ĐÀO NGỌC TÚ – KHÓA 2014-2016, CHUYÊN NGÀNH QUY HOẠCH VÙNG VÀ ĐÔ THỊ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
----------------------------------

ĐÀO NGỌC TÚ

CHIẾU SÁNG NGHỆ THUẬT CÁC KHÔNG GIAN CÔNG CỘNG
KHU ĐÔ THỊ MỚI LINH ĐÀM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUY HOẠCH VÙNG VÀ ĐÔ THỊ

Hà Nội - Năm 2016


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
----------------------------------

ĐÀO NGỌC TÚ
KHOÁ: 2014-2016

CHIẾU SÁNG NGHỆ THUẬT CÁC KHÔNG GIAN CÔNG CỘNG
KHU ĐÔ THỊ MỚI LINH ĐÀM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn này là kết quả nghiên cứu của riêng tôi, không sao
chép của ai. Nội dung luận văn có tham khảo và sử dụng các tài liệu, thông tin
được đăng tải trên các tác phẩm, tạp chí và các trang wed theo danh mục tham
khảo của luận văn này.

Tác giả

Đào Ngọc Tú


MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU .......................................................................................................1
* Lý do chọn đề tài. ..................................................................................................1
* Mục đích nghiên cứu. ...........................................................................................2
* Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. ......................................................................2
* Phương pháp nghiên cứu. .....................................................................................3
* Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài. ............................................................3
* Các thuật ngữ, khái niệm sử dụng trong Luận văn ...........................................3
* Cấu trúc luận văn...................................................................................................3
PHẦN NỘI DUNG ...................................................................................................5
CHƯƠNG 1. THỰC TRẠNG CHIẾU SÁNG VÀ CHIẾU SÁNG
NGHỆ THUẬT CÁC KHÔNG GIAN CÔNG CỘNG KHU ĐÔ THỊ MỚI
LINH ĐÀM ...............................................................................................................5
1.1. Thực trạng chiếu sáng và chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng
tại thành phố Hà Nội ................................................................................................5
1.1.1. Thực trạng chiếu sáng các không gian công cộng ............................................6
1.1.2. Chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng ..........................................14
1.2. Thực trạng chiếu sáng và chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng

2.2.5. Yếu tố khoa học kỹ thuật ................................................................................70


CHƯƠNG 3. CÁC NGUYÊN TẮC, GIẢI PHÁP CHIẾU SÁNG
NGHỆ THUẬT KHÔNG GIAN CÔNG CỘNG KHU ĐÔ MỚI THỊ MỚI
LINH ĐÀM .............................................................................................................71
3.1. Quan điểm và nguyên tắc chiếu sáng nghệ thuật .........................................71
3.1.1. Quan điểm .......................................................................................................71
3.1.2. Nguyên tắc ......................................................................................................73
3.2. Các giải pháp chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng trong
khu đô thị mới Linh Đàm.......................................................................................79
3.2.1. Trong công viên ..............................................................................................79
3.2.2. Trong vườn hoa...............................................................................................87
3.2.3. Trong quảng trường ........................................................................................88
3.2.4. Trên các tuyến đường......................................................................................90
3.3. Các giải pháp quản lý chiếu sáng nghệ thuật có sự tham gia của
cộng đồng .................................................................................................................94
3.3.1. Quản lý chiếu sáng nghệ thuật trong từng khu chức năng..............................94
3.3.2. Quản lý chiếu sáng nghệ thuật theo từng mùa ................................................95
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ...............................................................................96
Kết luận ....................................................................................................................96
Kiến Nghị .................................................................................................................96
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC


DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Số hiệu
bảng,
biểu

thuật công viên
Bảng đánh giá hiện trạng chiếu sáng và chiếu sáng nghệ
thuật vườn hoa trong khu nhà ở cao tầng
Bảng thống kê hiện trạng trang thiết bị chiếu sáng
Bảng đánh giá hiện trạng chiếu sáng nghệ thuật quảng
trường
Bảng thống kê hiện trạng trang thiết bị chiếu sáng
Bảng đánh giá hiện trạng chiếu sáng nghệ thuật tuyến
đường Nguyễn Duy Trinh
Bảng tổng hợp lý do không hài lòng về chiếu sáng
nghệ thuật các không gian công cộng khu đô thị mới
Linh Đàm
Đặc điểm cảm thụ ánh sáng của mắt người
Tác động tâm lý của màu sắc lên con người
Màu sắc ảnh ánh sáng hướng đến cảm giác của
con người
Tiêu chuẩn chiếu sáng đài phun nước
Tiêu chuẩn chiếu sáng kiến trúc tượng đài- đài kỉ niệm
Giải pháp tổ chức chiếu sáng nghệ thuật cho các vùng
không gian cảnh quan công viên
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật khu vui chơi thiếu nhi
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật khu vui chơi thanh thiếu
niên
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật khu nghỉ dưỡng cho người
cao tuổi
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật vườn hoa khu nhà ở cao
tầng
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật quảng trường
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật đoạn nhà ở biệt thự
Giải pháp chiêu sáng nghệ thuật đoạn nhà ở cao tầng kết


Trang

hợp dịch vụ thương mại

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
Số hiệu
hình vẽ
Hình 1.1
Hình 1.2
Hình 1.3
Hình 1.4
Hình 1.5
Hình 1.6
Hình 1.7

Tên hình vẽ
Chiếu sáng không gian vui chơi giải trí công viên Cầu
Giấy
Chiếu sáng không gian công viên Thống Nhất
Sơ đồ vị trí các vườn hoa của khu đô thị mới Mỗ Lao
Chiếu sáng không gian vườn hoa trong khu nhà ở biệt thự
đô thị mới Mỗ Lao
Chiếu sáng tại quảng trường Ba Đình
Chiếu sáng trên trục đường chính khu đô thị mới Trung
Hòa Nhân Chính
Chiếu sáng trên trục đường chính khu đô thị mới
Mỗ Lao

Trang

Bản đồ vị trí khu đô thị mới Linh Đàm trong quận
Hoàng Mai
Bản đồ quy hoạch sử dụng đất khu đô thị mới Linh Đàm
Sơ đồ vị trí các không gian công viên của khu đô thị mới
Linh Đàm
Hệ thống bóng đèn hỏng không được thay thế

16
17

Hình 1.11
Hình 1.12
Hình 1.13
Hình 1.14
Hình 1.15
Hình 1.16
Hình 1.17
Hình 1.18.
Hình 1.19
Hình 1.20
Hình 1.21

18
19
20
21
22
24
25
26

Hình 2.5
Hình 2.6
Hình 2.7
Hình 2.8

Tên hình vẽ

Trang

Không gian cây xanh chưa có hệ thống đèn chiếu sáng
Thiếu hệ thống chiếu sáng gây mất an toàn cho người dân
vào buổi tối
Mặt bằng tổ chức hệ thống chiếu sáng khu vực
công viên xanh
Không gian vui chơi cho thiếu nhi
Mặt bằng tổ chức hệ thống chiếu sáng vườn hoa khu
nhà ở cao tầng
Ảnh hiện trạng không gian vườn hoa khu nhà ở cao
tầng
Mặt bằng tổ chức hệ thống chiếu sáng vườn hoa
khu nhà ở biệt thự
Sơ đồ vị trí quảng trường
Mặt bằng tổ chức hệ thống chiếu sáng
Hiện trạng chiếu sáng không gian quảng trường
Sơ đồ các tuyến đường của đô thị
Mặt bằng bố trí hệ thống đèn chiếu sáng tuyến đường
Nguyễn Duy Trinh
Mặt đứng hiện trạng bố trí hệ thống đèn chiếu sáng
trên tuyến đường Nguyễn Duy Trinh
Mặt cắt hiện trạng đường Nguyễn Duy Trinh

