SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐÔNG SƠN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

SỬ DỤNG “KỸ THUẬT MẢNH GHÉP” NHẰM NÂNG CAO
HIỆU QUẢ GIỜ DẠY TRONG DẠY - HỌC TOÁN CHO
HỌC SINH LỚP 7 TRƯỜNG THCS ĐÔNG TIẾN

Người thực hiện: Thiều Ngọc Tuấn
Chức vụ: Phó hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường THCS Đông Tiến
SKKN thuộc môn: Toán

THANH HOÁ, NĂM 2016


MỤC LỤC
Nội dung

Trang

Mục lục

1

1. Mở đầu

2

1.1. Lí do chọn đề tài


2.3.1. Hướng dẫn học sinh cách thực hiện kỹ thuật mảnh ghép

5

2.3.2. Sử dụng kỹ thuật mảnh ghép vào dạy kiến thức mới

7

2.3.3. Sử dụng kỹ thuật mảnh ghép vào dạy bài luyện tập

12

2.3.4. Sử dụng kỹ thuật mảnh ghép vào dạy bài ôn tập chương

15

2.4. Kết quả thu được

18

3. Kết luận, kiến nghị

20

3.1. Kết luận

20

3.1.1. Chọn đơn vị kiến thức để áp dụng kỹ thuật mảnh ghép


2


1. MỞ ĐẦU
1.1. Lí do chọn đề tài
Hiện nay nhiều học sinh vẫn còn học tập thụ động, chưa có thói quen tự
học chủ động tự tìm tòi. Một số giáo viên vẫn còn dạy học nặng về truyền đạt
một chiều, thiếu sự trao đổi qua lại với học sinh, cũng như giữa các học sinh với
nhau.
Mặt khác, trong thời đại bùng nổ thông tin, tri thức nhân loại phát triển với
tốc độ nhanh, nhiều phát minh khoa học kỹ thuật ra đời, thế hệ học sinh ngày
nay có điều kiện tiếp nhận thông tin từ nhiều phía, từ nhiều nguồn khác nhau
chứ không phải ở một phía là từ thầy giáo - như trước đây, vì thế nhu cầu càng
cao đòi hỏi giáo viên cần lựa chọn các phương pháp tích cực để giờ học không
nhàm chán, học sinh yêu thích, đem lại hiệu quả giờ dạy cao.
Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI (Nghị
quyết số 29-NQ/TW) về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, với
quan điểm chỉ đạo về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo giáo dục
phổ thông đó là:
Tập trung phát triển trí tuệ, thể chất, hình thành phẩm chất, năng lực công
dân, phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu, định hướng nghề nghiệp cho học sinh.
Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, chú trọng giáo dục lý tưởng, truyền
thống, đạo đức, lối sống, ngoại ngữ, tin học, năng lực và kỹ năng thực hành, vận
dụng kiến thức vào thực tiễn. Phát triển khả năng sáng tạo, tự học, khuyến khích
học tập suốt đời.
Xác định nội dung kiến thức cơ bản của bài giảng là một khâu rất quan
trọng, nhưng chuyển nội dung đó thành tri thức của bản thân học sinh là một
việc làm đòi hỏi tính khoa học và nghệ thuật. Điều đó phụ thuộc rất nhiều vào
phương pháp giảng dạy của giáo viên. Giáo viên cần lựa chọn hình thức và

- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết: Bản thân nghiên cứu
tài liệu để xây dựng về cơ sở lý thuyết của sáng kiến kinh nghiệm.
- Phương pháp điều tra thu thập thông tin, xử lí số liệu: Điều tra về thực
trạng việc đổi mới phương pháp dạy học, chất lượng các giờ dạy - học của thầy
và trò ở khối lớp 7 trường THCS Đông Tiến

