SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ THANH HÓA

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ BIÊN PHÁP CHỈ ĐẠO HOẠT ĐỘNG TỔ
CHUYÊN MÔN KHỐI 4,5 NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
DẠY VÀ HỌC Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC HÀM RỒNG

Người thực hiện: Tào Văn Lượng
Chức vụ: Phó Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Hàm Rồng
SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý

THANH HOÁ NĂM 2017
1


MỤC LỤC

TT

A. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn sáng kiến kinh nghiệm

Trang
2
2

2.


C.

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

13

1.

Kết luận

13

2.

Kiến nghị

14

Tài liệu tham khảo
Danh mục các đề tài, sáng kiến kinh nghiệm đã được hội đồng đánh
giá xếp loại cấp phòng, cấp sở và các cấp cao hơn

15
16

2


A. PHẦN MỞ ĐẦU

được tình trạng giảm sút chất lượng đồng thời còn góp phần nâng cao hiệu quả
đào tạo.
Nhưng trong thực tế, hiện nay vẫn còn một số ít giáo viên chưa nhận thức
đúng về tầm quan trọng của hoạt động tổ khối chuyên môn trong nhà trường nên
tham gia sinh hoạt khối đôi khi chưa đầy đủ hoặc chưa tích cực tham gia đóng
góp ý kiến trao đổi về chuyên môn, rút kinh nghiệm tiết dạy của đồng nghiệp,
tạo cho khối hoạt động trầm lặng. Vì vậy, ở trường nào tổ chuyên môn hoạt động
tích cực, năng động, sáng tạo thì trường đó hoạt động dạy học có chất lượng và
hiệu quả cao.
Qua nhiều năm làm công tác chuyên môn, bản thân tôi rút ra được bài học
kinh nghiệm: Để học sinh từ khối một đến khối năm có chất lượng, song song
3


với hiệu trưởng thì phó hiệu trưởng cũng là người phải quan tâm đến hoạt động
chuyên môn của các khối. Bản thân tôi được phụ trách chuyên môn khối 4, 5.
Đây là những khối cuối bậc Tiểu học lượng kiến thức rất lớn, số phân môn cũng
nhiều nên bắt buộc người giáo viên hoặc người phụ trách chuyên môn phải có
một lượng kiến thức và sự hiểu biết nhất định trong công tác dạy và học cũng
như các hoạt động có tính chất trí tuệ khác.
Trong nhà trường, tổ chuyên môn là tổ chức quan trọng nhất đảm nhận
chức năng thực thi hoạt động dạy và học, nhiệm vụ công tác để đảm bảo hiệu
quả của kế hoạch năm học. Khối 4, 5 là khối cuối cấp, là khối lớp quan trọng
trong việc xác định chất lượng giáo dục ở tiểu học. Vì vậy việc xây dựng tổ
chuyên môn vững mạnh là trách nhiệm của người làm công tác quản lý. Chính
điều này đã khiến tôi phải suy nghĩ, tìm ra phương án chỉ đạo hoạt động cho tốt.
Thông qua đó, nó cũng giúp giáo viên bổ sung kiến thức, hoàn thiện kĩ năng sư
phạm. Từ nhận thức trên, tôi mạnh dạn chọn sáng kiến kinh nghiệm: “Một số
biện pháp chỉ đạo hoạt động tổ chuyên môn khối 4,5 nhằm nâng cao chất
lượng dạy và học ở trường Tiểu học Hàm Rồng.” làm sáng kiến nghiệm và

