MỤC LỤC

Trang

MỞ ĐẦU

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG
GIÁO DỤC VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
1.1. Những khái niệm cơ bản có liên quan đến đề tài
1.2. Nội dung hoạt động giáo dục văn hóa học đường ở các
trường trung học phổ thông
1.3. Nội dung quản lý hoạt động giáo dục văn hóa học đường
ở các trường trung học phổ thông
1.4. Những nhân tố tác động đến quản lý hoạt động giáo dục
văn hóa học đường ở các trường trung học phổ thông
Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO
DỤC VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN GIÁ RAI,
TỈNH BẠC LIÊU
2.1. Khái quát về vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội
của huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu
2.2. Đặc điểm của các trường trung học phổ thông chọn nghiên
cứu
2.3. Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục văn hóa học
đường ở các trường trung học phổ thông huyện Giá Rai,
tỉnh Bạc Liêu
Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC
VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN GIÁ RAI,
TỈNH BẠC LIÊU

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC

84
88
92


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Nhà trường là trái tim của cộng đồng, là trung tâm văn hóa của cộng
đồng, có tác động quan trọng đến văn hóa của địa phương. Trong quản lý nhà
trường, nếu như cấu trúc tổ chức vạch ra ranh giới của các bộ phận, qui định
mối liên hệ giữa chúng, hiện ra như rường cột, như “xương sống” của nhà
trường thì văn hóa học đường là linh hồn của nhà trường, định ra các đòn bẩy
vô hình cho nhà trường. Văn hóa học đường tạo nên đời sống tâm lý, tinh
thần của tập thể nhà trường; nó có tác động tích cực hoặc tiêu cực tới tinh
thần và thái độ hoàn thành nhiệm vụ của mỗi thành viên trong nhà trường, tác
động tới chất lượng giáo dục của nhà trường. Nếu nhà trường xây dựng được
văn hoá học đường lành mạnh sẽ có ảnh hưởng tích cực đến chất lượng công
tác quản lý, hiệu quả giáo dục và đào tạo cũng như mối quan hệ tốt đẹp với
cộng đồng xã hội. Sự hình thành và phát triển nhân cách của học sinh chịu
ảnh hưởng rất lớn từ môi trường văn hoá học đường, gia đình, xã hội, trong
đó môi trường văn hoá học đường thuận lợi tạo điều kiện cho các em nhanh
chóng trưởng thành, tạo nền tảng vững chắc cho các em trở thành những công
dân tốt.
Thực trạng vi phạm pháp luật ngày càng trẻ hóa hiện nay đã gióng lên
hồi chuông báo động về việc xuống cấp của văn hóa, đạo đức mà ở đó có liên
quan mật thiết đến văn hóa nhà trường. Trong những năm trở lại đây, bên

giáo dục và đào tạo. Vì thế, tôi đã chọn đề tài: "Quản lý hoạt động giáo
dục văn hoá học đường ở các trường trung học phổ thông huyện Giá
Rai, tỉnh Bạc Liêu” để nghiên cứu.
2. Tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài
* Ở nước ngoài
Vấn đề giáo dục nhà trường nói chung cũng như giáo dục văn hoá học