4


2. NỘI DUNG
2.1. Cơ sở lý luận
Quá trình dạy học bao gồm hai mặt liên quan chặt chẽ: Hoạt động dạy của
thầy và hoạt động học của trò. Một vấn đề đang được quan tâm trong lý luận dạy
học là nghiên cứu sâu hơn về hoạt động học của trò. Nếu như dạy học không
quan tâm đến đặc điểm của người học, giáo viên truyền thụ một chiều, dạy kiến
thức mang tính thông báo đồng loạt thì sẽ hạn chế khả năng tiếp thu của học
sinh, học sinh hoàn toàn thụ động trong việc lĩnh hội kiến thức đồng thời cũng
sẽ thụ động trong những thách thức khó khăn của cuộc sống. Như vậy dạy học
đòi hỏi cần quan tâm đến phương pháp học của người học. Đó là yếu tố thúc đẩy
sự phát triển tối đa năng lực của người học.
Trong hướng đổi mới phương pháp dạy học hiện nay là tập trung thiết kế
các hoạt động của trò sao cho học sinh có thể tự lực khám phá, chiếm lĩnh các tri
thức mới dưới sự chỉ đạo của thầy. Bởi một đặc điểm cơ bản của hoạt động học
là người học hướng vào việc chuyển biến chính mình. Nếu người học không chủ
động tự giác, không có phương pháp học tốt thì mọi nỗ lực của thầy cũng đem
lại kết quả không cao.
Kỹ thuật dạy học là những biện pháp, cách thức hành động của giáo viên
và học sinh trong các tình huống hành động nhỏ nhằm thực hiện và điều khiển
quá trình dạy học. Các kỹ thuật dạy học là những đơn vị nhỏ nhất của phương
pháp dạy học.

cao chất lượng dạy học. Đây là một kĩ năng không kém phần quan trọng, bởi
học sinh lớp 7 mới làm quen với phương pháp học ở bậc THCS được một năm,
nên cần có phương pháp học tập tốt để lĩnh hội, tiếp thu kiến thức tốt.
Từ thực trạng trên, với tâm huyết của một giáo viên, lại có được tham gia
các buổi tập huấn “Đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực” của
Phòng giáo dục – Đào tạo tổ chức, tôi đã trăn trở tìm tòi và mạnh dạn sử dụng
nhiều phương pháp dạy học trong trong môn toán như phương pháp thảo luận
nhóm, phương pháp dạy học dự án, phương pháp hướng dẫn học sinh tự học, tự
nghiên cứu, …và gần đây nhất tôi sử dụng “kỹ thuật mảnh ghép” trong dạy học.
Tôi nhận thấy khi sử dụng kỹ thuật này thì tiết dạy học tăng thêm tính hứng thú,
bản thân học học sinh tự giác động não, không tiếp thu kiến thức một cách thụ
động và hiệu quả giờ dạy tốt hơn.
Kết quả khảo sát chất lượng học sinh
Năm học 2015 – 2016, tôi được nhà trường phân công dạy lớp 7A. Tôi
nhận thấy kĩ năng tự học, hoạt động nhóm của học sinh còn hạn chế, cứ đến tiết
thứ 4 của buổi học, không khí của lớp học trầm hẳn xuống, dáng vẻ mệt mỏi bộc
lộ rõ trên khuôn mặt của mỗi học sinh. Vậy làm thế nào để tiết học nhẹ nhàng
mà vẫn hiệu quả, gây hứng thú học tập cho học sinh ? Tôi đã trăn trở tìm ra giải
pháp khắc phục.
Trước hết tôi phân loại đối tượng học sinh qua khảo sát chất lượng đầu
năm. Cụ thể như sau:
Tổng số
học sinh
36

Giỏi
SL
4

TL

trong quá trình hợp tác. Được mô tả theo sơ đồ sau:
6


b. Phân công nhóm, nhiệm vụ của các thành viên:
Vai trò
Nhiệm vụ
Trưởng nhóm
Phân công nhiệm vụ
Hậu cần
Chuẩn bị đồ dùng, tài liệu cần thiết
Thư kí
Ghi chép kết quả
Phản biện
Đặt các câu hỏi phản biện
Liên lạc với các nhóm khác
Liên hệ với các nhóm khác
Liên lạc với giáo viên
Liên lạc với giáo viên để xin trợ giúp
Vòng 1. Nhóm chuyên gia
Lớp học sẽ được chia thành 6 nhóm (6 người/nhóm). Mỗi nhóm được giao
một nhiệm vụ với những nội dung học tập khác nhau.
Ví dụ:
+ Nhóm 1: Nhiệm vụ A
+ Nhóm 2: Nhiệm vụ B
+ Nhóm 3: Nhiệm vụ C
Mỗi cá nhân làm việc độc lập trong khoảng vài phút, suy nghĩ về câu hỏi,
chủ đề và ghi lại những ý kiến của mình.
Khi thảo luận nhóm phải đảm bảo mỗi thành viên trong từng nhóm đều trả
lời được tất cả các câu hỏi trong nhiệm vụ được giao và trở thành chuyên gia của