Quản lý nội dung giáo dục là vạch kế hoạch và tổ chức điều phối sao cho
các môn, các hoạt động theo kế hoạch đào tạo được thực hiện một cách đầy đủ
và đúng với mục tiêu giáo dục.
Quản lý phương pháp giáo dục là sự tổ chức điều phối sao cho phương
pháp hỗ trợ chặt chẽ nội dung cùng hướng tới việc thực hiện mục tiêu giáo dục.
Do đó, quản lý quá trình dạy học chính là quản lý hoạt động của thầy và
trò. Vì thế không chỉ hiệu trưởng thực hiện tốt mà phó hiệu trưởng cũng cần
quan tâm và thực hiện thật tốt công tác quản lý dạy học trong nhà trường. Trong
quá trình dạy học, hoạt động dạy của thầy và hoạt động học của trò là hai hoạt
động luôn diễn ra song song, hỗ trợ nhau. Trong đó, hoạt động dạy của thầy giữ
vai trò chủ đạo, là người tổ chức các hoạt động học cho học sinh chủ động tham
gia một cách tích cực. Muốn có người thầy giỏi thì người làm công tác chuyên
môn cần quan tâm đến việc đổi mới nền nếp sinh hoạt chuyên môn vì tổ chuyên
môn là tổ chức quan trọng trong nhà trường, là cầu nối tổ chức thực hiện kiểm
tra, đánh giá kết quả về đổi mới nội dung, phương pháp, chương trình ở cấp học
một cách sát thực. Vì vậy, tổ chuyên môn là tổ chức có ý nghĩa quan trọng trong
quyết định hoàn thành nhiệm vụ năm học của nhà trường.
Tóm lại: Hoạt động của tổ chuyên môn chiếm vị trí rất quan trọng trong
việc nâng cao chất lượng dạy học của nhà trường đòi hỏi phó hiệu trưởng phải
quan tâm và chỉ đạo thật tốt hoạt động của tổ chuyên môn, nhất là tổ chuyên
môn khối 4,5. Đây là khối chuyên môn thực hiện việc đổi mới nội dung, phương
pháp, chương trình ở cuối cấp học.
2. Thực trạng hoạt động dạy học của giáo viên khối 4,5 trường Tiểu học
Hàm Rồng.
Thực tế trong công tác quản lý, tôi nhận thấy đội ngũ giáo viên trong nhà
trường luôn có tinh thần học hỏi, trách nhiệm với công tác chuyên môn, tích cực
năng nổ, nhiệt tình tham gia vào các hoạt động học tập bồi dưỡng nâng cao
chuyên môn để thực hiện tốt công tác dạy và học. Đồng thời, Ban giám hiệu
chúng tôi cũng nhận thức rất rõ vấn đề này nên đã có nhiều biện pháp chỉ đạo tốt
công tác nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả đào tạo.


32
32
33
33
34

Toán
Điểm Điểm Điểm
9-10
7-8
5-6

2
3
4
5
3

10
9
9
10
12

12
13
15
10
10

9
9
12
10

15
17
18
13
15

7
5
5
8
8

Qua bảng thống kê trên, chất lượng học tập của các lớp chưa cao, còn nhiều
học sinh học yếu. Mặt khác, thành viên trong khối có sự thay đổi, (vì trường
luôn thiếu giáo viên) nên chưa nắm rõ về nền nếp sinh hoạt tổ chuyên môn, cách
thực hiện hồ sơ sổ sách và các hoạt động khác như thế nào? Từ đó, việc quản lý
tổ chuyên môn của khối cũng gặp không ít khó khăn, nhất là việc quản lý quá
trình dạy học. Những vấn đề trên đặt ra cho người làm công tác quản lý phải tìm
ra những biện pháp quản lý chỉ đạo hoạt động chuyên môn ở hai khối này đạt
hiệu quả cao, đáp ứng việc nâng cao chất lượng dạy học và hiệu quả đào tạo của
trường trong năm học này.
3. Một số biện pháp chỉ đạo hoạt động của tổ chuyên môn khối 4,5 nhằm
nâng cao chất lượng dạy và học ở trường Tiểu học hàm Rồng.
Để xây dựng tổ chuyên môn tốt, tôi đã không ngừng phấn đấu, suy nghĩ tìm
phương án chỉ đạo tổ hoạt động có nội dung. Thông qua đó giúp giáo viên bổ

