1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài.
Giáo dục mầm non là một cấp học trong hệ thống giáo dục quốc dân. Là cấp
học đầu tiên dặt nền móng cho các cấp học sau này. Là giai đoạn vàng để thiết lập
nền tảng về thể chất, nhận thức, tình cảm và xã hội, những nền tảng quan trọng
giúp trẻ phát triển hết tiềm năng của mình trong tương lai, hình thành những yếu tố
đầu tiên trong nhân cách. Hình thành và phát triển ở trẻ những chức năng tâm sinh
lí, năng lực và phẩm chất đạo đức, những kỹ năng sống cần thiết phù hợp với lứa
tuổi, khơi dậy và phát triển tôi đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền móng cho việc
học ở các cấp học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời.
Sinh thời Chủ Tịch Hồ Chí Minh rất quan tâm tới thế hệ trẻ, đặc biệt là trẻ em,
những chủ nhân tương lai của đất nước. Người từng nói.
“ Trẻ em như búp trên cành,
Biết ăn, biết ngủ, biết học hành là ngoan”
Đây cũng là quan niệm của dân tộc ta về giáo dục, chăm sóc, nuôi dưỡng cho
trẻ thơ. Búp trên cạnh là phần lộc non, tươi mới và đẹp đẽ, cầm được chăm sóc và
bảo vệ để trở thành cành lá xum xuê trong tương lai. Chăm sóc trẻ thơ, bảo vệ “
Búp trên cành” là hạnh phúc của chùng ta hôm nay, là chăm lo cho tương lai của
chúng ta mai sau. Chăm sóc và giáo dục trẻ là trách nhiệm, là tình thương và hạnh
phúc của mỗi người, mỗi gia đình, mỗi cộng đồng. Vì giáo dục mầm non là bước
đệm đầu tiên cho các cấp học để trẻ em được chuẩn bị tâm thế vững vàng bước vào
trường phổ thông nên sự quan tâm về phương pháp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục
trẻ ở lứa tuổi mầm non đều được các bậc phụ huynh cũng như các trường mầm non
mong muốn sao cho có hiệu quả tốt nhất giúp trẻ phát triển toàn diện nhân cách trở
thành con người có ích sau này.
Ở lứa tuổi mẫu giáo hoạt động chủ đạo của trẻ là hoạt động vui chơi, trẻ học
mà chơi, chơi mà học. Theo chương trình giáo dục mầm non các hoạt động được
thực hiện theo hướng tích hợp chủ đề lồng ghép các hoạt đông soay quanh chủ đề
bằng nhiều hình thức một cách linh hoạt sáng tạo tự nhiên qua các lĩnh vực khác
nhau. Các quá trình giáo dục được sâm nhập, đan xen vào nhau tạo thành một thể
thống nhất, tác động đến trẻ trong một chỉnh thể toàn vẹn, Và hoạt động tạo hình

đề ra.
Thực tế ở trường tôi vẫn còn một số tiết hoạt động tạo hình vẫn còn nhiều
hạn chế như: Rập khuôn về các tình huống, các ý tưởng tạo hình khiến trẻ nhận ra
ngay được, sắp phải làm gì và làm mất đi sự tò mò tìm hiểu về hoạt động đối với
trẻ, trong khi tiến hành tiết dạy giáo viên mở đầu tiết dạy rất hấp dẫn, hứng thú gây
được hưng phấn nhưng kết thúc không logic, xử lý tình huống chưa khéo léo dẫn
đến ý tưởng bị vỡ không chọn vẹn, Mặt khác, tình huống đưa ra trong ý tưởng quá
rộng khiến giáo viên chuyển vào bài dạy một các gượng ép, đột ngột. Ý tưởng tạo
hình không hợp lý với lứa tuổi và khả năng lĩnh hội của trẻ.
Xuất phát từ thực tế trong hoạt động tạo hình trong đơn vị mình tôi đã nghiên
cứu đề tài “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình (thể loại
vẽ) cho trẻ mẫu giáo 4 – 5 tuổi trường Mầm non Ngư Lộc ” để tìm ra một số biện
pháp nhằm khắc phục nhược điểm đồng thời phát triển kỹ năng hoạt động tạo hình
cho trẻ 4 – 5 tuổi thông qua hoạt động dạy vẽ tại trường mầm non Ngư Lộc năm
học 2016 – 2017.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
Đề ra một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình (thể loại vẽ)
cho trẻ mẫu giáo 4 – 5 tuổi trường Mầm non Ngư Lộc
Với mục đích giúp trẻ nhận ra vẻ đẹp của các sự vật hiện tượng xung quanh
trẻ. Từ đó có thể giúp trẻ vẽ ra các nét trên trang giấy có ý nghĩa với con măt của
trẻ thơ, giúp trẻ biết ứng sử với cái đẹp,
Làm nảy sinh cho trẻ nhu cầu tái tạo và sáng tạo ra cái đẹp, tạo nên nguồn cảm
hứng đối với giáo dục thẩm mỹ. Đồng thời nhằm đánh giá thực trạng việc học tạo
hình của lớp 4 – 5 tuổi trường mầm non Ngư Lộc.
1.3. Đối tượng nghiên cứu.
Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình (thể loại vẽ)
cho trẻ mẫu giáo 4 – 5 tuổi trường Mầm Non Ngư Lộc
2



