BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

NGUYỄN TIẾN VỤ

XU THẾ PHÁT TRIỂN CỦA BÁO CHÍ ĐỊA PHƯƠNG
VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH TRUYỀN THÔNG
ĐA PHƯƠNG TIỆN

Ngành: Báo chí học
Mã số: 62 32 01 01

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ BÁO CHÍ HỌC

HÀ NỘI – 2017


Công trình hoàn thành tại
HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

Người hướng dẫn khoa học:
PGS, TS. Nguyễn Đức Dũng

Phản biện 1:

Phản biện 2:


học quốc tế Báo chí trong quá trình toàn cầu hóa: Cơ hội, thách thức và triển vọng do
Học Viện Báo chí và Tuyên truyền, Đại học tổng hợp Viên - Cộng hòa Áo, Báo Nhân
dân, Hội Nhà báo Việt Nam, Đài Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh phối hợp tổ
chức tháng 10 năm 2013, tr. 647-650.
6. Nguyễn Tiến Vụ (2014), “Báo chí địa phương trong xu thế truyền thông đa
phương tiện”, Kỷ yếu Hội thảo khoa học Người làm báo trong kỷ nguyên số do Trung
tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí - Hội Nhà báo Việt Nam và Tạp chí Nghề báo - Hội
Nhà báo Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tháng 4 năm 2014, tr. 187- 192.
7. Nguyễn Tiến Vụ (2014), “Ảnh hưởng của truyền thông đa phương tiện đối
với hoạt động của nhà báo”, Kỷ yếu Hội thảo khoa học Giữ vững định hướng chính
trị, nâng cao tính hấp dẫn của báo Đảng địa phương, đáp ứng nhu cầu bạn đọc do
Hội Nhà báo tỉnh Bắc Ninh tổ chức tháng 11 năm 2014.


8. Nguyễn Tiến Vụ (2015), “Bàn về giải pháp khắc phục tình trạng vi phạm
bản quyền trên báo điện tử trong môi trường truyền thông số hiện nay”, Kỷ yếu Hội
thảo khoa học Vấn đề bản quyền báo chí trong kỷ nguyên số do Trung tâm Bồi dưỡng
nghiệp vụ Báo chí - Hội Nhà báo Việt Nam và Tạp chí Nghề báo - Hội Nhà báo Thành
phố Hồ Chí Minh tổ chức tháng 1 năm 2015, tr. 157- 165.
9. Nguyễn Tiến Vụ (2015), “Bàn về giải pháp đào tạo cán bộ quản lý báo chí
địa phương trong xu thế truyền thông đa phương tiện”, Kỷ yếu Hội thảo khoa học
quốc tế “Truyền thông 3.0”do Khoa QHCC-QC; Học viện Báo chí và tuyên truyền tổ
chức ngày 9/9/2015 tại Học viện báo chí và Tuyên truyền và tại Hội thảo Báo chí là
công cụ của cấp ủy, đồng thời là diễn đàn của Nhân dân do Hội Nhà báo tỉnh Hưng
Yên tổ chức tháng 5 năm 2015.
10. Nguyễn Tiến Vụ (2015), “Sự vận động, phát triển của báo chí trong xu thế
truyền thông đa phương tiện”, Kỷ yếu Hội thảo khoa học Báo Đảng địa phương trong
thời kỳ hội nhập và báo chí truyền thông đa phương tiện do Báo Bắc Ninh tổ chức
tháng 10 năm 2015.


thích ứng và phát triển mạnh mẽ hơn trong xu thế TTĐPT. Thậm chí, ở nhiều địa phương lãnh đạo của
các cơ quan báo, đài vẫn còn chưa hiểu đúng và chưa rõ xu thế này sẽ có tác động gì tới hệ thống báo
chí, truyền thông ở địa phương mình. Nhiều tờ báo Đảng bộ địa phương, các đài phát thanh - truyền
hình vẫn sản xuất chương trình theo lối truyền thống, không có những cải tiến thực sự về nội dung lẫn
hình thức. Phần lớn, họ vẫn “cho” công chúng cái họ “có”, chứ không cung cấp những “cái” mà công
chúng “cần”. Phóng viên chưa có nhiều điều kiện thuận lợi trong việc sử dụng các chất liệu khác nhau
để chuyển tải thông tin nhằm đáp ứng tối đa nhu cầu, sở thích đa dạng của công chúng. Một số cơ
quan báo chí chưa thấy được vai trò của tính đa phương tiện trong sự phát triển của báo chí hiện nay…
Một số vấn đề đặt ra cho báo chí địa phương nước ta là:
- Báo chí địa phương tận dụng những cơ hội mới và đối mặt với những thách thức khó khăn
như thế nào trong điều kiện phát triển hiện nay?
- Bên cạnh những thành công, báo chí địa phương đang bộc lộ nhiều hạn chế trên các phương
diện: nội dung thông tin, hình thức thể hiện, phương thức sản xuất, chất lượng kỹ thuật... Điều này
xuất phát từ nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan, đòi hỏi phải có sự phân tích, lý giải cặn kẽ
trên cơ sở các cứ liệu thực tế.


