MỤC LỤC
Trang
3
MỞ ĐẦU
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ CÁN BỘ
QUẢN LÝ TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU
CHUẨN HÓA HIỆN NAY
11
1.1. Một số khái niệm công cụ
11
1.2. Nội dung phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục
trường tiểu học đáp ứng yêu cầu chuẩn hóa
21
1.3. Một số yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đổi ngũ cán bộ
quản lý trường tiểu học
25
CƠ
SỞ
THỰC
TIỄN
PHÁT
TRIỂN
ĐỘI
NGŨ
CÁN
BỘ
Chương 2.
3.2. Các biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục ở
trường tiểu học huyện Gia Lâm theo Chuẩn hiệu trưởng
3.3. Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của các biện pháp
69
3.4. Mối quan hệ giữa các biện pháp
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
89
95
99
102
105
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Nguồn nhân lực luôn là yếu tố quyết định đối với sự phát triển kinh tế- xã
hội của mỗi quốc gia. Do đó, để thực hiện thắng lợi mục tiêu chiến lược của sự
nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa chúng ta cần nhận thức một cách sâu sắc,
đầy đủ những giá trị to lớn và có ý nghĩa quyết định của nhân tố con người, chủ
thể của mọi sáng tạo, “nguồn tài nguyên” vô giá, vô tận của đất nước; phải có
cách nghĩ, cách nhìn mới về vai trò động lực và mục tiêu của con người trong sự
nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; từ đó xây dựng các chương trình,
kế hoạch và chiến lược phát triển nguồn lực phù hợp, phát huy tối đa nhân tố con
người, tạo ra động lực mạnh mẽ cho sự phát triển bền vững đất nước.
có thể thấy rằng cán bộ quản lý giáo dục là mắt xích quan trọng trong việc phát
triển nguồn nhân lực hay còn gọi là nguồn lực con người.
Chất lượng giáo dục cấp Tiểu học có ý nghĩa rất quan trọng đối với
việc phát triển nguồn nhân lực, mục tiêu giáo dục tiểu học (mục 2 điều 27
Luật Giáo dục 2005) xác định: “ Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình
thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức,
trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung
học cơ sở” [25]. Vì vậy việc phát triển đội ngũ CBQL trường tiểu học là hết
sức cần thiết.
Giáo dục & Đào tạo ở huyện huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội trong
những năm qua đã có những bước phát triển đáng kể về chất lượng góp phần
quan trọng vào việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài
thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện Gia Lâm nói riêng và thành
phố Hà Nội nói chung.
Trong thực tế đội ngũ CBQL các trường học nói chung và đội ngũ CBQL
trường tiểu học ở Huyện Gia Lâm nói riêng về cơ bản đáp ứng được tiêu chuẩn
đặt ra. Đó là những người có phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, là những
người có trình độ chuyên môn và nghiệp vụ sư phạm vững vàng. Tuy nhiên
thực tế đội ngũ CBQL trường tiểu học của huyện Gia Lâm còn khá nhiều vấn
đề cần quan tâm. Công tác quy hoạch, tạo nguồn CBQL còn gặp khó khăn do
4
địa bàn phân tán, chia cắt bởi Quận Long Biên; chất lượng đội ngũ không
đồng đều, nhiều giáo viên có năng lực có xu hướng chuyển về khu trung tâm
hoặc Quận Long Biên. Nhiều trường vùng sâu vùng xa, đội ngũ giáo viên còn
cục bộ địa phương, khó đưa người nơi khác có năng lực vào diện quy hoạch.
