1. Phần mở đầu:
Quán triệt tinh thần Chỉ thị 30 của Ban Chấp hành TW Đảng và Nghị quyết
71 của Chính phủ, Bộ GD & ĐT đã ban hành Quyết định 04/QĐ-BGD&ĐT ngày
01/3/2000 về việc thực hiện quy chế dân chủ trong trường học. Qua thực tế, chúng
tôi thấy hiện nay, các trường mầm non đã thực hiện quy chế dân chủ trong nhà
trường. Chính vì vậy, nền nếp, kỷ cương của các nhà trường đã có nhiều tiến triển
tốt. Tuy nhiên, việc thực sự tạo ra không khí dân chủ trong nhà trường còn rất
nhiều bất cập do nhiều nguyên nhân chủ quan, khách quan khác nhau. Chính vì
vậy, việc xây dựng và tạo bầu không khí dân chủ trong nhà trường phải có vai trò
quan trọng của cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên nhằm thực hiện tốt quy chế
dân chủ trong nhà trường.
Mỗi trường mầm non có bầu không khí tập thể sư phạm khác nhau. Điều đó
phụ thuộc vào vai trò lãnh đạo của cán bộ quản lý. Phong cách làm việc và cách
sống của cán bộ quản lý sẽ tạo ra và phát triển bầu không khí sư phạm của tập thể
đó. Nếu như cán bộ quản lý là những người trọng công việc sống thẳng thắn, công
tâm thì chính họ sẽ tạo ra và thổi vào tập thể sư phạm tinh thần làm việc hăng hái,
nhiệt tình và sống cởi mở thì các thành viên trong tập thể sư phạm đó sẽ sống chan
hoà, hăng say làm việc.
Là một hiệu trưởng trường mầm non, bản thân tôi nhận thức sâu sắc tầm
quan trọng của vấn đề dân chủ trong nhà trường, làm sao để mỗi cán bộ, giáo viên
nhân viên thấy được những thuận lợi và khó khăn, nắm bắt được và hiểu rõ những
việc được biết, được bàn, được tham gia kiểm tra, hiểu được quyền lợi và trách
nhiệm của mình đối với hoạt động của nhà trường.
1.1. Lý do chon đề tài, sáng kiến, giải pháp:
Thực hiện Quyết định Số 04/2000/QĐ-BGD&ĐT ngày 01/3/2000 của Bộ trưởng
Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành Quy chế thực hiện dân chủ trong hoạt
động của nhà trường, với mục đích:
- Thực hiện dân chủ trong nhà trường nhằm thực hiện tốt nhất, có hiệu quả
nhất những điều Luật Giáo dục quy định theo phương châm "Dân biết, dân bàn,
dân làm, dân kiểm tra" trong các hoạt động của nhà trường thông qua các hình thức
dân chủ trực tiếp, dân chủ đại diện; đảm bảo cho công dân, cơ quan, tổ chức được

của nhà nước, theo nội quy, quy chế, điều lệ của nhà trường và phù hợp với thẩm
quyền, trách nhiệm được giao của hiệu trưởng. Trong trường hợp vượt quá thẩm
quyền giải quyết của hiệu trưởng thì phải thông báo cho cá nhân, tổ chức, đoàn thể
trong nhà trường biết và báo cáo lên cấp trên.
- Thực hiện chế độ hội họp theo đúng định kỳ, như họp giao ban, họp hội
đồng tư vấn, hội nghị cán bộ, công chức hàng năm.
- Thực hiện chế độ công khai tài chính theo quy định của Nhà nước; công
khai các quyền lợi, chế độ, chính sách và việc đánh giá định kỳ đối với nhà giáo,
cán bộ, công chức, người học.
2


- Gương mẫu, đi đầu trong việc đấu tranh chống những biểu hiện không dân
chủ trong nhà trường, như: cửa quyền, sách nhiễu, thành kiến, trù dập, dấu giếm,
bưng bít, làm sai sự thật, làm trái nguyên tắc và những biểu hiện không dân chủ
khác.
- Thực hiện nghiêm túc nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý nhà
trường. Phối hợp chặt chẽ với các tổ chức, đoàn thể, các cá nhân trong nhà trường,
phát huy dân chủ trong tổ chức hoạt động của nhà trường.
- Bảo vệ và giữ gìn uy tín của nhà trường.
- Hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra hoạt động của cấp dưới trực tiếp trong việc
thực hiện dân chủ và giải quyết kịp thời những kiến nghị của cấp dưới theo thẩm
quyền được giao.
- Phối hợp với tổ chức công đoàn trong nhà trường tổ chức hội nghị cán bộ,
công chức mỗi năm một lần theo quy định của nhà nước.
Những việc hiệu trưởng phải lấy ý kiến tham gia đóng góp xây dựng của các
cá nhân hoặc các tổ chức, đoàn thể trong nhà trường trước khi quyết định:
- Kế hoạch phát triển, tuyển sinh, dạy học, nghiên cứu khoa học và các hoạt
động khác của nhà trường trong năm học.
- Quy trình quản lý đào tạo, những vấn đề về chức năng, nhiệm vụ của các tổ