2
- Trong xu thế TTĐPT hiện nay, nếu được quan tâm đầu tư và áp dụng kịp thời các giải pháp
khoa học, báo chí địa phương có thể khẳng định được vị trí, vai trò quan trọng đối với công chúng
không ?
Xuất phát từ thực trạng trên, cho thấy việc khảo sát, nghiên cứu báo chí địa phương ở Việt
Nam hiện nay nhằm đổi mới, nâng cao chất lượng là yêu cầu mang tính cấp thiết. Đây cũng chính là lý
do để tác giả chọn nghiên cứu đề tài: “Xu thế phát triển của Báo chí địa phương Việt Nam trong bối
cảnh truyền thông đa phương tiện” cho luận án tiến sĩ báo chí học của mình.
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục đích của luận án này là nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn nhằm nhận diện xu
thế phát triển của báo chí địa phương Việt Nam trong bối cảnh truyền thông đa phương tiện, phát hiện
các vấn đề thực tiễn và đề xuất các khuyến nghị khoa học nhằm tạo điều kiện để báo chí địa phương
phát triển mạnh mẽ hơn trong bối cảnh TTĐPT.



3
Phạm khảo sát được giới hạn từ năm 2013-2016. Đây là giai đoạn có sự phát triển mạnh mẽ
của công nghệ truyền thông và mạng Internet với những tác động sâu sắc đến sự vận động, phát triển
của báo chí địa phương ở nước ta. Vì vậy xu thế phát triển của báo chí địa phương trong bối cảnh
TTĐPT cũng được xem xét trong thời gian này.
4. Giả thuyết nghiên cứu
Giả thuyết thứ nhất: Khi báo chí mới xuất hiện, loại hình báo in tạo ra những đặc điểm riêng
về quy trình sáng tạo tác phẩm, thể loại, ngôn ngữ, phương thức giao tiếp... cũng như ưu điểm và hạn
chế riêng của nó. Trải qua thời gian, sự phát triển mạnh mẽ của các phương tiện KHKT đã làm xuất
hiện nhiều loại hình báo chí như phát thanh, truyền hình, chúng tồn tại và phát triển tương đối độc lập,
mỗi loại hình có ưu thế riêng không bị lấn át. Nhưng Internet ra đời kéo theo sự ra đời của báo mạng
điện tử, thông tin được cung cấp cho công chúng theo hình thức ĐPT sinh động, hấp dẫn hơn và đang
là sự lựa chọn số một của lớp công chúng trẻ và tiếp tục ảnh hưởng đến lớp công chúng kế cận.
Giả thuyết thứ hai: Sự phát triển của các điều kiện kinh tế, văn hoá, khoa học kỹ thuật làm
thay đổi nhu cầu, điều kiện và cách thức tiếp nhận thông tin của công chúng. Công chúng không chỉ
mong muốn tiếp nhận thông tin bằng cách nghe, xem hay đọc mà họ cần có sự đa dạng, sinh động của
việc kết hợp các yếu tố đa phương tiện trong một tác phẩm báo chí. Do vậy, các cơ quan báo chí cần
nỗ lực thay đổi để thu hút công chúng hiện đại, cần có nhiều loại hình báo chí trong một cơ quan báo
chí và tăng cường yếu tố ĐPT trên báo mạng internet. TTĐPT là loại hình có vai trò quan trọng nhằm
tăng cường sức cạnh tranh - phát triển bền vững của cơ quan báo chí nói chung và báo chí địa phương
nói riêng.
Giả thuyết thứ ba: Để báo chí địa phương Việt Nam, có thể phát triển mạnh mẽ trong bối cảnh
TTĐPT, thì các cơ quan báo chí cần chú trọng: Xây dựng bàn "siêu biên tập"; đào tạo nhà báo đa kỹ
năng; tác phẩm báo chí được trình bày dưới dạng kết hợp chữ viết, hình ảnh, âm thanh, video, đồ hoạ,
blog, liên kết đến các trang web, audio trực tuyến; đẩy mạnh tương tác với công chúng. Tuy nhiên,
trên thực tế, hệ thống báo chí địa phương nước ta gặp rất nhiều khó khăn về nguồn vốn, nhân lực, khoa
học kỹ thuật, trình độ...
Giả thuyết thứ tư: Nếu tăng cường các kỹ năng của các nhà quản lý và hoạt động của phóng

