BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

ĐẶNG VĂN THÔNG

GIÁO DỤC PHÒNG, CHỐNG MA TÚY CHO THANH NIÊN
DỰA VÀO CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VĨNH LONG,
TỈNH VĨNH LONG

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

HÀ NỘI, 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

ĐẶNG VĂN THÔNG

GIÁO DỤC PHÒNG, CHỐNG MA TÚY CHO THANH NIÊN
DỰA VÀO CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VĨNH LONG,
TỈNH VĨNH LONG

Chuyên ngành: Giáo dục và Phát triển cộng đồng
Mã ngành: Thí điểm
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học
PGS.TS. NGUYỄN ĐỨC SƠN

HÀ NỘI, 2017

Đặng Văn Thông


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

CB

:

Cán bộ

GD

:

Giáo dục

GD&ĐT

:

Giáo dục và Đào tạo

MT

:

Ma túy

Nxb

MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .............................................................................................................. 1
1. Tính cấp thiết của đề tài ................................................................................. 1
2. Mục đích nghiên cứu ....................................................................................... 3
3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu ............................................................... 3
4. Giả thuyết khoa học ........................................................................................ 3
5. Nhiệm vụ nghiên cứu ...................................................................................... 4
6. Giới hạn, phạm vi nghiên cứu ........................................................................ 4
7. Phương pháp nghiên cứu ................................................................................ 4
8. Cấu trúc của luận văn ..................................................................................... 6
Chương 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ GIÁO DỤC PHÒNG, CHỐNG MA TÚY
CHO THANH NIÊN DỰA VÀO CỘNG ĐỒNG ............................................. 7
1.1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề ...................................................... 7
1.2. Các khái niệm cơ bản của đề tài ...................................................... 11
1.2.1. Giáo dục ............................................................................................ 11
1.2.2. Cộng đồng ......................................................................................... 13
1.2.3. Ma túy ................................................................................................ 14
1.2.3.1. Ma túy là gì? .......................................................................................... 14
1.2.4.2. Đặc điểm của ma túy. ............................................................................. 16
1.2.3.3. Nguồn gốc của ma túy ............................................................................ 16
1.2.3.4. Phân loại ma túy .................................................................................... 20
1.2.3.5. Các hình thức sử dụng chất ma túy: ...................................................... 21
1.2.3.6. Biểu hiện của người nghiện ma túy........................................................ 21
1.2.3.7. Nguyên nhân nghiện ma túy ................................................................... 22
1.2.3.8. Ảnh hưởng của ma túy đối với con người – xã hội ................................ 23
1.2.4. Phòng, chống ma túy ......................................................................... 25
1.2.5. Giáo dục phòng, chống ma túy ......................................................... 26
1.2.6. Giáo dục phòng, chống ma túy dựa vào cộng đồng. ......................... 26
1.3. Một số đặc điểm của thanh niên ngày nay ....................................... 26


2.3. Thực trạng nhận thức của thanh niên, cộng đồng dân cư và cán bộ
các ban, ngành, đoàn thể trên địa bàn thành phố Vĩnh Long về ma túy
và tệ nạn ma túy ...................................................................................... 48
2.3.1. Nhận thức của thanh niên về khái niệm ma túy ............................... 48
2.3.2. Nhận thức của thanh niên về nguồn gốc của ma túy ....................... 49
2.3.3. Nhận thức của thanh niên về các con đường ma túy xâm nhập vào cơ thể . 49
2.3.4. Nhận thức của thanh niên, người dân trong cộng đồng và cán bộ các
ban, ngành, đoàn thể về các biểu hiện nghiện ma túy ............................... 50
2.3.5. Nhận thức của thanh niên về nguyên nhân nghiện ma túy ............. 51
2.3.6. Nhận thức của thanh niên, người dân trong cộng đồng và cán bộ các
ban, ngành, đoàn thể về tác hại của ma túy ............................................... 52
2.4. Thực trạng thực hiện công tác giáo dục phòng, chống ma túy cho
thanh niên dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long ....... 53
2.4.1. Nhận thức về công tác giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên
dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long .............................. 54
2.4.1.1. Nhận thức của cộng đồng dân cư và cán bộ các ban, ngành, đoàn thể về
tầm quan trọng của công tác giáo dục phòng chống ma túy cho thanh niên ......... 54
2.4.1.2. Mức độ quan tâm của cộng đồng dân cư và cán bộ các ban, ngành,
đoàn thể về công tác giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên ................. 55
2.4.2. Mức độ tổ chức các hoạt động giáo dục phòng, chống ma túy cho
thanh niên dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long ........... 56
2.4.3. Mục tiêu của công tác giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên
dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long .............................. 57
2.4.4. Mức độ thực hiện các nội dung giáo dục phòng, chống ma túy cho
thanh niên dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long ........... 58
2.4.5. Thực trạng tham gia các hoạt động giáo dục phòng, chống ma túy cho
thanh niên của các lực lượng cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long .. 59
2.4.5.1. Các lực lượng cộng đồng tham gia công tác giáo dục phòng, chống ma
túy cho thanh niên ............................................................................................... 59



