VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRẦN LÝ THÀNH

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH
TẬP HỢP THANH NIÊN THAM GIA HOẠT ĐỘNG ĐOÀN
THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH
TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

HÀ NỘI, 2017


VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRẦN LÝ THÀNH

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH
TẬP HỢP THANH NIÊN THAM GIA HOẠT ĐỘNG ĐOÀN
THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH
TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Chuyên ngành: Chính sách công
Mã số: 60 34 04 02
LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH TẬP
HỢP THANH NIÊN THAM GIA HOẠT ĐỘNG ĐOÀN THANH NIÊN
CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH ....................................................................................8
1.1. Khái quát về chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn Thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh........................................................................................8
1.2. Khái niệm, vị trí, vai trò của việc thực hiện chính sách tập hợp thanh niên
tham gia hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh .................................23
1.3. Nội dung tổ chức thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động
Đoàn ..........................................................................................................................24
1.4. Quy trình thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn
...................................................................................................................................26
1.5. Các yếu tố tác động đến thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia
hoạt động Đoàn .........................................................................................................31
Chương 2 THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH TẬP HỢP THANH
NIÊN THAM GIA HOẠT ĐỘNG ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ
MINH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ..........................................................35
2.1. Các yếu tố tác động đến thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia
hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh ................................................35
2.2. Thực trạng tổ chức thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt
động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh........................................................41
2.3. Kết quả thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn
Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh ..........................................................................52
2.4. Đánh giá khái quát kết quả thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia
hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại thành phố Hồ Chí Minh ...66
Chương 3 TĂNG CƯỜNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH TẬP HỢP THANH
NIÊN THAM GIA HOẠT ĐỘNG ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ
MINH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ..........................................................70
3.1. Quan điểm, mục tiêu tăng cường thực hiện chính sách ..................................70
3.2. Các giải pháp tăng cường ................................................................................71
KẾT LUẬN ..............................................................................................................79

Thành phố. Dự thảo văn kiện Đại hội Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh
thành phố Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2017-2022 nhận định, trong giai đoạn 2012-2017,
tình hình thanh niên thành phố tăng nhanh về số lượng, từ 2,4 triệu người lên gần
2,8 triệu người; nhìn chung, đa số thanh niên Thành phố có tinh thần yêu nước, yêu
lao động, tích cực trong học tập, rèn luyện, yêu thích tham gia các hoạt động tình
nguyện và mong muốn được đóng góp nhiều hơn cho cộng đồng xã hội.
Nhiều năm qua, Thành Đoàn thành phố Hồ Chí Minh là một trong những
đơn vị dẫn đầu cả nước về các chương trình dành cho thanh niên, giữ vai trò thực
hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia các hoạt động Đoàn nhằm giáo dục lý
tưởng, lối sống đẹp, đồng hành cùng thanh niên lập thân, lập nghiệp, khích lệ thanh
niên tiếp tục tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, cống hiến trí tuệ, năng lực góp
phần vào công cuộc xây dựng đất nước. Thành Đoàn thành phố Hồ Chí Minh cũng
là nơi xây dựng, thí điểm và đề xuất với Trung ương Đoàn nhiều chính sách tình
nguyện, chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn, trong đó có những
mô hình tập hợp thanh niên hiệu quả đã được nhân rộng ra cả nước như: Mùa hè
xanh, Tiếp sức mùa thi…
Tuy vậy, cùng với sự phát triển của xã hội, với sự tác động nhiều chiều của
cuộc sống tại thành phố phát triển năng động nhất cả nước, việc thực hiện chính
sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn đang là một thử thách lớn cho tổ
chức Đoàn của Thành phố. Thanh niên ngày nay quan tâm đến vấn đề mưu sinh,
học tập ngoại khóa và những nhu cầu giải trí khác nhiều hơn các hoạt động Đoàn.
Nhiều yêu cầu bức thiết của thanh niên, tổ chức Đoàn của Thành phố vẫn còn chưa
1