Công tác bổ nhiệm đôi khi còn bị động về nguồn; cơ cấu đội ngũ CBQL chưa
đồng bộ, thiếu sự kế thừa, nơi thừa, nơi thiếu. Đội ngũ CBQL các nhà trường
của nhiều tác giả bàn về quản lý trường học và các hoạt động quản lý nhà trường
có giá trị, đáng lưu ý đó là: Giáo trình khoa học quản lý của PTS Phạm Trọng
Mạnh ( Nxb ĐHQGHN năm 2001); “Khoa học tổ chức và quản lý một số vấn đề
lý luận và thực tiễn” của Trung tâm nghiên cứu khoa học tổ chức quản lý (Nxb
Thống kê Hà Nội 1999); “Tâm lý học quản lý” của Ngô Công Hoàn ( Nxb
ĐHQGHN năm 2002); Tập bài giảng lý luận đại cương về quản lý của Tiến sĩ
Nguyễn Quốc Chí và PGS.TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc (Hà Nội 1998)…
Trong các nghiên cứu đề xuất các biện pháp quản lý giáo dục nhằm
nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ QLGD tại các trường tiểu học, góp phần
nâng cao hiệu quản QLGD ở địa phương trong giai đoạn mới, đã có một số đề
tài nghiên cứu như:
- Luận văn Thạc sĩ: Các biện pháp xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ
quản lý trường tiểu học Tỉnh Bắc Ninh đến năm 2010 của Nguyễn Văn Ngọc
- Luận văn Thạc sĩ: Các giải pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường
tiểu học huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang giai đoạn 2011-2015 của Đỗ Văn Ngọt
- Luận văn Thạc sĩ: Biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường
tiểu học Sơn La đến năm 2020 của Đỗ Thị Minh Liên
Các đề tài trên chủ yếu đi sâu vào nghiên cứu thực trạng về số lượng,
cơ cấu xây dựng đội ngũ CBQL trường tiểu học của một số địa phương cụ
thể, chưa đề cập đến việc phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường tiểu học
một cách đồng bộ về cơ cấu, đảm bảo về phẩm chất chính trị và năng lực
chuyên môn, nghiệp vụ, đáp ứng những yêu cầu của đổi mới Giáo dục-Đào
tạo trong giai đoạn hiện nay. Ở Huyện Gia Lâm – thành phố Hà Nội chưa có
6
đề tài nghiên cứu khoa học nào đề cấp đến vấn đề phát triển đội ngũ cán bộ
quản lý trường Tiểu học. Vì vậy, việc nghiên cứu vấn đề phát triển đội ngũ
cán bộ quản lý trường tiểu học ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội là rất cần
thiết.
phố Hà Nội trong 05 năm giai đoạn 2015-2020.
5. Giả thuyết khoa học
Hiện nay đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục tiểu học ở huyện Gia Lâm,
thành phố Hà Nội nhìn chung chưa đáp ứng tốt yêu cầu chuẩn hóa và phát
triển giáo dục- đào tạo của Huyện. Nếu sử dụng đồng bộ các biện pháp:
hoàn thiện cơ cấu đội ngũ; tăng cường đào tạo, bồi dưỡng kết hợp tự đào
tạo, bồi dưỡng CBQL và đội ngũ kế cận; thực hiện nghiêm túc chính sách sử
dụng và đãi ngộ, cùng với việc tăng cường các điều kiện làm việc công tác
cho CBQL, đồng thời tăng cường thanh, kiểm tra và làm tốt công tác thi đua
khen thưởng thì sẽ nâng cao được chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý trường
tiểu học ở huyện Gia Lâm đáp ứng tốt yêu cầu phát triển giáo dục cấp tiểu
học ở địa phương.
6. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
* Phương pháp luận nghiên cứu
Tiếp cận biện chứng: Vận dụng cơ sở lý luận của chủ nghĩa duy vật biện
chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử để nghiên cứu xem xét các vấn đề đội ngũ
CBQL giáo dục nói chung và phát triển đội ngũ CBQL tiểu học nói riêng trong
hệ thống giáo dục quốc dân.
Tiếp cận hệ thống: Đội ngũ CBQL các trường tiểu học có mối quan
hệ với hệ thống các CBQL, hệ thống giáo dục khác, có mối quan hệ mang
tính cấu trúc ràng buộc với các cấp học trong hệ thống và có mối quan hệ
chặt chẽ với các yêu cầu về giáo dục - đào tạo nói chung và phát triển ở
cấp học nói riêng.
