SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GD&ĐT THẠCH THÀNH

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

“MỘT SỐ KINH NGHIỆM NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI CHO TRẺ 5-6 TUỔI
ĐẠT HIỆU QUẢ TỐT”

Người thực hiện: Đinh Thị Tuyết
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Thành Kim
SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn

THẠCH THÀNH NĂM 2017


MỤC LỤC
Nội dung
1. Mở đầu
1.1 Lí do chọn đề tài
1.2 Mục đích nghiên cứu
1.3 Đối tượng nghiên cứu
1.4 Phương pháp nghiên cứu
1.5 Những điểm mới của SKKN
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
2.3. Các biện pháp thực hiện
2.3.1. Tạo môi trường tốt cho hoạt động làm quen với chữ cái

2
3
4
5
8
9
9
10
13
15
16
17
18
18
19
19
20


1. Mở đầu:
1.1. Lí do chọn đề tài:
Đất nước ta đang trong thời kỳ đổi mới và hội nhập. Để đáp ứng được nhu
cầu này, cần có sự đóng góp của rất nhiều ngành nghề trong đó giáo dục góp
phần to lớn trong sự đổi mới của đất nước. Hiện nay ngành học Mầm Non đang
được Đảng và Nhà Nước hết sức quan tâm. Trong những năm qua đã có nhiều
chủ trương chính sách nhằm phát triển giáo dục mầm non, trên phạm vi toàn
quốc giáo dục mầm non đã có những bước phát triển và tiến bộ đáng kể về mạng
lưới qui mô trường lớp, chất lượng giáo dục nhằm tiến tới hoàn thành tốt công
tác phổ cập giáo dục cho trẻ mầm non lứa tuổi 5-6 tuổi.
“Trẻ em hôm nay thế giới ngày mai”- trẻ em chính là tương lai của đất

mong muốn truyền đạt thật nhiều kiến thức cho trẻ, giúp trẻ phát huy hết khả
năng vốn có của mình. Chính vì điều đó tôi đã luôn trăn trở, tìm tòi và sáng tạo


để tìm ra những cách thức hay, những phương pháp giảng dạy tốt nhất và mạnh
dạn áp dụng những sáng tạo mới trong việc tổ chức các hoạt động trên trẻ đặc
biệt là môn chữ cái. Qua quá trình nghiên cứu và thử nghiệm trong năm học vừa
qua tôi tiếp tục mở rộng nghiên cứu đề cập đến vấn đề “Một số kinh nghiệm
nhằm nâng cao chất lượng hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái ở trẻ 5-6
tuổi đạt hiệu quả tốt ”
Tôi rất mong những góp ý và chia sẻ những kinh nghiệm hay của các bạn
đồng nghiệp để tôi có những thành công hơn trong việc tổ chức các hoạt động
cho trẻ làm quen với chữ cái nói riêng và các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ
nói chung.
1.2. Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu đề tài để nhằm nâng cao chất lượng hoạt động cho trẻ làm
quen với chữ cái ở trẻ lứa tuổi 5-6 tuổi đạt hiệu quả tốt.
1.3. Đối tượng nghiên cứu
Trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi trường mầm non Thành Kim - Thạch Thành- Thanh
Hoá.
1.4. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lý thuyết
- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
+ Phương pháp quan sát
+ Phương pháp khảo sát điều tra
+ Phương pháp thực hành – trải nghiệm
+ Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
1.5. Những điểm mới của sáng kiến kinh nghiệm.
Trong năm học 2013-2014 tôi đã lựa chọn và nghiên cứu đề tài “Một số
kinh nghiệm nhằm nâng cao chất lượng hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái

đầu từ những hoạt động gần gũi và có ý nghĩa đối với trẻ. Muốn đạt được điều
đó thì đòi hỏi người giáo viên phải nỗ lực suy nghĩ, tìm tòi ra biện pháp giúp trẻ
học tốt hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái.[1]
2.2. Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến
* Thuận lợi:
- Năm học 2016 - 2017 tôi được nhà trường phân công phụ trách lớp mẫu
giáo 5- 6 tuổi với tổng số học sinh là 30 cháu trong đó đa số các cháu đã học qua
nhà trẻ và lớp bé, lớp nhỡ nên các cháu có nề nếp và thói quen tốt. Nhiều trẻ rất
thông minh và ham hiểu biết. Bên cạnh đó Trường nằm trên địa bàn trung tâm
của huyện, trình độ dân trí so với mặt bằng chung của huyện tương đối cao, sự
quan tâm của các bậc phụ huynh đối với con em rất chu đáo, phụ huynh có ý
thức rất cao trong việc học tập của con em vì đây là lứa tuổi trẻ chuẩn bị bước
lên lớp 1. Điều này là động lực to lớn khích lệ tôi không ngừng tìm tòi và nâng
cao hơn nữa chất lượng chăm sóc giáo dục các cháu.
- Ban giám hiệu nhà trường và chuyên môn thường xuyên tổ chức thăm
lớp dự giờ đồng nghiệp để nhận xét, rút kinh nghiệm tìm ra biện pháp nâng cao
chất lượng giờ dạy và học, tạo điều kiện về cơ sở vật chất trang thiết bị giúp giốa
viên hoàn thành tốt nhiệm vụ. Bên cạnh đó chị em trong trường luôn có tinh
thần giúp đỡ nhau trong việc làm và chuẩn bị đồ dùng đồ chơi phục vụ cho
giảng dạy.
* Khó khăn:
- Trên thực tế có nhiều giáo viên mầm non chưa có sự quan tâm đúng mức
cho hoạt động dạy trẻ làm quen với chữ cái, chưa thiết kế cho mình tiết dạy đổi
mới, khoa học và hiệu quả mà họ đang còn bắt chước nhau hoặc dạy theo
phương pháp cũ. Chất lượng các giờ học chưa cao bởi còn mang tính dập khuôn,
áp đặt, đề cao việc học thuộc chữ. Chưa có sự đầu tư sáng tạo cho hoạt động tạo
môi trường chữ cái, các tiết học làm quen với chữ cái trẻ hoạt động hoàn toàn
thụ động (trẻ là người lĩnh hội kiến thức (nghe), cô là người truyền thụ kiến thức
(nói)), hầu hết trẻ không nhận được thứ tự của chữ cái trong từ và chưa hiểu
được mối quan hệ giữa từ và lời nói. Trong đó quá trình tổ chức tiết dạy còn đơn

Chưa đạt
Khá
TB
TT
đánh giá
số SL TL SL TL SL TL
SL TL
trẻ
%
%
%
%
1 Trẻ nhận biết và
30 5
16,7 9
30
12 40
4 13,3
phát âm đúng chữ
cái tiếng việt.
2
Số trẻ nhận biết
30 4
13,3 7
23,4 13 43,4
6
20
chuẩn chữ in hoa,
chữ in thường và
chữ viết thường.

4


Muốn nâng cao chất lượng hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái lứa tuổi
5-6 tuổi ở trường Mầm Non Thành Kim đạt hiệu quả tốt bản thân tôi thực hiện
các giải pháp sau:
2.3.1. Tạo môi trường tốt cho hoạt động làm quen với chữ cái.
Như chúng ta đã biết ở lứa tuổi mầm non mọi thứ mở ra trước mắt trẻ đều
mới lạ, muôn màu, muôn sắc… trẻ rất tò mò, ham muốn được tìm hiểu, khám
phá và khẳng định mình. Vì vậy môi trường học tập là một vấn đề hết sức quan
trọng kích thích cho trẻ hứng thú hoạt động. Ý thức được điều này, tôi luôn cố
gắng tìm tòi, học hỏi để tạo môi trường học tập nói chung và tạo môi trường cho
hoạt động làm quen với chữ cái nói riêng một cách sáng tạo, khoa học, có thẩm
mỹ phù hợp từng nội dung gắn liền từng chủ đề.
a. Tạo môi trường chữ viết ở trong lớp
- Đối với trẻ mầm non lớp học chính là mái nhà thứ hai của trẻ. Cảm giác
đầu tiên bé bước vào cửa lớp, phản xạ tự nhiên là nhìn xung quanh xem là có
những gì và có đẹp không, đặc biệt những gì mới lạ. Vì vậy, các mảng chính
trong lớp học đó là mảng chủ đề, các góc hoạt động là đối tượng đầu tiên trẻ
hướng đến khi bước vào lớp. Để trẻ hứng thú với mảng hoạt động, trước mỗi
chủ điểm tôi lên kế hoạch nội dung và xác định hướng trang trí, chuẩn bị đồ
dùng nguyên vật liệu sau đó tôi tập chung trẻ cùng trò chuyện, thảo luận về chủ
đề dưới dạng kể chuyện sáng tạo. Cuối cùng cô và trẻ đi đến thống nhất chọn tên
và gắn tên cho từng góc chơi sau đó cùng cô trang trí cho mảng chủ điểm, dưới
mỗi hình ảnh đã trang trí tôi sẽ gắn tên. Các tuýp chữ có tên gọi ngây thơ, ngộ
nghĩnh, gần gũi và có hình ảnh minh họa cho tiêu đề ấy sẽ thu hút được sự chú ý
của trẻ, từ đó mục đích cho trẻ làm quen với chữ cái mới, ôn luyện chữ đã học
và cung cấp vốn từ cho trẻ đạt hiệu quả tối đa.
- Một điều tôi luôn rất lưu ý khi trang trí tên gọi các góc hoặc tên gọi cho
hình ảnh minh họa (dán ở dưới mỗi hình ảnh) là lựa chọn cỡ chữ cho phù hợp,

