1 MỞ ĐẦU
1.1 Lý do chọn đề tài:
Trong thời đại ngày nay khoa học phát triển như vũ bảo, công cuộc xây dựng
quê hương đất nước đổi mới hàng ngày, vì vậy tri thức giảng dạy trong nhà trường
là những kiến thức cơ bản, hiện đại, sát thực tiễn, dùng làm chìa khoá để mở cánh
cửa khoa học, là cái vốn mà thế hệ trẻ có thể vận dụng vào cuộc sống, tiếp tục học
và tự bồi dưỡng trong suốt cuộc đời.
Vậy trang bị kiến thức phổ thông cho học sinh phổ thông là một việc làm vô
cùng quan trọng nhằm góp phần xây dựng đất nước phồn vinh.
Giáo dục thể chất là một trong những nội dung giáo dục quan trọng của nhà
trường nhằm đào tạo thế hệ trẻ việt nam phát triển trí tuệ, cường tráng về thể chất
phong phú về tinh thần và trong sáng về đạo đức theo tinh thần nghị quyết đại hội
toàn quốc lần VIII.
Mục tiêu giáo dục thể chất là phát triển toàn diện tố chất thể lực, hình thể, nâng
cao sức khoẻ, phát triển các thành tích thể thao đồng thời góp phần hình thành
nhân cách con người học sinh.
Ngày nay trong hệ thống GDTC nước ta, điền kinh là một môn thể thao có một
vị trí rất quan trọng ,nó là nội dung trong nội dung thi đấu tại các kì đại hội quốc
gia và khu vực, quốc tế.
Chính vì vậy điền kinh được phổ biến giảng dạy trong các Trường phổ thông là
nội dung chính nhằm phát triển tố chất thể lực chung.
Việc nâng cao thành tích môn học điền kinh trong các trường THCS là yếu tố
cần thiết nhưng để đạt được thành tích cao đòi hỏi kĩ thuật càng được hoàn thiện.
Qua kinh nghiệm thực tế và công trình nghiên cứu khoa học đã chứng minh
được động tác kĩ thuật thuần thục chính xác thì phát huy được tối đa thành tích của
môn học.
Một trong những nội dung của điền kinh, nhảy cao kiểu bước qua là kĩ thuật
tương đối đơn giản khi giảng dạy cho học sinh lứa tuổi (14-15) hay HS lớp 9. là
một hoạt động không có chu kì, kĩ thuật đơn giản song đòi hỏi người tập phải đủ
về thể lực, kĩ thuật tư duy thực hiện động tác.
Trong giảng dạy kĩ thuật TDTT việc nắm bắt kĩ thuật là quan trọng mà trong
Cát
1.4 Phương pháp nghiên cứu :
- Để tiến hành đề tài này tôi đã sử dụng các biện pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Nhằm hổ trợ và đề ra các giải pháp hoặc lựa
chọn áp dụng :
- Phương pháp so sánh đối chiếu : Có số liệu so sánh đối chiếu trước và sau khi
thực hiện.
+ Áp dụng kinh nghiệm giải pháp mới trên lớp học.
+ Đánh giá kết quả bước 1 và điều chỉnh bổ sung.
+ Kiểm tra đánh giá cuối cùng và hoàn chỉnh công việc.
- Giả thiết khoa học
Thực tế giảng dạy môn Thể dục Ở các Trường THCS về vấn đề dụng cụ sân bãi
còn thiếu thốn chưa đáp ứng cho chương trình giảng dạy, nhưng để có thành tích
trong tập luyện và thi đấu đòi hỏi giáo viên phải hướng học sinh tuân thủ nguyên
tắc quy định, giúp các em nắm bắt và thực hiện kĩ thuật một cách chính xác.
Nếu tập luyện kĩ thuật nhảy cao kiểu bước qua cho học sinh THCS một cách
đầy đủ, chính xác khắc phục những sai lầm thường mắc, đưa ra những biện pháp
thích hợp khả thi thì chắc chắn chất lượng học tập của bộ môn điền kinh và môn
nhảy cao sẽ được nâng cao.
