ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN ĐÌNH KHANG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN
TRONG CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRÊN
ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2017


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN ĐÌNH KHANG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN
TRONG CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRÊN
ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số: 60.14.01.14

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS. ĐỖ THỊ THÚY HẰNG

HÀ NỘI - 2017


Do thời gian và khả năng có hạn, luận văn khó có thể tránh khỏi những
hạn chế. Kính mong được sự đóng góp, chỉ bảo của các thầy cô trong hội đồng
khoa học, bạn bè và đồng nghiệp.
Tôi xin chân thành cảm ơn !
Hà Nôi, ngày 31 tháng 5 năm 2017
Tác giả luận văn

Nguyễn Đình Khang

ii


DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
BGH

Ban giám hiệu

CBQL

Cán bộ quản lý

CSVC

Cơ sở vật chất

GD&ĐT

Giáo dục và Đào tạo

GV


THCS

Trung học cơ sở

THPT

Trung học phổ thông

TTCM

Tổ trưởng chuyên môn

iii


MỤC LỤC

Trang
Lời cam đoan ............................................................................................................... i
Lời cảm ơn ................................................................................................................. ii
Danh mục chữ viết tắt ............................................................................................... iii

Danh mục các bảng, biểu đồ ........................................................................... vii
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ
CHUYÊN MÔN TRONG TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ ................................5
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề ............................................................................5
1.2. Các khái niệm cơ bản .........................................................................................7
1.2.1. Quản lý ......................................................................................................7

2.1.1. Tình hình kinh tế - văn hóa - xã hội .........................................................27
2.1.2. Tình hình giáo dục huyện Thanh Trì .......................................................28
2.1.3. Tình hình giáo dục trung học cơ sở .........................................................31
2.2. Khái quát khảo sát thực trạng .........................................................................35
2.2.1. Mục đích..................................................................................................35
2.2.2. Đối tượng ................................................................................................35
2.2.3. Nội dung khảo sát....................................................................................36
2.3. Thực trạng hoạt động của tổ chuyên môn trong các trƣờng THCS trên
địa bàn Huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội .......................................................36
2.3.1. Thực trạng đội ngũ CBQL tổ chuyên môn ...............................................36
2.3.2. Thực trạng hoạt động của tổ chuyên môn ...............................................37
2.3.3. Kết quả thực hiện hoạt động của TCM trong các trường THCS trên
địa bàn Huyện Thanh Trì năm học 2015 - 2016................................................40
2.4. Thực trạng quản lý hoạt động của tổ chuyên môn trong các trƣờng
THCS trên địa bàn Huyện Thanh Trì, Thành phố Hà Nội ..................................42
2.4.1. Thực trạng xây dựng kế hoạch hoạt động của tổ chuyên môn.................42
2.4.2. Thực trạng tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động của tổ chuyên môn ..........44
2.4.3. Thực trạng chỉ đạo thực hiện kế hoạch hoạt động của tổ chuyên môn ..........47
2.4.4. Thực trạng kiểm tra, đánh giá thực hiện kế hoạch hoạt động của TCM........51
2.5. Thực trạng các yếu tố ảnh hƣởng đến quản lý hoạt động của tổ
chuyên môn .............................................................................................................54
2.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động của tổ chuyên môn
trong các trƣờng THCS trên địa bàn Huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội ......57
2.6.1. Điểm mạnh ..............................................................................................57
2.6.2. Hạn chế ...................................................................................................58
2.6.3. Nguyên nhân ...........................................................................................59
Kết luận chƣơng 2 ....................................................................................................61
CHƢƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN
MÔN TRONG CÁC TRƢỜNG THCS TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THANH
TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI ..................................................................................62

TÀI LIỆU THAM KHẢO .....................................................................................100
PHỤ LỤC ...............................................................................................................103

vi


DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ
Bảng 2.1.

Quy mô trường lớp, học sinh trên địa bàn huyện Thanh Trì. ............. 28

Bảng 2.2.

Quy mô trường lớp, học sinh các trường THCS trên địa bàn huyện
Thanh Trì từ năm học 2014- 2015 đến năm học 2016-2017 ................. 31

Bảng 2.3.

Bảng đội ngũ cán bộ quản lý các trường THCS trên địa bàn
Huyện Thanh Trì, Thành phố Hà Nội năm học 2016 -2017............... 33

Bảng 2.4.