36
37
37
37a
37a
37b
37b
39
39
40
42
43
43
44
45a
45a
46
47


Số hiệu
hình vẽ
Hình 2.9
Hình 2.10
Hình 2.11
Hình 2.12
Hình 2.13
Hình 2.14
Hình 2.15
Hình 2.16

Minh họa chiếu sáng nghệ thuật không gian mặt nước
Minh hoạ chiếu sáng nghệ thuật đài phun nước
Chiếu sáng các biển quảng cáo trên quảng trường
Times NewYork
Hiệu quả sử dụng màu sắc trong chiếu sáng nghệ
thuật
Hiệu quả của chiếu sáng lá cây với cường độ chiếu
sáng mạnh
Lá cây dưới tác dụng của cường độ chiếu sáng yếu
Chiếu sáng không gian công cộng về đêm ở Hồng
Kông
Thiết kế chiếu sáng cây xanh, mặt nước trong các
không gian công cộng tại Hà Lan
Chiếu sáng nghệ thuật trong khu nhà ở của Barcelona
- Tây Ban Nha
Công trình kiến trúc thay đổi diện mạo với hệ thống
chiếu sáng nghệ thuật
Sơ đồ vị trí các vườn hoa của khu đô thị mới Times
city
Chiếu sáng nghệ thuật vườn hoa trong khu nhà ở
Times city
Chiếu sáng trong khu nhà ở Times city
Chiếu sáng cầu đi bộ dẫn vào trung tâm mua sắm
(ngày thường)
Chiếu sáng nghệ thuật không gian quảng trường (ngày lễ)
Chiếu hắt đài phun nước tại quảng trường ngày cuối tuần
Thiết kế chiếu sáng bình thường tại khu vực đi qua
khu nhà ở
Chiếu sáng tạo không gian điểm nhấn thị giác trên
tuyến phố tại vị trí cửa ngõ và khu vực quảng trường

68


Số hiệu
hình vẽ

Hình 2.35
Hình 2.36.
Hình 2.37
Hình 2.38
Hình 3.1.
Hình 3.2.
Hình 3.3
Hình 3.4.
Hình 3.5
Hình 3.6
Hình 3.7
Hình 3.8
Hình 3.9
Hình 3.10
Hình 3.11
Hình 3.12
Hình 3.13
Hình 3.14
Hình 3.15
Hình 3.16
Hình 3.17
Hình 3.18
Hình 3.19
Hình 3.20

ở cao tầng
Không gian vườn hoa khu nhà ở cao tầng
Không gian vườn hoa khu nhà ở cao tầng sau khi chiếu
sáng nghệ thuật
Không gian vườn hoa khu nhà ở cao tầng sau khi chiếu
sáng nghệ thuật
Giải pháp chiếu sáng nghệ thuật khu vực quảng trường
Chiếu sáng nghệ thuật sân chơi bằng hệ thống đèn chiếu
hắt
Giải pháp chiếu sáng không gian quảng trường
Bản đồ phân vùng tổ chức chiếu sáng nghệ thuật tuyến
đường Nguyễn Duy Trinh
Mặt đứng tổ chức chiếu sáng toàn tuyến đường Nguyễn