4


đường nói riêng đã được quan tâm nghiên cứu dưới nhiều góc độ khác nhau.
Tuy nhiên, vấn đề này cũng chỉ mới được quan tâm nghiên cứu trong những
thập niên gần đây. Vì thế, văn hoá học đường (hay văn hoá nhà trường) cho
HS là khái niệm còn khá mới, nội hàm về nội dung của giáo dục hành vi văn
hoá học đường cũng chưa được hiểu rõ và đầy đủ đối với mọi người, kể cả
với những người làm công tác giáo dục.
Thuật ngữ văn hoá học đường được xuất hiện từ những năm 60 của thể
kỷ trước ở phương Tây, một số nước đã có trung tâm nghiên cứu về văn hoá
học đường bằng cách tổ chức khảo sát và xây dựng những tiêu chí đánh giá
văn hoá của từng trường học. Ở Singapore, người ta rất chú trọng đến công
tác giáo dục văn hoá học đường đường bằng cách xác định những giá trị cốt
lõi, xây dựng tầm nhìn và giá trị để mọi người cùng hướng tới.
Nhà giáo dục Hoa Kỳ Kent D.Peterson trong bài viết “văn hóa học
đường: tích cực hay tiêu cực?” đã đưa ra quan niệm về văn hoá học đường, và
chỉ ra tập hợp các dấu hiệu về văn hóa học đường. Kent D.Peterson cho rằng
“văn hoá học đường là tập hợp các chuẩn mực, giá trị và niềm tin, các nghi lễ
và nghi thức, các biểu tượng và truyền thống tạo ra “vẻ bề ngoài” của nhà
trường”.
Một học giả Fullan tin rằng ngành giáo dục cần nhìn vào môi trường
văn hoá học đường một cách toàn diện hơn, tạo thế đồng bộ, nhất quán ngay

về văn hóa học đường. Có thể kể đến các tác giả như: Phạm Minh Hạc, Nguyễn
Công Khanh, Phạm Quang Huân, Chử Xuân Dũng, Vũ Dũng, Nguyễn Tùng
Lâm. Trần Hoàng Phong, Vài suy nghĩ về xây dựng văn hóa học đường trong
trường đại học, Báo giáo dục thời đại; Đinh Công Tuấn, (tháng 3-2011), Văn
hóa học đường nhìn từ quan hệ thầy trò, Tạp chí VHNT, số 321;…
Các viện nghiên cứu như: Viện Khoa học xã hội và nhân văn, Viện
Khoa học giáo dục Việt Nam, Viện nghiên cứu giáo dục và một số trường Đại
học, Sở giáo dục và đào tạo như: Đại học Thái Nguyên, Đại học Văn Hóa

6


Thành phố Hồ Chí Minh, Đại học Tiền Giang, Sở giáo dục và đào tạo Lâm
Đồng, Đại học sư phạm Hà Nội, Hội khoa học Tâm lý – Giáo dục Việt Nam
…đã tổ chức các cuộc Hội thảo Khoa học về Văn hóa nhà trường, Văn hóa
ứng xử học đường. Văn hóa giao tiếp trong nhà trường. Đặc biệt năm 2007 –
2008, Viện Khoa học giáo dục Việt Nam đã có công trình nghiên cứu đề tài
“Tìm hiểu về văn hóa nhà trường phổ thông”. Đề tài đã tìm hiểu một số quan
niệm về văn hóa nhà trường phổ thông trên thế giới, đưa ra nhận định về văn
hóa nhà trường phổ thông trên thế giới và nêu được một số định hướng nghiên
cứu văn hóa nhà trường phổ thông Việt Nam.
Có khá nhiều luận án, luận văn nghiên cứu về văn hoá nhà trường như: Lê
Thị Ngọc Thúy (2012) với luận án tiến sĩ “Quản lý nhà trường tiểu học Việt
Nam theo tiếp cận văn hóa tổ chức”; Lê Thị Ngoãn (2009) với luận văn thạc sĩ
“Biện pháp xây dựng văn hóa nhà trường ở trường Cao đẳng công nghiệp Nam
Định”; Lưu Văn Mùi (2012) với luận văn thạc sĩ “Xây dựng văn hóa nhà trường
tại các trường trung học phổ thông huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh”…
Tác giả Phạm Minh Hạc khi bàn đến giáo dục văn hoá học đường trong
nhà trường nhấn mạnh: mỗi cấp học, bậc học có yêu cầu riêng, nội dung
riêng, biện pháp đặc thù. Trong các biện pháp, giới thiệu một biện pháp là