và sáng tạo của trẻ.
2. NỘI DUNG
2.1. Cơ sở lý luận.
Theo chương trình Giáo dục mầm non (Ban hành kèm theo thông tư số
17/2009/TT – BGDĐT ngày 25 tháng 7 năm 2009 của Bộ trưởng Bộ giáo dục và
Đào tạo) cũng đã nêu rõ: Đối với mẫu giáo, phương pháp giáo dục phải tạo điều
kiện cho trẻ được trải nghiệm, tìm tòi, khám phá môi trường xung quanh dưới
nhiều hình thức đa dạng, đáp ứng nhu cầu, hứng thú của trẻ theo phương châm “
học mà chơi, học bằng chơi”. Chú trọng đổi mới tổ chức môi trường giáo dục nhằm
kích thích và tạo cơ hội cho trẻ khám phá, thử nghiệm và sáng tạo ở các khu vực
một cách vui vẻ.
Hoạt động tạo hình của trẻ được coi là hoạt động mang tính sáng tạo nghệ
thuật nhưng chưa thực thụ. Bởi quá trình hoạt độngvà sản phẩm hoạt động tạo hình
3


của trẻ thể hiện các đặc điểm của một nhân cách đang được hình thành. Mối quan
tâm chính của trẻ là tập trung vào sự thể hiện biểu cảm chứ chưa phải là hình thức
nghệ thuật thực sự của tác phẩm.
Với trẻ 4 – 5 tuổi đặc điểm vẽ của trẻ là vốn biểu tượng đã phong phú hơn,
các vận động của tay đã vững vàng hơn và có sự kết hợp kiểm tra bằng mắt. Trẻ
bước đầu hành động có mục đích hình vẽ của trẻ đã cụ thể hơn, biết nhiều chi tiết,
Biết phố hợp nhiều hình ảnh trong tranh vẽ của trẻ. Trẻ đã biết chú ý đến việc sắp
xếp bố cục hình ảnh trong tranh, suất hiện những cử động đơn giản với màu saức
đậm tươi sáng và phong phú. Mặt khác trẻ không thích vẽ hình lặp đi lặp lại, trẻ chỉ
thích vẽ hình ảnh mới lạ, sống động và màu sắc hấp dẫn. Do tính không chủ định
của trẻ mà trong quá trình tạo hình trẻ chưa có khả năng độc lập, suy tính công việc
sắp tới một cách chi tiết, các ý định miêu tat của trẻ thường nảy sinh một cách tình
cờ. Trẻ chỉ quan tâm đến việc “vẽ cái gì” chứ không phải “Vẽ như thế nào”, trẻ sẳn
sàng vẽ bất cứ cái gì, không biết sợ, không biết tới khó khăn trong miêu ta, trẻ vẽ



với những gì quen thuộc và tâm sinh lý trẻ đang trên đầ phá triển mà môn tạo hình,
đặc biệt thể loại vẽ đặc biệt có giá trị giáo dục rất lớn đối với sự phát triển toàn diện
của trẻ, nhất là phát triển năng khiếu thẩm mỹ, cần có những biện pháp và lựa chọn
các đề tài sao cho phù hợp với lứa tuổi, mang đến sức hấp dẫn, mới lạ nhưng phải
có tính giáo dục cao và hàm chứa tính thẩm mỹ nghệ thuật đúng với mục đích, ý
nghĩa của môn học trong việc giáo dục trẻ mầm non.
2.2. Thực trạng.
* Thuận lợi.
Đối với trường. trường mầm non Ngư lộc, có bề dày về thành tích trong những
năm qua được sự tâm của Đảng, chính quyền và nhân dân xã Ngư Lộc trường đã
có khu trung tâm gồm: Phòng học, có bếp ăn bán trú, khu vui chơi khang trang,
thoải mái, có cơ sở vật chất để chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ tốt. Đồ dùng, đồ
chơi cho các hạt động được nhà trường trang bị tương đối đầy đủ và phóng phú, có
đội ngũ giáo viên nhiều kinh nghiệm trong việc chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục trẻ.
Trường có một điểm chính, phòng học có diện tích rộng rãi, thoải mái phục vụ cho
giờ chơi, giờ học.
Trường có tổng số là 837 học sinh. Tổng số có 22 nhóm lớp. nhà trẻ và mẫu
giáo, tổng số trẻ ăn bán trú tại trường là 301 cháu.
Trong đó 39 cán bộ giáo viên trình độ chuyên môn đạt chuẩn 100%, chất lượng dạy
và học ngày càng được đổi mới, được ban giám hiệu giám sát kịp thời nhằm bồi
dưỡng nâng cao chất lượng các giờ hoạt động trong ngày. Được phụ huynh tin
tưởng, số lượng học sinh ngày càng đông.
Các nhóm lớp được phân trẻ theo đúng độ tuổi, đội ngũ giáo viên đạt chuẩn và
trên chuẩn, các giáo viên đều nắm vững phương pháp các hoạt động.
Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao về chuyên môn của phòng giáo dục và ban
giám hiệu nhà trường, tổ chuyên môn, tạo mọi điều kiện giúp đỡ để tôi thực hiện
tốt đề tài này
Được sự quan tâm ủng hộ nhiệt tình của các phụ huynh, nhận thức sâu sắc về

