Sử dụng phơng tiện trực quan để tổ chức hoạt động học tập cho học sinh
trong dạy học sinh học 7
Mục lục
Phần I: Mở đầu
I. Lý do chọn đề tài
1.Yêu cầu đổi mới phơng pháp dạy học
2. Vai trò của phơng tiện dạy học
3. Thực tiễn dạy học hiện nay
II. Mục đích và nhiệm vụ của đề tài
1. Mục đích
2. Nhiệm vụ
III . Kết quả đạt đợc:
IV.Đối tợng nghiên cứu
V. Khách thể nghiên cứu
VI. Giới hạn nghiên cứu của đề tài.
Phần II. Nội dung của đề tài
I. Cơ sở lý luận
II. Thực trạng vấn đề nghiên cứu
III. Một số biện pháp.
1.Nghiên cứu lý thuyết
2. Điều tra s phạm
3.Thực nghiệm s phạm trên PTTQ trong dạy học Sinh học 7
4.Sử lý số liệu.
IV. Tổ chức thực hiện
Phần III. Kết luận và kiến nghị
1.Kết luận
2.Kiến nghị
Tài liệu tham khảo
Ngời thực hiện : Bùi thị Phợng gv trờng THCS Đồng Minh
1
Sử dụng phơng tiện trực quan để tổ chức hoạt động học tập cho học sinh

Phơng tiện dạy học giúp cho giáo viên có thêm những công cụ để tổ chức học tập, hớng cho
học sinh đào sâu những tri thức và kích thích hứng thú tiếp nhận tri thức, hớng cho học sinh
vào nhận biết quan hệ giữa các hiện tợng nhằm phát hiện tính quy luật hình thành khái niệm.
Vai trò của PTTQ không chỉ là minh họa mà còn là phơng tiện để học sinh tự lực nghiên cứu
phát hiện kiến thức qua đó t duy đợc phát triển.
3. Thực tiễn dạy học hiện nay
Chơng trình Sinh Học THCS là chìa khóa để mở cánh cửa bớc vào thế giới sinh vật. Từ đó
giáo dục cho HS niềm tự hào về thiên nhiên tơi đẹp của đất nớc ta, có đa dạng sinh học cao có
nhiều động vật quý hiếm. Vinh dự này đặt cho chúng ta trách nhiệm phải bảo vệ và giữ gìn
cho thế giới sinh vật bền vững lân dài đó chính là gắn học với hành - mục tiêu trong công cuộc
đổi mới nội dung và phơng pháp dạy học môn sinh học THCS. Đề cập đến nhiều vấn đề nên
kiến thức sinh học THCS bao gồm các kiến thức mang tính hệ thống từ thấp đến cao từ đơn
giản đến phức tạp. Đòi hỏi phải sử dụng nhiều t liệu, hình ảnh giúp học sinh dễ hiểu dễ nhớ, từ
đó học sinh dễ dàng khám phá thế giới sinh vật hơn. Nhng PPDH cũ ở các trờng phổ thông
chủ yếu là sử dụng phơng pháp truyền thống: Giáo viên thuyết trình, đọc và học sinh ghi chép
Ngời thực hiện : Bùi thị Phợng gv trờng THCS Đồng Minh
2
Sử dụng phơng tiện trực quan để tổ chức hoạt động học tập cho học sinh
trong dạy học sinh học 7
thụ động tiếp thu kiến thức. Phơng pháp trực quan nói chung và sử dụng kênh hình nói riêng ít
đợc vận dụng do vậy phần nào hạn chế chất lợng đào tạo.
Từ những cơ sở trên thúc đẩy tôi nghiên cứu đề tài Sử dụng phơng tiện trực quan để tổ chức
hoạt động học tập cho HS trong dạy học sinh học 7
II/ Mục đích và nhiệm vụ của đề tài
1. Mục đích
Góp phần làm sáng tỏ cơ sở lí luận của các biện pháp phát huy tính tích cực chủ động học tập
của học sinh.
Xây dựng các biện pháp sử dụng PTTQ để tổ chức hoạt động học tập.
2. Nhiệm vụ
Xác định cơ sở lý luận của PTTQ.