Ví dụ: Chủ đề Thế giới động vật
Làm quen chữ b, d, đ.
Tôi trang trí mảng có tên
gọi “Ong tìm chữ’’ là
hình ảnh Ong che ô
(phần dành cho bé làm
quen với chữ cái mới) và
hình ảnh tổ ong có chú
ong đang tươi cười đứng
trên(phần ôn chữ đã
học). Chiếc ô tôi làm có
3 cánh với 3 màu khác
nhau bằng xốp màu, gài
lên trên của mỗi cánh ô
Trẻ được hoạt động trên mảng trang trí mở
chữ cái b, d, đ
phần dưới cánh ô tôi gắn các bông hoa có sẵn dấp dính. Nhiệm vụ của trẻ sẽ là
sau khi làm quen với chữ cái b, d, đ trẻ biết tìm hình ảnh những con vật có tên
gọi chứa chữ cái b, d, đ từ lô tô hoặc sưu tầm từ họa báo để gắn tương ứng vào
bông hoa trong cánh ô có chữ cái cô đã gắn ở trên. Hoặc tôi sưu tầm hình ảnh
có từ phía dưới gắn lên các bông hoa, tôi yêu cầu trẻ tìm và gạch chân chữ cái
giống chữ gài trên cánh ô. Còn phần ôn chữ tôi cho trẻ giúp bạn ong tìm chữ cái
đã học trong từ gài vào tổ ong (Với cách trang trí mở này trẻ vừa được hoạt
động mà khi phụ huynh nhìn vào cũng hiểu được con mình đang làm quen với
chữ cái mới gì và đã học những chữ cái gì).
Làm như vậy sẽ giúp trẻ có điều kiện trải nghiệm nhận biết chữ cái trong
từ, hiểu rõ hơn nội dung của từ và ghi nhớ chữ một cách nhẹ nhàng, thoải mái
mà không bị nhàm chán, ép buộc.
- Tạo cơ hội để trẻ được tiếp xúc với nhiều chữ thông qua các biểu bảng,
danh sách lớp phân theo tổ trong lớp học. Ngay từ đầu năm học khi đã ổn định