công của tiết dạy cũng như tạo cho học sinh thói quen luôn tích cực và năng
động, chủ động trong học tập. Với việc sử dụng kỹ thuật mảnh ghép vào giảng
dạy các bài hình thành kiến thức mới tôi nhận thấy giờ dạy nhẹ nhàng hơn đối
với cả thầy và trò, không khí giờ học sôi nổi, hợp tác, đoàn kết cao, từ đó mang
lại hiệu quả của giờ dạy và chất lượng dần được nâng lên, học sinh dần nâng khả
năng học tập hợp tác nhóm và kỹ năng học tập độc lập, đồng thời các em thấy
được bản thân cũng góp một vai trò không nhỏ trong kết quả của nhóm của lớp
trong tiết dạy.
Ví dụ 1. Khi tiến hành sử dụng kỹ thuật mảnh ghép vào dạy bài hình
học: “Tổng ba góc của một tam giác ? ” ( Tiết 17 - Hình học lớp 7 )
a. Mục tiêu của bài:
- Về kiến thức: Biết được trong một tam giác bất kỳ thì tổng số đo ba góc
của nó luôn bằng 1800.
- Về kỹ năng: Rèn kỹ năng đo đạc, tính toán, kỹ năng hợp tác nhóm và kỹ
năng trình bày ý kiến của cá nhân.
- Về tư duy, thái độ: Rèn tính cẩn thận trong khi đo các góc và cộng số đo
các góc của tam giác; phát triển tư duy toán học như tổng quát hoá.
b. Tiến hành thực hiện kỹ thuật các mảnh ghép trong phần 1 của bài: Tổng
ba góc của một tam giác.
Tôi đã thực hiện như sau:
- Chia lớp thành 6 nhóm ( trong đó có đủ các đối tượng học sinh: Giỏi,
khá, trung bình, yếu đã được chọn trước ), mỗi nhóm 6 học sinh
- Giáo viên chuẩn bị các phiếu học tập với nội dung sau:
Phiếu số 1. Cho tam giác ABC. Hãy dùng thước đo góc xác định số đo
A
góc ABC của tam giác.
ABC = .....
B

C

mối góc kề với góc ABC. Dùng thước đo góc xác định số đo góc vừa ghép được.
A

Số đo góc mới được tạo thành là: .....
C
Phiếu số 6. Cho tam giác ABC. Hãy cắt Bgóc BAC và góc BAC rồi đặt
mối góc kề với góc ACB. Dùng thước đo góc xác định số đo góc vừa ghép được.
A

Số đo góc mới được tạo thành là: .....

B

C

* Tiến hành kỹ thuật mảnh ghép như sau:
Vòng 1: Nhóm chuyên sâu:
Bước 1. Thành lập các nhóm chuyên sâu, mỗi nhóm đánh số các thành
viên từ 1 đến 6.
9


Bước 2. Giao nhiệm vụ cho mỗi nhóm thông qua phiếu học tập
- Giáo viên giao phiếu đến các nhóm sau khi đã chia nhóm và phân công
vị trí các nhóm:
Bước 3. Cách thực hiện, thời gian thực hiện
- Thời gian thực hiện của mỗi nhóm là 5 phút.
- Giáo viên giúp đỡ theo yêu cầu của học sinh
+ Nhóm 1: Thực hiện phiếu số 1; Nhóm 2: Thực hiện phiếu số 2; Nhóm
3: Thực hiện phiếu số 3; Nhóm 4: Thực hiện phiếu số 4; Nhóm 5: Thực hiện

Nhóm mảnh ghép 2 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 2);
Nhóm mảnh ghép 3 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 3);
Nhóm mảnh ghép 4 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 4);
Nhóm mảnh ghép 5 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 5);
Nhóm mảnh ghép 6 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 6);
10


