RÈN KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH TIỂU HỌC
THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG NGOÀI GIỜ LÊN LỚP.
A. ĐẶT VẤN ĐỀ.
Chúng ta biết rằng kỹ năng sống (KNS) là năng lực tâm lý xã hội, giúp cá
nhân giải quyết có hiệu quả những nhu cầu và thách thức của cuộc sống. Như
vậy giáo dục KNS là làm sao trang bị cho học sinh những kiến thức, kỹ năng về
cuộc sống để các em có thể thích ứng với cuộc sống, để có thể tự mình xử lý
mọi tình huống trong thực tế một cách tốt nhất.
Trên thực tế, mọi người thường hiểu kỹ năng sống là những kỹ năng thực
hành mà con người sẽ có trong quá trình học tập và trưởng thành như nghe, nói,
viết, đọc, tính toán... hoặc kỹ năng thực hành biết làm một cái gì đó, nên chưa có
các biện pháp giáo dục KNS đạt kết quả cao.
Trong xu thế phát triển của xã hội hiện nay, con người cần phải có kỹ năng
sống, nhạy bén khả năng thích nghi, ứng phó với thử thách của cuộc sống
thường ngày. Để có những con người mới phát triển toàn diện, đáp ứng nhu cầu
xã hội, ngành giáo dục đóng góp phần lớn vào việc đào tạo nhân tài cho đất
nước.
Hiện nay chương tình giáo dục của chúng ta phải chăng đang nặng về dạy
kiến thức mà đang xem nhẹ giáo dục kỹ năng sống hay việc giáo dục kỹ năng
còn hô khẩu hiểu, thiếu tính đồng bộ, trọng tâm, còn dàn trải chưa chú trọng tập
trung vào những môn học, tiết học phù hợp, mang lại hiệu quả cao. Vì thế trong
bài viết này tôi muốn chú trọng đến việc giáo dục KNS cho học sinh thông qua
hoạt động ngoài giờ lên lớp. Bởi HĐNGLL chính là môi trường, là nơi để học
sinh thể hiện hành vi đạo đức của mình, để giáo viên uốn nắn, hướng dẫn trò của
mình thể hiện những hành vi đạo đức. Thông qua chương trình, các em phát huy
được tính sáng tạo, tính năng động, tự chủ của mình, được hoà mình vào tập thể,
được giao lưu học tập, được tìm hiểu các kiến thức có nội dung phong phú để từ
đó hướng các em tới những chuẩn mực về đạo đức, những hiểu biết về văn hoá
mà các cấp, ngành làm công tác giáo dục mong muốn.

1

2. Về học sinh:
- Học sinh học tập thụ động, chủ yếu chỉ nghe và làm theo thầy cô giáo, ít
sáng tạo, tính tự giác chưa cao, lười hoạt động.
- Học sinh chỉ có học kiến thức, khả năng ứng phó với các tình huống trong
cuộc sống kém, tính tự tin ít, tự ti nhiều, thường nóng nảy, gây gỗ lẫn nhau.
- Kỹ năng giao tiếp hạn chế, hay nói tục, chửi bậy.
2


3. Về Phụ huynh:
Nguyên nhân khiến đa phần học sinh khó tiếp cận được các hoạt động kỹ
năng thực hành xã hội là do phụ huynh không cho phép. Đa số phụ huynh cho
rằng con em mình chỉ cần học giỏi kiến thức để tham gia thi cử.
Phụ huynh học sinh chỉ khuyến khích các con tìm kiến thức mà quên hướng
cho con em mình làm tốt hoạt động đoàn thể, hoạt động xã hội và cách ứng xử
trong gia đình.
Phần lớn ở gia đình phụ huynh giao tiếp trong gia đình còn nhiều hạn chế,
xưng hô chưa chuẩn mực nên các em bắt chước và xưng hô thiếu thiện cảm.
4. Các biện pháp để thực hiện.
4.1. Xác định tầm quan trọng của việc GD KNS cho học sinh tiểu học.
- Tạo sự hiểu biết và cung cấp thêm thông tin về mối quan hệ giữa con
người và cách sống.
- Đề cao những giá trị và thái độ tích cực đối với các chuẩn mực về văn hóa
xã hội, đạo đức và sự công bằng chính trực.
- Nâng cao lòng tư tin, tự đánh giá đúng và khả năng tự hiểu mình ở mỗi
người.
- Lý giải được cảm xúc của bản thân để phát triển khả năng tự điều chỉnh.
- Phát triển lòng tự trọng và tôn trọng đối với người khác, chấp nhận đặc
tính riêng của mỗi người.
- Dạy cách cư xử phù hợp có hiệu quả.

