TUẦN 1
Đọc văn: VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
Ngày soạn:
TIẾT 1 - 2
(Trích Thượng kinh kí sự - Lê Hữu Trác)
08 - 08 - 2008
A. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT.
Giúp học sinh:
- Cảm nhận được giá trị hiện thực sâu sắc của tác phẩm , thái độ và tấm lòng của một danh y qua việc
phản ánh cuộc sống, cung cách sinh hoạt nơi phủ chúa Trịnh.
- Hiểu được đặc điểm bút pháp kí sự của tác giả qua đoạn trích.
B. PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN.
- Sách giáo khoa, sách giáo viên, sách tham khảo.
- Thiết kế bài học.
C.TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC.
C1. Ổn định lớp.
C2. Kiểm tra bài cũ.
- Đặc điểm xã hội Việt Nam ở thế kỷ XIII?
C3. Dạy bài mới.
- Văn học Việt Nam giai đoạn từ thế kỉ XVIII bộc lộ khuynh hướng hiện thực sâu sắc. Đặng Trần Côn,
Đoàn Thị Điểm, Nguyễn Gia Thiều, Nguyễn Du luôn hướng tới hiện thực cuộc sống với những vấn đề
nhức nhối của nó.Danh y lỗi lạc Lê Hữu Trác cũng ghi lại sinh động một mảng cuộc sống bằng một ngòi
bút kí sự chân thực và sắc sảo.
Hoạt động của GV và HS Yêu cầu cần đạt
- GV yêu cầu HS đọc phần Tiểu dẫn trong SGK và
nêu câu hỏi thảo luận:
- Những nét chính trong cuộc đời và sự nghiệp của
Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác? Tại sao ông tự
gọi mình là Ông già lười...?
+ Hoàn cảnh sáng tác Thượng kinh kí sự, nội dung
tác phẩm, giá trị tác phẩm.

- Có bao nhiêu người xuất hiện trong đoạn trích?
Thứ bậc, địa vị của họ có giống nhau không? Họ
có điểm nào chung?
- Phủ chúa không chỉ đẹp lộng lẫy, giàu sang mà
đầy quyền uy. Em có đồng ý với ý kiến này
không?
- Phân tích những chi tiết trong đoạn trích mà em
cho là đắt, có tác dụng làm nổi bật giá trị hiện thực
của đoạn trích.
- Còn có một mặt trái khác trong phủ chúa, theo
em đó là điều gì? Ghi chép tỉ mỉ việc khám và
chữa bệnh cho thế tử chỉ đơn thuần là công việc
của danh y không?
- Sự miêu tả phủ chúa không phải là miêu tả khách
quan, luôn luôn có sự bộc lộ thái độ của người
miêu tả. Hãy tìm những đoạn văn là lời bình giá
của tác giả về những điều mắt thấy tai nghe.
- Em hiểu nhà văn nói gì trong câu thơ "Cả trời
Nam sang nhất là đây"?
- Vì sao LHT còn lưỡng lự về cách chữa bệnh cho
thế tử? Ông đã quết định như thế nào?
- Tại sao LHT nhận mình là "áo vải quê mùa",
mong về núi, ông già lười?
- Nói LHT là nhà văn, nhà thơ tài hoa, hãy làm rõ
qua phân tích đặc sắc nghệ thuật của đoạn trích.
- Không gian: qua nhiều lần cửa, những dãy hành
lang quanh co nối nhau liên tiếp, đâu đâu cũng là
cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, nhà Đại đường,
Quyển bồng,...
- Vật dụng: đồ nghi trượng đều sơn son thếp

biết cái phong vị của nhà đại gia. Phải chăng tác
giả tỏ ra không đồng tình với cuộc sống xa hoa,
hưởng lạc quá mức của những người giữ trọng
trách quốc gia?
- Cuộc đấu tranh giằng co bên trong con người tác
giả về việc chữa bệnh cho thế tử. Ông sợ danh lợi
ràng buộc, khó về núi, nhưng ông đã gạt qua sở
thích cá nhân để làm tròn trách nhiệm, lương tâm
người thầy thuốc.
→ Vẻ đẹp của một nhân cách lớn:
+ Nhà nho có lối sống thanh cao.
+ Danh y tài ba, có lương tâm và đức độ.
2
- Thực hiện những yêu cầu của phần Hướng dẫn
đọc thêm.
- Hỏi học sinh một số chi tiết nhỏ trong văn bản.
-Phân tích đề và lập dàn ý cho đề văn số 3 trang
18, SGK.
+Nhà văn, nhà thơ tài hoa.
c) Nghệ thuật.
- Miêu tả, khắc hoạ sắc nét những chi tiết hiện
thực giàu ý nghĩa, hàm súc.
- Sự đan xen giữa ghi chép và tác phẩm thơ ca
làm cho tác phẩm kí đậm chất trữ tình.
III. Hướng dẫn đọc thêm: Cha tôi
C4. Củng cố và hướng dẫn bài mới.
- Nắm đặc điểm của thể kí.
- Lập dàn ý cho đề bài: Cảm nghĩ của anh/chị về giá trị hiện thực sâu sắc của đoạn trích Vào phủ chúa
Trịnh (Trích Thượng kinh kí sự của Lê Hữu Trác). Gv hướng dẫn học sinh tìm hiểu khái niệm giá trị
hiện thực của văn học