Bước 2. Trao đổi thông tin
- Từng thành viên trong các nhóm mới trao đổi kết quả đã thu được trong
vòng chuyên sâu của mình cho các thành viên trong nhóm mới cùng biết, sau đó
sẽ cùng nhau thảo luận để thực hiện nhiệm vụ mới do giáo viên nêu ra.
- Thời gian trao đổi 3 phút
Bước 3. Giao nhiệm vụ mới cho nhóm mảnh ghép
Nhiệm vụ chung cho 6 nhóm mảnh ghép mới là trả lời câu hỏi:
+ Tính: ABC + BAC + ACB =
+ Từ đó nêu nhận xét dự đoán về tổng số đo ba góc của một tam giác ?
- Thời gian thảo luận của các nhóm mảnh ghép là 4 phút.
Bước 4. Trình bày kết quả:
- Đại diện một số thành viên ở “nhóm mảnh ghép” trình bày kết quả
- Các nhóm khác bổ sung kiến thức và có ý kiến phản hồi.
- Học sinh kết luận – Giáo viên và cả lớp công nhận kết luận chung:
Tổng số đo ba góc của một tam giác bằng 1800.
Tóm lại: Qua hoạt động nhóm ở nhóm mảnh ghép với 4 bước tôi thấy kỹ
năng thực hiện các yêu cầu ở các bước của học sinh nhanh hơn, hiểu bản chất
của vấn đề hơn đặc biệt bước 2 và bước 4 khi học sinh trao đổi thông tin và trình
bày kết quả quan sát theo dõi các em hoạt động tôi rất mừng và cảm nhận được
sự tự tin và khả năng tiếp thu bài của các em tốt hơn.
Ví dụ 2. Khi dạy bài: “Quan hệ giữa góc và cạnh đối diện trong một
tam giác” (Tiết 47 - Hình học 7 )


Phiếu số 3. Cho tam giác ABC có BC > AB.
- Xác định số đo góc BAC và góc ABC bằng thước đo
góc
- So sánh số đo các góc BAC và góc ABC.

C

B

Phiếu số 4. Cắt một tam giác ABC sao cho
AC > AB. Gấp tam giác ABC từ đỉnh A sao cho cạnh AB chồng lên cạnh AC để
xác định tia phân giác AM của góc BAC, khi đó điểm B A
trùng với điểm B’ trên cạnh AC.
BB’’

So sánh góc AB’M và góc C.

C

M

Phiếu số 5. Cắt một tam giác ABC sao cho AC > BC. Gấp tam giác ABC
từ đỉnh A sao cho cạnh AB chồng lên cạnh AC để xác định
A
tia phân giác AM của góc BAC, khi đó điểm B trùng với
điểm B’ trên cạnh AC.
BB’
So sánh góc AB’M và góc C.
C

+ Về kiến thức: So sánh số đo các góc đo được
- Nhóm 4; Nhóm 5; Nhóm 6: Học sinh đã đạt được
+ Về kỹ năng: Cắt và gấp hình theo yêu cầu
+ Về kiến thức: So sánh được các góc
Vòng 2. Nhóm mảnh ghép
Bước 1. Thành lập các nhóm mảnh ghép
Giáo viên cho học sinh hình thành các nhóm mảnh ghép như sau:
+ Những học sinh có cùng số thứ tự ở sáu nhóm trong vòng chuyên sâu sẽ
lập thành một nhóm. Đặt tên lần lượt các nhóm mới là:
Nhóm mảnh ghép 1( gồm những học sinh có số thứ tự là 1);
Nhóm mảnh ghép 2 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 2);
Nhóm mảnh ghép 3 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 3);
Nhóm mảnh ghép 4 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 4);
Nhóm mảnh ghép 5 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 5);
Nhóm mảnh ghép 6 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 6);
Bước 2. Trao đổi thông tin
- Từng thành viên trong các nhóm mới trao đổi kết quả đã thu được trong
vòng chuyên sâu của mình cho các thành viên trong nhóm mới cùng biết, sau đó
sẽ cùng nhau thảo luận để thực hiện nhiệm vụ mới do giáo viên nêu ra.
- Thời gian trao đổi 3 phút
Bước 3. Giao nhiệm vụ mới cho nhóm mảnh ghép
Nhiệm vụ chung cho 6 nhóm mảnh ghép mới là trả lời câu hỏi:
Nêu nhận xét về quan hệ giữa góc và cạnh đối diện trong một tam giác
+ Thời gian dành cho mỗi nhóm là 5 phút để thảo luận và rút ra kết luận
và là kiến thức mới của bài học.
Bước 4. Trình bày kết quả
- Đại diện một số thành viên ở “nhóm mảnh ghép” trình bày kết quả
- Các nhóm khác bổ sung kiến thức và có ý kiến phản hồi khác
- Giáo viên kết luận.
Tóm lại: Để sử dụng kỹ thuật mảnh ghép vào dạy kiến thức mới giáo viên

