thế, tôi đã đi sâu nghiên cứu
về thực trạng phát triển thể chất của trẻ ở trờng tôi đặc biệt là đối với trẻ 24 -36
thỏng . Việc nõng cao phỏt triển thể chất cho trẻ sẽ giỳp trẻ phỏt triển về kỹ
năng vận động để trẻ cú một thể lực khỏe mạnh. Trẻ chỉ có thể phát triển, khoẻ
mạnh, thông minh có nề nếp, khi đợc sống trong môi trờng thật sự yêu thơng
chăm sóc và chú ý khuyến khích giúp đỡ của ngời lớn.
Trên cơ sở đó, nhằm mục đích giúp trẻ phát triển thể chất, cơ thể khoẻ mạnh,
phát triển toàn diện, tôi đã nghiên cứu tìm ra “Một biện pháp để nâng cao chất
23
23
lượng phát triển thể chất cho trẻ 24 -36 tháng trong trường mầm non.”. Từ đó
giúp trẻ có đợc cơ thể khỏe mạnh để trẻ phát triển một cách tốt nhất. Đây cũng
là một hình thức để tôi tự học, tìm tòi, sáng tạo, nâang cao chuyên môn nghiệp
vụ của mình.
MỤC LỤC
Phần 4. PHỤ LỤC
- Tài liệu tham khảo
1. Tài liệu bồi dưỡng thường xuyờn CBQL và giỏo viờn mầm non
2. Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trỡnh giỏo dục mầm non nhà trẻ( 3 –
36 thỏng)
- Tư liệu, tranh, ảnh minh họa….
24
24