đáp ứng được. Mặt khác, nhiều tổ chức lợi dụng vấn đề nhân quyền, dân chủ, tôn
giáo đang ra sức lôi cuốn thanh niên tham gia vào tổ chức với mưu đồ lật đổ chính
quyền, làm xói mòn lòng tin của thanh niên vào Đảng và Nhà nước.
Trong quá trình thực hiện các giải pháp chính sách tập hợp thanh niên tham
gia hoạt động Đoàn, các cơ sở Đoàn của Thành phố cũng nhận thức là bên cạnh

(2012), đề tài nghiên cứu khoa học “Xây dựng các mô hình hoạt động Đoàn thanh
niên ở Học viện Tài chính phù hợp theo học chế tín chỉ”; Phạm Văn Uýnh (2010),
đề tài nghiên cứu khoa học “Thực trạng thanh niên tỉnh Cà Mau, những giải pháp và
chính sách cần thiết đối với thanh niên trước yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội”;
Nguyễn Đắc Vinh (2014), tham luận “Không ngừng củng cố, mở rộng mặt trận
đoàn kết tập hợp thanh niên, phát huy vai trò xung kích, tình nguyện của thanh niên
trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”. Các nghiên cứu này đều khẳng định
tầm quan trọng của việc thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động
Đoàn. Đồng thời, các nghiên cứu này cũng phát hiện thấy giải pháp tập hợp thanh
niên tham gia hoạt động Đoàn rất phong phú, đa dạng, mỗi địa phương, đơn vị vận
dụng chính sách sẽ có những giải pháp tập hợp thanh niên phù hợp. Chẳng hạn, giải
pháp tập hợp thanh niên qua mô hình về thanh niên tình nguyện, văn hóa văn nghệ thể dục thể thao và các cuộc vận động của tổ chức Hội Liên hiệp Thanh niên địa
phương (La Thị Ơn, 2010); giải pháp tập hợp thanh niên qua mô hình câu lạc bộ
học thuật, đội nhóm kỹ năng (Đoàn Thanh niên Học viện Tài chính, 2012); giải
pháp tập hợp thanh niên qua các chi hội ngành nghề, sở thích, tổ công tác xã hội
(Phạm Văn Uýnh, 2010); giải pháp nâng cao kỹ năng cán bộ Đoàn thực hiện chính
sách tập hợp thanh niên, nâng cao tính hấp dẫn của hoạt động Đoàn (Thành Đoàn
Đà Nẵng, 2002); giải pháp tập hợp thanh niên qua các mô hình giao lưu văn hóa,
học tập, tạo việc làm cho thanh niên các dân tộc Tây Nguyên (Trung ương Đoàn,
2007); giải pháp tập hợp thanh niên qua phong trào thanh niên tình nguyện, giới
thiệu việc làm, đào tạo nghề (Nguyễn Đắc Vinh, 2014).
Tuy vậy, các nghiên cứu vẫn chưa nhấn mạnh đến các giải pháp tập hợp
thanh niên tham gia hoạt động Đoàn qua mạng internet, mạng xã hội, đồng thời các
giải pháp chủ yếu hướng đến đối tượng đã là đoàn viên hoặc những đối tượng thanh
niên dễ tập hợp tham gia hoạt động Đoàn như thanh niên ở khu vực trường học,
3


thanh niên tích cực tại địa phương, chưa có giải pháp cụ thể cho đối tượng thanh
niên đặc thù, tổ chức Đoàn khó tiếp cận. Nhiều giải pháp vẫn mang tính chất lý luận

