MỘT SỐ GIẢI PHÁP PHỐI HỢP GIỮA CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM VỚI
CÔNG TÁC ĐỘI NHẰM GIÁO DỤC Ý THỨC GIỮ GÌN VỆ SINH MÔI
TRƯỜNG CHO HỌC SINH TRƯỜNG THCS NGA LĨNH.
PHẦN I: MỞ ĐẦU
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Đất nước ta đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhằm phát triển
đất nước về mọi mặt, làm thay đổi diện mạo cuộc sống vật chất cũng như tinh
thần của nhân dân ta ngày càng được nâng cao, các cuộc cách mạng khoa họckỉ thuật bùng nổ và phát triển như vũ bão với hàng loạt công trình nghiên cứu về
công nghệ cho ra đời các sản phẩm khoa học nhằm phục vụ cho đời sống của
con người. Song cùng với sự phát triển ấy là những mặt trái của nó đang dần hủy
diệt môi trường sống mà trong tương lai chính con người chúng ta phải gánh
chịu bởi sự thiếu ý thức về gìn giữ và bảo vệ môi trường. Môi trường là những
gì bao quanh chúng ta, từ những thảm cỏ xanh trùng trùng, những con sông uốn
lượn dài mãi hay những dãy núi cao tận chân trời, tất cả đều trong một thế giới
đang sống quanh ta. Nhưng thực tế cho thấy, con người chính là những “kẻ sát
nhân” đã cướp đi sự sống của chính mình bằng cách làm môi trường ngày càng
bị ô nhiễm nặng nề, nhất là ở những thành phố lớn, những nhà máy, những trung
tâm công nghiệp mọc lên ngày càng nhiều từ thành thị về đến nông thôn. Môi
trường ngày một chết đi do sự thiếu ý thức về bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, nạn
chặt phá rừng bừa bãi làm thủng lá phổi xanh của Thế giới hay việc xả rác, chất
thải, các loại khí độc từ nhà máy, xí nghiệp ra các kênh rạch, nguồn nước và ra
bầu không khí của chúng ta đang là một việc đáng báo động, nguy khốn hơn bao
giờ hết. Ô nhiễm môi trường hiện nay đã trở thành vấn đề nóng bỏng và cấp
bách của toàn nhân loại .
Để giữ gìn, bảo vệ và cải thiện môi trường cần đẩy mạnh công tác giáo dục giữ
gìn vệ sinh môi trường trong trường học, vì nước ta có khoảng hơn 23 triệu sinh
viên, học sinh. Đây là một lực lượng tri thức khá hùng hậu, việc trang bị kiến thức về
môi trường, kĩ năng bảo vệ môi trường cho số đối tượng này cũng có nghĩa nhanh
nhất làm cho gần ¼ dân số hiểu biết về môi trường.
Học sinh là mầm non, là chủ nhân tương lai của đất nước chính vì vậy nên
sức khoẻ học sinh ngày hôm nay quyết định đến khuynh hướng sức khỏe của

môi trường, vệ sinh trường lớp học.
- Nhận thức được ý nghĩa, tầm quan trọng của vấn đề về vệ sinh môi trường.
Môi trường sạch như là một nguồn lực để sinh sống lao động và phát triển của mỗi
cá nhân. Từ đó có thái độ đúng đắn trước những vấn đề về môi trường, xây dựng ý
thức trách nhiệm của cá nhân với môi trường.
- Thông qua việc giáo dục giữ gìn vệ sinh môi trường các em có kiến thức kỹ
năng để tham gia có hiệu quả, phòng ngừa và giải quyết các vấn đề về môi trường
nơi các em sinh sống và học tập.
- Học sinh có ý thức, hành động bảo vệ môi trường: Xanh - Sạch - Đẹp trong
lớp học và khuôn viên nhà trường. Từ đó mở rộng thêm giữ gìn vệ sinh các nơi công
cộng và khu dân cư nơi mình sinh sống.
2.2. Đối với giáo viên chủ nhiệm và giáo viên Tổng phụ trách Đội.
- Tổ chức cho các em học nội quy giữ gìn vệ sinh môi trường tại nhà trường
nhằm mục đích cho tất cả các em nắm được quy định về giữ gìn vệ sinh của nhà
trường. Từ đó các em có ý thức thực hiện tốt việc giữ gìn vệ sinh môi trường chung.
- Lập sơ đồ phân công công việc cho các lớp để các em nắm bắt được nhiệm
vụ của lớp rồi thực hiện việc giữ gìn vệ sinh cho tốt. Tránh tình trạng ỷ lại công việc
cho lớp khác. Giáo cho các em tính tự giác trong công việc và ý thức phải hoàn
thành công việc được giao của mình.
- Tổ chức giao việc cho các em trồng, bảo vệ và chăm sóc vườn cây thuốc
Nam, các loại hoa cũng như cây cảnh... bởi vì để có một môi trường tốt ngoài việc