Tiếp cận chuẩn hóa: Việc phát triển đội ngũ CBQL trường tiểu học
nhằm đảm bảo yêu cầu chuẩn hóa nằm trong xu thế vận động chung và yêu cầu
của đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục, đặc biệt yêu nâng cao chất lượng
giáo dục của bậc tiểu học, trong đó có yêu cầu về phát triển đội ngũ CBQL.
8
9
như của ngành Giáo dục&Đào tạo. Đề tài nghiên cứu sẽ phân tích, khảo sát để
làm sáng tỏ các vấn đề về lý luận, thực tiễn và đề ra các biện pháp về phát
triển đội ngũ cán bộ quản lý các trường tiểu học ở Huyện Gia Lâm, Thành
phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu chuẩn hóa đội ngũ. Từ đó nâng cao chất lượng
đội ngũ CBQL đáp ững tốt yêu cầu phát triển giáo dục của địa phương trong
giai đoạn đổi mới giáo dục hiện nay.
8. Kết cấu của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn
gồm 3 chương như sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục
trường tiểu học đáp ứng yêu cầu chuẩn hóa hiện nay.
Chương 2: Cơ sở thực tiễn phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục ở
trường tiểu học huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu chuẩn hóa
hiện nay.
Chương 3: Biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục ở
trường Tiểu học ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu chuẩn
hóa hiện nay.
10
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ CÁN BỘ QUẢN LÝ
TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CHUẨN HÓA HIỆN NAY
1.1. Một số khái niệm công cụ
1.1.1. Đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục trường tiểu học
nhiệm vụ, quyền hạn của trường tiểu học như sau:
- Tổ chức giảng dạy, học tập và hoạt động giáo dục đạt chất lượng theo
mục tiêu, chương trình giáo dục phổ thông cấp tiểu học do Bộ trưởng Bộ Giáo
dục&Đào tạo ban hành.
- Huy động trẻ em đi học đúng độ tuổi, vận động trẻ em khuyết tật, trẻ
em đã bỏ học đến trường, thực hiện phổ cập giáo dục và chống mù chữ trong
cộng đồng.
- Xây dựng, phát triển nhà trường theo các quy định của Bộ Giáo dục
và Đào tạo và nhiệm vụ phát triển giáo dục của địa phương.
- Thực hiện kiểm định chất lượng giáo dục.
- Quản lí cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh.
- Quản lí, sử dụng đất đai, cơ sở vật chất, trang thiết bị và tài chính theo
quy định của pháp luật.
- Phối hợp với gia đình, các tổ chức và cá nhân trong cộng đồng thực
hiện hoạt động giáo dục.
- Tổ chức cho cán bộ quản lí, giáo viên, nhân viên và học sinh tham gia
các hoạt động xã hội trong cộng đồng.
- Thực hiện các nhiệm vụ và quyền hạn khác theo quy định của pháp luật.
1.1.1.4. Hoạt động quản lý của trường tiểu học
Trường tiểu học là bậc học nền tảng trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Trường tiểu học vừa là một thiết chế xã hội trong quản lý quá trình đào tạo
trung tâm vừa là một bộ phận của cộng đồng trong guồng máy giáo dục quốc
dân. Hoạt động quản lý của trường tiểu học thể hiện đầy đủ bản chất của hoạt
động quản lý, mang tính xã hội, tính khoa học, tính kỹ thuật và nghệ thuật.
12
Chủ thể quản lý trường tiểu học chính là bộ máy quản lý giáo dục trường học
(hiệu trưởng, phó hiệu trưởng) . Trong các trường tiểu học hiện nay cơ cấu bộ máy
[37].
Theo điều 1, Chương 1 Pháp lệnh cán bộ, công chức, được Ủy ban
thường vụ quốc hội khóa XI, thông qua ngày 29/04/2003: Cán bộ công chức
quy định tại pháp lệnh này gồm những người được tuyển dụng, bổ nhiệm
hoặc giao giữ một công việc thường xuyên, được phân loại theo trình độ đào
tạo, ngành chuyên môn được xếp vào ngạch hành chính, sự nghiệp trong các
cơ quan nhà nước. Mỗi ngạch thể hiện chức và cấp về chuyên môn, nghiệp
vụ, có chức danh tiêu chuẩn riêng.