Đội ngũ giáo viên THCS huyện Thanh Trì năm học 2016 – 2017 ................. 34

Bảng 2.5.

Đội ngũ cán bộ quản lý tổ chuyên môn ở 9 trường THCS năm
học 2016-2017 ................................................................................... 36



Kết quả khảo sát thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý
hoạt động của TCM trong các trường THCS trên địa bàn Huyện
Thanh Trì ........................................................................................... 55

Bảng 3.1.

Kết quả khảo nghiệm tính cấp thiết của các biện pháp đề xuất ........ 89

Bảng 3.2.

Kết quả khảo nghiệm về tính khả thi của các biện pháp đề xuất ...... 91

Biểu đồ 3.1.

Kết quả khảo nghiệm tính cấp thiết của các biện pháp đề xuất ..........90

Biểu đồ 3.2.

Kết quả khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp đề xuất.............92

vii


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong xu thế hội nhập, cuộc cách mạng khoa học công nghệ, công nghệ thông
tin và truyền thông, kinh tế tri thức ngày càng phát triển mạnh mẽ, tác động trực tiếp
đến sự phát triển của các nền giáo dục trên thế giới. Toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế
về giáo dục đã trở thành xu thế tất yếu. Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 khóa VIII của

Trong những năm qua, hoạt động quản lý TCM của Hiệu trưởng các trường
THCS ở Huyện Thanh Trì, Hà Nội đã có những kết quả đáng kể: kết quả dạy học sinh
giỏi cấp huyện, cấp thành phố các môn học đều tăng cao, chất lượng học sinh đại trà có
chuyển biến tích cực. Hàng năm, tỉ lệ học sinh đỗ vào cấp 3 tăng so với năm học
trước…đặc biệt là công tác bồi dưỡng GV giỏi, giúp đỡ GV hạn chế về phương pháp
dạy học (PPDH)...; Tuy đã có nhiều thành tích và đang trên đà phát triển song theo
đánh giá của phòng Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) huyện, hoạt động TCM các nhà
trường vẫn gặp nhiều khó khăn, thách thức và chưa mang tính ổn định về công tác quản
lý đổi mới PPDH; về công tác bồi dưỡng đội ngũ GV hay công tác sinh hoa ̣t TCM....
Đã có những căn cứ cu ̣ thể quy đinh
̣ hoạt động của TCM như: Luật Giáo dục và Điều
lệ Trường Trung học; Tài liệu Tập huấn tổ trưởng chuyên môn (TTCM) trong trường
THCS… Thực tế ở một số trường, việc quản lý hoạt động TCM của Hiệu trưởng chủ
yế u dựa theo kinh nghiệm, chưa có hệ thống, chưa khoa học, chưa phát huy được vai
trò của TCM trong việc thực hiện nhiệm vụ nâng cao chất lượng dạy học trong nhà
trường. Xuất phát từ cơ sở lý luận và thực tiễn trên, tác giả lựa chọn đề tài “Quản lý
hoạt động của tổ chuyên môn trong các trường Trung học cơ sở trên địa bàn Huyện
Thanh Trì, thành phố Hà Nội” làm đề tài luận văn tốt nghiệp chuyên ngành thạc sĩ
quản lý giáo dục đồ ng thời nhằm góp phần nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động của
TCM đáp ứng yêu cầu đổi mới của giáo dục Thanh Trì trong bối cảnh hiện nay.
2. Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý hoạt động của TCM trong các trường
THCS trên địa bàn Huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội. Từ đó, đề xuất một số biện
pháp quản lý nhằm nâng cao hoạt động và phát huy hơn nữa vai trò của TCM trong
hoạt động dạy học ở các trường THCS ở Huyện Thanh Trì, Hà Nội và các trường
THCS trong cả nước nói chung.
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu
Hoạt động của tổ chuyên môn trong các trường THCS.
3.2. Đối tượng nghiên cứu

7. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
7.1. Giới hạn nghiên cứu
Đề tài này tập trung nghiên cứu hoạt động của TCM và quản lý hoạt động
của TCM trong các trường THCS trên địa bàn Huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội
7.2. Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu tập trung vào hoạt động của TCM trong các trường THCS trên
địa bàn Huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội.
Đề tài sử dụng các số liệu thống kê từ năm học 2014 - 2015 đến năm học 2016
- 2017 để phân tích và nghiên cứu.
3


8. Phƣơng pháp nghiên cứu
8.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Thu thập các tài liệu liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu, đặc biệt về quản lý
hoạt động chuyên môn của TCM; phân tích, phân loại, xác định các khái niệm cơ bản
để hình thành cơ sở lý luận cho đề tài.
8.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: là phương pháp chủ yếu để khảo sát
thực trạng và trưng cầu ý kiến về các giải pháp để tăng cường quản lý hoạt động của
tổ chuyên môn.