học đường, đó là những đòi hỏi văn hóa đối với chính đối tượng và các quan
hệ ứng xử của các đối tượng này với công việc, đối với người khác, đối với
môi trường tự nhiên, xã hội, thế giới đồ vật xung quanh.
Vương Quang Minh khi viết bài “Xây dựng văn hoá học đường cho HS
sinh viên hiện nay” đã nêu: Môi trường giáo dục có vai trò quyết định hình
thành nên nét đép văn hóa trong mỗi con người, đó chính là môi trường học
đường, nơi HS sinh viên cắp sách đến trường không chỉ để học hành, trau rồi
kiến thức cho hành trang vào đời, mà còn là nơi diễn ra cách xử sự giao tiếp
giữa HS, sinh viên với nhau, giữa trò với thầy cô giáo, cách học và tiếp thu
kiến thức qua phát triển ngôn ngữ, cách ăn mặc, lối sống.

8


Các tác giả nêu trên đã bước đầu đề cập đến vấn đề văn hóa học đường;
quan niệm, các chuẩn giá trị, nội dung, biện pháp xây dựng văn hoá học
đường trong nhà trường nhưng ở quy mô rộng, chung chung, chưa có công
trình nào đi sâu nghiên cứu cụ thể những biện pháp quản lý giáo dục văn hoá
học đường cho HS THPT. Trên thực tế, công tác quản lý của đội ngũ lãnh
đạo, quản lý các trường THPT mới chỉ tập trung vào quản lý chuyên môn
nhằm nâng cao chất lượng dạy và học của nhà trường. Chính vì vậy, nghiên
cứu về thực trạng quản lý hoạt động giáo dục văn hóa học đường ở các
trường THPT huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu là cần thiết. Từ đó, đề tài đề xuất
một số biện pháp quản lý, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, đáp ứng
yêu cầu đổi mới chương trình giáo dục phổ thông trong giai đoạn hiện nay.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn giáo dục văn hóa học đường,
từ đó đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục VHHĐ ở các trường
THPT huyện Giá Rai nhằm nâng cao chất lượng dạy học, giáo dục của các

diện của các trường trung học phổ thông trên địa bàn huyện Giá Rai, tỉnh Bạc
Liêu.
6. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
* Phương pháp luận
Đề tài nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận duy vật biện chứng.
Chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh; các Nghị quyết của Đảng Cộng
sản Việt Nam, liên quan đến hoạt động giáo dục VHHĐ. Quá trình nghiên cứu
đề tài, sử dụng các quan điểm tiếp cận hệ thống - cấu trúc, quan điểm lôgíc – lịch
sử và quan điểm thực tiễn để luận giải các nhiệm vụ khi nghiên cứu.
* Phương pháp nghiên cứu
Các nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết
Tác giả sử dụng các phương pháp phân tích tổng hợp, hệ thống hóa các
tài liệu khoa học, các văn kiện, nghị quyết, văn bản pháp quy của Đảng, nhà
10


nước, các tạp chí, công trình khoa học, sách báo về các nội dung có liên quan
đến hoạt động giáo dục VHHĐ.
Các nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Phương pháp quan sát: Quan sát thực tế hoạt động giáo dục VHHĐ ở các
trường THPT huyện Giá Rai để đánh giá thực trạng quản lí của hoạt động này.
Phương pháp nghiên cứu sản phẩm: Nghiên cứu sản phẩm của các
phong trào “trường học thân thiện, học sinh tích cực”, về xây dựng môi
trường “xanh, sạch, đẹp”, về các hoạt động ngoài giờ lên lớp, về phong trào
văn hoá, văn nghệ...
Phương pháp điều tra bằng phiếu: Tìm hiểu thực trạng văn hoá học
đường ở các trường THPT trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu: những thuận lợi, khó
khăn, nhận thức và các biện pháp đã thực hiện qua khảo sát ý kiến của cán bộ
quản lý, giáo viên và học sinh các trường THPT. Đề tài cũng sử dụng phương
pháp này để khảo nghiệm tính cấp thiết và khả thi của các giải pháp đề xuất.