- Việc giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo theo quy định của Luật khiếu nại,
tố cáo.
- Công khai các khoản đóng góp của người học, việc sử dụng kinh phí và
chấp hành chế độ thu, chi, quyết toán theo quy định hiện hành.
- Giải quyết các chế độ, quyền lợi, đời sống vật chất, tinh thần cho nhà giáo,
cán bộ, công chức, cho người học.
- Việc thực hiện thi tuyển dụng, thi nâng nghạch công chức, nâng bậc lương,
thuyên chuyển, điều động, đề bạt, khen thưởng, kỷ luật.
- Báo cáo sơ kết, tổng kết, nhận xét, đánh giá công chức hàng năm.
+Trách nhiệm của nhà trường Mầm non
Hiệu trưởng thực hiện hoặc phân công cho cấp dưới thực hiện những việc
sau đây:
- Phổ biến ngay từ đầu năm học kế hoạch năm học và những nội dung liên
quan đến trách nhiệm của người học, nhà giáo, cán bộ, công chức trong nhà
trường.
- Thông báo công khai những quy định về tuyển sinh, nội quy, quy chế học
tập, kết quả thi, tiêu chuẩn đánh giá xếp loại, khen thưởng, kỷ luật.
- Tổ chức hội nghị các bậc cha mẹ của người học để thông báo kế hoạch và
nhiệm vụ năm học, trách nhiệm của các bậc cha mẹ, sự phối hợp giữa nhà trường
và gia đình của người học, thông báo kết quả học tập rèn luyện của người học.
+ Trách nhiệm của các đoàn thể, các tổ chức trong nhà trường.
Người đứng đầu các đoàn thể, các tổ chức trong nhà trường là người đại
diện cho đoàn thể, tổ chức đó có trách nhiệm:
4


- Phối hợp với nhà trường trong việc tổ chức, thực hiện quy chế dân chủ
trong hoạt động của nhà trường.
- Nâng cao chất lượng sinh hoạt của các đoàn thể, các tổ chức, dân chủ bàn
bạc các chủ trương, biện pháp thực hiện các nhiệm vụ của nhà trường.

5


* Phạm vi áp dụng đề tài: Đề tài này được áp dụng tại trường chúng tôi và
được áp dụng rộng rãi cho các trường học mầm non trên toàn huyện, có thể áp
dụng cho các huyện khác trong tỉnh.

2. Phần nội dung:
2.1. Thực trạng nội dung cần nghiên cứu.
Năm học 2014-2015 trường có 7 lớp mẫu giáo với 246 cháu; tổng số cán bộ,
giáo viên, nhân viên 27 đ/c, trong đó CBQL có 3 đ/c, GV 17 đ/c, NV 07 đ/c; trong
biên chế 19 đ/c, ngoài biên chế 08 đ/c. Có 100% cán bộ giáo viên, nhân viên đạt
chuẩn trở lên (trên chuẩn 81,5%).
Thực hiện chủ đề năm học 2014-2015 "Đổi mới căn bản và toàn diện giáo
dục và đào tạo" và tiếp tục thực hiện phong trào thi đua xây dựng trường học
thân thiện, học sinh tích cực”, cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương
đạo đức Hồ Chí Minh”, gắn với cuộc vận động “Hai không” với 04 nội dung
trọng tâm và cuộc vận động “Mỗi thầy giáo, cô giáo, là một tấm gương đạo đức,
tự học và sáng tạo”, phong trào “Xây dựng trường học xanh, sạch, đẹpthân thiện
và hiệu quả”. Bước vào thực hiện nhiệm vụ năm học, Trường có được những
thuận lợi và gặp phải một số khó khăn sau:
* Thuận lợi:
Triển khai thực hiện nhiệm vụ năm học trong điều kiện bậc học MN nói
riêng, sự nghiệp GD-ĐT nói chung được sự quan tâm, đầu tư lớn của Đảng, Nhà
nước bằng việc thực hiện các chỉ thị, thông tư, đề án, quyết định, văn bản của
Đảng, Nhà nước và ngành GD.
- Hoạt động của nhà trường được sự quan tâm chỉ đạo chặt chẽ của Đảng
uỷ, HĐND, UBND, HĐGD xã và sự chỉ đạo sâu sát về chuyên môn của Sở GD ĐT Quảng Bình, Phòng GD-ĐT Lệ Thủy.
- Cơ sở vật chất thiết bị dạy học được tăng trưởng đáng kể cơ bản đáp ứng
yêu cầu chăm sóc, giáo dục trẻ.