Với những thuận lợi và khó khăn trên tôi cần phải nắm rõ được phương pháp
của hoạt động này đặc biệt thể loại vẽ và nắm được đặc điểm tâm sinh lý và trình
độ tiếp thu của trẻ cùng với điều kiện thực tế của trường của lớp để phát huy những
thuận lợi có được và khắc phục những khó khăn còn tồn tại mang lại kết quả tốt
cho trẻ trong hoạt động tạo hình
* Kết quả thực trạng..
Bảng 1: Kết quả khảo sát thực trạng.
Nội dung
Số
Đạt yêu cầu
Chưa đạt yêu cầu
khảo sát
Trẻ
Tốt
Khá
TB
Yếu
Kém
SL % SL % SL % SL % SL %
Trẻ quan sát,
lắng nghe,
25
5
20
8
32
10
40
2
8

0
Trẻ có khả
năng nhận xét 25
3
12
5
20
13
52
4
16
0
0
tranh
Với kết quả trên cho thấy tỷ lệ chưa đạt yêu cầu vẫn còn và số cháu chưa đạt
trung bình chiếm tỷ lệ cao.
* Nguyên nhân:
Của trẻ
- Do điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu, học sinh không được học 2 buổi / ngày làm
ảnh hưởng đến chất lượng.
- Trẻ không được học qua hết các độ tuổi lên kỹ năng, kỹ xảo của trẻ còn hạn chế.
- Trẻ chưa mạnh dạn trong quá trình đánh giá, nhận xét, tuyên dương trẻ.
Của cô:
6


- Đồ dùng của cô có nhưng chưa phong phú cho trẻ hoạt động.
- Một số hoạt động co còn chưa đổi mới trong cách tổ chức các hoạt động.
- Công tác phối kết hợp với phụ huynh còn hạn chế.
Từ những nguyên nhân trên tôi luôn trăn trở suy nghĩ làm thế nào để có

Ví dụ: Trong các hoạt động một số trẻ ngồi tập trung chú ý tham gia tích cực,
phát biểu bài sôi nổi hay trong hoạt đông tạo hình một số trẻ chăm chỉ tạo ra nhiều
sản phẩm đẹp. Tôi khen kịp thời và nêu gương trước lớp. Điều quan trọng mà tôi
luôn chú ý là đưa nề nếp vào tiêu chuẩn bé ngoan để tất cả trẻ cùng phấn đấu thực
hiện tốt, điều này trẻ rất thích vì được cô giáo cho cắm cờ, thưởng bé ngoan và tất
cả sản phẩm đẹp đều được chọn tuyên truyền ở góc bố mẹ cùng xem. Hình thức
này đem lại nề nếp lớp tốt dẫn tới các hoạt động nói chung, hoạt động tạo hình nói
riêng đạt hiệu quả cao.
* Biện pháp 2: Chuẩn bị cho hoạt động tạo hình.
7


Xuất phát từ đặc điểm tâm sinh lý trẻ mầm non, tư duy trực quan hình tượng
và chú ý không chủ định chiếm ưu thế, vì vậy việc sử dụng đồ dùng dạy học là rất
quan trọng. Việc sử dụng đồ dùng trực quan dạy học cần phải chính xác, đảm bảo
về nội dung, màu sắc, sự an toàn, mang tính khoa học, thẩm mỹ và giáo dục cao
đồng thời sử dụng lâu dài, bền đẹp, hấp dẫn. Những đồ dùng cần thiết nhất trong
quá trình hoạt động tạo hình của trẻ.
- Giấy có màu sắc và kích cỡ khác nhau.
- Bút chì màu, bút dạ.
- Giá vẽ, bàn ghế.
- Kệ/ hộp đựng giúp trẻ có thể lấy được dụng cụ và đồ dùng.
Muốn trẻ vẽ được một bức tranh đẹp thì đồ dùng của cô như tranh mẫu, vật
mẫu, tranh gợi ý hay vật thật cô đưa ra phải đẹp, chuẩn nhưng phải mang tính thẩm
mỹ và cung cấp những thông tin về biểu tượng phải thật cụ thể, chính xác rõ ràng,
hấp dẫn, bố cục cân đối, hài hòa, màu sắc rõ nét, nổi bật và phù hợp với nhận thức
của trẻ. Bởi trẻ thích những hình ảnh ngộ nghĩnh, sinh động, dưới con mắt trẻ thơ
cái gì mới lạ cũng gợi cho trẻ sự tò mò. Có như vậy trẻ mới tiếp thu kiến thức một
cách dễ dàng và thể hiện cảm xúc vào bài vẽ mới đạt hiệu quả cao.
Ví dụ 1:

nhau. Vì thế trong quá trình sử dụng đồ dùng trực quan, giáo viên phải chú ý sử
dụng như thế nào cho phù hợp với yêu cầu của từng đề tài, từng thể loại và cần phải
linh hoạt, sáng tạo với những hình thức hấp dẫn, thu hút sự tập trung chú ý, tạo
nguồn cảm hứng của trẻ ngay từ ban đầu và sử dụng đồ dùng trực quan phải đưa ra
những câu hỏi chuẩn xác của hoạt động tạo hình như: Bức tranh vẽ gì? Nó có dạng
hình gì? Được vẽ bằng những nét gì? Màu sắc ra sao? Bố cục tranh như thế nào?...
Có như vậy mới khắc sâu được kiến thức kỹ năng và khả năng nhận xét tự đánh giá
của trẻ được phát triển.
* Biện pháp 3: Phương pháp giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
Mỗi đứa trẻ là một cá thể riêng biệt, chúng khác nhau về thể chất và tâm lý.
Do đó, mỗi trẻ có hứng thú, cách học và tốc độ học khác nhau và chúng đều có thể
thành công. Trẻ học bằng chơi tốt nhất là khi có người lớn hỗ trợ và mở rộng những
gì chúng đang hứng thú và đang thực hiện. Dạy học lấy trẻ làm trung tâm khác với
dạy học truyền thống là giáo viên không truyền đạt kiến thức cho trẻ mà là tạo ra
các điều kiện, các cơ hội để mọi đúa trẻ được chủ động, sáng tạo, tích cực hoạt
động tự chiếm lĩnh kiến thức kinh nghiệm
Trong giờ hoạt động nói chung và giờ hoạt động tạo hình nói riêng trẻ được
tự thể hiện, cô luôn là người động viên, khuyến khích trẻ sáng tạo, thể hiện ý muốn
của mình, tình cảm, cảm xúc và những hiểu biết của trẻ đối với sự vật, trẻ muốn
được lựa chọn tăng cường các câu hỏi gợi ý, giúp trẻ củng cố và áp dụng những
kinh nghiệm đã lĩnh hội trong các hoạt động khác nhau, động viên trẻ suy nghĩ,
thăm dò. Sau đó trẻ làm xong “cô nói” cô rất thích cháu tô màu vườn hoa thế này
hoặc bức tranh này trông đẹp quá.
Không lạm dụng sản phẩm mẫu và làm mẫu, càng ít làm mẫu và cũng ít sử
dụng vật mẫu sẽ càng kích thích trẻ tư duy và tìm kiếm cách thể hiện, sản phẩm
mẫu sẽ làm tê liệt các cảm xúc đã có trước của trẻ, làm giảm tính tích cực hoạt
động trí tuệ của trẻ. Thông qua các hoạt động tạo hình, trẻ có thể sử dụng trí tưởng
tượng, sáng tạo và trể hiện tình cảm, cảm xúc của trẻ. Các hoạt động tạo hình giúp
trẻ phát triển kỹ năng vận động tinh cải thiện sự phối hợp tay và mắt.
Nếu trường hợp yêu cầu làm mẫu, tôi vừa làm mẫu vừa gợi ý để trẻ có khả

Chuẩn bị: - Đồ dùng của cô: 3 Tranh mẫu cho trẻ quan sát.
- Giấy vẽ khổ A3.
- Bút sáp màu.
- Đồ dùng của trẻ: - Giấy vẽ khổ A4.
- Bút sáp màu.
Ở đề tài này tôi dạy với hình thức sử dụng đồ dùng trực quan là những tranh
vẽ trực tiếp trẻ tự lấy đồ dùng treo lên bảng quan sát và đàm thoại. Cứ như thế tôi
thực hiện các bước theo trình tự của bài dạy.
Vào bài để gây hứng thú cho trẻ, tôi cho trẻ hát bài “ Cô và mẹ” sau đó trò
chuyện đàm thoại với trẻ về bài hát và chủ đề dẫn dắt vào bài. Sang phần quan sát
tranh vẽ và trao đổi cách vẽ tôi giới thiệu bức tranh “ Chân dung cô giáo” cho trẻ
nhận xét về bức tranh. Trẻ nhận xét về hình dáng, khuôn mặt, mái tóc, trang phục
của cô giáo bằng những câu hỏi: Hình dáng khuôn mặt của cô như thế nào? Tóc cô
dài hay ngắn? Hình dáng ra sao? Vừa hỏi tôi vừa chỉ váo mắt, mũi, miệng, tóc của
mình với cử chỉ nhẹ nhàng, nét mặt tươi tắn để trẻ cảm nhận rõ hình dáng của cô.
Sau đó tôi vẽ mẫu cho trẻ quan sát, tôi vẽ đến đâu nói các nét vẽ đến đó, vừa vẽ tôi
vừa hỏi trẻ cho trẻ nói tự do rồi tôi tiếp lời và vẽ các chi tiết tiếp theo. Tôi nhắc trẻ
khi vẽ chân dung thì không có tay, có chân và bố cục tranh thì đặt dọc tờ giấy. Các
bước tiếp theo tôi thực hiện theo trình tự bài dạy. Cho trẻ thực hiện bài vẽ và nhận
xét sản phẩm của bạn. Kết thúc bài dạy tôi cho trẻ đọc bài thơ “ Mẹ và cô” nhẹ
nhàng ra ngoài chuyển hoạt động khác.
Ví dụ 2: Với chủ đề bản thân
Đề tài: Vẽ theo đề tài “ Vẽ chân dung bạn trai, bạn gái”.
10