12


Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ
HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

1.1. Những khái niệm cơ bản có liên quan đến đề tài
1.1.1. Khái niệm quản lý
Quản lý là một chức năng lao động xã hội bắt nguồn từ tính chất xã hội
của lao động. Trong quá trình phát triển của lý luận quản lý, có nhiều cách
định nghĩa khác nhau về khái niệm quản lý, do các nhà nghiên cứu lý luận
cũng như thực hành quản lý đưa ra.
Harold Koontz, người được coi là cha đẻ của quản lý hiện đại, đã viết:
“Quản lý là một hoạt động thiết yếu; nó đảm bảo phối hợp những nỗ lực cá
nhân nhằm đạt được các mục đích của nhóm. Mục tiêu của mọi chủ thể đạt
được các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, vật chất và sự bất mãn
cá nhân ít nhất”.[18, tr. 29].
Theo tác giả Đặng Quốc Bảo, “Hoạt động quản lý là hoạt động bao
gồm hai quá trình “quản” và “lý” tích hợp vào nhau; trong đó, “quản” có
nghĩa là duy trì và ổn định hệ, “lý” có nghĩa là đổi mới hệ”.[3, tr. 2].
Tuy có nhiều cách định nghĩa khác nhau, song có thể hiểu một cách
khái quát: Quản lý là một quá trình tác động có định hướng, có chủ đích của
chủ thể quản lý tới khách thể quản lý trong một tổ chức, nhằm làm cho tổ
chức vận hành và đạt được mục đích đã đề ra.
1.1.2. Khái niệm hoạt động, hoạt động giáo dục
Theo Từ điển Triết học: “Hoạt động là một phương thức đặc thù của
con người quan hệ với thế giới, một quá trình qua đó con người tái sản xuất

sống và đòi hỏi của sự sinh tồn”
Theo Unessco: Văn hoá phản ánh và thể hiện một cách tổng quát, sống
động mọi mặt của cuộc sống đã diễn ra trong quá khứ, cũng như đang diễn ra
14


trong hiên tại, qua hàng bao nhiêu thế kỉ nó đã hình thành nên một hệ thống
giá trị, truyền thống, thẫm mĩ và lối sống, và dựa trên đó, từng dân tộc thể
hiện bản sắc riêng của mình.
Theo Trần Ngọc Thêm: Văn hoá là một hệ thống hữu cơ các giá trị vật
chất và tinh thần do con người sáng tạo, tích luỹ qua quá trình hoạt động thực
tiễn trong sự tương tác giữa con người với môi trường tự nhiên và xã hội.
Tại Hội nghị Quốc tế các nhà văn học họp tại Mehico do Unesco tổ
chức năm 1982, trên cơ sở của 200 định nghĩa khác nhau của văn hóa, bản
tuyên bố chung của hội nghị đã chấp nhận một quan niệm về văn hóa như sau:
“Trong ý nghĩa rộng nhất văn hóa là tổng thể những nét riêng biệt về tinh
thần và vật chất, trí tuệ và xúc cảm quyết định tính cách của một xã hội hay
của một nhóm người trong xã hội. Văn hóa bao gồm nghệ thuật và văn
chương, những lối sống, những quyền cơ bản của con người, những hệ thống
các giá trị, những tập tục và tín ngưỡng”
Như vậy, dưới góc độ xã hội học thì VH là một hiện tượng XH gắn với
đời sống XH, còn nội dung của VH chính là sản phẩm của hoạt động thực tiễn
có tính sáng tạo của con người, luôn được chắt lọc kế thừa, phát triển dưới tác
động của con người, vì hạnh phúc của con người.
Theo những ý nghĩa đó, văn hóa là một hiện tượng XH đặc thù mà nét
trội cơ bản của hiện tượng này là ở chỗ chúng là một hệ thống những giá trị
chung nhất cả về vật chất và tinh thần cho một cộng đồng, một dân tộc, một
thời đại hay một giai đoạn lịch sử nào đó, là kết quả của quá trình hoạt động
thực tiễn của con người trong môi trường tự nhiên và trong các mối quan hệ
xã hội. VH là một hiện tượng khách quan, là tổng hòa của tất cả các khía cạnh

hành vi giữa các thành viên của nhà trường. VH được định hình bởi những
tương tác với con người và hành động của họ được chỉ đạo bởi VH.