vừa đúng qui định, vừa biết tên của mình (của bạn), biết tên của mình có những
chữ gì, biết thứ tự của từng chữ từ trái sang phải như thế nào…
- Khu vực tuyên truyền ngoài lớp học của trẻ là nơi không những tạo môi
trường chữ cho trẻ mà còn mang tính tuyên truyền đến các bậc phụ huynh để
phụ huynh hiểu biết về chữ mà con em mình đang học. Và từ đó phối kết hợp ôn
luyện tại gia đình. Tránh trường hợp cô dạy chữ đúng phụ huynh lại dạy chữ
chưa đúng:
Ví dụ:
+ Chữ x đọc là “xờ”, chữ s đọc là “sờ”, nhưng có phụ huynh lại dạy là “ích
xì” và “ét xờ”.
+ Hay chữ l, n, lại đọc là “e lờ” và “ e nờ”, hoặc chữ q đọc là “cu” lại dạy
trẻ đọc là “quờ” hoặc “quy”…
Và nếu không thống nhất trẻ sẽ giao động không biết như thế nào là đúng,
hơn nữa nếu đã đọc sai thì rất khó sửa. Xác định được điều đó, mỗi mảng tuyên
truyền tôi đều có hình ảnh kèm theo chữ in hoa, in thường, viết thường ( chủ yếu
là chữ in thường), tuyệt đối không viết chữ cách điệu, chữ bay.
- Góc thiên nhiên ngoài trời: Đây là nơi trẻ được tiếp xúc mọi lúc mọi nơi,
mọi thời điểm trong ngày. Tôi tạo môi trường chữ bằng cách gắn tên cho các
nhân vật trong truyện ở khu vườn cổ tích của bé, hay gắn tên gọi của từng luống
rau, từng loại cây trong sân trường làm như vậy không những cho trẻ hiểu về
thế giới các loài cây, loài hoa, biết được tên gọi của cây cối mà ngay cả trong khi

7


chơi trẻ cũng có cơ hội rèn khả năng phát âm và phát triển ngôn ngữ, vốn từ của
trẻ được mở rộng.

Tạo môi trường chữ ngoài góc thiên nhiên cho trẻ trải nghiệm.
Mỗi một môi trường hoạt động của trẻ, tôi đều chủ động tạo môi trường



máy vi tính, màn hình phục vụ cho công tác giảng dạy ở các nhóm lớp đặc biệt
là đối với lớp 5-6 tuổi.
Tâm lí trẻ vốn hiếu động, thích tò mò, ham hiểu biết và nhạy cảm nên việc
tiếp thu công nghệ thông tin chẳng mấy khó khăn. Việc đưa công nghệ thông tin
ứng dụng vào công tác giảng dạy sẽ giúp cho giờ học thêm sinh động và trẻ
cũng rất hứng thú học tập. Để đáp ứng nhu cầu nhận thức của trẻ, đồng thời thực
hiện mục tiêu chung của ngành và của trường đề ra, đó là việc ứng dụng công
nghệ thông tin vào công tác giảng dạy đạt hiệu quả. Những năm học vừa qua tôi
đã ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy đó là thiết kế các giáo án điện tử
trên các tiết học nói chung và tiết cho trẻ làm quen với chữ cái nói riêng, tôi thấy
kết quả đạt được là rất cao, trẻ rất hứng thú và mong đợi giờ hoạt động, khả
năng tiếp thu bài của trẻ nhanh và sâu. So với trước đây, khi chưa ứng dụng
công nghệ thông tin vào giảng dạy thì có những giờ học tôi phải chuẩn bị rất
nhiều đồ dùng, tranh ảnh trực quan có những đồ dùng do tự làm nên tính thẩm
mỹ chưa cao, chưa sinh động hấp dẫn với trẻ, bên cạnh đó tôi còn phải chuẩn bị
đồ dùng cho trẻ…Nên việc chuẩn bị cho giờ học chiếm rất nhiều thời gian mà
hiệu quả mang lại chưa cao.
- Với những giáo án điện tử thiết kế trên máy tôi có thể lựa chọn hình ảnh
đẹp, sinh động, màu sắc tươi sáng phù hợp nội dung và kích cỡ chữ hợp lí không
những thế khi thiết kế trên máy tôi có thể lồng ghép được hình ảnh (có những
hình ảnh động), âm thanh...tích hợp được nhiều nội dung và các trò chơi ôn
luyện củng cố rất hấp dẫn.
- Ngoài ra khi tôi thiết kế giáo án điện tử để dạy trẻ làm quen với chữ cái
tôi thiết kế tạo nguồn dữ liệu chữ in hoa, in thường, viết thường có màu sắc khác
nhau để trẻ dễ phân biệt và có sự so sánh giữa các kiểu chữ, từ đó ghi nhớ chữ
không hay nhầm lẫn chữ in hoa và in thường.
- Với hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái việc phân tích nét chữ rất
quan trọng giúp trẻ khắc sâu và nhớ chữ lâu hơn. Khi thiết kế phân tích nét chữ