5
3  6

Với bài tập này thì các đối tượng học sinh từ trung bình trở xuống, thậm
chí là học sinh khá cũng gặp khó khăn.
Để tạo điều kiện cho các em thuộc các đối tượng học sinh nói trên có điều
kiện tham gia vào việc giải quyết vấn đề khó khăn đó, tôi đã sử dụng kỹ thuật
mảnh ghép như sau:
Vòng 1. Nhóm chuyên sâu
Bước 1. Chia lớp thành 6 nhóm chuyên sâu theo trình độ của học sinh:
yếu, trung bình, khá, giỏi; phân công nhiệm vụ các thành viên trong nhóm
( Nhóm trưởng, thư ký, thành viên ) và vị trí ngồi của mỗi nhóm
Bước 2.
- Phân công nhiệm vụ cho từng nhóm thông qua việc phát phiếu học tập
cho các nhóm trưởng
3
+ Nhóm 1: Phiếu số 1. Tính -0,5 −
5
11
+ Nhóm 2: Phiếu số 2. Tính − : (−3)
10
 1
+ Nhóm 3: Phiếu số 3. Tính  − ÷:( −2)
 6

1 1
−
3 12
11 1
+

Nhóm mảnh ghép 3 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 3);
Nhóm mảnh ghép 4 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 4);
Nhóm mảnh ghép 5 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 5);
Nhóm mảnh ghép 6 ( gồm những học sinh có số thứ tự là 6);
Bước 2. Trao đổi thông tin
- Thời gian dành cho các thành viên trong nhóm trao đổi kết quả mình đã
thu được ở vòng trước là 3 phút
Bước 3. Giao nhiệm vụ mới
- Giáo viên nêu nhiệm vụ mới của cả 6 nhóm:
3
1  1

Tính tổng P =  − 0,5 − ÷: (-3) + -  − ÷: (−2)
5
3  6

Bước 4. Trình bày kết quả
- Đại diện một số thành viên ở “nhóm mảnh ghép” trình bày kết quả
- Các nhóm khác bổ sung kiến thức và có ý kiến phản hồi khác
- Giáo viên kết luận.
*Lưu ý: Các chuyên gia ở vòng 1 nên chia theo trình độ khác nhau để giải
quyết các vấn đề từ dễ đến khó tương ứng với yếu, trung bình, khá, giỏi, và cần
hỗ trợ kịp thời để tất cả mọi chuyên gia có thể hoàn thành nhiệm vụ ở vòng 1,
chuẩn bị cho vòng 2.
Tóm lại: Với cách làm này, các đối tượng học sinh đã được tương tác và
được lôi cuốn vào bài học, từ các em học còn chậm đã dần được làm quen với
các bài tập khó mà thông thường chỉ dành cho đối tượng học sinh khá và giỏi.
Qua hoạt động này cũng tạo cho học sinh tinh thần đoàn kết, hợp tác, tính
trách nhiệm trong công việc, và sự thân thiện tự tin hơn giữa các em trong giờ
học cũng như trong giờ chơi vì các em thấy bản thân mỗi người đều đóng góp

Từ mục những yêu cầu trên tôi đã thực hiện kỹ thuật mảnh ghép như các
bước sau:
Vòng 1. Nhóm chuyên sâu
Bước 1. Chia lớp thành 6 nhóm chuyên sâu, phân công nhiệm vụ các
thành viên trong nhóm (Nhóm trưởng, thư ký, thành viên) và vị trí ngồi của mỗi
nhóm
Bước 2. Giao nhiệm vụ
- Phân công nhiệm vụ cho từng nhóm thông qua việc phát phiếu học tập
cho các nhóm trưởng
+ Nhóm 1. Phiếu số 1. Trả lời các câu hỏi sau (Ghi dưới dạng ký hiệu nếu
có thể )
Câu 1. Thế nào là hai góc đối đỉnh. Nêu tính chất của hai góc đối đỉnh.
Câu 2. Thế nào là hai đường thẳng vuông góc với nhau ?
+ Nhóm 2. Phiếu số 2. Trả lời các câu hỏi sau (Ghi dưới dạng ký hiệu nếu
có thể )
Câu 1. Cho đường thẳng a cắt hai đường thẳng b và c lần lượt tại B và C.
Hãy viết các cặp góc ở vị trí: So le trong, đồng vị, trong cùng phía
Câu 2. Nêu dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song ?
+ Nhóm 3. Phiếu số 3. Trả lời các câu hỏi sau (Ghi dưới dạng ký hiệu nếu
có thể )
Câu 1. Nêu tính chất của hai đường thẳng song song ?
16