16


Như vậy, có thể hiểu văn hóa học đường là toàn bộ yếu tố vật chất
(không gian, cảnh quan…); nội quy của nhà trường và những biểu hiện của
cán bộ, và học sinh trong trường phù hợp với chuẩn mực văn hóa chung của
xã hội, phù hợp với nội quy, quy định của môi trường học đường đảm bảo cho
các hoạt động trong trường học diễn ra lành mạnh, đạt mục tiêu giáo dục. Văn
hóa học đường được thể hiện ở việc bố trí, xây dựng và giữ gìn cảnh quan,
môi trường học đường (khuôn viên, cảnh quan, phòng học, giảng đường...)
đảm bảo tính thẩm mỹ, giáo dục, góp phần tạo nên môi trường và phương tiện
giáo dục học sinh; biểu hiện thông qua ý thức, hành vi… của cán bộ, giáo
viên, học sinh trong nhà trường phù hợp với chuẩn mực văn hóa xã hội và nội
quy, quy định của nhà trường.
Các dấu hiệu đặc trưng của VHHĐ lành mạnh được thể hiện: Sự đổi
mới; chấp nhận rủi ro; trao quyền lực; sự tham gia của mọi người; tập trung
vào kết quả; tập trung vào con người; làm việc nhóm; sự ổn định.
Cụ thể hóa: GV được khuyến khích tham gia đóng góp ý kiến trong
mọi hoạt động của nhà trường; nhà trường có những chuẩn mực để luôn luôn
cải tiến, vươn tới; mỗi người biết rõ công việc mình phải làm, cần làm và luôn
có ý thức chia sẻ trách nhiệm đối với việc học tập của HS; tập trung ưu tiên
phát triển chuyên môn và chia sẻ kinh nghiệm; bầu không khí cởi mở, hợp
tác, tin cậy và tôn trọng lẫn nhau; nhà trường thể hiện sự quan tâm, quan hệ
hợp tác chặt chẽ, lôi kéo cộng đồng cùng nhau tham gia giải quyết những vấn
đề của GD.
Các yếu tố cấu thành văn hóa học đường là những thành phần cơ bản
của nội dung văn hóa học đường và được khái quát thành 5 nhóm sau: Các

dục. Như vậy, Giáo dục là hệ thống những tri thức, thái độ và hành vi có liên
quan đến thệ thống những chuẩn mực xã hội cần được giáo dục cho người
được giáo dục.

18


Theo quan điểm của GS. Phạm Minh Hạc cho rằng: "Văn hóa học
đường là văn hóa trong các trường học, nó là một bộ phận cấu thành của hệ
thống giáo dục quốc dân và mang bản sắc chung của nền văn hóa dân tộc.
Cụ thể hơn, văn hóa học đường là hệ thống các chuẩn mực, giá trị giúp các
cán bộ quản lý nhà trường, các thầy giáo, cô giáo, các bậc phụ huynh và các
em học sinh, sinh viên có cách thức suy nghĩ, tình cảm và hành động tốt đẹp".
Giáo dục văn hoá học đường là các hoạt động có mục đích, có kế hoạch
của các cấp quản lý giáo dục, các tổ chức, tập thể, cá nhân có chức năng và nhiệm
vụ giáo dục để góp phần hình thành môi trường học đường có văn hóa lành mạnh,
văn minh; hình thành được nhận thức, thái độ và hành vi của CB, GV và HS phù
hợp với chuẩn mực văn hóa xã hội và nội quy, quy định của nhà trường.
Trên cơ sở lý luận về nội dung giáo dục, chúng ta có thể hiểu giáo dục
văn hóa học đường như sau: Giáo dục văn hóa học đường chính là hệ thống
tri thức các giá trị văn hóa học đường cần được giáo dục cho người được giáo
dục để biến nó thành ý thức, thái độ và hành vi cá nhân phù hợp với chuẩn
mực văn hóa học đường, chuẩn mực xã hội và thời đại.
Dựa trên khái niệm giáo dục văn hoá học đường có thể thấy quản lý
hoạt động giáo dục văn hoá học đường là một nhiệm vụ quan trọng của nhà
quản lý- Hiệu trưởng nhà trường. Quản lý hoạt động giáo dục văn hoá học
đường chính là quản lý tất cả các mặt của hoạt động giáo dục văn hoá học
đường cho HS. Điều này được thể hiện trong quá trình thực hiện các chức
năng của nhà quản lý, đó là:
Kế hoạch hóa công tác quản lý hoạt động giáo dục văn hóa học đường.