- Phỏng vấn: Kỹ thuật nghiên cứu này nhằm thu thập những thông tin sâu về
vấn đề cốt lõi của đề tài. Nhóm đối tượng phỏng vấn sẽ tập trung vào giáo viên và cán
bộ quản lý.
- Phương pháp phân tích, tổng kết và xử lý số liệu thu thập được: Dựa trên các
số liệu thống kê đưa ra những nhận định, phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động
TCM và quản lý hoạt động của TCM trong các trường THCS đồng thời đưa ra giải
pháp nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động của TCM trong các nhà trường.
8.3. Nhóm các phương pháp xử lý thông tin, dữ liệu nghiên cứu

được mang ra thảo luận, phân tích dưới nhiều góc độ và rút ra những kết luận sư
phạm, những biện pháp khả thi có thể vận dụng vào thực tiễn, từ đó nâng cao trình
độ chuyên môn nghiệp vụ của GV.
Quản lý hoạt động TCM của người Hiệu trưởng là vấn đề đã được nghiên cứu
có cơ sở pháp lý và cơ sở lý luận từ quan điểm chỉ đạo của Đảng và Nhà nước về
công tác tổ chức cán bộ, công tác xây dựng phát triển đội ngũ. Quyết định số
305/BGD ngày 26/3/1996 của Bộ GD&ĐT trong chương VIII, về quản lý nhà trường
trung học, TCM có chức năng: “Giúp hiệu trưởng điều hành và thực hiện các hoạt
động nghiệp vụ sư phạm. Trực tiếp quản lý lao động của giáo viên trong tổ”. Quyết
định số 1955/QĐ-BGDĐT ngày 30/5/2014 của Bộ GD-ĐT đã chỉ rõ nhiệm vụ trọng
tâm của giáo dục trung học là: “Tập trung phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ
quản lý giáo dục về năng lực chuyên môn, kỹ năng xây dựng và thực hiện kế hoạch
giáo dục theo định hướng phát triển năng lực học sinh; năng lực đổi mới phương
pháp dạy học, kiểm tra đánh giá; quan tâm phát triển đội ngũ TTCM; chú trọng đổi
mới sinh hoạt chuyên môn…”.
Vấn đề quản lý hoạt động của TCM trong nhà trường đã có nhiều công trình

5


nghiên cứu. Luận văn thạc sĩ chuyên ngành quản lý giáo dục của một số tác giả đã
viết về đề tài này như:
Đề tài “Quản lý hoạt động tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học ở
trường THCS Tây Tựu, Quận Bắ c Từ Liêm, Thành phố Hà Nội” của tác giả Nguyễn
Thị Thúy Hằng, năm 2015. Qua đề tài nghiên cứu, tác giả đã chỉ rõ người TTCM giữ
vai trò quản lý trực tiếp trong việc chỉ đạo, quản lý hoạt động dạy học nhằm nâng cao
chất lượng dạy và học trong nhà trường THCS. Quản lý sinh hoa ̣t TCM theo hướng
nghiên cứu bài học chính là quá trình nhà quản lý thực hiện các chức năng quản lý để
điều hành sinh hoạt tổ chuyên môn theo định hướng; tập trung phân tích nhiều hơn
các vấn đề liên quan đến người học, nhằm khuyến khích GV tìm ra nguyên nhân tại