Cách lấy mẫu ngẫu nhiên đơn giản như kiểu bốc thăm, những người được chọn vào mẫu hoàn
toàn không dựa vào sự thiên vị của ai. Với cách lấy mẫu này có ưu điểm là: Dễ hiểu, các kết quả thu
được trên mẫu có thể phản ánh các đặc trưng của tập hợp gốc. Nhưng nó cũng có một số nhược điểm
là: Thứ nhất, việc xác định khung lấy mẫu rất khó. Thứ hai, nếu mẫu được phân bố trong một vùng địa
lý rộng lớn đòi hỏi chi phí về thời gian và tài chính lớn. Thứ ba, các kết quả có độ chính xác thấp và
các sai số chuẩn lớn hơn so với cách lấy mẫu xác suất khác. Thứ tư, mẫu này có thể không có tính đại
diện, không phản ánh được cơ cấu trong tập hợp gốc.
- Phương pháp phỏng vấn: Để bổ sung cho phần thông tin định lượng, chúng tôi thực hiện
phỏng vấn sâu (phỏng vấn cá nhân) hai nhóm:
+ Thứ nhất: Phỏng vấn sâu 34 người bao gồm 6 nhà quản lý báo chí và 15 phóng viên ở 4 tỉnh,
thành phố được lựa chọn để hỏi sâu về thực trạng sự vận động, phát triển của cơ quan báo chí địa
phương trong xu thế TTĐPT.
+ Thứ hai: Phỏng vấn sâu 13 người dân sống 4 tỉnh, thành phố trên địa bàn thuộc diện khảo
sát để tìm những thông tin sâu mà phỏng vấn anket không thể giải quyết được như nội dung, hình thức
thông tin, những ưu điểm, tồn tại và mong muốn của họ trong việc tiếp nhận thông tin ở kênh báo chí
địa phương.
Với phương pháp phỏng vấn sâu, chúng tôi sử dụng phần mềm xử lý dữ liệu định tính Nvivo 8.0.
- Phương pháp quan sát: Tiến hành khi thực hiện phỏng vấn sâu và tiến hành các nghiên cứu.
Mục đích để xem xét hoạt động của các cơ quan báo chí địa phương, điều kiện vật chất được trang bị
các cơ quan báo chí liệu đã phù hợp với xu thế hiện đại; điều kiện tiếp nhận thông tin của công chúng;
các biểu hiện về nhận thức, thái độ, hành vi của công chúng và những người xây dựng các sản phẩm
báo chí liên quan đến vấn đề nghiên cứu. Kết quả quan sát sẽ là cơ sở để thực hiện nghiên cứu đề tài.
- Phương pháp phân tích: Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến sự vận động phát triển của hệ
thống báo chí ở 4 tỉnh, thành phố được khảo sát; luận án tập trung phân tích sâu sắc về sự tiếp nhận
của công chúng đối với báo in và các kênh PT-TH ở giai đoạn năm 2011-2015; phân tích vai trò của
các phương tiện KHKT mà cơ quan báo chí địa phương sở hữu, cách thức tổ chức hoạt động tại các cơ
quan báo chí. Những kết quả này sẽ là cơ sở khoa học cho việc đưa ra những luận điểm về sự vận
động và phát triển của báo chí địa phương trong xu thế TTĐPT.
- Ngoài ra luận án còn sử dụng một số phương pháp khác như: Phương pháp so sánh; Phương
pháp tổng hợp...

