THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN
1. Tên sáng kiến: Một số biện pháp nâng cao chất lượng làm quen văn học cho
trẻ 4-5 tuổi (Thể loại truyện kể).
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Nâng cao chất lượng, đối tượng là giáo viên
và trẻ 4-5 tuổi tại trường Mầm Non Đồng Lạc.
3. Tác giả:
+Họ và tên: Phạm Thị Hồng
Giới tính: Nữ
+ Sinh ngày 22 tháng 10 năm 1963
+ Chức vụ: Giáo viên
+ Đơn vị công tác: Trường mầm non Đồng Lạc
+ Điện thoại: 01693692430
4. Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến:
Trường mầm non Đồng Lạc - Xã Đồng Lạc- Thị Xã Chí Linh- Tỉnh Hải
Dương
+ Điện thoại: 03203598396
5. Đơn vị áp dụng sáng kiến lần đầu:
Trường mầm non Đồng Lạc - Xã Đồng Lạc- Thị Xã Chí Linh- Tỉnh Hải Dương
+ Điện thoại: 03203598396
6. Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến
- Tìm hiểu khảo sát thực trạng về chất lượng của cô và trẻ mẫu giáo 4-5
tuổi Tường mầm non Đồng Lạc.
- Đề ra một số giải pháp để nâng cao chất lượng cho trẻ 4-5 tuổi.
- Trẻ và giáo viên thực hiện theo hướng dẫn nghiên cứu đề tài để đánh giá
mức độ thực hiện và rút ra kinh nghiệm chỉnh sửa.
7. Thời gian áp dụng sáng kiến : Từ tháng 09/2014 đến tháng 2/2015
HỌ VÀ TÊN TÁC GIẢ
XÁC NHẬN CỦA ĐƠN VỊ ÁP DỤNG
2. Điều kiện, thời gian, đối tượng áp dụng sáng kiến.
Trước khi thực hiện đề tài, tôi tiến hành khảo sát thực trang các điều kiện
khách quan, chủ quan có liên quan tới đề tài nghiên cứu như cơ sở vật chất đồ
dùng thiết bị dạy học, khả năng của bản thân và đặc biệt là khả năng chú ý ghi
nhớ, phát triển trí tưởng tượng, nâng cao chất lượng của các cháu lớp tôi chủ
nhiệm để có cơ sở đưa ra các biện pháp thực hiện từ tháng 9/2014 đến tháng
2/2015.
2
3. Nội dung sáng kiến.
* Tính mới, tính sáng tạo của sáng kiến:
Để tập trung khắc phục những mặt còn tồn tại của phương pháp cũ, tôi đã đi
sâu tìm tòi những phương pháp dạy học sáng tạo cụ thể, tập trung vào thiết kế bài
soạn phù hợp với tình hình thực tế của lớp và sự nhận thức của trẻ, tập trung cao
độ vào nghiên cứu tác phẩm trước khi kể cho trẻ nghe, đảm bảo thuộc nhuần
nhuyễn câu chuyện, giọng điệu phù hợp với tính cách nhân vật, tập kể thành thạo
không còn ngọng, lắp, minh họa bằng cử chỉ điệu bộ thích hợp thu hút được sự
thích thú của trẻ khi nghe cô kể chuyện. Mặt khác đầu tư các đồ dùng minh họa để
tái tạo không gian câu chuyện làm cho trẻ có cảm nhận được sống trong không
gian thật của câu chuyện, giúp trẻ tập trung cao độ chú ý lắng nghe, ghi nhớ để tái
tạo lại nội dung câu chuyện. Đây là cơ sở hoàn thiện các chức năng tâm, sinh lý,
phát triển ngôn ngữ mạch lạc và tư duy logic nâng cao chất lượng…Đồng thời, trẻ
biết kể lại truyện cho bố mẹ nghe. Đây là biên pháp tuyên truyền hữu hiệu đã giúp
tôi có thêm nhiều đồ dùng giáo cụ trực quan cho tiết học.