sáng, lành mạnh,luôn vui vẻ, sẵn sàng nhận lỗi và sửa lỗi, ham học hỏi, cầu
tiến, say mê học tập để trở thành công dân có ích.
Đối với thầy cô giáo, cán bộ, nhân viên nhà trường phải kính trọng, yêu
quý, biết ơn thầy cô giáo, cán bộ, nhân viên. Tự giác, tích cực tuân theo
hướng dẫn của giáo viên trong giờ học, phải xin phép và được sự đồng ý của

20


giáo viên, coi trọng nề nếp, kỉ cương trong học tập. Khi gặp thầy cô giáo, cán
bộ, nhân viên, phải chào hỏi lễ phép, xưng hô đúng mực, không nói xấu thầy,
cô giáo, cán bộ, nhân viên nhà trường.
Khi có vấn đề cần giải quyết, trình bày và đề nghị cán bộ, giáo viên,
nhân viên giải quyết công việc tại nhà trường.
Nội dung phản ánh, đề xuất, kiến nghị xuất phát từ lợi ích chung của
tập thể và những yêu cầu chính đáng của người học.
1.2.2. Giáo dục thực hiện tốt nội quy, quy chế trong nhà trường
Thực hiện những quy định, coi trọng nề nếp của nhà trường, nghiêm
chỉnh chấp hành nội quy, quy định của trường đề ra.
Giáo dục học sinh trang phục đến lớp phải gọn gàng, lịch sự, có thể
mặc đồng phục theo quy định của nhà trường. Bảng tên phải đeo từ nhà đến
trường, đeo khi thực hiện nhiệm vụ khi giao tiếp với các phòng, các lớp trong
nhà trường. Quần áo gọn gàng, nghiêm túc theo quy định của nhà trường,
không nói chuyện riêng, làm việc riêng trong lớp, không quay cóp, gian lận
khi kiểm tra, thi.
Giáo dục các em có trách nhiệm giữ gìn bảo vệ tài sản, môi trường học
đường, bảo vệ trật tự và sử dụng an toàn, tiết kiệm, có hiệu quả tài sản của
nhà trường, của lớp học. Chấp hành đúng các quy định về trật tự vệ sinh môi
trường học đường, vứt rác đúng nơi quy định, không vẽ, dán... lên tường, lên
bàn, ghế trong nhà trường, lớp học, không chặt phá cây cảnh, buôn bán trái

chém nhau, đâm chém người khác, ... Thật đau xót và khó hiểu với cách ứng
xử đầy tính bạo lực theo kiểu xã hội đen của một số phần tử học sinh có chữ
mà thiếu nghĩa ấy trong mái trường THPT. Ngược lại cũng không phải ít
những trường hợp thầy, cô giáo có những cách hành xử phản giáo dục đối với
HS như bán điểm, mua tình hay những hình phạt quá khắt khe, đánh học sinh,
nhục mạ học sinh,…. Chỉ mới đơn cử vài trong muôn vàn trường hợp tiêu cực
đa dạng từ trước tới nay ở trong phạm vi trường học để thấy rằng tình hình