lí hoạt động KTĐG học sinh của TCM; quản lí công tác tự học và tự bồi dưỡng của
GV; quản lí công tác sử dụng thiết bị dạy học… thực hiê ̣n đồ ng bô ̣ các giải pháp trên
sẽ nâng cao chấ t lươ ̣ng hoa ̣t đô ̣ng của TCM.
Nhiều nhà sư phạm đi sâu nghiên cứu một cách toàn diện về vai trò, vị trí,
nhiệm vụ, tổ chức quá trình dạy học của người giáo viên nói riêng và vấn đề quản lý
hoạt động của TCM trong nhà trường nhằm nâng cao chất lượng giáo dục. Tuy
nghiên cứu ở nhiều góc độ khác nhau, các cấp học khác nhau nhưng các tác giả đều
đi đến một kết luận chung nhất đó là khẳng định được vị trí, vai trò của TTCM trong
nhà trường, chỉ rõ quản lý hoạt động của TCM trong nhà trường là một yếu tố không
thể thiếu và quyết định đến chất lượng giáo dục; đề xuất các biện pháp quản lý hoạt
động TCM nhằm mang lại hiệu quả thiết thực cho đơn vị mình. Kết quả mà các tác
giả đã chỉ ra sẽ là những tri thức làm tiền đề cho tác giả tiếp tục thực hiện nghiên cứu
và hoàn thành luận văn này.
1.2. Các khái niệm cơ bản
1.2.1. Quản lý
Khái niệm quản lý (management) là khái niệm rất chung, tổng quát, có rất
nhiều định nghĩa khác nhau về quản lý:
Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: “ Quản lý là một quá trình tác động gây ảnh
hưởng của chủ thể quản lý lên khách thể quản lý nhằm đạt mục tiêu chung”[1]
Theo các tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc và Nguyễn Quốc Chí, khái niệm về quản lý
được định nghĩa như sau: “Quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể
quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức
nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [17; Tr.16]
Tác giả Hà Sĩ Hồ quan niệm rằng: “Quản lý là một hoạt động có định hướng, có
tổ chức, lựa chọn trong các đối tượng có thể dựa trên các thông tin về tình trạng của đối
tượng được ổn định và làm cho nó phát triển tới mục đích đã định” [26, Tr.34]

7



Như vậy, QLGD là những tác đô ̣ng có hê ̣ thố ng, có kế hoạch, có ý thức và có

8


đinh
̣ hướng của chủ thể quản lý ở các cấ p khác nhau đế n tấ t cả các mắ t xích của
toàn bộ hệ thống giáo dục nhằ m mu ̣c tiêu hin
̀ h thành nhân cách cho thế hê ̣ trẻ . Nhà
quản lý giáo dục cùng với đội ngũ GV, HS và các lực lươ ̣ng xã hô ̣i …. bằng hành
đô ̣ng của miǹ h biế n mu ̣c tiêu đó thành hiê ̣n thực . QLGD cũng thực hiện đủ 04 chức
năng quản lý: Kế hoạch hóa, tổ chức, lãnh đạo, kiểm tra nhằm đưa hệ thống giáo đạt
mục tiêu đề ra.
1.2.3. Trường học
Tác giả Đặng Quốc Bảo định nghĩa: “ Trường học là một thiết chế xã hội
trong đó diễn ra quá trình đào tạo giáo dục với hoạt động tương tác của hai nhân tố
Thầy – Trò”. [1, Tr36]
Trường trung học là cơ sở giáo dục phổ thông của hệ thống giáo dục quốc dân.
Trường có tư cách pháp nhân, có tài khoản và con dấu riêng.
1.2.4. Quản lý nhà trường
Theo tác giả Phạm Minh Hạc: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường lối của
Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theo
nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo
dục với thế hệ trẻ và từng học sinh” [22, Tr22].
Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang: "Quản lý nhà trường là tập hợp những tác
động tối ưu (cộng tác, tham gia, hỗ trợ, phối hợp, huy động..….) của chủ thể quản lý
đến tập thể giáo viên, học sinh và các cán bộ khác nhằm tận dụng các nguồn dự trữ
do Nhà nước đầu tư, lực lượng xã hội đóng góp, do lao động xây dựng và vốn lao
động tự có hướng vào việc đẩy mạnh mọi hoạt động của nhà trường mà điểm hội tụ
là quá trình đào tạo thế hệ trẻ. Thực hiện có chất lượng mục tiêu và kế hoạch đào