dưỡng nhiều hơn, chữ nào
trẻ phát âm còn sai tôi cho
trẻ phát âm lại nhiều lần
hoặc khi trẻ có khó khăn,
tâm lí ngập ngừng, nhút nhát
tôi sẽ khích lệ, hỗ trợ, động
viên trẻ tích cực hơn.
Quan tâm trẻ các biệt mọi lúc mọi nơi
Tuy nhiên tôi không gò bó, áp đặt trẻ mà tôi rèn luyện, củng cố cho trẻ
trong từng tình huống và thời điểm khác nhau để trẻ có cảm giác nhẹ nhàng,
thoải mái. Với cách làm như vậy tôi đã thu được kết quả cao trong biện pháp
này.
2.3.5. Tự tin và có phương pháp sáng tạo trong việc tổ chức các hoạt
động cho trẻ làm quen với chữ cái một cách nhẹ nhàng, linh hoạt với hình
thức mới lạ, hấp dẫn và đạt kết quả cao.
- Để đạt hiệu quả cao trong họat động cho trẻ làm quen với chữ cái, bất kỳ
một tiết dạy nào tôi cũng luôn xác định rõ mục tiêu, nội dung của bài, từ đó lựa
chọn hình thức tổ chức mới lạ, hấp dẫn. Hình thức tổ chức không nên áp đặt,
dập khuôn mà phải tạo cơ hội cho trẻ được thoả mãn sự tò mò, từ đó làm phong
phú trí tưởng tượng nhận thức kích thích khả năng tư duy và ghi nhớ của trẻ qua
quá trình trẻ thực hiện. Vận dụng linh hoạt phương pháp dạy học tích cực phù
hợp điều kiện thực tế, với môi trường dạy học và với lớp của mình[3]. Tôi đã
thành công khi lựa chọn các hình thức tổ chức như: Áp dụng truyện kể, trò chơi,
tổ chức dưới hình thức hội thi, chương trình, Tham quan mô hình…
Ví dụ: Với chủ đề gia đình
Đề tài: Làm quen với chữ e, ê.
Tôi tổ chức giờ học dưới dạng hội thi: “Bé thông minh nhanh trí”.
Chương trình gồm có 3 phần:
+ Phần 1: Năng khiếu của bé: Tôi cùng trẻ thể hiện bài hát Tổ ấm gia
đình sau đó cho trẻ xem Slide hình ảnh về gia đình (phía dưới hình ảnh có từ “

chơi, các đội cùng quan sát các hình ảnh( có chứa từ chỉ tên phía dưới) xuất hiện
trên màn hình, hình ảnh nào có chứa chữ cái đã học theo yêu cầu của cô, sau đó
hội ý và rung chuông nhanh để giành quyền trả lời)
* Kết thúc: Nhận xét tuyên dương trẻ

Giờ học tổ chức dưới hình thức hội thi Bé thông minh nhanh trí
Hoặc với chủ đề: Giao thông
Đề tài: Làm quen với chữ cái i, t, c.

11


Tôi tổ chức giờ học dưới dạng áp dụng chuyện kể để dẫn dắt trẻ vào làm
quen với chữ cái. Tôi gây hứng thú bằng trò chơi vận động kết hợp bài hát
Alibaba. Sau đó đưa ra câu đố:
Ở trong xã hội
Có rất nhiều nghề
Bé giỏi cho biết
Có những nghề gì?
Cô cho trẻ kể tên các nghề mà trẻ biết ( trò chuyện về công việc của 1 số
nghề phổ biến). Sau đó cô kể cho trẻ nghe câu chuyện về nghề cảnh sát giao
thông, cho trẻ xem slide hình ảnh về cánh sát giao thông, phía dưới hình ảnh có
từ cho trẻ phát âm và ôn chữ đã học trong từ.
Bằng lời kể về công việc của chú cảnh sát giao thông tôi dẫn dắt trẻ đến
các hình ảnh về nghề cảnh sát giao thông để lần lượt làm quen với các chữ cái
i,t,c(làm quen với chữ” i” qua hình ảnh gậy giao thông và từ “gậy giao thông”,
làm quen chữ “ t” bằng hình ảnh xe cảnh sát và từ “xe cảnh sát”, chữ c qua hình
ảnh “Cái còi”).
Ở phần ôn luyện củng cố tôi chọn các trò chơi xen kẽ động và tĩnh để trẻ
được hoạt động hài hòa không bị căng thẳng, mệt mỏi như:

chơi kết hợp hài hòa trong tiết học giúp trẻ chống mệt mỏi và có tinh thần sảng
khoái sau mỗi tiết học. [4]
2.3.6. Tạo hứng thú giúp trẻ hào hứng, tích cực tham gia vào hoạt
động học.
- Bản thân tôi nhận thức được, đối với trẻ mầm non, việc tạo ra hứng thú
cho trẻ là rất quan trọng, đây là yếu tố quyết định sự thành công của một tiết dạy
nói riêng và trong các hoạt động khác nói chung. Hứng thú sẽ giúp trẻ tích cực
tham gia vào quá trình nhận thức một vấn đề gì đó, trẻ sẽ tự nhiên hợp tác nếu
cô giáo tạo được hứng thú cho trẻ, hứng thú của trẻ sẽ kéo theo hứng thú của
chính cô giáo.
- Muốn một giờ học đạt hiệu quả gây được hứng thú của trẻ thì tôi đã thực
hiện qua các giải pháp đó là: Lên kế hoạch cho giờ học theo đúng chủ đề, soạn
giáo án một cách khoa học (vì tôi nghĩ một tiết dạy thành công thì giáo án là
khâu rất quan trọng thể hiện yêu cầu đề ra mà trẻ đạt được về kiến thức, kỹ
năng, thái độ và nội dung tiến trình hoạt động của cô và trẻ), chuẩn bị đồ dùng
cho cô và trẻ phải đầy đủ, phong phú theo kế hoạch đã đề ra. Một yếu tố rất
quan trọng nữa đó là kỹ năng sư phạm, lời nói, cử chỉ, hành động của cô phải
luôn chuẩn xác và có khả năng lôi cuốn với trẻ, tạo cho trẻ có cảm giác tự nhiên,
thoải mái và gần gũi dễ hiểu. Để làm được điều này tôi luôn tự rèn luyện cho
mình khả năng nói rõ ràng, mạch lạc, diễn cảm và tham khảo các tiết dạy hay
của đồng nghiệp trên mạng internet, sau đó lựa chọn những hình thức hoạt động
phù hợp với điều kiện thực tế và tâm sinh lí cũng như khả năng của trẻ trong lớp
mình.
Trong tiết học tôi luôn lựa chọn các hình thức hoạt động đan xen giữa
động và tĩnh, tạo hứng thú và bất ngờ cho trẻ không chỉ ở phần mở đầu mà
xuyên suốt từ đầu đến cuối, tạo sự gắn kết trong từng bước chuyển tiếp. Hoạt
động mang yếu tố “học bằng chơi, chơi mà học” không căng thẳng, không gây
nhàm chán cho trẻ, dự kiến tình huống có vấn đề để lôi cuốn trẻ tham gia và giải
quyết nhiệm vụ học tập, chuẩn bị câu hỏi nhằm khơi gợi và phát triển tư duy,
ngôn ngữ mạch lạc cho trẻ [5].

hoa có chữ k. Trong thời gian 1 bản nhạc bài hát “màu hoa” hai đội sẽ dừng chơi
và kiểm tra kết quả, đội nào hái đúng chữ và nhiều hơn sẽ dành chiến thắng; Trò
chơi thứ 2 sẽ là một trò chơi tĩnh đó là “khéo tay tạo chữ” bằng các nguyên vật
liệu như: hột hạt, đất nặn...để xếp chữ vừa làm quen.