Qua tìm hiểu, tôi đã tổng hợp được số liệu về tổ khối 4,5 dưới đây như sau:
+ Tổng số GV khối 4,5 là 5 đồng chí. Tuổi đời từ 37 đến 45 – Thâm niên giảng
dạy thấp nhất là 5 năm và cao nhất là 24 năm.
+ Trình độ chuyên môn trên chuẩn.
+ Có 3 đồng chí giáo viên đã đạt danh hiệu GV giỏi cấp thành phố và cấp tỉnh.
Đây chính là điều kiện thuận lợi mà các thành viên trong khối có thể học
hỏi kinh nghiệm lẫn nhau. Tuy nhiên trong năm học này, đội ngũ GV có sự thay
đổi nên hoạt động của tổ gặp không ít khó khăn.
b. Việc Xây dựng kế hoạch và quy chế hoạt động của tổ khối.
Trước khi xây dựng kế hoạch hoạt động, tổ chuyên môn cần thực hiện
những quy chế sau:
- Đảm bảo thời gian sinh hoạt tổ khối theo định kì: 2 lần/tháng .
- Mạnh dạn phát biểu ý kiến, thống nhất kế hoạch của tổ.
- Đoàn kết, tương thân, tương ái sẵn sàng giúp nhau trong công tác và sinh
hoạt.
- Nắm vững và thực hiện tốt quan điểm giáo dục của Đảng, hết lòng vì học
sinh thân yêu.
- Có ý thức tổ chức kỉ luật, chấp hành sự phân công của tổ, của nhà trường.
- Luôn có ý thức phấn đấu vươn lên, ham học hỏi, tự bồi dưỡng chuyên
môn nâng cao trình độ nghiệp vụ và rèn luyện đạo đức tác phong sư phạm.

7


- Nghiêm chỉnh chấp hành chính sách của Nhà nước và nội quy của nhà
trường.
Căn cứ vào tình hình thực tế của trường, của tổ, tất cả giáo viên trong tổ tự
xây dựng kế hoạch cá nhân, tham gia xây dựng kế hoạch tổ và cam kết thực hiện
một số kế hoạch sau:
- Kế hoạch hoạt động năm học, tháng, tuần.

- Thực hiện việc chấm bài theo tinh thần của TT 30 và TT22; trả bài theo quy
định đồng thời phải rèn cho học sinh phương pháp tự chữa bài đúng yêu cầu và
biết kiểm tra đánh giá bài của bạn.
* Đối với tổ khối:
Thực hiện đủ các loại sổ :
+ Sổ kế hoạch
+ Sổ thực hiện chuyên đề + Hồ sơ bồi dưỡng thường xuyên.
8


+ Sổ sinh hoạt chuyên môn.
+ Phó hiệu trưởng ký kiểm Kế hoạch bài học của giáo viên 1 lần/tuần ( vào sáng
thứ hai hàng tuần). Ghi rõ nhận xét, hướng khắc phục ( nếu có).
Thứ hai: Thực hiện nội dung chương trình
Muốn chỉ đạo tốt việc thực hiện chương trình, Phó Hiệu trưởng phải nắm
vững nội dung chương trình của từng khối lớp, triển khai trao đổi với giáo viên
trong sinh hoạt chuyên môn nhất là vào đầu năm học để giáo viên nắm mục tiêu
nhiệm vụ, đặc trưng của từng môn học. Qua đó, giáo viên sẽ nhận thức được tầm
quan trọng của từng môn học để chọn phương pháp thích hợp giảng dạy đạt chất
lượng cao. Để đạt được yêu cầu này, GV phải:
+ Nghiên cứu kĩ chương trình sách giáo khoa.
+ Xác định đúng mục tiêu, kiến thức, kĩ năng cơ bản cần đạt của từng môn học,
từng chương, từng bài học.
+ Soạn kế hoạch bài học đảm bảo về nội dung kiến thức, kĩ năng theo mục tiêu
yêu cầu kết hợp tổ chức các hoạt động dạy và học đa dạng, phong phú ( Có kế
hoạch để bồi dưỡng học sinh chưa hoàn thành nội dung các Môn học – Năng lực
– Phẩm chất và bồi dưỡng học sinh hoàn thành tốt nội dung các Môn học –
Năng lực – Phẩm chất ngoài giờ học ).
+ Có kế hoạch sử dụng đồ dùng dạy học hiện có và tự làm đồ dùng dạy học để
bổ sung cho tiết dạy thêm sinh động ( tránh tình trạng dạy chay ).

cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn.
* Trao đổi, giao lưu về chuyên môn qua mạng
Thực hiện chủ đề năm học, BGH chúng tôi tổ chức cho giáo viên trang bị
các kiến thức cơ bản về tin học văn phòng, các phần mềm tiện ích hỗ trợ cho
việc soạn giáo án điện tử và hiện nay đã có 2 giáo viên hàng ngày lên lớp bằng
giáo án điện tử; 100% giáo viên thực hiện giảng dạy bằng giáo án điện tử ở các
tiết thao giảng. Hướng dẫn giáo viên vào các trang mạng hay liên quan đến giáo
dục, biết truy cập, download các tài liệu, bài giảng bổ ích cho chuyên môn của
mình, biết trao đổi thông tin qua phần mềm trực tuyến “ Trường học kết nối”.
Đây cũng là phần mềm giúp giáo viên nâng cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên
môn.
e. Việc phụ đạo học sinh học sinh chưa hoàn thành nội dung các Môn học –
Năng lực – Phẩm chất và bồi dưỡng học sinh hoàn thành tốt nội dung các
Môn học – Năng lực – Phẩm chất.
* Phụ đạo học sinh học sinh chưa hoàn thành nội dung các Môn học – Năng lực
– Phẩm chất.
Để cuối năm học không còn học sinh nào chưa hoàn thành nội dung các
Môn học – Năng lực – Phẩm chất thì biện pháp duy nhất là tổ chức phụ đạo
dưới mọi hình thức. Vì vậy, tổ cần:
+ Thông qua kiểm tra chất lượng đầu năm, nắm chắc danh sách học sinh chưa
hoàn thành nội dung Môn học – Năng lực – Phẩm chất của từng lớp.
+ Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến các em học yếu.
+ Phân loại mức độ kiến thức bị hổng cần bổ sung.
+ Lập kế hoạch phụ đạo kết hợp phân công giáo viên phụ trách hàng tuần.
+ Thường xuyên thông báo đến phụ huynh về mức độ tiến bộ của HS qua sổ liên
lạc điện tử để được sự hỗ trợ tốt nhất của gia đình.
+ Tổ chức kiểm tra kết quả thực thi ở từng học kì để có giải pháp sát thực tế hơn.
* Bồi dưỡng học sinh hoàn thành tốt nội dung các Môn học – Năng lực – Phẩm
chất.
Học sinh hoàn thành tốt nội dung các Môn học – Năng lực – Phẩm chất.

- Tuy mỗi thành viên trong tổ đều có những đặc điểm riêng khác nhau về
phẩm chất đạo đức, năng lực sư phạm, trình độ chuyên môn … nhưng họ đều có
chung một mục tiêu giáo dục, nhiệm vụ năm học. Đó chính là cơ sở của mối
quan hệ giữa cá nhân với cá nhân, giữa cá nhân với tập thể và ngược lại.
- Bất kì giáo viên nào cũng có ảnh hưởng giáo dục rộng rãi đến tập thể tổ
chuyên môn và ngược lại. Đồng thời mỗi học sinh đều trực tiếp nhận sự giáo
dục tập thể của giáo viên, vì chất lượng học sinh không những tùy thuộc tinh
thần trách nhiệm và năng lực chuyên môn của giáo viên mà còn tùy thuộc vào
sự phối hợp giáo dục của các giáo viên. Mối quan hệ đó được thể hiện bằng sơ
đồ sau:
Giáo viên