* Khả năng áp dụng và lợi ích của sáng kiến:
Chỉ trong thời gian ngắn áp dụng các biện pháp của đề tài nghiên cứu, tôi
thấy rất tự tin và chủ động khi thực hiện tiết dạy này, khả năng ứng dụng công
nghệ thông tin vào tiết dạy thành thạo hơn, đồ dùng giáo cụ trực quan đầy đủ
hơn, tính năng và giá trị thẩm mỹ cao hơn…Đặc biệt trẻ rất hứng thú mỗi khi
ngữ tốt thì đó chính là chìa khóa vạn năng để trẻ phát triển tư duy. Cho trẻ phát
triển ngôn ngữ nâng cao chất lượng qua thể loại truyện kể là hoạt động hấp dẫn
thu hút được sự chú ý của trẻ. Vì qua truyện kể trẻ nhận biết được cái hay- cái
đẹp, cái thiện- cái ác và các hiện tượng thế giới xung quanh, trẻ nhớ rất lâu về
các câu chuyện, các nhân vật trong truyện, các hình tượng đẹp…là cơ sở để
phát triển tình cảm thẩm mỹ, làm giàu vốn từ và nâng cao chất lượng cho trẻ.
Trên thực tế việc cho trẻ làm quen với văn học thuộc thể loại truyện kể
tạo điều kiện nâng cao chất lượng cho trẻ còn nhiều hạn chế, nhiều giáo viên
vẫn sử dụng phương pháp cũ, dập khuôn máy móc chưa quan tâm đến phương
pháp dạy học sáng tạo chưa khám phá hết lời hay ý đẹp, những nét độc đáo
trong từng câu chuyện cụ thể…chưa đầu tư sử dụng các giáo cụ trực quan cần
thiết phù hợp để minh họa cho từng bài dạy.
Là giáo viên trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ ở lớp 4-5 tuổi tôi chọn “Một
số biện pháp nâng cao chất lượng làm quên văn học cho trẻ 4-5 thể loài
truyện kể”.làm đề tài nghiên cứu
2.Thực trạng của vấn đề
2.1. Cơ sở vật chất
-Lớp đảm bảo diện tích, phòng học khang trang sạch sẽ
-Đồ chơi còn ít, đồ dùng còn thiếu thốn, màu sắc chủng loại còn đơn điệu
môi trường hoạt động chưa phong phú hấp dẫn, nên chưa thu hút sự chú ý niềm
say mê khám phá của trẻ. vườn cổ tích đã xây dựng nhưng một số mô hình về
các câu chuyện cho trẻ hoạt động còn hạn chế.
2.2. Về bản thân
- Làm đồ dùng đồ chơi tự tạo phục vụ cho hoạt động chưa phong phú.
- Sử dụng máy chiếu áp dụng vào tiết học chưa linh hoạt.
5
2.3.Về phía trẻ
SL
%
cầu
Tỷ
Tỷ
SL
lệ
Không
SL
%
lệ
đạt
Tỷ
SL
%
lệ
%
13
2
7
Trẻ nhớ nội dung
cốt truyện
30
12
40
14
46
2
7
2
7
Từ thực trạng trên tôi đã đưa ra một số biện pháp cụ thể như sau:
3. Các biện pháp nâng cao chất lượng làm quen văn học cho trẻ mẫu giáo
độ của trẻ vào các câu chuyện góp phần nâng cao sự cảm nhận của trẻ về các
nhân vật. Trẻ như được chính mình đang hóa thân vào các nhân vật trọng
chuyện. Từ đó giúp trẻ hiểu nội dung câu truyện và diễn tả lại nội tâm các nhân
vật trong mỗi câu truyện.