với tổ liên môn, trong SHCM đôi khi lại được tách thành các nhóm chuyên môn để
sinh hoạt theo điều kiện thực tế và yêu cầu triển khai nhiệm vụ. Mỗi nhóm có một
nhóm trưởng do Hiệu trưởng chỉ định, chịu trách nhiệm trước Hiệu trưởng về công
việc được giao, có trách nhiệm chuẩn bị nội dung, chương trình và duy trì SHCM
định kỳ theo lịch công tác và hướng dẫn của Nhà trường.Vì thế cần nâng cao vai trò
của TTCM, làm sao cho TTCM cũng thực hiện công tác quản lý TCM với đầy đủ các
chức năng quản lý.
Tuy nhiên, ở cấp THCS mỗi GV thường được đào tạo 2 môn ghép như Hóa –
Sinh, Toán – Lý, Toán – Công nghệ, Văn – Sử, Văn – GDCD… nên trong nhóm
chuyên môn này GV đó có thể ở vị trí TTCM hoặc nhóm trưởng, nhưng trong nhóm
khác thì chỉ là thành viên của nhóm. Nhưng cũng chính điều đó làm cho các GV
trong TCM thường xuyên có mối quan hệ hợp tác, gắn bó thân thiết với nhau. Họ có
thể chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn, trao đổi về phương pháp giảng dạy…..Như vậy,
TCM chính là nơi để giáo viên trao đổi chuyên môn, học hỏi lẫn nhau, TCM là một
“Tổ chức học hỏi”.
Tính chất hoạt động chủ yếu của TCM là chuyên sâu về nghề nghiệp sư phạm,
quản lý trực tiếp lao động của GV nên nội dung hoạt động chuyên môn rất phong
phú. TCM có vai trò quan trọng trong việc xây dựng kế hoạch hoạt động của tổ, quản
lý kế hoạch và hoạt động của tổ viên; TCM là nơi chịu trách nhiệm trực tiếp về chất
lượng giảng dạy của các thành viên trong TCM và chất lượng học tập của HS; thông
qua các hoạt động của tổ, năng lực giảng dạy và chuyên môn, nghiệp vụ của GV từng
bước được nâng cao.

11


1.3.2. Hoạt động của tổ chuyên môn ở trường trung học cơ sở
Hoạt động của TCM làhoạt động giảng dạy trên phâ
n môn chin
́ h của tổ mà thành

đúng, đủ theo các tiết trong chương trình; Văn bản của lãnh đạo nhà trường về việc

12


nhận xét thực hiện các nhiệm vụ năm học của TCM. Ở nội dung này cần so sánh
những hoạt động của TCM với các nhiệm vụ theo quy định của Điều lệ trường trung
học và các nhiệm vụ do lãnh đạo nhà trường giao.
Sinh hoạt ít nhất hai tuần một lần về hoạt động chuyên môn, nghiệp vụ và các
hoạt động giáo dục khác. Minh chứng là các biên bản sinh hoạt chuyên môn của tổ
hoặc nhóm chuyên môn; Sổ nhật ký hoặc biên bản đánh giá chất lượng về hiệu quả
hoạt động giáo dục của các thành viên trong tổ; Biên bản đánh giá, xếp loại GV; Các
thông tin, minh chứng khác liên quan đến chỉ số. Chú ý đánh giá chất lượng của các
buổi sinh hoạt chuyên môn.
Hàng tháng, rà soát, đánh giá việc thực hiện các nhiệm vụ được phân công.
Minh chứng là các biên bản rà soát, đánh giá để cải tiến các biện pháp thực
hiện nhiệm vụ được giao của TCM, biên bản chỉnh sửa, bổ sung các nội dung mới,
các biện pháp mới vào kế hoạch. Chú ý đánh giá hiệu quả các hoạt động cải tiến, điều
chỉnh tăng hiệu quả thực hiện nhiệm vụ của tổ.
1.4. Nội dung quản lý hoạt động của tổ chuyên môn trong trƣờng THCS
Quản lý hoạt động chuyên môn là quản lý toàn bộ hoạt động giảng dạy , giáo
dục của GV, hoạt động học tập và rèn luyện của HS theo nô ̣i dung giáo du ̣c toàn diê ̣n
nhằ m thực hiê ̣n mu ̣c tiêu và đường lố i giáo du ̣c của Đảng và Nhà nước . Trong quá
trình quản lý hoạt động TCM, Hiê ̣u trưởng cầ n phải có năng lực tổ chức, điề u hành để
chỉ đạo đội ngũ TTCM thực hiện tốt nhiê ̣m vu ̣, quyề n ha ̣n của TCM đã đươ ̣c quy đinh
̣
trong Điề u lê ̣ trường Trung học, xây dựng TCM thực sự là ha ̣t nhân cơ bản của hoa ̣t
đô ̣ng da ̣y ở trường THCS. Trong nhà trường, Hiệu trưởng không trực tiếp quản lý, chỉ
đạo hoạt động TCM mà thực hiện thông qua TTCM. Tất cả các nhiệm vụ chuyên
môn triển khai đến giáo viên đều thông qua TTCM. Có thể mô hình hóa quản lý hoạt