tập trung vào các giải pháp tập hợp thanh niên nói chung trên địa bàn thành phố Hồ
Chí Minh, kế thừa những giải pháp chính sách tập hợp thanh niên hiệu quả, có giá
trị tham khảo cho nhiều cơ sở Đoàn, các tỉnh, thành bạn, góp phần hoàn thiện thêm
các giải pháp thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Mục đích của luận văn là qua nghiên cứu việc thực hiện chính sách tập hợp
thanh niên tham gia hoạt động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh phát hiện những
thuận lợi, khó khăn cần tháo gỡ, đồng thời đề xuất những mô hình, giải pháp phù
hợp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động
Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại thành phố Hồ Chí Minh.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về chính sách tập hợp
thanh niên tham gia hoạt động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh.
Phân tích thực trạng thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt
động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh. Phát hiện những điểm tích cực, những điểm
hạn chế trong chính sách tập hợp thanh niên, tìm ra nguyên nhân của những hạn chế
trong việc tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn.
Trên cơ sở lý luận và phân tích thực trạng chính sách tập hợp thanh niên
tham gia hoạt động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh, đề xuất các giải pháp để các
cơ sở Đoàn thực hiện tốt chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn tại
thành phố Hồ Chí Minh phù hợp với điều kiện thực tế.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu của đề tài
Là những cơ sở lý luận và thực tiễn về thực hiện chính sách tập hợp thanh
niên tham gia hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại thành phố Hồ
Chí Minh.
5




6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn
6.1. Ý nghĩa lý luận
Đề tài vận dụng lý thuyết khoa học chính sách công để làm rõ việc thực hiện
trong thực tiễn một chính sách cụ thể: Chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt
động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại thành phố Hồ Chí Minh.
Kết quả nghiên cứu làm sáng rõ, minh chứng cho các lý thuyết liên quan đến
chính sách công, từ đó đề xuất các giải pháp chính sách nhằm nâng cao hiệu quả
chính sách đã ban hành.
6.2. Ý nghĩa thực tiễn
Qua thực tiễn nghiên cứu chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động
Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại thành phố Hồ Chí Minh, giúp các cấp
bộ Đoàn thấy được những mặt tích cực cũng như những hạn chế trong việc thực
hiện chính sách; đồng thời kết quả nghiên cứu giúp cho Thành Đoàn, các cơ sở
Đoàn bổ sung các bài học kinh nghiệm, đề xuất thí điểm các giải pháp mới theo kịp
xu hướng phát triển của thanh niên thành phố.
7. Cơ cấu
Ngoài phần mở đầu, phần kết luận, danh mục các bảng biểu, danh mục tài
liệu tham khảo, luận văn được chia làm 3 chương, cụ thể như sau:
Chương 1: Những vấn đề lý luận về thực hiện chính sách tập hợp thanh niên
tham gia hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh
Chương 2: Thực trạng thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia
hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại thành
phố Hồ Chí Minh.
Chương 3: Tăng cường thực hiện chính sách tập hợp thanh niên tham gia
hoạt động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh.

7




tích cực học tập, lao động và bảo vệ Tổ quốc, được tìm hiểu về Đoàn và tán thành
Điều lệ Đoàn, tự nguyện hoạt động trong một tổ chức cơ sở của Đoàn, có lý lịch rõ
ràng đều được xét kết nạp vào Đoàn.
Thanh niên là lực lượng xã hội to lớn, góp phần quan trọng vào sự nghiệp
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Ngày nay thanh niên có trình độ học vấn, trình độ
chuyên môn kỹ thuật, khoa học công nghệ cao hơn trước, đời sống vật chất, tinh
thần và sức khoẻ được nâng cao, có khát vọng vươn lên, không cam chịu đói nghèo,
lạc hậu, mong muốn xây dựng đất nước theo mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội
công bằng, dân chủ, văn minh, ý thức tự lập thân, lập nghiệp, lòng nhân ái, nhân
văn, tính tích cực xã hội, tinh thần xung phong tình nguyện thanh niên đang được
phát huy và thể hiện trên nhiều lĩnh vực.
c) Tập hợp thanh niên
Theo sách Thuật ngữ công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu niên, nhà xuất
bản Thanh niên, năm 2010, trang 570 thì tập hợp thanh niên là “Phương thức hoạt
động của Đoàn, nhằm đưa những thanh niên từ nhiều địa phương, đơn vị được tập
hợp vào các chi đoàn để cùng tham gia các hoạt động, được cống hiến và trưởng
thành. Công tác tập hợp thanh niên là một hoạt động thực tiễn cần được nghiên cứu
một cách khoa học để tìm cách nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác này. Cả một
hệ thống tổ chức được thiết lập và hoạt động nhằm tập hợp thanh niên. Người được
giao thực hiện công tác này là cán bộ Đảng, cán bộ Nhà nước, cán bộ các đoàn thể
nhân dân, đảng viên (thể hiện quan điểm xã hội hóa công tác thanh niên); trong đó
cán bộ của Đoàn và đoàn viên giữ vai trò chủ đạo.
Với các nội dung trên, qua quá trình thực tiễn công tác Đoàn, trực tiếp tham
gia các hoạt động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh, tác giả luận văn cho rằng: Tập
hợp thanh niên là toàn bộ những hoạt động của Đoàn nhằm tập trung thanh niên
thành một lực lượng để giáo dục, bồi dưỡng và tạo điều kiện cho thanh niên phát
triển và trưởng thành; phát huy tiềm năng, thế mạnh của lực lượng thanh niên trong
sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Tập hợp thanh niên tham gia vào các phong
trào, các hoạt động của Đoàn, từ đó phát hiện, tạo điều kiện cho thanh niên có