phẩm chất: tính tổ chức, kỉ luật, nâng cao tinh thần trách nhiệm, tinh thần đoàn
kết, lòng nhân ái…
* Hoạt động xã hội: Bước đầu đưa HS vào các hoạt động xã hội để giúp
các em nâng cao hiểu biết về con người, đất nước, xã hội. Đây là một hoạt động
tuy khó nhưng nó mang một ý nghĩa vô cùng to lớn. Thông qua hoạt động này,
các em sẽ được bồi dưỡng thêm về nhân cách, đặc biệt là tình người. Như vậy,
hoạt động này phải được khai thác một cách triệt để nhằm phát triển tối đa nhân
cách ở các em.
* Hoạt động lao động công ích: Đây là một loại hình đặc trưng của
HĐNGLL thông qua lao động công ích sẽ giúp các em gắn bó với đời sống xã
hội. Ngoài ra lao động công ích còn góp phần làm cho trẻ hiểu thêm về giá trị
lao động, từ đó giúp trẻ có ý thức lao động lành mạnh. Lao động công ích giúp
trẻ vận dụng kiến thức vào đời sống như: Trực nhật, vệ sinh lớp học, sân trường,
làm đẹp bồn hoa, cây cảnh cho đẹp trường, lớp. Đây là hoạt động tưởng như là
thường xuyên nhưng thật ra trong nhà trường bây giờ HS rất ít được tham gia
các hoạt động này. Có chăng chỉ là ép buộc và hình thức. Nhưng đây là hoạt
động thật sự cần thiết giúp các em thích nghi với cuộc sống xung quanh. Sau
này dù có rơi vào hoàn cảnh khắc nghiệt nào thì các em vẫn có thể tồn tại được.
Đó là nhờ các em biết lao động.
4


* Hoạt động tiếp cận khoa học - kĩ thuật:
Đây là hoạt động giúp các em tiếp cận được những thành tựu khoa học công nghệ tiên tiến. Điều đó sẽ tạo cho các em sự say mê, tìm tòi, kích thích học
tập tốt hơn. Những hoạt động này có thể là sưu tầm những bài toán vui, tham gia
sinh hoạt CLB khoa học, tìm hiểu các danh nhân, các nhà bác học… Đây là một
hoạt động nhằm tạo điều kiện cho các em làm quen với việc nghiên cứu khoa
học và tự khẳng định mình.
4.4. Một số hình thức tổ chức và Phương pháp giáo dục kỹ năng sống
thông qua hoạt động ngoài giờ lên lớp.

Hình thành và rèn luyện cho học sinh mạnh dạn, thích giao tiếp, độc lập
suy nghĩ, sáng tạo, đồng thời rèn luyện cho nhiều em khả năng tổ chức, điều
khiển các hoạt động tập thể.
Tạo cho học sinh trong lớp không khí phấn khởi, tin tưởng “Vui mà học,
học mà vui”, làm cho các em luôn luôn sẵn sàng tham gia các hoạt động của lớp.
b) Chuẩn bị:
* Bảng di động
* Phấn màu đỏ để ghi từ hàng dọc.
* Phấn màu trắng để ghi chữ cái hàng ngang.
* Ảnh chụp: Chân dung Bác, cảng Bến Nhà Rồng.
c) Nội dung ô chữ:
* Ô chữ:

(1)

(3) K

V

Ă

N

B

A

(2) K

I


C

G

U

Y

Ệ

T

H

Ồ

Q

U

A

N

B

À

T


U

Y

Ề

N

(10) H

À

N

G

N

G

A

N

G

(5)
(6)


KIM ĐỒNG  xuất hiện chữ N
Hàng ngang thứ 4: (Từ gồm 7 chữ cái): Đây là tên con sông mà ngày nay
có tên là sông Cầu
NHƯ NGUYỆT  xuất hiện chữ N
Hàng ngang thứ 5: (Từ gồm 7 chữ cái): Tên của Chủ tịch Hồ Chí Minh
dùng khi hoạt động ở Trung Quốc.
HỒ QUANG  xuất hiện chữ H
Hàng ngang thứ 6: ( Từ gồm 10 chữ cái): Tên 2 nữ tướng trong cuộc khởi
nghĩa chống giặc phương Bắc xâm lược.
HAI BÀ TRƯNG  xuất hiện À
Hàng ngang thứ 7: (Từ gồm 7 chữ cái):
Chẳng thơm cũng thể hoa nhài
Dẫu không thanh lịch cũng người………...
TRÀNG AN  xuất hiện chữ R
Hàng ngang thứ 8: ( Từ gồm 4 chữ cái) : Đây là con sông còn có tên là Nhị Hà.
HỒNG  xuất hiện Ồ
Hàng ngang thứ 9: ( Từ gồm 8 chữ cái): Tên vị vua chiến thắng quân Nam
Hán trên sông Bạch Đằng.
NGÔ QUYỀN  xuất hiện N
Hàng ngang thứ 10: ( Từ gồm 9 chữ cái): Phố có số nhà 48, nơi đây vào
năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết Bản Tuyên ngôn độc lập bất hủ.
HÀNG NGANG  xuất hiện G
7


Các chữ xuất hiện: BẾN NHÀ RỒNG
Gợi ý từ chìa khoá: Từ gồm 3 tiếng có 10 chữ cái: Tên một bến cảng của
thành phố mang tên Bác. Nơi đây vào ngày 5/6/1911, Bác Hồ của chúng ta đã ra
đi tìm đường cứu nước.
Trên đây là một hình thức tổ chức hoạt động ngoài giờ lên lớp, hoạt động



10