3.2.4. Tăng cường sự phối hợp giữa lực lượng Công an và các lực lượng
cộng đồng trong công tác giáo dục pháp luật nói chung và giáo dục phòng,
chống ma túy cho thanh niên nói riêng ...................................................... 87
3.2.5. Đảm bảo các điều kiện cơ sở vật chất, nguồn kinh phí cho công tác giáo
dục phòng, chống ma túy cho thanh niên ..................................................... 90
3.2.6. Bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ
chuyên trách công tác giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên................. 93
3.2.7. Phát huy tính chủ động, tích cực của thanh niên trong công tác giáo
dục phòng, chống ma túy ............................................................................. 95
3.2.8. Thực hiện một cách thường xuyên và hiệu quả công tác kiểm tra, đánh
giá kết quả giáo dục phòng chống ma túy cho thanh niên ............................ 96
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp ...................................................... 98
3.4. Khảo nghiệm các biện pháp nâng cao hiệu quả giáo dục phòng, chống ma
túy cho thanh niên dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long ....... 99
3.4.1. Khái quát chung về quá trình khảo nghiệm .............................................. 99
3.4.2. Phân tích kết quả khảo nghiệm ............................................................. 100
3.4.2.1. Mức độ cần thiết của các biện pháp giáo dục PCMT cho TN dựa vào CĐ
trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .......................................... 100
3.4.2.2. Tính khả thi của các biện pháp giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh
niên dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ...... 103
Tiểu kết chương 3 ............................................................................................ 107
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ................................................................. 109
1. Kết luận ........................................................................................................ 109
2. Khuyến nghị ................................................................................................. 110
TÀI LIỆU THAM KHẢO .............................................................................. 112


DANH MỤC CÁC BẢNG SỐ LIỆU
Bảng 2.1. Thống kê số liệu về TNMT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long .......... 46

trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .......................................... 100
Bảng 3.2. Tính khả thi của các biện pháp giáo dục PCMT cho TN dựa vào CĐ trên
địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .................................................. 103


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Tệ nạn ma túy là hiểm họa lớn cho toàn xã hội, gây tác hại cho sức khỏe,
làm suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây
ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và an ninh quốc gia.
Tệ nạn ma túy đã lan rộng ra tất cả các tỉnh, thành phố, đến mọi thành
phần, lứa tuổi, đặc biệt là trong thanh niên. Đối với bản thân người sử dụng ma
túy sẽ gây tổn hại về sức khỏe, suy giảm sức lao động, gây tổn hại đến thần kinh
người sử dụng, sinh ra bệnh tâm thần, có thể gây ra những hành vi nguy hiểm
cho bản thân và mọi người xung quanh. Trường hợp sử dụng ma túy quá liều có
thể bị chết đột ngột. Mặt khác, ma túy còn gây tổn hại nghiêm trọng về mặt
kinh tế của bản thân và gia đình người sử dụng. Sử dụng ma túy tốn nhiều tiền
bạc, khi đã nghiện ma túy, người nghiện luôn có xu hướng tăng liều lượng dùng,
chi phí về tiền của ngày càng lớn, dẫn đến họ bị khánh kiệt về kinh tế.
Đối với xã hội, hàng năm, Nhà nước phải chi phí hàng ngàn tỷ đồng cho
việc xóa bỏ cây thuốc phiện, cho công tác cai nghiện ma túy, công tác phòng,
chống và kiểm soát ma túy. Ma túy cũng làm suy giảm lực lượng lao động của
gia đình và xã hội, làm cho thu nhập quốc dân giảm, chi phí cho dự phòng và
chăm sóc y tế lại tăng, ảnh hưởng đến đến đầu tư nước ngoài, khách đến du lịch;
ma túy cũng làm nảy sinh, gia tăng tội phạm trong nước gây ảnh hưởng đến an
ninh, trật tự, là nguyên nhân nảy sinh các tệ nạn xã hội (TNXH) khác.
Đảng, Nhà nước ta rất quan tâm đến công tác phòng, chống ma túy, đã
ban hành luật Phòng, Chống ma túy (có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/6/
2001), làm cơ sở pháp lý cho các ngành, các cấp đẩy mạnh công tác phòng,
chống ma túy. Các ngành, các cấp cũng đã có nhiều chủ trương, biệp pháp