2
Nhảy cao kiểu bước qua có kĩ thuật tương đối đơn giản, tuy nhiên khi thực
hiện kĩ thuật này các em vẫn mắc những sai lầm với nhiều nguyên nhân khác nhau,
đặc biệt là ở mức xà cao, các em luôn ở trạng thái sợ hãi thiếu tập trung dẫn đến
thực hiện động tác kĩ thuật giật cục, thiếu tính nhẹ nhàng. mặt khác với quy định
của phân phối chương trình Thể dục 2 tiết / tuần tương đối ít để các em lĩnh hội
tiếp thu động tác kĩ thuật một cách nhuần nhuyễn, thuần thục. Vì vậy vấn đề đặt ra
cho giáo viên Thể dục là phải tìm ra những biện pháp tối ưu nhất để gây hứng thú
cho học sinh tập luyện, giúp các em khắc phục những sai lầm, hoàn thiện kĩ thuật
3
%
30
Nhóm đối chứng A1
Trung bình
Khá
SL
%
SL
%
04
40
02
20
Yếu, kém
SL
%
03
30
Nhóm thực nghiệm A2
Trung bình
Khá
SL
%
SL
10
Sau khi tôi tiến hành kiểm tra ban đầu thì thấy thành tích và kỹ thuật của hai
nhóm tương đương nhau. Cụ thể nhóm A 1 chỉ đạt được 70% điểm trung bình trở lên
còn lại là yếu. Nhóm A2 cũng chỉ đạt được 70% điểm trung bình trở lên còn lại là
yếu. Tính theo tỷ lệ %
Để giúp cho học sinh đạt kết quả cao hơn khi thực hiện kĩ thuật nhảy cao kiểu
bước qua tôi thiết nghỉ trong quả trình giảng dạy người giáo viên làm thế nào giúp
học sinh rèn luyện để có thể lực tốt lĩnh hội kiến thức một cách đầy đủ nắm vững kĩ
thuật, thực hành thuần thục đồng thời phát hiện sớm những sai lầm của học sinh
thường gặp và có những biện pháp biện pháp khắc phục tốt để giúp các em thực
hiện kĩ thuật nhảy cao kiểu bước qua đạt thành tích và kĩ thuật đúng.
Những kĩ thuật sai thường gặp:
Ngoài những sai lầm thường mắc ở SGV lớp 9 qua quá trình giảng dạy tôi đã
căn cứ vào đó và những kinh nghiệm qua quá trình giảng dạy rút ra những sai sót
của học sinh trong quá trình tập luyện nhảy cao kiểu bước ở lớp 9 qua như sau.
STT
1
NHỮNG KĨ THUẬT SAI
THƯỜNG MẮC
-Cách đo đà
NGUYÊN NHÂN
-Một số học sinh thường đo đà với độ dài bước
hoặc bàn chân khác nhau.
- Một số học sinh có thành tích nhảy cao thường
điểm giậm nhảy, và lo không nhảy qua xà.
không chính xác
- Chạy lỡ đà thì cầm sào hoặc gạt sào chạy qua
nệm hoặc hố cát.
- Giậm nhảy không
- Hiểu sai kĩ thuật giậm nhảy.
hết. - Góc độ giậm
- Cơ chân yếu.
nhảy lớn hoặc nhỏ
- Giậm nhảy chậm, góc độ hoãn xung nhỏ cơ
quá,
không đủ sức duỗi.
- Giậm nhảy gần hoặc - Kĩ thuật 3 bước cuối cùng quá dài.
xa xà
- Các bước cuối cùng không hạ được trọng tâm.
- Lúc giậm nhảy thân gập về phía trước
- Giậm nhảy bị lao vào - Tốc độ giậm nhảy bị chậm.
xà
- Độ dài 3 bước cuối không ổn định dẫn đến điểm
giậm nhảy sát hoặc xa xà
- Chân lăng chân giậm - Chân lăng đá không tích cực, không cao hoặc bị
nhảy đá rơi xà
co ở đầu gối.
- Bị tụt mông
- Chân giậm nhảy co chậm và không khéo léo.
- Giậm nhảy không tích cực và tập luyện ít.
- Chân giậm nhảy sức bật không tốt .