nói riêng trong bối cảnh TTĐPT chưa được quan tâm đúng mức vì nhiều lý do khác nhau. Việc tìm
hiểu yếu tố ĐPT trong các cơ quan báo chí chưa được thực hiện nhiều. Luận án này xác định xu thế
phát triển với những ưu điểm và hạn chế cụ thể của báo chí địa phương trong xu thế TTĐPT.
Môi trường truyền thông luôn vận động và thay đổi rất nhanh về nội dung, hình thức thông tin,
cách thức đưa tin, các chất liệu để tạo nên tác phẩm, các phương tiện KHKT phục vụ cho truyền
thông... Luận án này sẽ nghiên cứu một phần sự thay đổi đó. Đặc biệt các cơ quan báo chí địa phương
trước đây thường chỉ sản xuất tác phẩm cho một loại hình báo chí, nay cần lưu ý đến tính ĐPT là xây
dựng tác phẩm báo chí cho nhiều loại hình khác nhau. Công chúng sẽ tiếp nhận thông tin bằng nhiều
phương tiện khác nhau mà họ có sẵn.
Luận án là đề tài hết sức cần thiết để bổ sung cho các nguồn số liệu còn thiếu của các đề tài
nghiên cứu trước đây; là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho công tác giảng dạy báo chí trong nhà
trường; làm tài liệu tham khảo cho sinh viên báo chí; gợi mở hướng nghiên cứu để tiếp tục phát triển
và nâng cao chất lượng báo chí nói chung và báo chí địa phương nói riêng.
7.2. Giá trị thực tiễn
Luận án sẽ cung cấp cho các cơ quan báo chí địa phương nước ta có những cơ sở khoa học
đáng tin cậy để đánh giá đúng về hoạt động thực tế hiện nay, và là cơ sở để nâng cao chất lượng các


6
tác phẩm báo chí, từ đó tạo ra hướng đi mới cho cơ quan báo chí địa phương phát triển mạnh mẽ trong
bối cảnh TTĐPT.
Luận án góp phần làm sáng tỏ mối quan hệ giữa báo chí địa phương với xu thế TTĐPT. Để có
được sự phát triển tốt phù hợp với báo chí hiện đại, báo chí địa phương cần tìm hiểu và ứng dụng tính
ĐPT vào cơ quan báo chí của mình. Yếu tố ĐPT được sử dụng trong cơ quan báo chí có hiệu quả
không chỉ là vấn đề của riêng báo chí địa phương nước ta mà còn là của báo chí quốc gia và báo chí
thế giới. Đây là mối quan hệ mật thiết giữa báo chí và truyền thông hiện đại, nhưng không phải cơ
quan báo chí nào cũng nhận thức được.
Tìm hiểu xu thế phát triển của báo chí địa phương trong bối cảnh TTĐPT sẽ giúp cho các cơ
quan báo chí địa phương có cơ sở để sản xuất các sản phẩm báo chí hấp dẫn, thiết thực; cơ sở để nâng
cao các phương tiện KHKT hiện đại trong cơ quan báo chí và nâng cao chất lượng đội ngũ người làm



7
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ XU THẾ PHÁT TRIỂN
CỦA BÁO CHÍ ĐỊA PHƯƠNG VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH
TRUYỀN THÔNG ĐA PHƯƠNG TIỆN
1.1. Những khái niệm cơ bản liên quan đến vấn đề nghiên cứu
1.1.1. Báo chí
Báo, hay gọi đầy đủ là báo chí (xuất phát từ 2 từ "báo" tức thông báo và "chí" tức giấy), hay
còn có tên gọi cũ là tân văn, nói một cách khái quát là những xuất bản phẩm định kỳ, như nhật
báo hay tạp chí. Nhưng cũng để chỉ cả các loại hình truyền thông khác như đài phát thanh, đài truyền
hình. Định nghĩa này cũng áp dụng được cho một tạp chí liên tục xuất bản trên web (báo điện tử). [37]
Khi nhìn nhận xã hội như một hệ thống trong tổng thể đang vận hành, báo chí cũng cần được
tiếp cận từ quan điểm hệ thống; nhìn nhận báo chí như một tiểu hệ thống cấu thành hệ thống xã hội nói
chung; trong đó, báo chí là một bộ phận cấu thành và chịu sự chi phối của hệ thống lớn cũng như sự
tác động của các tiểu hệ thống (hoặc hệ thống con).
Báo chí, dựa trên những điều tra, tìm hiểu để làm sáng tỏ đời sống xã hội, văn hóa. Đây chính
là một bộ máy là công cụ của chính quyền để tìm hiểu thông tin, phổ biến và phân tích tin tức. Đây là
những cơ quan ngôn luận, cung cấp thông tin và ý kiến về mọi vấn đề. Chính vì thế, báo chí thường
được gọi là quyền lực thứ tư. Quyền lực này, nếu được nhân dân sử dụng đúng thì sẽ góp phần nói lên
sự thật, góp phần nói lên nguyện vọng của người dân, qua đó, cải tiến bộ máy xã hội. Báo chí hiện giờ
đã phát triển rất đa dạng: Báo in, phát thanh, truyền hình, báo mạng điện tử,... Báo chí là hiện tượng xã
hội đa nghĩa, phức tạp và có nhiều cách tiếp cận không giống nhau trong các xã hội có thể chế chính
trị khác nhau. [16].
Báo chí hiện đại có thể được hiểu là những ấn phẩm xuất bản định kỳ (hoặc không định kỳ
như báo mạng điện tử), được sản xuất với khối lượng lớn, phát hành rộng rãi đến đông đảo cư dân
(công chúng). Khái niệm báo chí theo nghĩa rộng được dùng để chỉ các sản phẩm phát hành thông quá
các loại hình báo in, phát thanh, truyền hình và báo mạng điện tử [38;5].
Vai trò của báo chí: Về chính trị; Về kinh tế; Về văn hóa - xã hội;

