VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

ĐỖ ĐỨC THUẬN

BẢO ĐẢM QUYỀN CỦA ĐƢƠNG SỰ
TRONG HOẠT ĐỘNG THI HÀNH ÁN DÂN SỰ
TỪ THỰC TIỄN TỈNH HÒA BÌNH

Chuyên ngành: Quyền con người
Mã số:..........................................

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC

TS. Lê Mai Thanh

HÀ NỘI, 2017


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi và được sự
hướng dẫn khoa học của TS. Lê Mai Thanh. Các số liệu, kết quả nêu trong
luận văn là trung thực và chưa được công bố trong các công trình khác. Nếu
không đúng như đã nêu trên, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về đề tài của
mình.
Ngƣời cam đoan

Đỗ Đức Thuận

3.2. Giải pháp bảo đảm quyền của đương sự trong hoạt động thi hành án dân sự tại
tỉnh Hòa Bình ............................................................................................................ 62
Tiểu kết chương 3...................................................................................................... 70
KẾT LUẬN ................................................................................................................ 72
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .................................................................... 74


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
BLTTDS

Bộ luật tố tụng dân sự

TAND

Tòa án nhân dân

THA

Thi hành án

THADS

Thi hành án dân sự

TTLT

Thông tư liên tịch

XHCN



1


địa bàn tỉnh Hòa Bình là nơi có nhiều dân tộc thiểu số cùng sinh sống, trình
độ dân trí chưa cao, sự phát triển kinh tế còn rất thấp, vì vậy việc áp dụng các
quy định của pháp luật trong tổ chức THADS nhằm bảo đảm các quyền và lợi
ích hợp pháp của đương sự vẫn gặp không ít những khó khăn vướng mắc, cần
tháo gỡ.
Trước tình hình đó việc nghiên cứu đề tài "Bảo đảm quyền của đương
sự trong hoạt động thi hành án dân sự từ thực tiễn tỉnh Hòa Bình" đáp ứng
tính cấp thiết. Vì vậy, tác giả lựa chọn đề tài này làm luận văn thạc sĩ luật học,
chuyên ngành Quyền con người.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Trong khoa học pháp lý vấn đề bảo vệ quyền con người nói chung và
bảo vệ quyền của đương sự trong hoạt động THADS nói riêng, đã có nhiều
tác giả, nhà nghiên cứu hết sức quan tâm nhất là trong thời kỳ đổi mới, hội
nhập. Đã có nhiều bài viết, công trình nổi bật được nghiên cứu từ các góc độ
và mức độ khác nhau. Có thể kể đến một số công trình nghiên cứu như sau:
Về sách, giáo trình: Giáo trình Pháp luật quốc tế về quyền con người
của Học viện khoa học xã hội do GS. TS Võ Khánh Vinh và TS. Lê Mai
Thanh chủ biên; Giáo trình cơ chế quốc tế và khu vực về quyền con người của
Học viện khoa học xã hội do GS. TS Võ Khánh Vinh và TS Lê Mai Thanh
chủ biên; Giáo trình quyền con người của Học viện khoa học xã hội do GS.
TS Võ Khánh Vinh chủ biên; Quyền con người tiếp cận đa ngành và liên
ngành luật học tập II do GS. TS Võ Khánh Vinh chủ biên; Quyền con người
tiếp cận đa ngành và liên ngành khoa học xã hội do GS. TS Võ Khánh Vinh
chủ biên; Cơ chế bảo đảm và bảo vệ quyền con người do GS. TS Võ Khánh
Vinh chủ biên; Tư tưởng về quyền con người tuyển tập tư liệu thế giới và Việt
Nam; Giáo trình lý luận và pháp luật về quyền con người do tác giả Nguyễn

được thực tiễn bảo đảm quyền của đương sự trong thi hành án dân sự tại tỉnh
Hòa Bình và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác thi hành án
dân sự.

3


4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu bảo đảm quyền của đương sự trong hoạt động thi
hành án dân sự bao gồm: Bảo đảm quyền của người được thi hành án, người
phải thi hành án trong hoạt động thi hành án dân sự.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Luận văn nghiên cứu về quyền của các chủ thể là đương sự trong hoạt
động THADS, bao gồm người được thi hành án và người phải thi hành án.
- Bảo đảm các quyền con người đặc thù của đương sự dễ bị xâm hại
trong quá trình thi hành án. Luận văn không tham vọng nghiên cứu tất cả các
quyền con người của đương sự.
- Địa bàn nghiên cứu: quyền của đương sự trong hoạt động THADS tại
địa bàn tỉnh Hòa Bình.
- Thời gian nghiên cứu: giai đoạn luật thi hành án dân sự năm 2008 có hiệu
lực ngày 01/7/2009 và được sửa đổi, bổ sung năm 2014 đến tháng 7 năm 2017.
5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu
5.1. Phương pháp luận
Đề tài được nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư
tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng về Nhà nước và pháp luật, quan
điểm của Đảng và nhà nước về vấn đề bảo đảm và thực hiện quyền con người
ở nước ta.
5.2. Phương pháp nghiên cứu
Để đạt được các mục đích nghiên cứu mà đề tài đã đặt ra; trong quá

trong hoạt động thi hành án dân sự tại tỉnh Hòa Bình.

5


CHƢƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN BẢO ĐẢM QUYỀN CỦA ĐƢƠNG SỰ
TRONG HOẠT ĐỘNG THI HÀNH ÁN DÂN SỰ
1.1. Khái niệm, đặc điểm và nội dung quyền của đƣơng sự trong
hoạt động thi hành án dân sự
1.1.1. Khái niệm quyền của đương sự trong hoạt động thi hành án
dân sự
Trong tiếng việt “đương sự” được hiểu “là người, là đối tượng trong
một sự việc nào đó được đưa ra giải quyết”[34, tr.159]. Như vậy theo nghĩa
chung nhất thì đương sự chỉ là người, là đối tượng trong một vụ việc nào đó
được đưa ra giải quyết trong cuộc sống hàng ngày.
Theo tác giả Bùi Thị Huyền thì: “Đương sự trong thi hành án dân sự là
người có quyền và nghĩa vụ liên quan trực tiếp đến việc thi hành án dân sự,
tham gia vào quá trình thi hành án dân sự để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp
của chính mình” [18,tr. 98].
Như vậy, đương sự trong thi hành án dân sự chính là những người được
hưởng quyền hoặc phải thực hiện nghĩa vụ được xác định trong bản án, quyết
định. Khái niệm về đương sự trong THADS đã từng được ghi nhận tại Điều 3
Pháp lệnh THADS năm 2004 theo hướng: Bản án, quyết định dân sự đã có
hiệu lực pháp luật phải được người phải thi hành án, người được thi hành án,
người có quyền, nghĩa vụ liên quan đến việc thi hành án (gọi chung là đương
sự) nghiêm chỉnh thi hành và được các cơ quan nhà nước, đơn vị vũ trang
nhân dân và cá nhân tôn trọng [40]. Tuy nhiên, phạm vi chủ thể được coi là
đương sự đã bị thu hẹp hơn trong Luật THADS năm 2008. Theo Khoản 1
Điều 3 Luật THADS thì các đương sự trong THADS chỉ bao gồm: Người