Khi thực hiện đề tài này tôi cũng sử dụng hình thức đồ dùng trực quan và kết
hợp lồng ghép các hoạt động. Trước khi vào bài dạy tôi gây hứng thú cho trẻ bằng
bài hát “ Bạn có biết tên tôi”, trò chuyện, đàm thoại về chủ đề và dẫn dắt vào bài.
Sau đó tôi cho trẻ quan sát tranh mẫu và đàm thoại, cho trẻ nhận xét về bức tranh

ngoài sân trường. Trẻ được ngắm, được sờ và cảm nhận thực tế về màu sắc, hình
dáng của các loại hoa. Điều đó gây ấn tượng mạnh, hình thành biểu tượng về các
loại hoa một cách chính xác.
Với tiết dạy này tôi đã sử dụng trình chiếu qua tivi với hình thức là một chương
trình gồm có 4 phần.
Phần 1: Bé cùng khám phá
Đây là phần giới thiệu bài, ổn định tổ chức. Tôi tạo hứng thú bằng cách đọc một
Đoạn thơ: Tết đang vào nhà:
Hoa đào trước ngõ
11


Cười vui sáng hồng
Hoa mai trong vườn
Rung rinh cánh trắng…..
Tôi nói “ Các con ơi, mùa xuân tươi đẹp đã về, muôn hoa đua nở, cây cối đam chồi
nảy lộc. Mỗi mùa xuân về chúng ta lại được thêm một tuổi và bây giờ chúng ta
cùng hát vang bài hát “ Mùa xuân đến rồi” để đón chào mùa xuân nào. Sau đó cho
trẻ vào chỗ ngồi cùng khám phá về mùa xuân! Sau đó tôi trình chiếu những loài
hoa, cây cối, cảnh vật của mùa xuân, trò chuyện, đàm thoại về chủ đề đãn dắt vào
bài
Phần 2: “Ai thông minh hơn” (Phần quan sát và đàm thoại tranh)
Ở phần này tôi chuẩn bị trên màn hình có các ô cửa kỳ diệu, 3 ô cửa chứa các chỉ
số màu xanh, đỏ, vàng, trẻ chọn ô cửa bất kỳ, ô cửa sẽ mở ra và sẽ có những bức
tranh vẽ về hoa mùa xuân để trẻ quan sát và đàm thoại. Có 3 bức tranh, bức 2 và 3
tôi vẽ thêm nhiều chi tiết phụ có ong bướm, có ông mặt trời, có cả nhiều màu sắc
để trẻ thể hiện sự sáng tạo.
Phần 3: “Bé làm họa sĩ” (Phần thực hiện của trẻ)
Trong quá trình thực hiện tôi luôn bao quát, chú ý gần gũi, động viên những trẻ yếu
để gợi ý, hướng dẫn trẻ, với những trẻ làm tốt khuyến khích trẻ sáng tạo để bức