Một số hoạt động trong giờ học
Hoặc với đề tài Trò chơi chữ h, k (Chủ đề một số loại quả thơm ngon bổ dưỡng).
Với tiết trò chơi mục đích đề ra là củng cố để trẻ nhận biết và phát âm thành
thạo chữ đã được làm quen, rèn luyện các kỹ năng khéo léo, nhanh nhẹn và có
tính đoàn kết chia sẻ trong khi chơi. Do đó tôi sẽ lựa chọn tổ chức tiết học dưới
hình “Chương trình Sân chơi chữ cái”. Xuyên suốt hoạt động học của trẻ là các
trò chơi với chữ cái xen lẫn trò chơi động và trò chơi tĩnh. Cô giáo với vai trò là
người dẫn chương trình và tổ chức cho trẻ chơi. Như vậy, trẻ sẽ rất hứng thú với
giờ học bởi vì trẻ được vui chơi và tiếp nhận chữ cái một cách thoải mái thông
qua nhiều hoạt động và cách thức khác nhau.
Tuy nhiên không phải tiết trò chơi nào tôi cũng lựa chọn hình thức trò
chơi là chủ đạo trong tiết học mà tuỳ vào tâm lí trẻ ở mỗi thời điểm và tuỳ vào
chủ đề, nhóm chữ tôi có thể chọn hình thức tổ chức khác như: Hội thi “Bé tài
năng” với 2 phần : phần 1 với tên gọi Thử thách (trẻ được củng cố lại kiến thức
về nhận biết phát âm các chữ cái qua 2 trò chơi là “nhìn hình đoán chữ” trên

14


màn hình và “thi tạo dáng”), phần 2: Bé khéo tay (Trẻ sẽ được cô hướng dẫn tô
chữ theo khả năng trong vở tập tô, với phần này tôi sẽ chú trọng rèn luyện cho
trẻ kỹ năng cầm bút, tư thế ngồi tô chữ, tô khéo léo trùng khít lên chữ chấm mờ).

Hướng dẫn và rèn cho trẻ tô chữ theo khả năng qua vở
- Mỗi tiết học tôi suy nghĩ lựa chọn các hình thức hoạt động khác nhau để

chữ cái vào một cách
nhẹ nhàng như: cho trẻ
xếp chữ bằng hột hạt,
nặn chữ, ghép chữ hoặc
cho trẻ thi nhau gạch
chân chữ cái vừa học,
tô màu khác nhau cho
từng kiểu chữ (chữ in
Trẻ nặn chữ cái ở góc nghệ thuật
hoa in thường viết
thường)...
Khi tham quan dạo chơi tôi hướng trẻ vào cảnh vật xung quanh như: quan
sát cây cảnh đọc từ gắn tên từng loại cây để từ đó đọc từ và nhận biết chữ cái đã
học trong từ chỉ tên của cây đó hoặc đến thăm vườn cổ tích tôi cho trẻ quan sát
và luyện phát âm tên các nhân vật tìm chữ cái trong từ...
Trong giờ hoạt động tự chọn buổi chiều tôi cho trẻ đọc thơ ca, hò vè luyện
phát âm cho trẻ.
Ví dụ: Luyện phát âm r tôi cho cháu đọc bài đồng dao: "Rềnh rềnh ràng
ràng" hoặc chữ n cho trẻ chơi trò chơi “Nu na nu nống”. Trẻ ngồi duỗi chân, cô
chạm vào chân từng trẻ, khi đến câu cuối tay cô chạm vào chân bạn nào thì bạn
ấy trả lời câu hỏi của cô.
Tôi thường xuyên quan sát trẻ, ghi chép vào sổ để theo dõi, đánh giá quá
trình phát triển những kĩ năng cần thiết chuẩn bị cho việc đọc, viết của trẻ nhằm
điều chỉnh các biện pháp giáo dục đối với từng cá nhân trẻ.
2.3.8. Phối kết hợp với phụ huynh và nhà trường để có phương pháp
giáo dục thống nhất.
Gia đình và nhà trường luôn phải song hành cùng nhau trong quá trình
chăm sóc và giáo dục trẻ. Chính vì thế việc phối hợp với phụ huynh và nhà
trường là việc làm cần thiết.
- Về phía nhà trường tôi tham mưu cùng với nhà trường, đặc biệt là tổ

từng hoạt động, đặc biệt là hoạt động làm quen chữ viết để trang bị cho trẻ kiến
thức vững chắc vào lớp một. Bên cạnh đó còn tạo cho trẻ ý thức và thói quen
học tập khi ở nhà.
Từ đó tôi kêu gọi phụ huynh hỗ trợ nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương
để làm ra nhiều đồ dùng đồ chơi phục vụ cho chuyên đề và góp một phần kinh
phí để mua sắm thêm đồ dùng đồ chơi.
2.4 Hiệu qủa của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục,
với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
Sau gần một năm áp dụng những biện pháp của mình vào việc tổ chức
hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái lứa tuổi 5-6 tuổi ở trường mầm non