mục tiêu của Nhà nước được thực hiện trên thực tế.

10


Trong giáo trình “Hoạch định và phân tích chính sách công” của Học viện
Hành chính Quốc gia xuất bản năm 2013 cũng đưa ra định nghĩa chính sách công:
“Chính sách công là những hành động ứng xử của Nhà nước với các vấn đề phát
sinh trong đời sống cộng đồng được thể hiện bằng nhiều hình thức khác nhau, nhằm
thúc đẩy xã hội phát triển”.
Theo Võ Khánh Vinh, “Chính sách công là những đường hướng ứng xử cơ
bản của Nhà nước với những vấn đề phát sinh trong đời sống cộng đồng bằng nhiều
hình thức khác nhau nhằm thúc đẩy phát triển xã hội và quản lý xã hội” (Võ Khánh
Vinh, Giáo trình giảng dạy chương trình đào tạo thạc sĩ chính sách công, 2013).
Chính sách công tập trung giải quyết vấn đề xã hội đang đặt ra trong đời
sống kinh tế - xã hội theo mục tiêu tổng thể đã xác định, không chỉ đề ra mục tiêu
và các giải pháp với công cụ hành động thực hiện nhằm giải quyết một hoặc một số
vấn đề có mối quan hệ biện chứng đang đặt ra trong đời sống xã hội, mà còn giải
quyết mỗi quan hệ giữa các bên tham gia chính sách.
Như vậy, khái niệm chính sách công có thể được diễn đạt khái quát như sau:
Chính sách công là tập hợp các quyết định chính trị có liên quan của nhà nước
nhằm lựa chọn các mục tiêu cụ thể với giải pháp và công cụ thực hiện giải quyết
các vấn đề của xã hội theo mục tiêu xác định của Đảng chính trị cầm quyền.
Có thể thấy, chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn Thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh là chính sách công, bao gồm tập hợp các quyết định có
liên quan của nhà nước về tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn nhằm thực
hiện được mục tiêu tập hợp thanh niên, định hướng tư tưởng chính trị, đạo đức lối
sống trên cơ sở mục đích tổng thể của Đảng và Nhà nước đã xác định.
Từ những nội dung trên, có thể đưa ra khái niệm về chính sách tập hợp
thanh niên tham gia hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh như sau:

chức Đoàn cũng xác định rõ những đối tượng thanh niên sau: thanh niên tại các
khu cao ốc, văn phòng, lao động trẻ tại các doanh nghiệp ngoài công lập; thanh
niên là văn nghệ sĩ trẻ, trí thức trẻ, doanh nhân trẻ; thanh niên dân tộc thiểu số, tín
đồ tôn giáo; thanh niên chậm tiến (thanh niên có nguy cơ vi phạm pháp luật hoặc
đã từng vi phạm pháp luật về trật tự an toàn xã hội (đã thực hiện xong nghĩa vụ
pháp lý), đang cư trú tại địa phương – gọi chung là thanh niên chậm tiến).
12