Câu 2. Nêu quan hệ giữa tính vuông góc và tính song song ?
+ Nhóm 4. Phiếu số 4. Trả lời các câu hỏi sau (Ghi dưới dạng ký hiệu nếu
có thể )
Câu 1. Nêu tính chất của ba đường thẳng song song ?
Câu 2. Thế nào là định lý ?
+ Nhóm 5. Phiếu số 5. Trả lời các câu hỏi sau (Ghi dưới dạng ký hiệu nếu

4 1
b
B3 và C3; B4 và C4
Các cặp góc trong cùng phía gồm: B1 và C2; B4 và C3
Nhóm 4.
3 2
c
4 1
- Hai đường thẳng phân biệt cùng song song
C
với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau
- Định lí là một khẳng định suy ra từ những khẳng định được coi là đúng
Nhóm 5.
- Nêu được cách xác định GT, KL của một định lí: Khi định lí được phát
biểu dưới dạng “Nếu ... thì”, phần nằm giữa từ “Nếu” và từ “thì” là phần giả
thiết, phần sau từ “thì” là phần kết luận.

17


- Đường thẳngvuông góc với một đoạn thẳng tại trung điểm của nó gọi là
đường trung trực của đọan thẳng ấy
Nhóm 6.
- Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a và b và trong các góc tạo thành
có một cặp góc so le trongbằng nhau thì:
+ Hai góc so le trong còn lại bằng nhau
+ Hai góc đồng vị bằng nhau.
- Qua một điểm nằm ngoài một đường thẳng chỉ có một đường thẳng song
song với đường thẳng đó.
Vòng 2. Nhóm mảnh ghép

- a // c và b // c => a // b
- Định lí là một khẳng định suy ra từ những
khẳng định được coi là đúng
- Nêu được cách xác định GT, KL của một định
lí: Khi định lí được phát biểu dưới dạng “Nếu ... thì”,
phần nằm giữa từ “Nếu” và từ “thì” là phần giả thiết,
phần sau từ “thì” là phần kết luận.

x

y
’

x

x’

a

b

c

B

y’

3 2
4 1


cũng như các yếu tố hỗ trợ cần thiết để giải quyết nhiệm vụ phức hợp này.
- Nhằm nâng cao khả năng tự học, tự nghiên cứu của học sinh, tạo ra đội
ngũ nhân lực trong tương lai độc lập, sáng tạo. Trong quá trình giảng dạy giáo
viên phải năng động hơn và biết kết hợp nhiều phương pháp để nâng cao hiệu
quả giờ dạy.
Tóm lại: Với cách làm trên không những kích thích học sinh hoạt động
tích cực mà còn giúp giáo viên quan sát và đánh giá được học sinh về mặt hoạt
động hợp tác nhóm, học sinh có được sự yêu thích môn học thực sự thông qua
các hoạt động của bản thân; các em có thêm niềm tin, không lo sợ trong các giờ
học môn toán như trước nữa mà chủ động hơn và dần tiến bộ hơn trong học tập.
2.4. Kết quả thu được
Sau một thời gian thực hiện đề tài tôi thu được kết quả
- Học sinh đã biết và thực hiện được các bước cho một hoạt động trong tiết
học có sử dụng kỹ thuật mảnh ghép
* Vòng 1. Nhóm chuyên gia
Lớp học sẽ được chia thành đến 6 nhóm ( 6 học sinh/nhóm). Mỗi nhóm
được giao một nhiệm vụ với những nội dung học tập khác nhau.
Mỗi cá nhân làm việc độc lập trong khoảng vài phút, suy nghĩ về câu hỏi,
chủ đề và ghi lại những ý kiến của mình.
Khi thảo luận nhóm phải đảm bảo mỗi thành viên trong từng nhóm đều trả
lời được tất cả các câu hỏi trong nhiệm vụ được giao và trở thành chuyên gia của
lĩnh vực đã tìm hiểu và có khả năng trình bày lại câu trả lời của nhóm ở vòng 2.
*Vòng 2. Nhóm mảnh ghép
- Học sinh biết hình thành nhóm mới 6 người (bao gồm 2 người từ nhóm
1; 2 từ nhóm 2; 2 người từ nhóm 3…), gọi là nhóm mảnh ghép.
- Các câu hỏi và câu trả lời của vòng 1 được các thành viên trong nhóm
mới chia sẻ đầy đủ với nhau.
19