2


giữ gìn vệ sinh môi trường chúng ta còn phải cải tạo môi trường để môi trường trở
nên thân thiện với mình hơn. Sống trong một môi trường sạch ngoài việc cho ta thấy
vẻ đẹp của cảnh quan mà còn có lợi ích đó là cho ta một sức khỏe tốt để học tập và
làm việc đạt hiệu quả cao.
- Việc giáo dục các em ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường không chỉ thông qua

1. CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI.
Vệ sinh môi trường đang là một vấn đề rất bức thiết trong cuộc sống chung
của chúng ta ngày hôm nay. Với môi trường học đường thì lâu nay sự "ô nhiễm" là
có thực nhưng mọi người lại bỏ quên, chính học sinh cũng có ý thức rất kém trong
việc giữ gìn vệ sinh trường, lớp học. Được biết, từ cấp bậc mẫu giáo, tiểu học cho tới

3


đại học, các em học sinh, sinh viên luôn được giáo dục rất kỹ lưỡng về ý thức bảo vệ
môi trường sống xanh - sạch - đẹp ở mọi lúc, mọi nơi, mọi chỗ.
Nhưng đáng buồn thay, ở bất cứ trường học nào, những cảnh tượng học sinh
không giữ gìn vệ sinh học đường rất phổ biến. Nhiều em vứt giấy, rác, vỏ của các
bao bì đựng quà vặt, bã kẹo cao su… lung tung nơi sân trường, hành lang lớp và
nhiều nữa là nơi ngăn bàn, dưới nền lớp học… Việc làm thiếu ý thức này đã gây ảnh
hưởng nghiêm trọng đến cảnh quan trường học và bầu không khí học tập và giảng
dạy, sinh hoạt, vui chơi của thầy cô giáo và của chính các em. Không chỉ vứt rác bừa
bãi, nhiều em, nhất là các em còn vẽ bậy trên bàn học, trên tường… Nguyên nhân
của việc các em thiếu ý thức trong việc giữ gìn môi trường vệ sinh học đường là do
thói lười biếng, lối sống ích kỷ chỉ nghĩ đến quyền lợi cá nhân của một số em. Các
em nghĩ rằng, những nơi công cộng như trường học, lớp học, công viên… không
phải nhà mình, vậy thì việc gì mà phải mất công giữ gìn, đã có đội lao công dọn dẹp.
Cách suy nghĩ ấu trĩ như vậy thật là thiển cận và nguy hại. Đó là do thói quen có từ
lâu, khó sửa đổi khi ở các lớp học hàng ngày, mặc dù các thầy cô giáo và ban cán sự
lớp phải thường xuyên nhắc nhở nhưng vẫn không thể nào giữ cho lớp học sạch đẹp.
2. THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC GIỮ GÌN VỆ SINH MÔI TRƯỜNG
Trước khi tôi chưa áp dụng đề tài thì vấn đề vệ sinh môi trường ở trường
THCS Nga Lĩnh đang còn nhiều ô nhiễm mặc dù Ban giám hiệu cùng toàn thể cán
bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường đã có nhiều giải pháp những vẫn không khắc
phục được là bao vì nhiều lí do nhưng chủ yếu là do sự kết hợp giữ giáo viên chủ