Luật công chức (2008) đã xác định: Cán bộ là công dân Việt Nam được
bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ trong cơ
quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở
trung ương, ở tỉnh, thành phố trực thuộc trương ương (sau đây gọi chung là
cấp tỉnh) ở huyện, quận, thị xã,thành phố thuộc tỉnh (sau đây gọi chung là cấp
huyện), trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước [29]. Theo từ
điển Tiếng Việt, CBQL là “ người làm công tác có chức vụ trong một cơ
quan, một tổ chức, phân biệt với người không có chức vụ”[37]. CBQL có thể là
cấp trưởng, cấp phó hoặc một tổ chức được cấp trên bổ nhiệm bằng quyết định
hành chính nhà nước. Cấp phó giúp việc cho cấp trưởng, chịu trách nhiệm trước
cấp trưởng và chịu trách nhiệm trước pháp luật về công việc được giao.
Vậy CBQL là chủ thể quản lý, là người có chức vụ trong tổ chức được
cấp trên ra quyết định bổ nhiệm; người giữ vai trò dẫn dắt, tác động, ra lệnh,
kiểm tra đối tượng quản lý nhằm thực hiện các mục tiêu của đơn vị. Người
CBQL phải có phẩm chất và năng lực nổi trội hơn người khác, là tấm gương
cho mọi người trong đơn vị noi theo.
CBQL nhà trường chính là đội ngũ hiệu trưởng, phó hiệu trưởng được
bổ nhiệm (với tiểu học là Chủ tịch huyện) và thực hiện các quyền hạn, trách
nhiệm của mình theo văn bản của các cấp có thẩm quyền (Luật Giáo dục
2005, Điều lệ trường tiểu học, xã hội hóa).
14
16
của sự phát triển tiến lên từ từ, từ đơn giản đến phức tạp, từ thấp đến cao, từ
kém hoàn thiện đến ngày càng hoàn thiện hơn.
Dựa theo lý thuyết phát triển nguồn nhân lực thì phát triển đội ngũ nói
chung thường gồm ba thành phần: (1) Phát triển về số lượng; (2) Phát triển
về mặt cơ cấu; (3) Phát triển về chất lượng. Qua đó có thể nhận thấy, thực
chất quá trình phát triển đội ngũ CBQL trường tiểu học là phát triển
nguồn nhân lực trong lĩnh vực giáo dục. Quá trình này tạo ra sự thay đổi
về cơ cấu, số lượng, tăng cường về chất lượng. Mỗi cá nhân CBQL được
phát triển toàn diện trong tập thể sư phạm, trong môi trường giáo dục của
nhà trường. Mặt khác, quá trình phát triển đội ngũ CBQL trường tiểu học
tạo ra sự gắn bó giữa chuẩn nghề nghiệp với công tác đào tạo, bồi dưỡng
và sử dụng đội ngũ CBQL.
Phát triển chất lượng đội ngũ CBQL trường tiểu học giúp cho đội ngũ
này hoàn thiện hơn về nhân cách người cán bộ QLGD, nâng cao về trình độ lý
luận chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ, năng lực quản lý nhà trường, như khả
năng hoạch định kế hoạch, xây dựng tầm nhìn, năng lực tạo dựng niềm tin,
truyền cảm hứng cho giáo viên, tạo động lực làm việc, phấn đấu vì mục tiêu
chung.
Như vậy, Phát triển đội ngũ CBQL trường tiểu học chính là tìm cách để
đạt được hiệu suất cao nhất của các yếu tố phát triển nguồn nhân lực:
- Một là, thực hiện Giáo dục và đào tạo để toàn thể đội ngũ CBQL
trường tiểu học đạt đến sự chuẩn hóa, hiện đại hóa.