Trang

69
69
70
70
72
73
74
77
78
80
81
82
83
85

92
93


1
PHẦN MỞ ĐẦU
* Lý do chọn đề tài.
Hiện nay, trên thế giới chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng rất
thành công đem lại nhiều lợi ích về kinh tế, văn hóa, xã hội cho cư dân đô thị. Việc
chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng đô thị không chỉ tạo ra những
không gian an toàn, thay đổi bộ mặt đô thị về đêm mà còn là một cú hích cho phát
triển kinh tế khi biết khai thác tốt. Nhiều đô thị lớn trên thế giới đã quan tâm, chú
trọng chiếu sáng nghệ thuật các không gian công cộng đô thị, chính quyền thành
phố đã chú ý thiết lập những quy hoạch vĩ mô về chiếu sáng cho toàn thành phố;
trong đó Paris (Pháp) được mệnh danh là đô thị của ánh sáng hay quảng trường thời
đại (Time Square) đông vui tấp nập – hiện thân của “thành phố không ngủ” không
chỉ nhờ những công trình cổ điển được chiếu sáng rực rỡ, mà còn do việc chiếu
sáng nghệ thuật các không gian công cộng rất hiệu quả.
Cùng với quá trình đô thị hóa, sự phát triển kinh tế ở nước ta trong thời gian
gần đây; nhu cầu giải trí, hoạt động sinh hoạt cộng đồng của người dân ngày càng
tăng, yêu cầu về chất lượng chiếu sáng cho các đô thị ngày càng được chú trọng
quan tâm. Bên cạnh đó khoa học công nghệ kỹ thuật càng ngày càng phát triển,
nhiều loại bóng đèn tiết kiệm năng lượng, thân thiện với môi trường, có tuổi thọ cao
được chế tạo giúp cho việc nghiên cứu chiếu sáng nghệ thuật các không gian công
cộng càng trở nên đơn giản dễ dàng hơn. Tuy nhiên, việc tổ chức nghiên cứu thiết
kế chiếu sáng các không gian công cộng tại các khu đô thị mới ở Hà Nội chưa thực
sự được nghiên cứu một cách tổng thể, chưa đảm bảo được những yêu cầu về kỹ
thuật cũng như mỹ thuật dẫn đến nhiều bất cập và hạn chế.
Khu đô thị mới Linh Đàm là khu đô thị mới đầu tiên và cũng là khu đô thị mới
được công nhận là khu đô thị kiểu mẫu đầu tiên tại Hà Nội. Đây là khu đô thị mới

Các không gian công cộng tại khu đô thị mới Linh Đàm gồm: Công viên,
vườn hoa, quảng trường, các tuyến đường.


3
3.2. Phạm vi nghiên cứu
Không gian: Khu đô thị mới Linh Đàm với tổng diện tích: 177,59 ha
Thời gian: đến 2030 theo đồ án quy hoạch phân khu H23 đã được phê duyệt
* Phương pháp nghiên cứu.
- Phương pháp điều tra, khảo sát thực địa, thu thập tài liệu;
- Phương pháp nghiên cứu có chọn lọc các tài liệu và kế thừa kết quả
nghiên cứu của các đề tài nghiên cứu khoa học và các dự án khác có liên quan;
- Phương pháp hệ thống hoá, phân tích, so sánh, kiểm chứng thực nghiệm
để đưa ra các giải pháp hiệu quả nhất;
- Phương pháp điều tra xã hội học.
* Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.
- Ý nghĩa khoa học
Nghiên cứu và đề xuất các giải pháp cho nghệ thuật chiếu sáng không gian
công cộng đô thị góp phần bổ sung cơ sở lý luận trong công tác thiết kế đô thị cho
các khu đô thị mới trên địa bàn thủ đô Hà Nội nói chung và đô thị mới Linh Đàm
nói riêng.
- Ý nghĩa thực tiễn
Kết quả nghiên cứu của đề tài là cơ sở để tổ chức các không gian công cộng
chưa có và đã có chiếu sáng nghệ thuật của khu đô thị mới Linh Đàm góp phần làm
tăng vẻ đẹp, tạo lập môi trường sống an toàn thân thiện cho khu đô thị vào ban đêm.
* Các thuật ngữ, khái niệm sử dụng trong Luận văn
* Cấu trúc luận văn.
Phần mở đầu
Phần nội dung luận văn, gồm 3 chương:
Chương I: Thực trạng tổ chức chiếu sáng và chiếu sáng nghệ thuật các không