3
8
15
12

Ghi chú

2,6
7,7
20,5
38,4
30,8

3. GIẢI PHÁP VÀ THỰC HIỆN.
3.1. Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên tổng phụ trách Đội cần nhận rõ
nguyên nhân của tình trạng ô nhiễm môi trường tại Trường THCS Nga Lĩnh
là:
- Chưa có phương pháp cách thức quản lí có hiệu quả.
- ý thức đối với vấn đề bảo vệ môi trường của học sinh còn chưa tốt hay còn
chưa tự giác, giữ gìn vệ sinh môi trường trong cũng như ngoài nhà trường.
- Mặt khác cơ sở vật chất nhà trường đầu năm học còn thiếu và yếu cũng ảnh
hưởng không nhỏ đến vấn đầ bảo vệ môi trường như: Hố rác không đảm bảo và sát
với phòng học, chưa có phương án xử lý rác một cách khoa học, chưa có xe đẩy hoặc
thùng rác để đựng rác trong sân trường, chưa có nguồn nước riêng của trường, liên
tục ảnh hưởng đến việc dội rửa nhà vệ sinh, chưa có nơi rửa tay cho học sinh
theo đúng yêu cầu.

5



đoàn thường xuyên kiểm tra, đôn đốc công việc của từng đơn vị lớp. Ngoài ra hướng
dẫn các em tham quan về môi trường qua các kênh truyền hình.
- Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên tổng phụ trách Đội tiến hành tổ chức cho
học sinh các lớp học quy định về giữ gìn vệ sinh trong trường học và nơi em đang
sống.
- Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên tổng phụ trách Đội thông qua các tiết hoạt
động ngoài giờ lên lớp tổ chức cho các em thi hiểu biết về giữ gìn vệ sinh môi
trường. Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên tổng phụ trách Đội biên soạn các câu hỏi
có liên quan đến giữ gìn vệ sinh môi trường tổ chức cho các em thi tìm hiểu. Mỗi cá
nhân tham gia trả lời đúng câu hỏi sẽ có phần thưởng. Lớp có nhiều học sinh tham
gia sẽ được cộng vào điểm thi đua của tháng đó.
- Phối hợp với giáo viên bộ môn sử dụng tích hợp kiến thức các môn học
tăng cường giáo dục các em ý thức giữ gìn vệ sinh thông qua các buổi sinh hoạt chào
cờ đầu tuần hay qua tiết dạy như môn: GDCD, Địa lí, Vật lí, Sinh học, Hóa học ...

Buổi ngoại khoá tuyên truyền giữ gìn vệ sinh môi trường

7


- Giáo viên bộ môn lồng ghép các nội dung giáo dục giữ gìn vệ sinh cho học
sinh vào tiết dạy nhằm nâng cao ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh trường lớp,
vệ sinh nơi các em đang sống và học tập thông qua hình ảnh, video, các hoạt động
ngoại khóa, các phương tiện hỗ trợ dạy học từ đó giúp các em thấy được ý nghĩa của
việc giáo dục giữ gìn vệ sinh môi trường sống nơi công cộng và khu dân cư.
- Phát động các phong trào các phần việc cụ thể như:
+ Trồng và chăm sóc bồn hoa cây cảnh, vườn cây thuốc Nam..
Cây cảnh và hoa không thể thiếu ở sân trường vừa làm đẹp cho trường lớp,
vừa tạo bóng mát cho các em sinh hoạt cộng đồng trong giờ ra chơi như chơi các trò
chơi dân gian, ngồi ôn bài theo nhóm,... vừa điều hòa khí hậu với một số lượng khá