- Hai là, Thực hiện các chính sách, chế độ đảm bảo nguồn lực (Thế lực,
trí lực, tâm lực)
- Ba là, tạo ra môi trường làm việc tốt nhất để đội ngũ CBQL trường
tiểu học nâng cao hiệu quả làm việc.
- Bốn là, bố trí sắp xếp một cách hợp lý giữa số lượng và cơ cấu đội
đối với CBQL. Chuẩn hiệu trưởng cũng là căn cứ quan trọng để các cơ sở đào tạo,
bồi dưỡng nhà giáo và Cán bộ QLGD xây dựng, đổi mới chương trình đào tạo,
bồi dưỡng nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý của CBQL.
18
Chuẩn hiệu trưởng trường tiểu học bao gồm 4 tiêu chuẩn, 18 tiêu chí và
58 yêu cầu cụ thể. Đây là những yêu cầu cơ bản để người CBQL thực hiện tốt
vai trò, chức năng, nhiệm vụ của người lãnh đạo, quản lý nhà trường.
* Quản lý nhà trường
+ Nhà trường tự chủ giải quyết các vấn đề sư phạm - kinh tế - xã hội
của mình với sự tham gia tích cực và có trách nhiệm của những thực thể hữu
quan ngoài nhà trường.
+ Nâng cao trách nhiệm và tính tự quản của mỗi giáo viên.
+ Hình thành các cơ cấu cần thiết và thiết thực để các thực thể hữu
quan ngoài nhà trường có thể thực sự tham gia vào việc điều phối công việc
nhà trường, đồng thời tăng cường trách nhiệm và quyền hạn của giáo viên
tham gia quá trình ra quyết định quản lý trong nhà trường.
+ Hình thành các thiết chế hỗ trợ về tài chính và các nguồn lực cần
thiết khác để giáo viên thực sự tham gia công việc quản lý nhà trường.
+ Hình thành và hoàn thiện hệ thống thông tin giữa thực thể trong và
ngoài nhà trường tham gia trực tiếp vào các hoạt động quản lý nhà trường.
+ Xây dựng môi trường giáo dục trong và ngoài nhà trường thành một
hệ thống mở nhằm công khai hoá các hoạt động của nhà trường.
+ Hình thành thiết chế đánh giá kết quả hoạt động sư phạm của nhà
trường dựa trên những thực thể trực tiếp tham gia quá trình sư phạm và quá
trình quản lý nhà trường.
Người quản lý nhà trường vừa là người lãnh đạo, quản lý cơ quan đó,
vừa chịu sự lãnh đạo, quản lý của cấp trên.
môi trường điều kiện cụ thể, mỗi người có tác phong riêng. Nhưng muốn quản lý
và động viên được người khác và có hiệu quả thì CBQL phải có tác phong làm
việc khoa học, nói đi đôi với làm. Đạo đức tác phong là chuẩn mực quan trọng đối
với CBQL, đồng thời cũng là tiêu chí cơ bản để đánh giá cán bộ.
* Phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục trường Tiểu học đáp
ứng Chuẩn
Có những cách biểu đạt khác nhau về khái niệm chuẩn:
20
- Theo định nghĩa trong bách khoa toàn thư giáo dục quốc tế “chuẩn là mức
độ ưu việt cần phải có để đạt được những mục đích đặc biệt, là cái đo xem điều gì
phù hợp, là trình độ thực hiện mong muốn trên thực tế hoặc mang tính xã hội.
- Chuẩn là cái gì đó được định ra, được xác định như một luật lệ, cho sự
đo lường về số lượng, trọng lượng, phạm vi, độ lớn giá trị hay chất lượng,
chuẩn còn được hiểu là tiêu chí so sánh để xác định mức độ đạt được. Kết hợp
các ý trên có thể nói rằng chuẩn vừa là tiêu chí, vừa là cái gì đó sử dụng cho
việc đo lường sự tiến bộ.[13]
- Chuẩn hóa là những quá trình làm cho sự vật, đối tượng thuộc phạm trù
nhất định đáp ứng được các chuẩn đã ban hành trong phạm vi áp dụng và hiệu lực
của chuẩn đó. Vai trò của chuẩn hóa là nhằm duy trì, ổn định và phát triển tổ chức.