sống xã hội ở địa phương. Báo chí địa phương không chỉ là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân
dân, là cơ quan tuyên truyền, giải thích vận động nhân dân thực hiện đường lối, chính sách mà còn
định hướng chính trị, tư tưởng cho nhân dân trước các sự kiện, vấn đề trong tỉnh, thành, khu vực, trong
nước cũng như quốc tế.
Trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc, qua nhiều thập kỷ, báo chí địa phương đã có sự phát
triển từng bước vững mạnh, trở thành một bộ phận không thể tách rời của nền báo chí cách mạng Việt
Nam. So với các Đài, Báo Trung ương và của ngành, báo chí địa phương có lợi thế là nắm chắc hoàn
cảnh cụ thể, phong tục tập quán địa phương, đi sâu vào từng đối tượng riêng biệt, từ đó thông tin gần
gũi, góp phần tác động vào tư tưởng, tình cảm của người dân địa phương một cách trực tiếp. Mỗi địa
phương đều có những truyền thống và đặc điểm riêng về đời sống KT-XH, có sắc thái riêng trong tâm
lý của công chúng báo chí. Công chúng địa phương thích đọc báo, nghe đài địa phương trước hết vì họ
luôn luôn muốn biết được những thông tin của địa phương mình, những thông tin đã và đang diễn ra
xung quanh mình. Đó chính là lợi thế của hệ thống báo chí này.
1.1.3. Truyền thông
“Truyền thông ở bình diện tổng quát, được hiểu là quá trình liên tục trao đổi thông tin, tư
tưởng, tình cảm, chia sẻ kỹ năng và kinh nghiệm giữa hai hoặc nhiều người nhằm góp phần nâng cao
(thay đổi) nhận thức, mở rộng hiểu biết, tiến tới thay đổi thái độ và hành vi của công chúng – nhóm
đối tượng phù hợp với mục tiêu phát triển bền vững. Bản chất xã hội của truyền thông là tương tác và
chia sẻ, thực hiện những cuộc vận động xã hội trên cơ sở tương tác bình đẳng giữa chủ thể và khách
thể nhằm hướng tới mục tiêu chung vì lợi ích của cộng đồng”. [38, tr32].
Truyền thông là một khái niệm rộng phản ánh quá trình trao đổi, tương tác thông tin của con
người trong xã hội, là sợi dây liên kết xã hội, là động lực kích thích sự phát triển xã hội và là công cụ
can thiệp hữu hiệu nhất của các giai cấp, các tầng lớp khác nhau trong xã hội. Trong truyền thông có ít
nhất 2 tác nhân tương tác lẫn nhau, chia sẻ các quy tắc và các hiệu ứng chung. Ở dạng đơn giản, thông
tin được truyền từ người gửi đến người nhận. Ở dạng phức tạp hơn, các thông tin trao đổi, liên kết
người gửi và người nhận. Phát triển truyền thông là phát triển các quá trình tạo khả năng để một người
hiểu những gì người khác truyền đạt, nắm bắt được ý nghĩa của thông tin.
Truyền thông là một quá trình liên tục trao đổi, tương tác thông tin, tư tưởng tình cảm, kiến
thức và kinh nghiệm với nhau về các vấn đề của đời sống cá nhân, xã hội, từ đó tăng sự hiểu biết, hình
thành hoặc thay đổi nhận thức, thái độ, hành vi theo hướng có lợi cho sự phát triển bền vững của cộng