22


đạo đức văn hóa học đường đang có vấn đề và cần phải tìm ra nguyên nhân để
có phương pháp chữa trị, giáo dục xây dựng mối quan hệ gắn kết giữa cán bộ,
giáo viên và học sinh
1.2.4. Giáo dục xây dựng mối quan hệ gắn kết giữa cán bộ, giáo viên
và học sinh
Đối với thầy, cô giáo: Hết lòng vì người học thân yêu, hết lòng vì sự
nghiệp trồng người, vì sự nghiệp xây dựng đất nước, thầy cô phải là người sẵn
sàng tham gia chỉ bảo tận tình người học, thầy cô phải là người mô phạm
trong quan hệ ứng xử với người học và luôn mẫu mực trong mọi hành vi.
Đối với học sinh: Luôn kính trọng thầy cô giáo, luôn sẵn lòng giúp đỡ
giáo viên một cách trong sáng, chân thành, không vụ lợi, luôn xem thầy cô
giáo như bố mẹ, anh chị của mình, phấn đấu học tập và tu dưỡng đền đáp
công ơn của thầy cô. Nhưng bên cạnh đó có một số tỏ thái độ hỗn láo, không
tôn trọng, không kính trọng, không yêu quý thầy cô giáo của mình. Vì vậy,
mối quan hệ giữa thầy cô giáo và học sinh, cũng không còn thiêng liêng và
đúng mực như xưa. Có một số không chào hỏi, vô lễ, coi thường thầy cô ngày
càng phổ biến, quan hệ giữa giáo viên cũng bị thương mại hóa, làm mất vẻ
đẹp “tôn sư trọng đạo” mà chúng ta hằng ca ngợi.
1.2.5. Giáo dục nhân cách

Hồ Chí Minh, có cấu trúc nhân cách “Đức” và “Tài”. Trong đó “Đức” là nền
tảng, thành tố “Tài” là cấu trúc năng lực.
Vậy giáo dục nhân cách cho học sinh là sự hội tụ các yếu tố phẩm chất
của “Đức” và năng lực của “Tài”
Phẩm chất: Phẩm chất xã hội, phẩm chất cá nhân, phẩm chất ý chí,
cung cách ứng xử.
Năng lực: năng lực xã hội hóa, năng lực chủ thể hóa, năng lực hành
động và năng lực giao lưu.
1.3. Nội dung quản lý hoạt động giáo dục văn hóa học đường ở các
trường trung học phổ thông

24


Quản lý mục tiêu giáo dục VHHĐ làm cho quá trình giáo dục VHHĐ
vận hành đồng bộ theo đúng hướng để đạt mục tiêu đã đề ra, nhằm nâng cao
chất lượng giáo dục VHHĐ. Muốn vậy, phải làm sao cho các đối tượng của
quá trình giáo dục VHHĐ nắm vững mục tiêu VHHĐ của nhà trường, có thái
độ ủng hộ và quyết tâm phấn đấu thực hiện.
1.3.1. Quản lý kế hoạch hóa công tác giáo dục VHHĐ trong nhà
trường
Quản lý nội dung giáo dục VHHĐ nhằm đảm bảo cho nội dung VHHĐ
được xây dựng, thực hiện mục tiêu, bao gồm: Quản lý việc xác định nội dung
giáo dục VHHĐ sao cho vừa bao quát vừa cụ thể; Quản lý việc xây dựng
chương trình phù hợp với từng đối tượng khác nhau; Quản lý quá trình giáo
dục đảm bảo thực hiện nội dung giáo dục VHHĐ đã xác định.
1.3.2. Tổ chức phân công, phân nhiệm và phối hợp các lực lượng
tham gia giáo dục văn hóa học đường
Tổ chức trong quản lý giáo dục VHHĐ là triển khai các hoạt động giáo
dục một cách khoa học, huy động được sức mạnh của tất cả các bộ phân trong