17


thành kim đặc biệt là ở lớp Mẫu giáo 5-6 tuổi A mà tôi trực tiếp giảng dạy đã
mang lại hiệu quả giáo dục tốt hơn so với cách làm cũ:
2.4.1 Đối với giáo viên:
+ Qua quá trình mạnh dạn thử nghiệm những biện pháp trên khi tổ chức
hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái tôi đã có nhiều kinh nghiệm cho bản
thân. Tôi thực sự yêu thích và say mê nghiên cứu, tìm tòi, thiết kế, sáng tạo để
thể hiện trí tuệ năng lực của mình qua những tiết dạy sinh động, hấp dẫn trẻ
nâng cao được chất lượng học tập trên trẻ.
+ Tất cả giáo viên ở tổ mẫu giáo nói chung, đặc biệt là khối mẫu giáo lớn
và tôi nói riêng đều được nhận thức về tầm quan trọng của hoạt động làm quen
chữ viết. Đặc biệt là đã nắm vững nội dung phương pháp, hình thức đổi mới của
hoạt động này từ đó lựa chọn hình thức tổ chức sinh động, mới lạ, hấp dẫn gây
sự hứng thú cho trẻ giúp trẻ học tập đạt kết quả tốt nhất phát huy khả năng vốn
của trẻ .
+ Giáo viên đã nhận thức được tầm quan trọng của việc ứng dụng công
nghệ thông tin trong giảng dạy từ đó đã tự học tập nâng cao trình độ tin học, chủ

Tháng 4 năm 2017
Tổng

Giỏi

Đạt
Khá
TL
SL
%

TB

Chưa đạt

Nội dung
số
TL
TL
TL
SL
SL
SL
TT
đánh giá
trẻ
%
%
%
Trẻ nhận biết và

13,3
0
0
3
đúng các chữ thành
từ có hình ảnh.
Trẻ ghi nhớ và
30
13 43,3 14 46,7
3
10
0
0
4 “đọc” các từ có hình
ảnh kèm theo.
Kỹ năng cầm bút, tô
30
14 46,7 13 43,3
3
10
0
0
trùng khít lên nét
5
chấm mờ.
3. Kết luận và kiến nghị
3.1. Kết luận:
Để đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của giáo dục hiện nay đòi hỏi
người giáo viên nói chung phải không ngừng học hỏi nâng cao trình độ chuyên
môn để theo kịp với su thế phát triển của giáo dục. Đặc biệt đối với cấp học

+ Thường xuyên mở các lớp bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên trực
tiếp tham dự để cùng trao đổi kinh nghiệm hay trong giảng dạy.
+ Rất mong được sự quan tâm hơn nữa của các cấp lãnh đạo đến nghành
học mầm non để có thêm nhiều phương tiện dạy học phục vụ cho các hoạt động
và giảm tải bớt thời gian làm việc trong ngày ở trường để giáo viên có thêm thời
gian nghiên cứu tài liệu, làm đồ dùng dạy và học.
Do thời gian chưa nhiều và khă năng chuyên môn còn hạn chế nên tôi rất
mong nhận được những nhận xét góp ý của các cấp lãnh đạo nghành và của các
bạn đồng nghiệp để chất lượng hoạt động cho trẻ làm quen với chữ cái được tốt
hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn !
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG

Thạch Thành, ngày 10 tháng 4 năm 2017
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của bản
thân, không sao chép nội dung của người
khác.
Người viết SKKN

Đinh Thị Tuyết

20


TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Bộ giáo dục và đào tạo, Chương trình Giáo dục mầm non, NXB Giáo dục
Việt Nam, 2009.
[2] Tài liệu Bồi dưỡng thường xuyên dành cho cán bộ quản lí và giáo viên mầm
non năm 2013-2014, Bộ giáo dục và đào tạo.
[3] Module 23: Ứng dụng phương pháp dạy học tích cực trong phát triển ngôn

cao chất lượng hoạt động
cho trẻ làm quen với chữ cái
Tỉnh
C
2013 - 2014
lứa tuổi 5-6 tuổi đạt hiệu quả
tốt.