2.2.1 Tuyên truyền và nâng cao nhận thức về nội dung của quy chế dân
chủ.
Tuyên tuyền và nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên về nội
dung của quy chế dân chủ để cán bộ, giáo viên, nhân viên nắm bắt được và hiểu rõ
những việc được biết, được bàn, được tham gia kiểm tra, hiểu được quyền lợi và
trách nhiệm của mình đối với hoạt động của nhà trường.
Thông báo tình hình cụ thể về thuận lợi cũng như khó khăn của nhà trường
cho tất cả các thành viên trong nhà trường nắm được và cùng nhau tháo gỡ.
Tuyên truyền và khuyến khích giáo viên tự học tập, bồi dưỡng chuyên môn
nghiệp vụ và trau dồi phẩm chất giáo viên mầm non tốt. Chấp hành tốt mọi chủ
trương, đường lối của Đảng và Nhà nước.
2.2.2. Dân chủ trong việc tổ chức Hội nghị triển khai nhiệm vụ năm học.
- Chuẩn bị và tổ chức tốt Hội nghị triển khai nhiệm vụ đầu năm học. Kế
hoạch hoạt động được xây dựng từ các tổ, hiệu trưởng chủ trì biên tập theo tinh
thần chỉ đạo của bậc học, cụ thể hoá các nội dung phù hợp với tình hình thực tế của
nhà trường, địa phương. Dự thảo kế hoạch thông qua hội đồng sư phạm được cán
7


bộ, giáo viên góp ý, bổ sung vào chỉ tiêu, đặc biệt là biện pháp thực hiện (huy động
tối đa việc đóng góp ý kiến của giáo viên). Kế hoạch được thông qua chi bộ trước
khi trình chính thức ra hội nghị.
Các nội dung được tập trung làm rõ là: Kết quả thực hiện kế hoạch năm học
trước đồng thời thông qua kế hoạch hoạt động trong năm, bao gồm:
- Xác định những mục tiêu trọng tâm cần đạt của nhà trường.
- Những nhiệm vụ trọng tâm mà các tổ, nhóm, lớp, CBGVNV, phụ huynh và
các cháu phải thực hiện.
- Những biện pháp cơ bản phải triển khai để hoàn thành nhiệm vụ và đạt chỉ
tiêu đề ra.
Cùng với kế hoạch, Hội nghị đã thông qua chương trình hoạt động cả năm

Dân chủ trong việc triển khai các chế độ chính sách của đội ngũ. Xây dựng
không khí làm việc phù hợp với năng lực, sở trường của từng cá nhân trong nhà
trường thông qua việc phân công nhiệm vụ phù hợp và mỗi cán bộ, giáo viên, nhân
viên ý thức được trách nhiệm và quyền hạn đối với công việc được giao nhằm phát
huy sức sáng tạo, trí tuệ của cán bộ, giáo viên, nhân viên.
Nhận thức được rõ quyền và trách nhiệm của mình đối với nhà trường, đối với
các cháu. Tự ý thức và phục tùng kỷ luật, nền nếp làm việc của nhà trường, chấp
hành tốt mọi nội quy, quy chế, quy ước của nhà trường.
Cán bộ quản lý phải biết vận dụng phối hợp mềm dẻo các quy chế dân chủ đã
xây dựng vào các hoạt động của nhà trường một cách linh hoạt, phải biết dựa vào 2
hình thức dân chủ, đó là: Dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện để thực hiện quy
chế dân chủ trong nhà trường. Nắm vững được việc thực hiện quy chế dân chủ dựa
trên nguyên tắc cơ bản nhất trong hoạt động quản lý cũng như trong việc thực hiện
quy chế dân chủ.
Công khai các loại quy chế, kế hoạch nhà trường, dự trù trang bị cơ sở vật
chất lên trang Wep của trường và công khai các khoản thu chi, thực hiện thu chi
đúng quy định.
Tạo điều kiện thuận lợi về cơ sở vật chất và tinh thần cho cán bộ, giáo viên,
nhân viên làm việc, chăm lo đời sống cán bộ, giáo viên, nhân viên để họ yên tâm
làm việc, động viên khuyến khích kịp thời khi họ có thành tích.
2.2.4. Dân chủ trong hội họp.
Mỗi tháng họp hội đồng nhà trường một lần, tạo điều kiện cho các tổ chức
chính trị, chính trị xã hội như: chi bộ, công đoàn, chi đoàn, các tổ sinh hoạt theo
quy định (việc hội họp nghiêm túc, đúng giờ, có nội dung cụ thể thiết thực, có kết
luận rõ ràng, các thành viên dự họp có ý kiến trao đổi và ghi chép đầy đủ). Nghiêm
khắc phê bình những cán bộ, giáo viên, nhân viên trong các buổi họp không có ý
kiến phát biểu nhưng lại phát ngôn bừa bãi. Hàng tháng nhà trường thông báo lịch
hoạt động của ngành, của đơn vị giúp cán bộ, giáo viên, nhân viên chủ động trong
công việc.
Phát huy tối đa sự tham gia bàn bạc và đóng góp ý kiến đối với các hoạt động