thành phố có 304 người nghiện ma túy, trong đó có 150 thanh niên (dưới 30
tuổi) nghiện ma túy, 100% số xã, phường có người nghiện ma túy. Cấp ủy và
chính quyền các cấp trong thành phố Vĩnh Long đã có nhiều chương trình, kế
hoạch và đề ra nhiều biện pháp để phòng, chống ma túy trong thanh niên, đạt
được những kết quả nhất định. Tuy nhiên, công tác giáo dục phòng, chống ma
túy cho thanh niên trên địa bản thành phố vẫn còn những hạn chế, chưa đi vào
2


chiều sâu, nếu như đề ra được những biện pháp giáo dục thiết thực hơn, phù hợp
hơn cho thanh niên thì công tác phòng, chống ma túy trong thanh niên sẽ hiệu
quả hơn.
Xuất phát từ những lý do trên, đề tài: “Giáo dục phòng, chống ma túy
cho thanh niên dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh
Vĩnh Long” được lựa chọn để tiến hành nghiên cứu.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn giáo dục phòng, chống ma túy
cho thanh niên trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long, đề xuất các
biện pháp giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên dựa vào cộng đồng
nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động này, góp phần làm lành mạnh hóa xã hội
và phát triển cộng đồng bền vững.
3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên dựa vào cộng đồng.
3.2. Khách thể nghiên cứu
Hoạt động phòng, chống ma túy cho thanh niên dựa vào cộng đồng trên
địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long.
4. Giả thuyết khoa học
Hoạt động giáo dục phòng, chống ma túy cho thanh niên trên địa bàn
thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long đã được thực hiện bởi các chủ thể khác

- Đề tài chỉ nghiên cứu trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long.
7. Phương pháp nghiên cứu
7.1. Các cách tiếp cận:
- Tiếp cận giáo dục học.
- Tiếp cận phát triển cộng đồng.
7.2. Các phương pháp nghiên cứu
7.2.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lí luận.
7.2.1.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp lí thuyết: Luận văn phân tích
và tổng hợp các tài liệu, lí luận liên quan, bao gồm:
4


- Lí luận về GD phòng, chống ma túy cho TN dựa vào cộng đồng.
- Các văn kiện, văn bản chỉ đạo, điều hành công tác GD phòng, chống ma
túy cho TN dựa vào cộng đồng.
- Các công trình khoa học, các bài báo đã được công bố.
7.2.1.2 Phương pháp phân loại và hệ thống hóa lý thuyết: Luận văn sử dụng
phương pháp phân loại và hệ thống hóa kiến thức để sắp xếp phân loại các nghiên
cứu về GD phòng, chống ma túy cho TN dựa vào cộng đồng.
7.2.2. Nhóm hương pháp nghiên cứu thực tiễn:
7.2.2.1.Phương pháp quan sát.
Quan sát các hình thức biểu hiện của công tác GD phòng, chống ma túy
cho TN dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố Vĩnh Long.
7.2.2.2. Phương pháp điều tra giáo dục.
Đề tài xây dựng phiếu hỏi nhằm thu thập các thông tin, số liệu về thực trạng
GD phòng, chống ma túy cho TN dựa vào cộng đồng trên địa bàn thành phố
Vĩnh Long.
7.2.2.3. Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động giáo dục.
Nghiên cứu phân tích các sản phẩm hoạt động để có cái nhìn toàn diện
hơn về công tác GD phòng, chống ma túy cho TN dựa vào cộng đồng trên địa