núi ở phía xa.
Tranh 3: “Những cánh buồm mơ ước của bé”: Vẽ những chiếc thuyền có cánh
buồm và thêm ông mặt trời, những đám mây.
Lần lượt 3 tranh được bí mật trong các ô số kì diệu, trong các ô số có những
cánh thuyền ước mơ mà trẻ sẽ chọn tùy ý để quan sát và đàm thoại.
Phần 3: “Họa sĩ tí hon” – Trẻ thực hiện vẽ bài
Phần này tôi luôn động viên khuyến khích trẻ và chỉnh sửa tư thế ngồi cũng
như hướng dẫn gợi ý cách bố cục tranh và gợi ý sáng tạo của trẻ. Trong lúc trẻ làm
bài tôi luôn mở các bài hát trong chủ đề vui nhộn để tinh thần làm bài của trẻ hứng
khởi.
Phần 4: “Nhà thuyết trình tài ba”Tôi cho trẻ nhận xét đánh giá bài bạn như
một người thuyết trình thực sự để trẻ nói lên cảm nhận, cảm nghĩ của mình, qua đó
tôi mới nhận thấy được khả năng thẩm mĩ, khả năng nhận xét, đánh giá của trẻ
Qua việc sử dụng các hình thức, phương pháp hợp lý và lồng ghép các hoạt
động nhẹ nhàng, phù hợp với nhận thức của trẻ, đồ dùng dạy học phong phú, sáng
tạo, đã gây được sự hứng thú, thoải mái của trẻ trong hoạt động, tinh thần trẻ hào
hứng, hăng say làm bài, hoạt động sôi nổi. Sau các hoạt động, chất lượng được
nâng lên. Đây là động lực thúc đẩy tôi cần cố gắng hơn nữa để tìm ra những kinh
nghiệm và phương pháp truyền đạt tới trẻ tốt hơn nữa trong bộ môn tạo hình nói
chung và thể loại vẽ nói riêng.
Ảnh 4: Trẻ và cô nhận xét bài
Với cách tổ chức như vậy tôi thấy tiết học rất phong phú, trẻ được thay đổi hình
thức học tập, thấy mới lạ và hứng thú làm bài đồng thời phát huy được tinh thần
đồng đội và tập thể ở trẻ.
Tóm lại, như chúng ta đã biết, đặc điểm lứa tuổi mầm non là “Học bằng chơi,
chơi mà học”. Do vậy, muốn tạo được cảm xúc, gây hứng thú và tập trung chú ý
của trẻ. Giáo viên cần phải chú ý đến thủ thuật sử dụng hình thức khác nhau, kết
hợp với đồ dùng trực quan phù hợp để vào bài sao cho hấp dẫn, đồ dùng giảng dạy
đưa ra phải có sự bất ngờ, đúng lúc, đúng chỗ để gây được sự chú ý của trẻ, gợi mở
được cảm xúc trong tâm hồn trẻ và trẻ thỏa mãn được ước mơ của mình, kỹ năng

lên vẻ đẹp của mình về mỗi bức tranh, sau đó hỏi trẻ nêu những ý định của trẻ vẽ
gì? rồi cho trẻ thể hiện ý định của mình vào bức tranh vẽ.
* Biện pháp 5: Cho trẻ hoạt động tạo hình ở mọi lúc mọi nơi.
Ngoài việc tạo hứng thú cho trẻ ở hoạt động vẽ, để phát huy hơn nữa khả
năng vẽ của trẻ tôi đã lồng ghép tích hợp kỹ năng vẽ vào các hoạt động trong ngày.
* Vào các giờ đón trẻ trẻ tôi trò chuyện với trẻ về các sự vật hiện tượng xung
quanh trẻ
Ví dụ: Trong chủ đề trường mầm non tôi sẽ trò chuyện về ngôi trường mà trẻ
đang học, các phòng chức năng, nhà bếp, cảnh quan xung quanh ngôi trường
* HĐ dạo chơi ngoài trời
Ví dụ: Trẻ dùng phấn vẽ các đồ chơi ngoài trời hay vẽ hoa... vẽ những biểu
tượng mà trẻ thích. Khi hoạt động ngoài trời tôi yêu cầu trẻ lượm lá khô, cành khô
để làm vật liệu cho trẻ hoạt động tạo hình.
* Giờ hoạt động chiều: Tôi cho trẻ kể về những con vật mà trẻ thích và cho
trẻ vẽ những con vật đó. Hoặc cho trẻ vẽ theo ý thích của trẻ.
Ảnh 5: Trẻ tham gia hoạt động ngoài trời
* Hay hoạt động góc kỹ năng tạo hình được rèn luyện nhiều bởi một góc
nghệ thuật riêng cho trẻ hoạt động. Trẻ có thể thỏa mãn thực hiện vẽ các đề tài, thể
hiện năng khiếu vẽ của mình một cách tự do, không gò bó như vẽ hoa tặng bà, tặng
mẹ, vẽ người thân trong gia đình, vẽ trường học, ngôi nhà…hoạt động chơi theo
từng chủ đề.
Ảnh 4: Trẻ thể hiện kỹ năng tạo hình trong hoạt động góc
Ở góc học tập cũng là nơi tạo điều kiện cho trẻ luyện kỹ năng vẽ như: Vẽ
hình người bằng các hình học, tô màu và phân loại các đồ dùng trong gia đình, vẽ
thêm hoa hay quả cho đủ số lượng….ngoài vẽ, tôi còn động viên trẻ làm đồ dùng,
14


đồ chơi trong giờ hoạt động góc: trẻ có thể tự làm búp bê trang trí khung ảnh hay
làm bưu thiếp bằng những nguyên liệu khác nhau, làm váy áo để trình diễn thời