f) Vai trò của chính sách đối với vấn đề tập hợp thanh niên tham gia hoạt
động Đoàn
Ngay từ khi ra đời, Đảng ta đã xác định công tác thanh niên là công tác của
Đảng, một trong các vấn đề có ý nghĩa quyết định sự thành bại của cách mạng. Tại
án nghị quyết về Cộng sản thanh niên vận động tháng 10 năm 1930, Đảng ta khẳng
định: “Thanh niên lao động đã thành một lực lượng cách mạng quan trọng không
thể không kể tới được”. Trải qua 87 năm xây dựng và phát triển, Đảng đã ban hành
nhiều nghị quyết, chỉ thị, văn bản quan trọng về công tác thanh niên. Trong các văn
bản này, Đảng ta không chỉ khẳng định vai trò to lớn của thanh niên trong sự nghiệp
cách mạng của Đảng và dân tộc, mà còn khẳng định sự cần thiết phải tăng cường
quản lý nhà nước đối với thanh niên, ban hành Luật Thanh niên, tạo ra môi trường
pháp lý thuận lợi để các cấp, các ngành và mỗi công dân chăm lo bồi dưỡng, giáo
dục và phát huy tiềm năng to lớn của thanh niên. Theo tinh thần của Nghị quyết 25NQ/TW ngày 25/7/2008 của Ban chấp hành Trung ương Đảng về công tác tăng
cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên trong thời kỳ đẩy mạnh
công nghiệp hóa, hiện đại hóa: “Thanh niên là lực lượng xã hội to lớn, một trong
những nhân tố quan trọng quyết định tương lai, vận mệnh dân tộc; là lực lượng
chủ yếu trên nhiều lĩnh vực, đảm nhiệm những công việc đòi hỏi hy sinh, gian
khổ, sức khỏe và sáng tạo… thanh niên là lực lượng xung kích cách mạng, Đoàn
Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là đội dự bị tin cậy của Đảng; công tác thanh
niên là vấn đề sống còn của dân tộc”. Bên cạnh đó, Mục tiêu của Chiến lược phát
triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020 đó là: “Xây dựng thế hệ thanh

Chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng
sản Hồ Chí Minh cũng phải đảm bảo đầy đủ các giai đoạn thực hiện chính sách bao
gồm 7 giai đoạn: Xây dựng kế hoạch thực hiện chính sách; Phổ biến, tuyên truyền
chính sách; Phân công, phối hợp thực hiện chính sách; Duy trì chính sách; Điều
chỉnh chính sách; Theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện chính sách; và Đánh
giá, tổng kết, rút kinh nghiệm.
1.1.2. Vấn đề chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn
Xác định vấn đề chính sách là giai đoạn khởi đầu trong quy trình xây dựng
chính sách công, bao gồm từ bước phát hiện những vấn đề xã hội những mâu thuẫn
14