tự xếp loại; sau đó các thành viên trong Hội đồng góp ý bổ sung; đ/c chí chủ trì kết
luận và xếp loại.
Cán bộ quản lý phải gương mẫu đi đầu trong việc thực hiện quy chế dân chủ.
Nắm vững chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, các văn bản
liên quan đến ngành giáo dục nói chung, bậc học MN nói riêng, có năng lực quản
lý chỉ đạo, nắm vững chuyên môn để điều hành mọi hoạt động của nhà trường có
nền nếp quy cũ. Cán bộ quản lý phải có tinh thần phê và tự phê, dám nghỉ, dám
làm và dám chịu trách nhiệm; có phẩm chất đạo đức tốt, lối sống trong sáng, giản
dị, thực sự có uy tín trong đội ngũ, giải quyết dứt điểm những vấn đề gây mất đoàn
10


kết nội bộ, cán bộ quản lý còn là nơi giải hoà, cầu nối giữa các thành viên trong
nhà trường với nhau, giữa giáo viên với phụ huynh, giữa giáo viên và các cháu…
Tăng cường công tác bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ và trau dồi phẩm chất
lương tâm nghề nghiệp cho tất cả các thành viên trong nhà trường. Tăng cường phổ
biến kiến thức pháp luật cho cán bộ giáo viên nhân viên như Luật giáo dục sửa đổi,
Điều lệ trường mầm non, Quyết định 55, Chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm
non......
2.2.6. Phối, kết hợp với Ban đại diện cha mẹ học sinh trong nhà trường
nhằm thực hiện tốt quy chế dân chủ, nâng cao chất lượng chăm sóc-giáo dục
trẻ.
Làm tốt công tác phối, kết hợp với phụ huynh để huy động trẻ MN ra lớp;
nâng cao chất lượng chăm sóc-giáo dục trẻ (chỉ đạo các nhóm, lớp thường xuyên
giữ mối quan hệ với phụ huynh để chăm sóc sức khoẻ, thông báo tình hình học tập,
phối hợp để ôn luyện kiến thức cho trẻ). Giám sát các hoạt động của nhà trường
theo đúng chức năng, nhiệm vụ, hỗ trợ kinh phí để tăng trưởng cơ sở vật chất cho
nhà trường. Trong năm học phụ huynh đã hỗ trợ cho trường 29.4 triệu đồng để xây
dựng hệ thống bồn hoa, cây cảnh, làm giàn che mát, làm hệ thống bảng xây dựng
môi trường học tập.