- Bị chấn động khi tiếp - Không chùng gối và chủ động khi rơi xuống hố
đất
cát
+ Chạy đà nhằm tạo ra tốc độ giúp cho giậm nhảy thuận lợi và hiệu quả cao, mỗi
bước đà tương đương độ dài là 5 - 7 bàn chân hoặc 2 bước đi thường, góc độ chạy
đà chếch với xà khoảng 25 - 40 độ, nếu giận nhảy bằng chân trái thì đứng bên phải
của xà và ngược lại.
6
+ Tư thế chuẩn bị trước khi chạy đà:
Đứng chân lăng ở phía trước, chạm đất bằng nửa trước bàn chân, mũi chân sát
vạch xuất phát, hơi khuỵu gối trọng tâm dồn vào châm trước. chân giậm nhảy phía
sau khuỵu gối nhiều hơn, mũi chân chạm đất cách gót chân trước 10-20cm, thân
ngả ra trước. hai tay buông tự nhiên, tập trung chú ý, mắt nhìn theo hướng chạy
vào xà.
+ Kĩ thuật chạy đà:
Chạy một số bước đà đầu chạy đà cần tăng dần độ dài bước chạy và tốc độ
bằng cách tích cực đạp sau kết hợp nâng thân, sau đó duy trì tốc độ cho đến khi
giậm nhảy. Một số bước chạy ban đầu đặt chân chạm đất nữa trước bàn chân, riêng
3 bước đà cuối đặt chân chạm đất bằng gót bàn chân.
+ Ba bước đà cuối:
Bước 1: Đưa chân giậm nhảy ra trước dài hơn các bước giậm nhảy trước đó và
đặt gót chân chạm đất phía trước.
Bước 2: Đưa nhanh chân lăng ra trước để thực hiện bước 2 đây là bước dài
nhất trong 3 bước cuối, khi chân chạm đất hơi miết bàn chân xuống đất ra sau.
Việc duy trì tốc độ đà lúc này rất quan trọng, vì vậy cần giữ thân cho thẳng, không
được ngã vai ra sau trước khi kết thúc thời kì chống.
Bước 3: Chủ động đưa chân giậm nhảy và hông cùng bên vươn nhanh về trước
để đặt gót chân vào điểm giậm nhảy, lúc này chân giậm nhảy gần như thẳng, toàn
bộ thân, hông, đùi và cẳng chân ngả chếch ra sau. không phải thân trên chủ động
ngã ra sau, mà chủ yếu do đưa nhanh vùng hông và chân giậm nhảy về trước tạo
Giai đoạn trên không và tiếp đất
- GĐ4: Giai đoạn tiếp đất:
+ Sau khi qua xà chân đá lăng chủ động tiếp đất trước bằng nữa trước bàn chân
hay cả bàn, sau đó đến chân giậm nhảy tiếp đất, cả hai chân cần chùng gối để giảm
chấn động. Khi nhảy ở các mức xà cao, có thể tiếp đất bằng hai chân cùng một lúc.
c. Sử dụng phương pháp tập luyện: Giáo viên sử dụng phương pháp tập luyện
phân đoạn và phương pháp tập luyện hoàn chỉnh để tập luyện nhằm sửa sai cho
học sinh.
d. Những giải pháp khắc phục những sai lầm thường mắc
- Biện pháp khắc phục sửa sai cách đo đà.
+ Học sinh đo đà nhiều lần và xác định đà của mình.
+ Học sinh đo đà theo đà nhất định không đo nhiều đà làm ảnh hưởng (Ví dụ:
đo đà 9 – 11 bước đà hoặc 10 bước đà cố định).
+ Nếu đo đà dài hoặc ngắn đà thì giáo viên hướng dẫn học sinh vị trí đặt chân
trước lúc chạy đà (nếu dài hơn 1 bàn chân thì đặt chân lăng lùi 1 bàn chân và
ngược lại)
- Khắc phục sửa sai chạy đà không chính xác:
+ Đo lại đà và tập chạy đà nhiều lần để điều chỉnh đà (Không và có kết hợp
giậm nhảy đá lăng)
+ Tập lại động tác giậm nhảy .