thực tiễn sẽ được sự ủng hộ của nhiều người.
- Đề tài nêu lên một số nguyên tắc thiết kế cụ thể như: Đảm bảo chất
lượng sống cao của không gian công cộng, đảm bảo hiệu quả cảm xúc thẩm
mỹ, đảm bảo tính kinh tế và hiệu quả, tránh phông nền nhiễu thị giác. Các
nguyên tắc này dựa trên các yếu tố về công năng sử dụng, văn hoá- thẩm mỹ,
yếu tố về kinh tế- kĩ thuật do đó sẽ dễ dàng đưa ra thực tiễn áp dụng và nhân
rộng.
b) Lợi ích của đề tài
Đóng góp ý kiến giúp cho các kiến trúc sư quy hoạch, các cấp quản lý đô
thị về việc quản lý sử dụng vận hành tổ chức các không gian công cộng một
cách hợp lý và có hiệu quả hơn.
Kiến Nghị
Cần ban hành thêm các tiêu chuẩn, quy phạm về tổ chức thiết kế chiếu
sáng nghệ thuật trong không gian đô thị nói chung và không gian công cộng
nói riêng. Các tiêu chuẩn, quy phạm này này cần phải được nghiên cứu một
cách chi tiết, cụ thể nhằm tạo các cơ sở lý luận và thực tiễn cho quá trình
nghiên cứu và thiết kế không gian cho các khu đô thị.
Hồ sơ thiết kế chi tiết của từng đô thị, cần có những nội dung quy định rõ
về hình thức, kiểu dáng, màu sắc và có những mô hình giải pháp thiết kế
chiếu sáng cụ thể cho từng không gian.


Trong quá trình quản lý, vận hành của các khu đô thị mới cần có sự tham
gia, phối hợp của các cơ quan, tổ chức, ban ngành chuyên môn cũng như cần
có sự đồng tình ủng hộ của cộng đồng để có thể duy trì bảo dưỡng và tổ chức
sử dụng hệ thống chiếu sáng trong các không gian công cộng một cách có
hiệu quả và an toàn.


TÀI LIỆU THAM KHẢO

15. TCVN 4756:1989- Quy phạm nối đất và và nối không các thiết bị điện.
16. Các tiêu chuẩn Việt Nam có liên quan trong lĩnh vực bảo vệ môi trường
sinh thái và cảnh quan.
17. Ngô Thế Thi (1997), giải pháp thẩm mỹ trong kiến trúc cảnh quan, tạp chí
kiến trúc Việt Nam số 45.
18. Nguyễn Đức Thiềm (2007) , Thiết kế chiếu sáng nghệ thuật các công trình
công cộng và không gian đô thị.
19. Nguyễn Thanh Thuỷ (1997), Tổ chức quản lý môi trường cảnh quan đô
thị, NXBXD Hà Nội.
20. Nguyễn Thanh Thuỷ (1985), Bố cục phong cảnh vườn- công viên, luận án
phó tiến sĩ, Hà Nội.
21. Nguyễn Thanh Thuỷ (1992), Kiến trúc phong cảnh. NXB khoa học kỹ
thuật, Hà Nội.
22. Đỗ Trần Tín (2005), Khai thác cây xanh mặt nước trong thiết kế kiến trúc
cảnh quan khu đô thị mới tại Hà Nội (áp dụng cho khu đô thị mới Bắc Linh Đàm)
Luận văn Thạc sĩ, Hà Nội.
23. Đàm Thu Trang (2006) Thiết kế kiến trúc cảnh quan khu ở Trường Đại
Học Xây dựng khoa kiến trúc và quy hoạch bộ môn quy hoạch đô thị.
24. Viện quy hoạch xây dựng Hà Nội (2016) Quy hoạch phân khu đô thị H23.
Tài liệu nước ngoài
25. Andreas Schulz. Lighting Design for architecture (Licht Kunst Licht
2).2007.
26. Christopher Cuttle. Lighting by design.2008.
27. Garry Steffy. Architectural Lighting Design.2008.


28. Kaoru Mende. Lighting Designnon for urban environment and
architecture. Rikuyosha.Co.Ltd,2005.
29. Nhiều tác giả. Commercial lighting, creating dynamic public spaces.
Rockprt Publishers. 1995.