Chương 1
CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ GIÁO DỤC PHÒNG, CHỐNG MA TÚY CHO
THANH NIÊN DỰA VÀO CỘNG ĐỒNG
1.1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề
1.1.1. Ở nước ngoài
Ma túy vốn có lịch sử từ rất lâu đời, nhưng vài thập kỷ gần đây việc lạm
dụng và buôn lậu các chất ma túy đã bùng nổ mạnh mẽ hơn lúc nào hết ở tất cả
các quốc gia trên thế giới việc nghiện ma túy đã để lại hậu quả nặng nề cho
không chỉ riêng con nghiện mà còn gây hậu quả tai hại cho gia đình và cộng
đồng. Việc nghiện ma túy đã dẫn tới một loạt các vấn đề xã hội: Làm gia tăng
tội phạm, gây mất trật tự an toàn xã hội. Tình trạng trộm cắp, bỏ việc, bỏ học
tăng, gia đình đổ vỡ... đặc biệt tình trạng sức khỏe của cả cộng đồng suy giảm
trong đó một phần lớn là thế hệ thanh niên. Hậu quả tai hại của ma túy đã rõ
ràng nhưng việc sản xuất, buôn bán trái phép các chất ma túy lại diễn ra giữa các
quốc gia thông qua việc bọn buôn lậu, nhập ma túy từ nước ngoài vào hay xuất
ma túy ra nước ngoài.
Điều đó khiến các quốc gia không còn có sự lựa chọn nào khác là phải nỗ
lực cùng nhau đề ra các biện pháp, chính sách phù hợp, phát huy hết các tiềm
năng để giải quyết vấn đề ma túy một cách có hiệu quả, bởi đây đã trở thành vấn
đề gai góc của cả cộng đồng quốc tế. Tại kỳ họp đặc biệt lần thứ 17 ngày
26/6/1988 Đại hội đồng Liên hiệp quốc đã phê chuẩn chương trình hành động
toàn cầu nhằm mục đích cộng đồng quốc tế không có buôn lậu và lạm dụng ma
túy. Tại kỳ họp này đã thống nhất thập kỷ 1991-2000 là thập kỷ đấu tranh chống
ma túy của Liên hiệp quốc nhằm đưa chương trình hành động toàn cầu vào cuộc
sống và ngày 26/6 hàng năm được gọi là ngày Quốc tế phòng, chống ma túy. Tại
Hội đồng Liên hiệp quốc tổ chức tại Viên ngày 11/01/1971 đến ngày 02/02/1971
đại diện các nước tham dự đã ký công ước quốc tế 1971 về các chất hướng thần
[1]. Công ước này lần đầu tiên quy định các chất hướng thần, được chia làm 4
bảng. Bảng 1 gồm các chất bị nghiêm cấm trừ việc sử dụng cho y tế và nghiên

của Liên hiệp quốc [1].

8


Ngày 26/6/1996 nhân ngày quốc tế phòng chống ma túy, Tổng thư ký
Liên hiệp quốc Boutros Gha-Li đã ra thông điệp với nội dung: Ảnh hưởng kinh tế
xã hội của việc buôn bán và lạm dụng ma túy vô cùng to lớn. Nhân ngày quốc tế
phòng, chống ma túy chúng ta hãy cùng nhau nhìn nhận hiểm họa ma túy trên toàn
cầu và điểm lại những tổn hại về kinh tế xã hội mà nó gây ra. Việc lạm dụng ma
túy phổ biến nhất ở lứa tuổi 18-35, quãng thời gian đẹp nhất của đời người đang
hăng hái lao động và lập nghiệp, xây đắp hạnh phúc gia đình, đó là lý do sức khỏe
và hành vi liên quan đến lạm dụng ma túy có ảnh hưởng sâu sắc tới cả đời sống gia
đìn và năng suất lao động. Giáo dục là biện pháp chủ yếu để cộng đồng chống lại
sự lan truyền của căn bệnh này. Vì thế ưu tiên hàng đầu trên thế giới hiện nay là
phải ủng hộ các hoạt động giáo dục phòng, chống ma túy nhằm bảo vệ trẻ em và
lứa tuổi thanh, thiếu niên... Lạm dụng ma túy và luôn lậu ma túy là vấn đề toàn cầu,
tất cả chúng ta hãy cùng hội nhập vào khối đoàn kết đấu tranh chống lại kẻ thù
chung là ma túy và dành cho tuổi thanh xuân một sự lựa chọn tốt đẹp [25].
Những điều đó chứng tỏ vấn đề phòng, chống tệ nạn buôn bán và sử dụng
trái phép các chất ma túy được thế giới coi là nhiệm vụ có tầm quan trọng và cấp
bách, nó đã trở thành vấn đề toàn cầu vì nạn ma túy đang trở thành hiểm họa ảnh
hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của toàn nhân loại.
Một trong các giải pháp phòng chống ma túy mang tính căn bản chính là
giáo dục cộng đồng và huy động cộng đồng tham gia vào công cuộc này. Do
vậy,trên thế giới có nhiều nghiên cứu về việc giáo dục phòng chống ma túy dựa
vào cộng đồng:
- Các nghiên cứu của viện nghiên cứu quốc gia Hoa kỳ về ngăn chặn ma
túy dựa vào cộng đồng [46].
- Chương trình ngăn ngừa dựa vào cộng đồng trong cuộc chiến với ma

trung khảo sát thực trạng giáo dục phòng chống ma túy trong nhà trường ở các
khía cạnh: nội dung giáo dục, hình thức giáo dục, hiệu quả giáo dục, từ đó đề
xuất các biện pháp nâng cao hiệu quả của hoạt động này. Có thể kế đến các đề
tài:

10


“ Giáo dục phòng chống ma túy trong các nhà trưởng tỉnh Nghệ An” của
tác giả Nguyễn Thị Nga; “ Giáo dục kỹ năng phòng chống ma túy cho học sinh,
sinh viên” của Trần Thị Sáu (Đại học Quảng Bình).
Như vậy, đã có nhiều nghiên cứu về ma túy và giáo dục ma túy cho thanh
niên nhưng những nghiên cứu về giáo dục phòng chống ma túy dựa vào cộng
đồng còn chưa được triển khai một cách khoa học, trong khi tiếp cận cộng đồng
trong phòng chống ma túy là hướng nghiên cứu được coi trọng.
1.2. Các khái niệm cơ bản của đề tài
1.2.1. Giáo dục
Trong cuốn Giáo dục học (tập 1) của Trần Thị Tuyết Oanh (chủ biên) cho
rằng: Giáo dục là quá trình tác động có mục đích, có tổ chức, có kế hoạch, có
nội dung và bằng phương pháp khoa học của nhà giáo dục tới người được giáo
dục trong các cơ quan giáo dục nhằm hình thành nhân cách cho họ.
Tác giả Nguyễn Lân trong từ điển tiếng Việt xem: Giáo dục là một quá
trình có ý thức có mục đích, có kế hoạch nhằm truyền cho lớp mới những kinh
nghiệm đấu tranh và sản xuất, những tri thức về tự nhiên, về xã hội, về tư duy,
để họ có thể có đầy đủ khả năng tham gia vào đời sống xã hội.
Trong cuốn giáo dục học đại cương 1 của tác giả Nguyễn Sinh Huy (chủ
biên) lại tiếp cận khái niệm Giáo dục (theo nghĩa rộng) ở phạm vi rộng hơn:
Giáo dục là sự hình thành có mục đích và có tổ chức những sức mạnh thể chất
và tinh thần của con người, hình thành thế giới quan, bộ mặt đạo đức và thị hiếu
thẩm mĩ cho con người; với nghĩa rộng nhất, khái niệm này bao hàm cả giáo

hội, thuộc các lĩnh vực tư tưởng - chính trị, đạo đức, lao động và học tập,
thẩm mĩ, vệ sinh,….
Như vậy, chúng ta nhận thấy quá trình giáo dục theo nghĩa hẹp có chức
năng vượt trội là hình thành nhân cách cho con người. Nó được thực hiện trên
cơ sở vừa tác động đến ý thức, vừa tác động đến hành vi; vừa lĩnh hội hệ thống
tri thức và giá trị, vừa thể nghiệm những kinh nghiệm thực tiễn bản thân; vừa
trau dồi học vấn, vừa tham gia hoạt động xã hội tập thể.
Để thực hiện quá trình giáo dục (theo nghĩa hẹp) cần phải tiến hành nhiều nội
dung giáo dục như: Giáo dục đạo đức, giáo dục thẩm mĩ, giáo dục lao động, giáo dục
12


thể chất, giáo dục hiểu biết quốc tế (hoà bình, hữu nghị, khoan dung, môi trường, dân
số,…) giáo dục an toàn giao thông, giáo dục giới tính,... Thông qua các hệ thống các
phương pháp giáo dục khác nhau và thường được tiến hành thông qua sinh hoạt tập
thể, các hoạt động xã hội, lao động công ích, các hoạt động dạy học, các hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp,…
1.2.2. Cộng đồng
Cộng đồng (community) được hiểu theo nghĩa chung nhất là: “một cơ thể
sống/ cơ quan/ tổ chức nơi sinh sống và tương tác giữa cái này với các khác”
[24]. Trong khái niệm này, điều đáng chú ý, được nhấn mạnh: cộng đồng là “cơ
thể sống”, có sự “tương tác” của các thành viên. Tuy nhiên, các nhà khoa học,
trong khái niệm này không chỉ cụ thể “cái này” với “cái khác” là cái gì, con gì.
Đó có thể là các loại thực vật, cũng có thể là các loại động vật, cũng có thể là
con người – cộng đồng người.
Cộng đồng người có tính đa dạng, tính phức tạp hơn nhiều so với các
cộng đồng sinh vật khác. Trong đời sống xã hội, khái niệm cộng đồng có nhiều
tuyến nghĩa khác nhau đồng thời cộng đồng cũng là đối tượng nghiên cứu của
nhiều ngành khoa học khác nhau: xã hội học, dân tộc học, y học…
Khi nói tới cộng đồng người, người ta thường quy vào những “nhóm xã