kế hoạch giảng dạy bộ môn (theo phân phối chương trình dạy học bộ môn ở các khối
lớp). Kế hoạch của tổ phải chính xác hóa và cụ thể hóa các nhiệm vụ và chỉ tiêu của
kế hoạch chuyên môn và kế hoạch năm học của nhà trường ở từng đơn vị tổ cho phù
hợp, đặc biệt phải xây dựng được một hệ thống biện pháp có hiệu lực, đồng thời phải
xây dựng được một chương trình hoạt động cụ thể.
Kế hoạch phải đảm bảo thể hiện các nội dung hoạt động của TCM, có đầy đủ
kế hoạch triển khai hoạt động dạy học, hoạt động bồi dưỡng GV, hoạt động đánh giá
14


xếp loại GV theo chuẩn nghề nghiệp GV trung học, hoạt động thi đua khen thưởng
của TCM…..
Qui trình xây dựng kế hoạch chuyên môn
Bước 1: Điều tra cơ bản , phân tích tình hình đầu năm và xác định mục t iêu
cho năm học mới.
 Tập hợp các tài liệu cần thiết
Tập hợp Nghị quyết của Đảng về giáo dục, văn bản của Bộ, Sở, Phòng
GD&ĐT (văn bản về chương trình, nhiệm vụ năm học…); tình hình thực tế của nhà
trường, của tổ; những yêu cầu của nhà trường đối với chất lượng dạy học giáo dục....
Tập hợp báo cáo thống kê trong năm trước: Rà soát những việc đã làm được,
chưa làm được của tổ trong năm học trước, xác định rõ nguyên nhân và chỉ ra cách
khắc phục trong năm học hiện tại.
Tập hợp thống kê các điều kiện về cơ sở vật chất dạy học.
 Phân tích tình hình: Trong quản lý giáo dục, người ta thường sử dụng phương
pháp phân tích SWOT để phân tích tình hình: S  Điểm mạnh (Strengths); W  Điểm
yếu (Weaknesses); O  Thời cơ (Opportunities); T  Nguy cơ (Threats).
TTCM thu thập và phân tích các thông tin về các yếu tố của môi trường bên
trong (Đội ngũ GV, HS, cơ sở vật chất (CSVC), tài chính….) và các yếu tố của môi
trường bên ngoài (cơ chế chính sách, các TCM và đoàn thể khác trong nhà trường,...).
Phương pháp phân tích SWOT chỉ ra các nguyên nhân gốc rễ, nguyên nhân trực tiếp,

Đánh giá tình hình: Bao gồm thuận lợi, khó khăn, những tác động bên trong,
bên ngoài đến sự phát triển của giáo dục.
Đề xuất quan điểm chỉ đạo chung cho sự phát triển giáo dục
Xác định mục tiêu cần đạt: Bao gồm mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể.
Đề xuất các giải pháp phát triển giáo dục trong tương lai.
Đề xuất các biện pháp tổ chức thực hiện: Xây dựng chương trình hành động
theo từng giai đoạn, từng lĩnh vực cụ thể.
Bước 3: Tổ chức thảo luận, góp ý dự thảo kế hoạch.
TTCM điều hành thảo luận để thống nhất kế hoạch hoạt động. Đây là những
kế hoạch chi tiết, nêu rõ những việc làm cụ thể trong từng tuần, từng tháng.., chỉ rõ
thời gian và địa điểm thực hiện, phân công người thực hiện, người hỗ trợ, xác định rõ
cơ sở vật chất, trang thiết bị cần thiết đối với từng hoạt động.
Bước 4: Hoàn chỉnh kế hoạch, trình duyệt cấp trên
Tiếp thu ý kiến đóng góp, điều chỉnh kế hoạch
Trình Hiệu trưởng duyệt: Kế hoạch của TCM phải được Hiệu trưởng duyệt,
lưu vào hồ sơ quản lý năm học và trở thành văn bản pháp lý để Hiệu trưởng chỉ đạo
hoạt động của TCM.

16