Kết quả trẻ 3-5 tuổi tham gia đánh giá: 246/246. Kết quả trẻ đạt được các chỉ
số ở các lĩnh vực 242/246 tỷ lệ 98,4%, tăng 3,4% so với học kỳ 1; so với năm học
trước tăng 1,7%.
+ Chất lượng đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên được nâng cao đặc biệt là
mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên mạnh dạn, tự tin hẳn lên trong việc tham gia các
hoạt động của nhà trường cũng như tổ chức các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ.
100% cán bộ giáo viên nhân viên có trình độ đạt chuẩn trở lên, trên chuẩn 81,5%.
Đa số cán bộ, giáo viên, nhân viên có ý thức tự bồi dưỡng và học tập để nâng cao
trình độ tay nghề cho bản thân, tạo một bước chuyển lớn về nhận thức và hiểu biết
đối với các đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và ngành giáo
dục, các văn bản chỉ đạo liên quan đến bậc học MN. Hầu hết cán bộ, giáo viên
nhân viên đều thực hiện tốt phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm
tra”. Hiện tại đơn vị có 3 giáo viên đang học ĐHSPMN. Có 3 đ/c quản lý tốt
nghiệp trung cấp chính trị, có 15 đảng viên, có 27/27 đ/c có chứng chỉ A,B tin học
đạt tỷ lệ 100%, có 26/27 đ/c đạt 96,3% sử dụng thành thạo máy vi tính và biết khai
thác mạng Internet phục vụ cho việc nâng cao chất lượng CS-GD trẻ.
+ Quy mô trường, lớp, cơ sở vật chất và trang thiết bị.
Nhà trường được quy hoạch tại 02 điểm với diện tích điểm trường trung tâm
3721m2, điểm trường Tiền phong với 3090m2, đã có giấy chứng nhận quyền sử
dụng đất.
Làm tốt công tác tham mưu với lãnh đạo, phối hợp tích cực với Ban đại diện cha
mẹ học sinh, các tổ chức đoàn thể trong nhà trường để tăng trưởng CSVC cho đơn
vị. Từ đầu năm đến nay nhà trường đã làm tu sữa và mua sắm
Tổng kinh phí đầu tư trong năm học: 989.800.000 đồng. Trong đó:
12


+ Công tác quản lý và thực hiện các cuộc vận động, phong trào thi đua.
Công tác thanh kiểm tra nội bộ trường học được thực hiện nghiêm túc theo
kế hoạch. + Thực hiện công tác thanh kiểm tra nội bộ trường học theo kế hoạch.

trường, thông báo tại bảng tin nhà trường.
- Dân chủ trong việc đánh giá, xếp loại thi đua, năng lực sư phạm, qua các
đợt kiểm tra, tổ chức thao giảng. - Phối, kết hợp với Ban đại diện cha mẹ học sinh
13


trong nhà trường nhằm thực hiện tốt quy chế dân chủ, nâng cao chất lượng chăm
sóc-giáo dục trẻ.
3. Phần kết luận :
3.1. Ý nghĩa của đề tài:
Trường mầm non, cái nôi nuôi dạy những trẻ em, chủ nhân tương lai của đất
nước, nơi đây hình ảnh cô giáo thật là đẹp trong con mắt trẻ thơ. Chính vì vậy, cần
phải xây dựng môi trường văn hoá, cô giáo đúng là người mẹ thứ hai của trẻ. Vì
vậy, việc thực hiện quy chế dân chủ trong nhà trường đều đặn, thường xuyên, có
nền nếp sẽ tạo môi trường văn hoá, pháp lý tốt trong nhà trường, đó cũng chính là
hưởng ứng cuộc vận động "Dân chủ - kỷ cương - Tình thương - Trách nhiệm",
"Mỗi thầy cô giáo là tấm gương đạo đức tự học và sáng tạo" và "Xây dựng nhà
trường văn hoá - Nhà giáo mẫu mực - Học sinh thanh lịch". Muốn có được bầu
không khi tâm lý dân chủ trong nhà trường, đòi hỏi nhà quản lý phải cố gắng nổ
lực rất nhiều trong việc xây dựng bầu không khí làm việc một cách dân chủ, bởi
cán bộ giáo viên nhân viên làm việc tại trường từ 8 giờ đến 10 giờ mỗi ngày. Họ
gắn mình với các hoạt động chăm sóc nuôi dạy trẻ. Đó là công việc tưởng chừng
rất đơn giản nhưng thực sự là rất tỷ mỉ, đòi hỏi mất nhiều công sức và tận tâm vì
đó là công việc chăm sóc nuôi dạy một con người, một thế hệ tương lai cho đất
nước. Để có được những bé khoẻ mạnh, hồn nhiên, ngoan ngoãn và học giỏi sẽ là
những chủ nhân tương lai tốt của đất nước. Chính vì vậy việc xây dựng bầu không
khí dân chủ trong nhà trường sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tốt quy
chế dân chủ trong nhà trường mà ở đó các thành viên trong tập thể sư phạm phải
nghiêm túc chấp hành thực hiện, góp phần xây dựng nhà trường ngày một vững
mạnh.