Những thiết bị dạy học bao gồm máy móc và thiết bị (máy chiếu, hình máy, vi tính, vi deo,
.) giúp cho việc dạy học sinh học đạt hiệu quả cao (về thời gian và cờng độ).
Ngời thực hiện : Bùi thị Phợng gv trờng THCS Đồng Minh
3
Sử dụng phơng tiện trực quan để tổ chức hoạt động học tập cho học sinh
trong dạy học sinh học 7
2. Vai trò của PTTQ.
- Là phơng tiện để truyền tải thông tin theo phơng pháp dạy học tích cực.
- Trình bày những vấn đề.
3. Cách sử dụng PTTQ.
PTTQ đợc sử dụng hầu hết trong các bài theo mức độ nhiều hay ít.
Thờng ở những bài có nội dung kiến thức mới và khó hay bài với nhiều nội dung kiến thức
trừu tợng ở cấp độ vi mô nh các bài 15 sinh học 7.
PTTQ đợc giáo viên đa lên lớp dới hình thức trình bày ở bảng hay trình bày theo nhóm.
Dù biểu diễn PTTQ theo phơng pháp nào thì giáo viên cũng cần tuân thủ một số quy tắc sau:
- Biểu diễn PTTQ đúng lúc, dùng đến đâu đa ra đến đó.
- Đối tợng quan sát phải đủ lớn, phải đủ rõ. Nếu vật quan sát quá nhỏ phải dành thời gian
để giới thiệu đến từng học sinh.
- Việc biểu diễn đồ dùng trực quan phải tiến hành thong thả theo một trình tự nhất định
để học sinh dễ theo dõi, kịp quan sát.
- Trong điều kiện có thể, nên phối hợp bổ sung nhiều loại PTTQ khác nhau.
- Trớc khi biểu diễn các PTTQ cần hớng dẫn học sinh lu ý quan sát triệt để (GV có thể đa
ra những câu hỏi nhỏ nhằm vào các phần chi tiết đó). Để truyền đạt và lĩnh hội nội
dung trí dục (là những sự vật hiện tợng, các quá trình sinh học và cả cách thức hành
động với chúng). GV thờng sử dụng phơng pháp biểu diễn các PTTQ. Tùy theo các loại
PTTQ đợc sử dụng mà ngời ta phân ra:
+ Phơng pháp biểu diễn các vật tợng hình
+ Phơng pháp biểu diễn các vật tự nhiên
+ Phơng pháp biểu diễn các thí nghiệm.
4. Phân loại PTTQ

các buổi tập huấn giáo viên có thể trao đổi học tập kinh nghiệm với nhau về đổi mới PPDH
trong giảng dạy, sử dụng PTTQ nh thế nào cho có hiệu quả. Vì vậy mà chất lợng học tập
những năm gần đây đã thu đợc nhiều hiệu quả rõ rệt.
Tuy nhiên thực tế giảng dạy ở các trờng phổ thông còn gặp rất nhiều khó khăn nh :
Tranh ảnh còn thiếu rất nhiều, một số đã cũ nát không đạt tiêu chuẩn về mặt thẩm mĩ; một số
băng đĩa lâu ngày đã hỏng không sử dụng đợc. Các tiêu bản hiển vi để lâu không quan sát đ-
ợc, các đồ dùng để làm thực hành còn thiếu thốn, một số han gỉ không sử dụng đợc,
.Một số tài liệu về hớng dẫn sử dụng phơng tiện trực quan phục vụ cho giáo viên còn
quá ít nên giáo viên dạy chủ yếu vào vốn kiến thức đã đợc học ở trờng s phạm và kinh nghiệm
giảng dạy của bản thân tích lũy đợc trong quá trình giảng dạy. Vì vậy việc sử dụng phơng tiện
trực quan trong các bài dạy còn rất nhiều hạn chế.
III. Một số biện pháp.
1. Nghiên cứu lý thuyết.
-Tìm hiểu mục tiêu phơng pháp dạy học.
-Tìm hiểu cơ sở lý luận và biện pháp sử dụng phơng tiện trực quan trong dạy học môn sinh
học.
2. Điều tra s phạm
-Dự giờ dạy: Tìm hiểu tình hình thực tế sử dụng phơng tiện trực quan cũng nh phơng pháp sử
dụng hợp lý nhất.
-Trao đổi trực tiếp: Để thấy đợc kinh nghiệm thực tế của giáo viên khác.
-Nghiên cứu bài soạn để thấy đợc tính hợp lý trong việc vận dụng PTTQ để khai thác và
truyền tải kiến thức.
3. Thực nghiệm s phạm trên PTTQ trong dạy học sinh học 7.
-Thiết kế bài học sử dụng phơng tiện dạy học nhằm phát huy tính tích cực, chủ động học tập
của học sinh.
-Dạy học thực nghiệm để đánh giá kết quả của phơng pháp mới đã đề xuất.
-Cách bố trí thực nghiệm sử dụng đợc bố trí song song.
-Lớp thực nghiệm sử dụng kế hoạch giảng dạy theo phơng án sử dụng phơng tiện dạy học trực
quan nhằm phát huy tính tích cực chủ động của học sinh.
-Lớp đối chứng: Dạy theo phơng án thyết trình thông báo.