+ Di chuyển 1 - 3 - 5 bước đặt chân vào điểm giậm nhảy (Không và có kết hợp
giậm nhảy đá lăng)
+ Tập tư thế đứng trước khi chạy đà.
+ Chạy tốc độ cao 15m - 30m ngoài đường chạy đà hoặc trên đường chạy đà.
+ Tập các động tác bổ trợ chạy và kĩ thuật xuất phát cao - chạy nhanh.
- Khắc phục Giậm nhảy không hết, góc độ giậm nhảy lớn hoặc nhỏ quá, giậm
nhảy gần hoặc xa xà.
9
hiện kĩ thuật sai nhiều và chậm thì giáo viên nên chia các em thành một nhóm
riêng và có bài tập riêng để các em tập luyện. (Ví dụ : các em này có số lần thực
hiện động tác nhiều hơn, khi nhảy có xà thì yêu cầu mức xà rất thấp).
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
3.1 Kết luận:
Sau một thời gian áp dung vào trong giảng dạy nội dung nhảy cao kiểu bước
qua lớp 9 kết quả cho chúng ta thấy có sự biến đổi rõ rệt tỷ lệ trung bình giảm, và
đồng thời tỉ lệ khá giỏi được nâng cao cụ thể kết quả kiểm tra như sau:
10
• Tính theo tỷ lệ % kết quả của 2 nhóm sau thực nghiệm:
Nhóm đối chứng A1
Số
Yếu
%
lượng SL
10
01
10
Trung bình
SL
%
03
30
Khá
SL
04
40
Giỏi
SL
04
%
40
*
Những kết luận về vấn đề nghiên cứu:
Từ thực tế áp dụng giảng dạy và kết quả đạt được ở trên tôi xin rút ra một số bài
học như sau:
Đối với giáo viên:
Để thực hiện tiết học môn thể dục nhất là kĩ thuật nhảy cao kiểu bước qua cho
học sinh Trường THCS giáo viên phải:
+ Xác định rõ nội dung và kĩ năng cần tập luyện theo chuẩn kiến thức kĩ năng
+ Thiết kế bài soạn đảm bảo đầy đủ nội dung, đúng phương pháp phù hợp với
đối tượng và sân bãi tập luyện.
+ Chuẩn bị tốt điều kiện cơ sở vật chất sân bãi, dụng cụ kiểm tra tâm lí và sức
khoẻ của học sinh.
+ Tích cực sử dụng và khai thác triệt để đồ dùng dạy học.
+ Sử dụng các bài tập hợp lí với từng nội dung, phù hợp sức từng đối tượng.
+ Tập trung và phát hiện những sai lầm thường mắc của học sinh.
+ Tìm hiểu những nguyên nhân dẫn đến sai lầm .
+ Có biện pháp sửa chữa những sai lầm kịp thời.
+ Không ngừng học hỏi tự bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn.
+ Có biện pháp tập luyện cho học sinh cá biệt.
- Đối với với học sinh
thực hiện đổi mới phương pháp dạy học (đặc biệt là những thiết bị để dùng cho dạy
học thể thao tự chọn như: Bóng đá, Cầu lông, đá cầu .... hiện nay không đáp ứng
cho công tác giảng dạy)
- Trên đây là những vấn đề tôi đã đúc kết được trong quá trình giảng dạy bộ môn.
Ngoài ra bản thân nghiên cứu chắc chắn còn thiếu sót hạn chế rất mong sự đóng
góp, bổ sung của quý thầy cô đồng nghiệp để đề tài có thể áp dụng rộng rãi góp
phần nâng cao chất lượng dạy môn trong trường trung học
Quảng cát, ngày 25 tháng 3 năm 2016
Người thực hiện
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG
Ngô Thị Thu Hương
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Sách lí luận Phương pháp TDTT.
2. Sách sinh lí học TDTT.
3. Sách Giáo viên Thể Dục Lớp 8.
NXB TDTT
NXBTDTT
Bộ GD&ĐT
12
4. Sách Giáo viên Thể Dục Lớp 9.
5. Sách điền kinh .
Bộ GD&ĐT
NXB TDTT
13