ước mơ của mình qua các bài vẽ
Ví du: Lời dẫn: Chào các con, hôm nay cô sẽ tổ chức cho các con 1 cuộc thi có tên
là “Bé với phát triển vận động”. Chủ đề thi của chúng ta là: Động vật sống dưới
nước.
Cuộc thi gồm 4 trò chơi:
+ Trò chơi “Bé hiểu biết”
+ Trò chơi “Bé quan sát”
+ Trò chơi “Bé tài năng”
+ Trò chơi “Triễn lãm tranh”
- Bây giờ cô sẽ chia lớp mình thành 4 đội:
+ Đội 1: Đội cá chép
15


+ Đội 2: Đội cá vàng
+ Đội 3: Đội cá rô
+ Đội 4: Đội cá mè.
- Đầu tiên đến với trò chơi “Bé hiểu biết” cô sẽ cho các con coi một đoạn băng
nhé, mời các con hướng lên màn hình nào. (Cô chiếu video)
- À, các con vừa được xem về thế giới loài cá. Ai có thể cho cô biết cá sống ở đâu?
Cá có những bộ phận gì nhỉ?
- Cá rất có ích: cá làm cảnh, cá còn cho ta thịt để ăn, thịt cá rất ngon và bổ các con
nên ăn nhiều cá để mau lớn và thông minh nhé.
- Cá thật có ích và rất đáng yêu phải không các con, vậy chúng ta phải làm gì để
giữ gìn môi trường sống cho cá thật trong sạch nào? Bạn nào biết nhỉ? Giơ tay cho
cô xem nhé. (Cô gọi 2 trẻ trả lời và bổ sung câu trả lời cho trẻ)
- Bây giờ cô sẽ cho các con xem thêm một số bức tranh về cá và chúng ta cùng chơi
trò chơi “Bé quan sát” nhé.( Cô cho trẻ xem 3 tranh)
- Bức tranh con cá thật đẹp phải không các con? Các con có muốn vẽ con cá đẹp
như trong tranh không?

- Con thích bức tranh nào nhất? Vì sao con lại thích bức tranh này?
- Cô nhận xét lại và tìm thêm một số bức tranh tiêu biểu để nhận xét. (Khích lệ và
khen thưởng trẻ vẽ tốt, động viên trẻ vẽ chưa tốt để lần sau tiến bộ hơn, cô không
chê trẻ)
- Hôm nay chúng ta đã tìm ra được rất nhiều họa sĩ nhí tài năng trong cuộc thi “Bé
Khéo Tay” ngày hôm nay đã kết thúc rồi cô và các con cùng lên thuyền để chúng ta
đi khám phá những trò chơi mới nhé. Cô và trẻ hat bài “Em đi chơi thuyền” nhé.
Khi thực hiện xong biện pháp này tôi thấy trẻ mạnh dạn tự tin hơn trong cách
thể hiện kỹ năng của mình, trẻ đã tự tin hơn khi thực hiện các bài vẽ và đặc biệt trẻ
nhanh nhẹn và sáng tạo hơn
*Biện pháp 7: Phối kết hợp giữa gia đình và nhà trường.
Gia đình cũng chính là điểm tựa để bồi dưỡng thêm năng kiếu của trẻ và
đóng một vai trò to lớn trong sự nghiệp phát triển toàn diện ở trẻ. Xác điịnh rõ vai
trò này, ngay từ đầu năm học khi họp phụ huynh tôi đã nhấn mạnh tầm quan trọng
của hoạt động tạo hình. Đó là hoạt động không những có tác dụng bồi dưỡng về kỹ
năng vẽ, cách cảm nhận nghệ thuật về một sản phẩm tạo hình mà qua hoạt động tạo
hình còn hướng dẫn trẻ tới những giá trị : Chân – Thiện – Mỹ một cách toàn diện
để hai bên cùng kết hợp cho trẻ học tốt.
Từ đó tôi đẫ sử dụng nhiều hình thức để tuyên truyền cho phụ huynh bằng
cách: Hàng ngày vào giờ đón trả trẻ tôi trao đổi tình hình học tập của trẻ trong
ngày. Thông báo cho phụ huynh biết hôm nay trẻ học vẽ cái gì, trẻ vẽ được đến đâu
để phụ huynh nắm bắt được tình hình trẻ học được ở lớp để về nhà phụ huynh trò
chuyện, để trẻ nhận xét về sản phẩm của mình cho bố mẹ nghe nhằm nâng cao khả
năng đánh giá của trẻ và khắc sâu thêm kiến thức cho trẻ.
Việc tạo môi trường phong phú cho lớp học, xây dựng góc tạo hình cũng là
một hình thức để phụ huynh dễ tiếp cận và biết được khả năng vẽ của con em mình
cũng như ý nghĩa của hoạt động này. Để thu hút được sự chú ý của trẻ cũng như
phụ huynh, tôi đã xây dựng một góc tạo hình, một không gian đẹp đảm bảo tính
thẩm mỹ. Để bổ sung cho những tiết vẽ và gây cảm xúc cho trẻ, tôi đã sưu tầm
những tranh ảnh đẹp, sát với đề tài trong chương trình như: Tranh vẽ về biển, vẽ