Trung bình

Yếu

SL

TL

SL

TL

SL

TL

12

33.3%

17

47.3%

0

0

Kết quả trên cho thấy, so với khi chưa áp dụng kỹ thuật mảnh ghép vào

- Biết phối hợp tốt trong nhóm để hoạt động của nhóm có hiệu quả.
- Tự đưa ra một vài vấn đề để có thể huy động được nhiều nhất các bạn
trong nhóm, trong lớp tham gia dưới hình thức sử dụng kỹ thuật mảnh ghép.
- Khoảng thời gian trên lớp giáo viên giao cho từng nhóm học sinh một
chủ đề nào đó để nghiên cứu kỹ. Mỗi nhóm các học sinh sẽ thảo luận tìm ra nội
dung theo yêu cầu của giáo viên. Phương pháp này giúp học sinh, rèn luyện cho
học sinh tính tự học, tự nghiên cứu và tự tin khi trình bày một vấn đề nào đó
trước đám đông.
- Khi học sinh đã chuẩn bị tốt tâm thế học tập như tài liệu và nội dung bài
học thì việc sử dụng kỹ thuật các mảnh ghép là khâu cuối cùng để các học sinh
có cơ hội nêu ý kiến của mình và ai cũng được tham gia vào nội dung của bài
học hay một vấn đề mà giáo viên nêu ra.
3.1.3. Thời gian thực hiện kỹ thuật mảnh ghép:
Thời gian thực hiện không thể tuỳ tiện, nếu sử dụng không đúng lúc,
không đúng chỗ sẽ phản tác dụng. Giáo viên cần linh hoạt, sáng tạo. Tuỳ vào bài
học để sử dụng vào lúc nào là phù hợp nhất. Có thể khi củng cố kiến thức, có thể
sau phần kiến thức của bài học…
3.1.4. Đồ dùng và phương tiện phục vụ hoạt động:
Giáo viên cần tham khảo đầu tư và chuẩn bị cho giờ dạy đạt hiệu quả:
+ Tài liệu: Sách giáo viên, chuẩn kiến thức kỹ năng, tài liệu về PPDH tích
cực.
+ Phương tiện và đồ dùng: máy chiếu, chuẩn bị các đồ dùng dạy học khác
đầy đủ như: phấn màu, bút chỉ, giấu A4, giấy A3, bảng phụ, bìa, …
3.1.5. Về phía giáo viên: Trong quá trình sử dụng kỹ thuật các mảnh ghép
phải dành thời gian theo dõi học sinh thảo luận nhóm và trình bày kết quả, có
như vậy thì học sinh có điều kiện trao đổi trực tiếp với giáo viên và ý thức rằng
mình làm việc một cách nghiêm túc.

21


Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình viết,
không sao chép nội dung của người khác.
Người viết

Thiều Ngọc Tuấn

22


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04 tháng 11 năm 2013 của Ban Chấp
hành Trung ương khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo.
2. Dạy và học tích cực - Một số phương pháp và kỹ thuật dạy học - Bộ
giáo dục và Đào tạo – Nhà xuất bản Đại học sư phạm, năm 2010.
3. Tài liệu tập huấn: Dạy học và kiểm tra đánh giá kết quả học tập theo
định hướng phát triển năng lực học sinh môn Toán cấp trung học cơ sở - Bộ giáo
dục và Đào tạo, năm 2014.
4. Sách giáo khoa Toán 7 tập 1- Phan Đức Chỉnh chủ biên - Nhà xuất bản
giáo dục.
5. Sách giáo khoa Toán 7 tập 2- Phan Đức Chỉnh chủ biên - Nhà xuất bản
giáo dục.

23