nảy sinh trong đời sống xã hội, trong đó nổi lên những vấn đề bức xúc đòi hỏi cần
phải được giải quyết bằng chính sách.
Chính sách tập hợp thanh niên trong thời gian qua của Đoàn Thanh niên đã
đạt được nhiều kết quả tích cực. Hoạt động Đoàn với nội dung phong phú, thiết
thực, phần nào thu hút, đáp ứng nhu cầu của thanh niên. Thông qua các hoạt động
Đoàn, thanh niên phát huy được tính xung kích, tinh thần tình nguyện, trách nhiệm
trong lao động, học tập, bảo vệ Tổ quốc; các hoạt động đồng hành với thanh niên
được đầu tư, hỗ trợ nhiều hơn cho thanh niên trong quá trình lập thân, lập nghiệp.
Bên cạnh những kết quả tích cực đã đạt được trong triển khai thực hiện, một số vấn
đề trong chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn bắt đầu nảy sinh,
cụ thể là:
- Trong quá trình thực hiện, số lượng thanh niên tham gia vào các hoạt động
Đoàn tăng nhưng mức độ gắn bó của thanh niên với tổ chức chưa chặt chẽ; một bộ
phận thanh niên sau khi tham gia hưởng ứng hoạt động Đoàn thì không tiếp tục gắn
bó lâu dài.
- Thanh niên ngày nay phần lớn có tinh thần lạc quan, tích cực, yêu thích lối
sống đẹp, có ích; tuy nhiên việc lôi cuốn thanh niên tham gia vào hoạt động Đoàn
vẫn còn tồn tại những bất cập, việc lựa chọn lồng ghép nội dung giáo dục chính trị

thông tin tuyên truyền hoạt động Đoàn đến thanh niên qua mạng xã hội hoặc các
hình thức trực tuyến khác.
Thứ ba là một số cơ sở Đoàn tổ chức được hoạt động phong trào nhưng thiếu
giải pháp đi kèm để tăng cường xây dựng lực lượng nòng cốt phong trào, mở rộng
mặt trận tập hợp thanh niên. Lực lượng nòng cốt phong trào là những cán bộ Đoàn,
năng động, sáng tạo, việc duy trì và phát huy lực lượng này là rất cần thiết nhưng
nhiều nơi vẫn chưa có giải pháp để duy trì tính kế thừa, chỉ chú ý đến việc tổ chức
phong trào nhất thời, huy động một nhóm đoàn viên tham gia phong trào, nhưng sau
đó không có giải pháp để tiếp tục duy trì.
Thứ tư là kỹ năng tập hợp thanh niên của cán bộ Đoàn còn nhiều hạn chế.
Việc xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn ở cơ sở chưa đồng bộ về kỹ năng thanh vận,
chuyên môn nghiệp vụ, đội ngũ cán bộ tổ chức hoạt động chưa trang bị đủ kỹ năng,
thiếu phương pháp dẫn đến hiệu quả tập hợp thanh niên chưa cao.
16


Chính vì những lý do đó nên đề tài này không chỉ phản ánh việc thực hiện
chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn mà còn phát hiện, phân tích
những mặt còn tồn tại trong quá trình thực hiện, từ đó rút ra những bài học kinh
nghiệm, đề xuất giải pháp thiết thực, hiệu quả hơn để tập hợp thanh niên tham gia
hoạt động Đoàn tại thành phố Hồ Chí Minh; đồng thời kết quả nghiên cứu có thể trở
thành tài liệu tham khảo cho các tỉnh, thành Đoàn khác.
1.1.3. Mục tiêu chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn
-

Mục tiêu tổng quát:

Tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí
Minh nhằm xây dựng lực lượng thanh niên có hoài bão, lý tưởng cách mạng, lan tỏa
lối sống đẹp trong cộng đồng xã hội; khích lệ thanh niên tiếp tục tin tưởng vào sự