9


- Các giải pháp thực hiện:
+ Thành lập Ban chỉ đạo xây dựng trường Xanh - Sạch - Đẹp: gồm GVCN
Ban đại diện cha mẹ học sinh, Chi đoàn thanh niên, Tổng phụ trách Đội.
+ Triển khai thực hiện:
. Đối với học sinh: Học sinh phải có ý thức và hành động tự giác giữ gìn môi
trường xanh - sạch - đẹp và thực hiện ở mọi lúc, mọi nơi. Học sinh từng em, từng
nhóm được trực tiếp tham gia các việc làm cụ thể hằng ngày, hằng tuần về xây dựng
lớp học, trường học của mình ngày càng xanh- sạch- đẹp hơn (trồng cây, chăm sóc
cây, vệ sinh trường lớp…). Trong năm học, các em tích cực tham gia một số hoạt
động ngoại khóa của nhà trường để tạo ra các sản phẩm về giáo dục môi trường như
bài viết, tranh vẽ, sưu tầm... Đồng thời tham gia một số cuộc thi tái chế rác thải thành
các sản phẩm có ích và có giá trị.
. Đối với giáo viên bộ môn và giáo viên chủ nhiệm : Tùy theo đối tượng học
sinh từng lớp, giáo viên giúp học sinh hiểu rõ một số yêu cầu về xây dựng và giữ gìn
trường học xanh- sạch- đẹp; thực hiện có hiệu quả việc khai thác nội dung kiến thức
giáo dục môi trường thông qua các môn học trong chương trình giảng dạy. Ngoài kế
hoạch của trường, giáo viên chủ động thực hiện các hoạt động Xanh - Sạch - Đẹp
của lớp phụ trách, gương mẫu trước học sinh về việc giữ gìn bảo vệ môi trường xanh
- sạch - đẹp. Thường xuyên nhắc nhờ học sinh thực hiện tốt việc giữ gìn vệ sinh
trường lớp, nơi công cộng, tham gia tốt và đầy đủ các hoạt động xây dựng trường
Xanh - Sạch - Đẹp. Tổ chức một số hoạt động nội khóa và ngoại khóa về giáo dục
môi trường theo từng chủ đề cho học sinh. Giao trách nhiệm cụ thể cho các thành
viên trong ban cán sự và mọi thành viên trong lớp về việc giữ gìn và chăm sóc cây
xanh, bồn hoa, khuôn viên trường lớp. Thực hiện những cách đánh giá đo nghiệm
như ảnh chụp, nhật ký để làm rõ sự thay đổi cảnh quan môi trường của nhà trường
qua mỗi tháng, mỗi kỳ, hoặc năm học.
* Đoàn – Đội: Xây dựng kế hoạch, phối hợp tổ chức tuyên truyền về vệ sinh

trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường. Một tập thể có nhiều cá nhân có ý thức tốt
trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường thì sẽ tuyên dương kịp thời.
4. KẾT QUẢ CỦA QUÁ TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
Trong năm học 2016-2017 với việc áp dụng đề tài vào thực tiễn công tác chủ
nhiệm của bản thân tại đơn vị và nhờ có sự chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà trường và
các tổ chức đoàn thể vì vậy mà đề tài của tôi đã được không chỉ ở lớp tôi chủ nhiệm
mà các lớp trong trường nhiệt tình hưởng ứng, bước đầu đánh giá kết quả rất khả
quan cụ thể là:
4.1. Đối với Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên tổng phụ trách Đội
- Giáo viên chủ nhiệm và giáo viên tổng phụ trách Đội đã thực hiện nghiêm
túc và có hiệu quả kế hoạch của lãnh đạo nhà trường đề ra. Có hình thức tuyên
truyền rộng rãi hơn đến tất cả học sinh về ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường qua các
hoạt động đặc biệt là công tác chủ nhiệm, công tác Đội và Hoạt động ngoài giờ lên
lớp thậm chí qua cả đài phát thanh của xã.
- Thông qua các hoạt động trên đã trang bị cho học sinh kiến thức về giữ gìn
vệ sinh môi trường, những tác động tốt của môi trường đến sự phát triển của con
người.
- Giáo dục cho học sinh tính tự giác trong lao động.
- Hình thành cho học sinh thói quen giữ gìn vệ sinh lớp học nói riêng và giữ
gìn vệ sinh môi trường nói chung.
- Giúp cho các em học sinh thực sự có hành vi và thói quen đúng với môi
trường em đang sống và nhận thức được không ai giữ gìn vệ sinh môi trường Xanh -

11


Sạch - Đẹp tốt hơn bằng chính các em.
4.2. Đối với học sinh
- Sau thời gian hoạt động đa số học sinh thực hiện tốt kế hoạch, tham gia
phong trào xây dựng trường lớp Xanh - Sạch - Đẹp - an toàn .

76,9
Khá
7
17,9
39
Trung bình
2
5,1
Yếu
0
0
Kém
0
0
4.3. Đối với cảnh quan trường học
- Sau thời gian thực hiện kế hoạch, vệ sinh trường lớp sạch sẽ, khuôn viên
đẹp, đáp ứng được công tác giáo dục trong nhà trường.
- Cảnh quan môi trường xanh - sạch - đẹp và thân thiện. Có bồn hoa cây cảnh,
cây bóng mát, là một khuôn viên trường học đẹp được đánh giá rất cao trong môi
trường giáo dục của Huyện nhà .
- Công trình vệ sinh, hố tiểu riêng biệt đảm bảo đúng qui định.
- Có hệ thống nước phục vụ cho công việc chăm, tưới bồn hoa, cây cảnh và
xối nhà vệ sinh khoa học.