Tổ chức được duy trì, ổn định và phát triển như thế nào phụ thuộc vào quá trình
chuẩn hóa được thể hiện trong các tổ chức đó, bởi bản chất của chuẩn hóa là làm
cho các đối tượng, các quá trình của tổ chức đáp ứng đáp ứng được các chuẩn ban
hành, cho môi trường chính thức cho sự phát triển của tổ chức.
- Phát triển đội ngũ CBQLGD trường tiểu học đáp ứng chuẩn là nói
đến yêu cầu về chuẩn chất lượng đội ngũ CBQL. Chuẩn CBQL là thái độ,
năng lực nghề nghiệp của CBQL. Năng lực của đội ngũ CBQL hiện nay phải
đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp CNH-HĐH đất nước, sự phát triển của ngành
lần, đồng thời 2 năm 1 lần tiến hành rà soát, bổ sung, điều chỉnh quy hoạch.
+ Quy hoạch số lượng: Xác định số lượng đội ngũ hiệu trưởng trong
giai đoạn quy hoạch, để làm căn cứ chuẩn bị xây dựng đội ngũ kế cận.
+ Quy hoạch chất lượng: Thực chất là xem xét toàn diện về phẩm chất,
trình độ chuyên môn, năng lực quản lý giáo dục, lý luận chính trị, các kĩ năng làm
việc…. của đội ngũ CBQL theo chuẩn.
Quy hoạch cán bộ còn nhằm mục đích không ngừng xây dựng, kiện
toàn đội ngũ cán bộ đương chức và đội ngũ cán bộ kế cận, đảm bảo sự chuyển
tiếp liên tục và vững vàng của các thế hệ cán bộ nối tiếp.
- Phát triển đội ngũ cán bộ quản lí:
Phát triển về số lượng: Số lượng CBQL nhìn trên sự điều hành vĩ mô
phải cân đối với số lượng đội ngũ giáo viên trong toàn huyện, trong mỗi nhà
trường và đáp ứng những yêu cầu, nhiệm vụ giáo dục đặt ra. Số lượng CBQL
nhìn trên sự điều hành vi mô (trong một nhà trường) được tính trên số lớp của
22
trường đó. Như vậy, phát triển về số lượng đối với CBQL trường tiểu học cần
phải nhìn trên tổng thể cả trên sự điều hành vĩ mô và điều hành vi mô, cần
phải đảm bảo số lượng CBQL theo quy định của Nhà nước để bộ máy của nhà
trường hoạt động có hiệu quả. Tuy nhiên, Nhà nước cũng cần có quy định
mở, cho phép các huyện căn cứ vào đặc điểm địa lý, phân bố dân cư của các
vùng sâu, vùng xa để có thể quyết định bổ sung cho các trường có nhiều điểm
trường thêm Phó hiệu trưởng.
Đồng bộ về cơ cấu: Phát triển đội ngũ CBQL đồng bộ về cơ cấu tức là
cân đối về độ tuổi, giới tính, dân tộc, thâm niên quản lý, bộ môn chuyên môn,
vùng miền. Mục tiêu của phát triển đội ngũ CBQL đồng bộ về cơ cấu là tạo ra
sự hợp lý, sự đồng bộ của đội ngũ. Một cơ cấu hợp lý sẽ tạo cho từng thành
viên trong cơ cấu đó được tương tác với nhau một cách thuận lợi nhất, nhờ đó
hợp cho từng đối tượng và phù hợp với từng giai đoạn phát triển đất nước.
Đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ
CBQL theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp hoá, đáp ứng yêu cầu của sự
nghiệp giáo dục. Có cơ chế chính sách đãi ngộ phù hợp để khuyến khích, thu
hút đội ngũ CBQL giáo dục tích cực học tập và tự học tập, tự bồi dưỡng cập
nhật tri thức mới về cán bộ quản lý.