3.2. Biện pháp 2: Chuẩn bị đồ dùng
+ Biện pháp thực hiện:
Ngoài việc chuẩn bị giáo án ra tôi còn chuẩn bị đồ dùng trong tiết dạy sao
cho đồ dùng có tính sáng tạo, đẹp, màu sắc nổi bật. Đặc thù của trẻ mầm non là
hiếu động nếu như cô giáo cứ dùng tranh minh họa thì trẻ sẽ nhàm chán, không
thu hút được sự tập chung của trẻ vào tiết học, kết quả không đạt được như
mong muốn. Nắm bắt được tâm lý của trẻ tôi đã có một cải tiến làm đồ dùng
sinh động và hấp dẫn đối với trẻ như sau:
VD: Câu truyện “ Chàng rùa” tôi đã tận dụng những miếng vải vụn khâu
lại thành quần áo của những nhân vật, còn các nhân vật được làm bằng xốp,
được gọt, mài nhẵn, bọc giấy…
7
- Một số đồ vật làm bằng rối dẹt tôi cũng có thể làm những con vật bằng
xốp, bột biển, tạo hình các vật rồi mài và phết màu.
+ Kết quả:
Với sự chuẩn bị của tôi như vậy tôi đã làm ra nhiều sản phẩm là đồ dùng,
đồ chơi tự tạo phục vụ cho hoạt động được 8 bộ rối tay, 10 đôi quạt, 6 bộ tranh
minh họa, 1 bàn quay, 1 tivi, 3 bộ rối nước và các góc hoạt động của lớp ngày
càng nhiều đồ dùng đồ chơi tự tạo phù hợp theo từng chủ đề. Đặc biệt là góc
văn học đã có thêm rất nhiều loại sách báo truyện phù hợp với lứa tuổi. Từ đó
trẻ vô cùng hứng thú say mê tham gia hoạt động.
3.3. Biện pháp 3: Gây hứng thú vào bài
+ Biện pháp thực hiện:
Đối với văn học là một bộ môn rất trầm, khô cứng, trẻ ít được hoạt động
3.4 Biện pháp 4: Khắc sâu nội dung cốt truyện cho trẻ
+ Biện pháp thực hiện:
Trẻ ở độ tuổi mầm non nhận thức còn non nớt, chưa sâu sắc trẻ chóng
nhớ nhưng lại mau quên, chính vì vậy trong mỗi câu truyện tôi đã nghiên cứu
và tìm tòi những nội dung chính cần truyền đạt, giảng giải nó một cách ngắn
gọn, cụ thể, dễ hiểu, dễ nhớ cho trẻ.
VD 1: Câu truyện : « Cô bé quàng khăn đỏ » ở chủ điểm gia đình
- Nội dung chính cần truyền đạt đến trẻ : Cô bé vì không nghe lời mẹ dặn,
mải chơi vì vậy đã bị con chó sói gian ác đến lừa gạt và ăn thịt cả hai bà cháu.
Nhờ có bác hàng xóm thợ săn đi qua thấy vậy đã kịp thời cứu sống được cả hai
bà cháu. Từ đó cô bé không dám làm sai lời mẹ dặn nữa.
- VD2: Câu truyện ( Chú Dê Đen) CĐ thế giới động vật ; nội dung chính
cần truyền đạt tới trẻ là .... dê trắng vì nhút nhát nên đã bị chó sói nhốt vào
hang, còn Dê đen thì thông minh anh dũng nên đã đánh duổi được con cáo gian
các kia đi.
Ngoài việc đưa nội dung đến với trẻ thì việc đưa những câu hỏi gọi mở
nhằm khắc sâu và ở rộng vốn từ cho trẻ cũng là vấn đề hết sức quan trọng .
Hàng ngày trẻ đến lớp được học tập, vui chơi bên cô giáo, vì vậy cô giáo là
người gần gũi nhất đối với trẻ nên cô thường xuyên cho trẻ ôn luyện dưới nhiều
hình thức khác nhau.
VD : Khi thấy trẻ xúm xít xem tranh trên tường tôi đến gần bên trẻ và hỏi :
9
- Cô đố các con bức tranh vẽ về câu truyện nào ?
- Câu truyện đó kể về ai ? Từ đó trẻ tư duy, suy nghĩ, phán đoán và nhớ lại
nội dung câu truyện. Trong giờ chơi cũng như trong giờ học với những lúc rảnh
rỗi tôi có thể cho trẻ tập đóng kịch hay kể truyện cho trẻ nghe vào giờ đón trẻ,
trả trẻ.