Học sinh

Tập thể giáo viên

Do đó, quan hệ giữa cá nhân với tập thể rất quan trọng, nhiều thành viên
trong tổ tốt sẽ tạo thành một tập thể vững mạnh và ngược lại một tập thể vững
mạnh sẽ tạo điều kiện tiến bộ của từng cá nhân. Vì thế, sinh hoạt trong một tập
thể tổ chuyên môn là điều kiện để giáo viên phối hợp giúp đỡ lẫn nhau về mọi
mặt đồng thời thống nhất nhau về nhận thức và hành động nhằm đạt hiệu quả
công tác cao nhất. Tôi thấy nếu giáo viên đã nhận thức rõ về mối quan hệ này thì
từng thành viên trong tổ sẽ tích cực tham gia vào các hoạt động của tổ chuyên
môn, mà hoạt động trước tiên là công tác chủ nhiệm.

11


* Xây dựng tốt mối quan hệ giữa giáo viên và học sinh.
Để tạo được mối quan hệ giữa giáo viên và học sinh, giáo viên phải thực

hiệu nhà trường. Tổ trưởng có nhiệm vụ truyền lại những chỉ đạo về các hoạt
động trong nhà trường trong đó hoạt động dạy và học là chính. Vì vậy, người tổ
trưởng phải có uy tín và được tập thể tín nhiệm.
* Xây dựng mối quan hệ tình bạn, tình đồng chí chân thành giữa các thành viên
trong tổ.
Để tạo được một tập thể tốt về mọi mặt và cùng tiến trong công tác, tôi đã
tập trung vào một số việc sau:
- Tăng cường việc xây dựng các mọi quan hệ giữa các thành viên trong tập thể
từ tính cách của mỗi người như lòng yêu mến, tôn trọng đồng nghiệp, quan tâm
hợp tác giáo dục, lo lắng công việc chung của tổ, của nhà trường, biết trách

12


nhiệm của mình với xã hội, có ý thức tổ chức tinh thần kỉ luật, tôn trọng lãnh
đạo.
- Dân chủ hóa hoạt động của tổ, tạo mọi điều kiện cho từng thành viên cùng
tham gia vào những công việc chung, tích cực đóng góp xây dựng tập thể vững
mạnh.
- Biết lắng nghe, phân tích dư luận quần chúng, giải quyết kịp thời những mâu
thuẫn, thắc mắc, tạo sự hòa hợp thống nhất và gắn bó các thành viên trong tổ
với nhau.
- Tổ trưởng và giáo viên phải thực sự đoàn kết, mạnh dạn phê bình và tự phê
bình, thực hiện công bằng trong xử sự, tạo sự tin yêu của tập thể.
Hơn nữa ngoài các biện pháp trên, chúng tôi còn chỉ đạo việc nâng cao chất
lượng sinh hoạt tổ bằng cách triển khai đến tổ nội dung sinh hoạt. Trên cơ sở đó,
tổ tự xây dựng nghị trình sinh hoạt theo một trình tự sau:
Thứ 1: Nhận xét, đánh giá các hoạt động trong thời gian qua ( nêu rõ ưu điểm,
tồn tại và nguyên nhân )
Thứ 2: Phương hướng hoạt động trong thời gian tới

- Qua sinh hoạt tổ đã bổ sung cho giáo viên những kiến thức và kinh nghiệm bồi
dưỡng học sinh năng khiếu.
- Thực hiện tốt quy chế chuyên môn. Thực hiện giảng dạy nhiệt tình, đúng nội
dung chương trình SGK mới và tham gia thao giảng bằng giáo án điện tử.
- Thực hiện tốt công tác chủ nhiệm lớp: xây dựng nền nếp lớp tự quản, duy trì sĩ
số 100% không có học sinh bỏ học trong năm, gắn bó chặt chẽ với gia đình học
sinh, tham gia có hiệu quả cao các phong trào do trường, thành phố tổ chức.
- 100% học sinh đạt chuẩn kiến thức và kĩ năng cơ bản. Chất lượng học tập ở 2
môn Toán và Tiếng Việt được nâng lên rõ rệt so với đầu năm, cụ thể như sau:

Lớp

5A1
5A2
4A1
4A2
4A3

Số
HS
được
khảo
sát

32
32
33
33
34



Điểm
7-8

Điểm
5-6

Điểm
dưới 5

0
0
0
0
0

7
6
6
7
9

12
13
11
13
10

13
13

- Phải tạo điều kiện giúp đỡ tổ chuyên môn hoạt động đúng mục tiêu đã định.

14


- Muốn nâng cao chất lượng dạy và học, người làm công tác quản lý cần chú ý
đến nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn, tập trung vào việc thực hiện đổi mới
PPDH theo từng môn học, từng bài học; đổi mới cách kiểm tra – đánh giá HS
theo chuẩn kiến thức kĩ năng cơ bản. Đồng thời phải coi trọng công tác bồi
dưỡng của giáo viên, kiểm tra việc tự bồi dưỡng theo định kì.
- Phải biết chọn người tổ trưởng là người có năng lực quản lý, có tay nghề vững
vàng, có uy tín với tập thể đặc biệt là phải có tính quyết đoán song phải biết tôn
trọng và lắng nghe ý kiến của các tổ viên.
- Thường xuyên tham gia sinh hoạt với tổ để giải quyết những thắc mắc của tổ
cũng như chỉ đạo kịp thời.
- Tổ chức các chuyên đề dạy học để tổ chuyên môn nghiên cứu, trao đổi, giao
lưu với đồng nghiệp nhằm tạo điều kiện cho giáo viên phát huy tinh thần tập thể
và góp phần xây dựng nhà trường ngày càng vững mạnh và tiến lên theo sự phát
triển không ngừng của xã hội hiện nay.
Tóm lại : Người làm công tác quản lý cần áp dụng các biện pháp trên một cách
đồng bộ để khai thác, phát huy mặt mạnh của từng nhân tố trong nhà trường, tạo
ra sức mạnh tổng hợp nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy và học trong
trường Tiểu học.
2. Kiến nghị:
Trên đây là một số kinh nghiệm mà tôi đã đúc kết được trong quá trình
nghiên cứu và thực hiện tại đơn vị. Thông qua sáng kiến này, tôi rất mong được
sự đóng góp chân tình của các thầy cô, các đồng chí, đồng nghiệp trong và ngoài
đơn vị để nội dung sáng kiến được hoàn thiện hơn và có hiệu quả thiết thực hơn.
Xin trân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG


Họ và tên tác giả:
Tào Văn Lượng
Chức vụ và đơn vị công tác: Trường Tiểu học Hàm Rồng, thành phố Thanh Hóa,
tỉnh Thanh Hóa

TT

Tên đề tài SKKN

1.

Tổ chức dạy học dạng bài so sánh
phân số ở lớp 4 bằng cách chia theo
đối tượng
Đưa ứng dụng công nghệ thông tin
vào dạy học môn toán lớp 3
Công tác chỉ đạo quản lý ứng dụng
công nghệ thông tin trong trường
Tiểu học
Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh
Tiểu học
Chỉ đạo một số biện pháp bồi dưỡng
năng lực cảm thụ văn học cho học
sinh lớp 4,5 thông qua dạy học Tập
làm văn mưu tả
Ứng dụng Google trang tính trong
việc thực hiện báo cáo kết quả kiểm
tra cuối học kì của giáo viên


Cấp sở

C

2010 - 2011

Cấp
phòng

B

2012 - 2013

Cấp
phòng

B

2013 - 2014

Cấp sở

C

2014 - 2015

Cấp sở

B