12


- Có hệ thống nước rửa tay cho học sinh và giáo viên hiện đại và khoa học.

- Có hố rác, xe tập kết rác và việc phân loại xử lý rác thải đảm bảo vệ sinh môi

hoạt động khác của xã hội, có sức khỏe mới góp phần bảo vệ và xây dựng đất nước,
góp phần thúc đẩy đất nước phát triển. Hãy biết sống cho mình và cho người khác,
hãy cùng nhau bắt tay góp phần công sức nhỏ bé của mình để tham gia bảo vệ môi
trường, cùng chung tay vì cuộc sống tươi đẹp…

15


- Lực lượng có thể tham gia, tác động làm chuyển biến tích cực môi trường
đó chính là học sinh, vì thế giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường cho học sinh
là trách nhiệm của mỗi thầy cô đang trực tiếp giảng dạy các em. Ngay từ hôm nay
thầy cô hãy trang bị cho các em những kiến thức hiểu biết về môi trường và vấn đề ô
nhiễm môi trường đã gây ra những hậu quả khôn lường như thế nào? Và trang bị cho
các em thái độ, tình cảm thân thiện, thiết thực của em đối với môi trường mà mình
đang sống và học tập. Nhiều năm sau các em sẽ là những người lao động vừa có
trình độ kiến thức, vừa được trang bị hiểu biết về môi trường các em sẽ có ý thức lựa
chọn nghề nghiệp không gây tác động xấu đến môi trường hoặc các em sẽ có những
phát minh sáng tạo có thể giải quyết những vấn đề ô nhiễm môi trường hôm nay.
- Bằng giáo dục lao động trong nhà trường, chúng ta sẽ giúp các em có ý
thức giữ gìn vệ sinh trường lớp, ở những nơi công cộng cũng như ở nơi các em
sinh sống. Thông qua đó, chúng ta đã góp phần xây dựng cho các em thói quen
giữ gìn vệ sinh, xem việc giữ gìn vệ sinh như một hành vi tích cực và tự giác.
- Vì thế, qua công tác vệ sinh trường học, chúng ta sẽ bồi dưỡng cho các
em tình cảm yêu mến trường lớp, có thái độ thân thiện với môi trường, từ đó có
thái độ ham thích đến trường và tự giác, tích cực trong học tập.
2. KIẾN NGHỊ:
- Phòng GD&ĐT Nga Sơn kết hợp với Huyện Đoàn Nga Sơn, Hội đồng đội
hàng năm tổ chức cuộc thi giữ gìn và bảo vệ môi trường cho các cấp học nhằm giáo
dục ý thức trách nhiệm đối với môi trường sống xung quanh cho học sinh.
- Ban giám hiệu nhà trường cần phối kết hợp chặt chẽ với Công ty môi trường

3. Văn bản Luật: Bảo vệ môi trường.
4. Các quyết định của thủ tướng chính phủ về phê duyệt đề án bảo vệ môi
trường quốc gia.
5. Sách giáo khoa Địa lí lớp 6 (Nhà xuất bản Giáo dục) .
6. Sách giáo khoa Địa lí lớp 7 (Nhà xuất bản Giáo dục).
7. Sách giáo khoa GDCD lớp 6 (Nhà xuất bản Giáo dục)

17


MỤC LỤC
NỘI DUNG
PHẦN I: MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
2. Mục đích nghiên cứu của đề tài
2.1. Đối với học sinh
2.2. Đối với giáo viên chủ nhiệm, và giáo viên Tổng phụ trách Đội
2.3. Đối với nhà trường
3. Đối tượng và thời gian nghiên cứu
4. Phương pháp nghiên cứu
PHẦN II: NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
1. Cơ sở lý luận của đề tài
2. Thực trạng công tác giữ gìn vệ sinh môi trường
3. Giải pháp và tổ chức thực hiện
3.1. GVCN và TPT Đội nhận rõ nguyên nhân ô nhiễm môi trường tại
trường THCS Nga Lĩnh.
3.2. Giải pháp cụ thể của GVCN và TPT Đội.
4. Kết quả của quá trình nghiên cứu đề tài
4.1. Đối với GVCN và TPT Đội
4.2. Đối với học sinh.

18