dạng hóa các loại hình và phương thức tập hợp thanh niên.
- Nhóm giải pháp 3: Nâng chất đội ngũ cán bộ làm công tác tập hợp thanh
niên.
- Nhóm giải pháp 4: Tăng cường công tác phối hợp với các cơ quan nhà
nước trong phối hợp tổ chức thực hiện chính sách tập hợp thanh niên; đồng thời huy
động nguồn lực của xã hội để nâng chất các hoạt động Đoàn.
1.1.5. Chủ thể chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn
Ở Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam là lực lượng lãnh đạo toàn diện về
mọi mặt đời sống xã hội, do đó Đảng Cộng sản Việt Nam là chủ thể lãnh đạo định
hướng việc hình thành mục tiêu, nguyên tắc và giải pháp chính sách tập hợp thanh
niên tham gia hoạt động Đoàn.
Chính phủ với chức năng quản lý, điều hành nền kinh tế và mọi hoạt động
của xã hội, đối với chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt động Đoàn, Chính
phủ ban hành các văn bản quản lý nhà nước về thanh niên để tạo điều kiện cho các
cơ quan, tổ chức triển khai thực hiện chính sách. Trung ương Đoàn Thanh niên
Cộng sản Hồ Chí Minh ban hành, cụ thể hóa định hướng, chỉ đạo của Đảng, kế
hoạch, chương trình của Chính phủ để thực hiện hiệu quả chính sách tập hợp thanh
niên tham gia hoạt động Đoàn từ trung ương đến địa phương.
Như vậy, có thể thấy, đối với chính sách tập hợp thanh niên tham gia hoạt
động Đoàn, các cấp bộ Đoàn từ Trung ương đến địa phương là chủ thể trực tiếp
thực hiện chính sách. Và trên thực tế điều này cũng thể hiện rõ nét khi các nghị
quyết, chương trình, kế hoạch… của các cấp bộ Đoàn đều nhằm cụ thể hóa sự chỉ
đạo, định hướng của Đảng, chiến lược phát triển thanh niên của nhà nước. Tập hợp
18


thanh niên vì vậy không còn là công tác đơn thuần mà là một hệ thống chính sách
nằm trong chiến lược phát triển thanh niên. Chính sự quan trọng đó mà ở địa
phương, các tỉnh thành ủy chỉ đạo cho tỉnh, thành Đoàn trực tiếp tham mưu, ban
hành văn bản nhằm cụ thể hóa kế hoạch, chương trình của địa phương về thực hiện

niên tham gia hoạt động Đoàn bao gồm: Hệ thống chính trị, các yếu tố bên trong
(xuất phát trong nội tại quốc gia), các yếu tố bên ngoài (tác động từ xu hướng bên
ngoài quốc gia).
 Hệ thống chính trị
Hệ thống chính trị là khái niệm dùng để chỉ một chỉnh thể bao gồm các tổ
chức như đảng chính trị, nhà nước, các tổ chức chính trị-xã hội (hợp pháp); với
những quan hệ tác động qua lại giữa các nhân tố đó trong việc tham gia vào quá
trình hoạch định và thực thi các quyết sách chính trị nhằm bảo đảm quyền thống trị
của giai cấp, lực lượng cầm quyền, đồng thời đáp ứng nhu cầu ổn định và phát triển
xã hội. Hệ thống chính trị bao gồm các yếu tố như: văn hóa chính trị, hiến pháp, thể
chế chính trị.
 Các yếu tố bên trong
Các yếu tố bên trong bao gồm: vai trò của công luận và truyền thông, hệ
thống các giá trị xã hội, hệ thống kinh tế và yếu tố năng lực của chủ thể nhà nước
trong lập chính sách công, tâm huyết của thanh niên tham gia hoạt động Đoàn.
Thứ nhất là vai trò của công luận và truyền thông: Báo chí hiện nay đã cơ
bản hạn chế được hình thức thông tin một chiều đơn điệu và ngày càng thể hiện
được vai trò là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Thông tin hai chiều được
thực hiện trên báo chí: một mặt tuyên truyền, giải thích đường lối chính sách của
Đảng, pháp luật của Nhà nước đến với công chúng; mặt khác phản ánh những
nguyện vọng, ý kiến phản hồi của công chúng trong quá trình thực hiện đường lối
chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Vì vậy, vai trò của báo chí, truyền
thông đối với việc tuyên truyền chính sách công nói chung và chính sách tập hợp
thanh niên tham gia hoạt động Đoàn nói riêng là rất quan trọng.
Thứ hai, hệ thống các giá trị xã hội là một trong những yếu tố quan trọng của
chính sách công. Trước hết, giá trị xã hội là một khái niệm thuộc về văn hóa. Trong
đó, giá trị là cái ao ước, là biểu hiện của nhu cầu của cá nhân hay nhóm xã hội, trở
20