TB
Yếu
Kém
SL % SL % SL % SL % SL %
Trẻ hứng thú tham gia 25 8 32 10 40
7
28 0
0
0 0
vẽ
Trẻ biết bố cục tranh
25 7 28 12 48
6
24 0
0
0 0
Trẻ có kỹ năng vẽ và
tô màu tranh
25 8 32 11 44
6
24 0
0
0 0
Trẻ có khả năng nhận
xét tranh
25 6 24 10 40
9
36 0
0
0 0

- Chất lượng học sinh trong toàn trường được nâng nên rõ rệt.
Ngoài ra kỹ năng vẽ và tô màu của trẻ tiến bộ rõ rệt: Trẻ biết vẽ các hình cụ
thể theo yêu cầu của từng tiết học, biết phối hợp nhiều hình tượng trong một bức
vẽ, vẽ thêm được nhiều chi tiết làm cho bức vẽ mang nhiều tính sáng tạo và sinh
động. Đồng thời, khả năng nhận xét sản phẩm của trẻ cũng tiến bộ hơn rất nhiều,
trẻ có thể nhận xét dược bài của mình của bạn, biết so sánh và nêu lên ý kiến của
mình về các sản phẩm chỉ được lý do sản phẩm đó đẹp….
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận.
Hoạt động tạo hình là một hoạt động nghệ thuật có vai trò rất quan trọng
trong đời sống của trẻ. Đặc biệt trong những năm đầu môn tạo hình nóichung và thể
loại vẽ nói riêng là sự khởi đầu cho tiếp nhận với ngôn ngữ nghệ thuật qua các loại
nét vẽ đường nét, hình dáng, bố cục, mầu săc…. gợi cho trẻ những tình cảm, cảm
xúc và cảm nhận được cái hay cái đẹp của mọi vật xung quanh, của cuộc sống, cái
thẩm myc trong nghệ thuật từ đó giúp trẻ thêm yêu đời hơn, trong sáng hơn. Chính
vì vậy để thực hiện tốt được những yêu cầu của nội dung dạy vẽ cho trẻ mẫu giáo là
một việc rất khó khăn, cần phải có thời gian lâu dài, kiên trì và tâm huyết với bộ
môn nghệ thuật này và để mang đến cho trẻ những bài vẽ nghệ thuật sáng tạo thì
phụ thuộc vào rất nhiều khả năng thực hiện của giáo viên.Vì vậy giáo viên cần
phải chịu khó, học hỏi và nghiên cứu trau dồi kiến thức, tìm ra những phương pháp,
hình thức hữu hiệu nhất để thực hiện đúng với mục tiêu yêu cầu giáo dục đề ra.
Khi sử dụng xuyên suốt các biện pháp xây dựng nề nếp học tập, chuẩn bị cho
hoạt động tạo hình, phương pháp giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, linh hoạy trong tổ
chức hoạt động tạo hình, cho trẻ hoạt động tạo hình ở mọi lúc mọi nơi, phát triển kỹ
năng tạo hình thông qua các hội thi hay phối kết hợp giữa gia đình và nhà trường
tôi thấy rằng việc tổ chức hoạt động tạo hình (thể loại vẽ) có một bước tiến mới,
khi tổ chức hoạt động tôi thấy nhẹ nhàng hơn việc truyền tải kiến thức cho học sinh
đơn giản hơn, trẻ hiểu bài nhanh hơn và đặc biệt là trẻ tin tin sáng tạo trong các
hoạt động và tạo ra được nhiều các sản phẩm đẹp.
Qua quá trình nghiên cứu đề tài và thực tế giảng dạy tôi đã rút ra một số bài

động tạo hình ở trẻ mầm non tốt hơn.
- Mở các cuộc thi vẽ tranh cho trẻ mầm non được tham gia nhằm phát triển
năng khiếu tạo hình của trẻ.
- Phòng giáo dục cần đưa ra những sáng kiến kinh nghiệm đạt kết quả cao để
cho giáo viên học hỏi và ứng dụng vào thực tế giảng dạy.
Trên đây là một số kinh nghiệm nhỏ được tôi đúc rút trong quá trình giảng
dạy của bản thân. Vì điều kiện thời gian có hạn nên sáng kiến kinh nghiệm của tôi
không thể tránh khỏi những thiếu sót và hạn chế. Rất mong sự đóng góp ý kiến của
lãnh đạo phòng giáo dục, bạn bè đồng nghiệp để tôi có kinh nghiệm trong những
tiết dạy tiếp theo.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG
Ngư Lộc, ngày 5 tháng 03 năm 2017
ĐƠN VỊ
Tôi xin cam đoan đây là sáng kiến
kinh nghiệm của mình viết không sao
chép nội dung của người khác.
Người viết

Phạm Thị Phương

20