Đối với cán bộ quản lý đương chức: Có kế hoạch bồi dưỡng thường
xuyên, định kỳ theo hình thức tập trung, tại chức, tự bồi dưỡng, trao đổi kinh
nghiệm; bồi dưỡng các kĩ năng quản lí; bồi dưỡng các chuyên đề; Có chính
sách động viên khuyến khích mỗi cán bộ quản lý có kế hoạch tự học, tự
nghiên cứu, tự bồi dưỡng. Có kế hoạch đào tạo đối với CBQL với các nội
dung nhằm đáp ứng tiêu chuẩn cán bộ gồm: Đào tạo trên đại học về chuyên
môn hoặc về chuyên ngành QLGD; Đào tạo lí luận chính trị: Trung cấp, Cao
cấp; Đào tạo về tin học và ngoại ngữxã hội hóa
Đối với CBQL trong quy hoạch: Giai đoạn trước quy hoạch: Diện cán
bộ đã qua đào tạo càng rộng, trình độ cán bộ được đào tạo càng cao thì nguồn
cán bộ đưa vào quy hoạch càng phong phú và có chất lượng. Giai đoạn sau
quy hoạch: ở đây đào tạo, bồi dưỡng có vai trò quyết định kết quả thực hiện
quy hoạch. Xây dựng xong quy hoạch mới là bước khởi đầu, sau đó sẽ là một
24
quá trình đào tạo, bồi dưỡng, thử thách, rèn luyện đối với cán bộ trong quy
hoạch, để thực hiện có kết quả kế hoạch đã được thông qua.
Căn cứ vào tình hình thực tế cần tập trung bồi dưỡng cho CBQL những
vấn đề sau: Bồi dưỡng cho CBQL nghiệp vụ quản lý nhà trường; nâng cao
chất lượng đội ngũ giáo viên; quản lý hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của
giáo viên; lãnh đạo đổi mới phương pháp dạy học, công tác kiểm tra đánh giá;
bồi dưỡng cho CBQL về ngoại ngữ, tin họcxã hội hóa
học hiện nay, nếu thực hiện đồng bộ, liên tục, có kế hoạch các nội dung, sẽ
chuẩn hóa được đội ngũ CBQL trường tiểu học theo các tiêu chuẩn, tiêu chí
của chuẩn CBQL đã ban hành.
1.3. Một số yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đổi ngũ cán bộ quản lý
trường tiểu học
Giáo dục tiểu học là một bộ phận của hệ thống giáo dục quốc dân nên
trong quá trình phát triển luôn chịu sự tác động của nhiều yếu tố khác nhau.
Việc xác định mức độ ảnh hưởng của các yếu tố có ý nghĩa hết sức quan
trọng. Trong thức tế, không thể tính toán hết tất cả các yếu tố ảnh hưởng mà
chỉ xem xét, tính toán một số yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phát
triển của giáo dục - đào tạo nói chung, đến việc phát triển đội ngũ CBQL nói
riêng, trong đó có đội ngũ CBQL các trường tiểu học.
1.3.1. Những yếu tố về quản lý nhà nước.
Các cơ chế chính sách của Đảng, Nhà nước tác động đến phát triển đội
ngũ CBQL trường tiểu học theo hướng chuẩn hóa liên quan đến các vấn đề sau:
Chính sách phát triển giáo dục tiểu học: Bộ Giáo dục&Đào tạo đang
chỉ đạo thực hiện những vấn đề như đổi mới nội dung, chương trình… giáo
dục phổ thông. Với Giáo dục Tiểu học các nội dung cần quan tâm hiện nay là
dạy học ngoại ngữ, xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực, phổ cập
giáo dục tiểu học, xây dựng trường đạt chuẩn Quốc gia, tổ chức dạy học 2
buổi/ngày, đánh giá và xếp loại học sinh theo thông tư 30/2014/BGD&ĐTxã
hội hóa Các chính sách đổi mới gần đây trong lĩnh vực giáo dục Tiểu học đã
tăng cường tính đa dạng về trách nhiệm của người CBQL trong lãnh đạo, quản
26