+ Kết quả :
gian
Nội dung
g số
khảo sát
khảo sát
cháu
Sự hứng thú tham
gia hoạt động của
trẻ
30
T2/2015
Khá
Ngôn ngữ,mạch
lạc của trẻ
Trẻ nhớ nội dung
cốt truyện
SL
67
10
33
0
0
0
0
30
19
63
10
34
1
3
0
12
40
14
46
2
7
2
7
20
67
10
33
0
0
0
1
3
0
0
Sự hứng thú tham
gia hoạt động của
30
trẻ
T2/2015
Ngôn ngữ,mạch
lạc của trẻ
Trẻ nhớ nội dung
cốt truyện
Nhìn vào bảng điều tra ta thấy tỷ lệ trẻ tốt, khá tăng lên rõ rệt sau khi đã áp
dụng các biện pháp.
12
6. Bài học kinh nghiệm
Qua một thời gian nghiên cứu và thực hiện thành công việc tổ chức cho trẻ
việc làm quen với truyện kể, bản thân tôi rút ra một kinh nghiệm sau:
Trong thời đại ngày nay, với sự chuyển mình nhanh chóng của nền kinh tế
nói riêng và cả nước nói chung, chúng ta những nhà giáo dục làm thế nào để
nhân cách trẻ được hình thành ngay từ những bước chập chững vào đời. Chính
vì thế, cần phải cho trẻ tham gia vào các hoạt động ở trường mầm non đặc biệt
là trong hoạt động văn học. Bởi vì trong văn học mang đậm bản sắc truyền
thống tốt đẹp của dân tộc ta và nó cũng chứa đựng tính giáo dục đạo đức cao:
Bản lĩnh kiên cường, tinh thần dũng cảm, yêu cái đẹp cái thiện, ghét cái ác cái
xấu, đấu tranh với cái xấu và giàu lòng nhân ái vị tha. Ngoài ra nó còn giúp trẻ
phát triển ngôn ngữ, mở rộng vốn từ về thế giới xung quanh, nâng cao chất
lượng cho trẻ.Chính vì vậy mà qua một năm thực hiện áp dụng đề tài tôi nhận
thấy rằng trẻ rất thích và hứng thú học bài trẻ cảm nhận sâu xắc nội dung
chuyện. Đó là thành quả từ những bài học được rút ra trong thực tế giảng dạy
như sau:
- Bản thân có kinh nghiệm trong học tập nghiên cứu tài liệu tập san, học
tập qua các buổi chuyên đề hội giảng do các cấp tổ chức đúc rút , tích lũy được
kinh nghiệm cho bản thân.
- Được sự ủng hộ về tinh thần ngày công giờ công, nguyên phế liệu sẵn có
ở địa phương của phụ huynh mang đến làm đồ dùng đồ chơi phục vụ cho môn
văn học nói riêng và các hoạt động nói chung đạt kết quả cao.
- Tạo được niềm say mê môn văn học , tinh kiên trì vượt khó, sáng tạo
trong mỗi bài dạy, nâng cao tinh thần trách nhiệm trong công việc, sáng tạo linh
hoạt trong phương pháp giảng dạy và xử lý tình huống cũng như sử dụng đồ
dùng có hiệu quả.
- Rèn luyện để có giọng đọc giọng kể diễn cảm nhằm thu hút trẻ.
- Biết lựa chọn tích hợp trong các hoạt động khác vào hoạt động một cách
logic sáng tạo
2. Khuyến nghị.
14
16
MỤC LỤC
NỘI DUNG
* Thông tin chung về sáng kiến
* Tóm tắt nội dung sáng kiến
* Mô tả sáng kiến
1. Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến
2. Thực trạng của vấn đề
3. Các biện pháp thực hiện
4. Kết quả đạt được
5. So sánh đối chứng
6.Bài học kinh nghiệm
7. Điều kiện để SK được nhân rộng
* Kết luận và kiến nghị
1. Kết luận
2. Kiến nghị
Tài liệu tham khảo
17
TRANG
1
2
5
5
5
6
10