liên quan đến chủ thể truyền tải thông tin, xem chủ thể là một khâu, một mắt xích quan trọng trong chu
trình truyền thông. Đây là yếu tố khởi xướng cho việc tạo lập một chu trình truyền thông. Do vậy, luận
án vận dụng lý thuyết này để phân tích sự vận động phát triển của chủ thể truyền thông - các cơ quan
báo chí địa phương, về xu thế phát triển, cách thức, mức độ, thông điệp và hiệu quả tiếp nhận thông
điệp của công chúng trong xu thế TTĐPT.
1.1.4. Truyền thông đa phương tiện
Hiểu theo nghĩa rộng thì truyền thông ĐPT là phương thức tổ chức một đám mây gồm công
nghệ, kỹ năng và quá trình xử lý thông tin - những thứ đang thay đổi nhanh đến nỗi không thể tìm ra
được định nghĩa đầy đủ. Truyền thông ĐPT theo cách hiểu của chúng tôi là một khái niệm được phát
triển trên nền tảng công nghệ số và là một khái niệm rất rộng, được dùng để định nghĩa tất cả những gì
liên quan đến internet. Nó là một công nghệ giao tiếp cho phép nâng cao tính tương tác của truyền
thông và khả năng tham gia của công chúng vào hệ thống truyền thông.
Ở một bình diện khác, truyền thông đa phương tiện còn được hiểu đó là những vấn đề liên
quan đến kỹ thuật biểu đạt và truyền tải thông tin. Những yếu tố kỹ thuật truyền thông hiện đại
có vai trò quan trọng đối với việc tích hợp, lưu trữ, xử lý, truyền đạt và tương tác thông tin nhiều
chiều. Việc mã hoá thông tin bằng văn tự, hình ảnh tĩnh, âm thanh và hình ảnh động và các
chương trình tương tác qua bộ vi xử lý và truyền tải trên siêu lộ thông tin internet đã tạo ra thế
mạnh nổi trội của truyền thông đa phương tiện.
“Multimedia được hiểu là đa phương tiện, đa truyền thông hay TTĐPT. Multimedia cho phép
kết hợp các loại hình truyền thông trong việc chuyển tải thông điệp, nhằm gây chú ý, hấp dẫn và
thuyết phục công chúng. Thông điệp, sản phẩm multimedia có khả năng tác động vào giác quan con
người, không chỉ tăng độ hấp dẫn mà quan trọng là tính khách quan, chân thực, sinh động, độ tin cậy
và phương thức tiếp nhận thông tin [40; tr.167]


10
Truyền thông ĐPT có những điểm khác biệt với các phương tiện truyền thông truyền thống
như các chương trình truyền hình, phim truyện, tạp chí, sách, hoặc các ấn phẩm trên giấy - vì cách
thức tiếp nhận thụ động và những ấn phẩm này chỉ có trở thành truyền thông ĐPT khi nó chứa đựng
các thiết bị công nghệ cung cấp khả năng tương tác số.

đều cần được sắp xếp, tổ chức lại theo hướng tinh gọn hơn, chất lượng cao hơn cả về bộ máy tổ chức,
về nội dung thông tin và kể cả về thiết bị, về hệ thống kỹ thuật truyền dẫn, phát sóng.
- Tăng cường công tác lãnh đạo, quản lý đối với báo chí, truyền thông theo phương châm phát
triển đi đôi với quản lý tốt. Những người làm báo phải là người chiến sỹ xung kích trên mặt trận đấu
tranh tư tưởng, văn hóa của đất nước.
- Cơ quan quản lý Nhà nước cần phải thường xuyên kiểm tra, giám sát các cơ quan báo chí
thực hiện Luật báo chí. Công tác lãnh đạo, quản lý tại cơ quan báo chí cần chú trọng việc đấu tranh
chống hiện tượng lợi dụng báo chí để thực hiện ý đồ cá nhân; chủ động xử lý nghiêm khắc các sai
phạm trong hoạt động báo chí. Đồng thời kịp thời ban hành những văn bản dưới luật và một số chế độ
chính sách phù hợp với tình hình mới để tạo động lực thúc đẩy nâng cao chất lượng báo chí.


11
- Nâng cao ý thức trách nhiệm và vai trò của người làm báo và của mỗi cơ quan báo chí. Nhà
báo phải hoạt động trong khuôn khổ Luật báo chí; chủ động và tích cực ngăn ngừa, khắc phục mặt tiêu
cực của khuynh hướng thương mại hóa trong hoạt động báo chí, truyền thông; phải không ngừng nâng
cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, đạo đức nghề nghiệp; Nâng cao tính tư tưởng, tính chân thật,
tính chiến đấu của các sản phẩm báo chí, hướng nội dung thông tin vào nhiệm vụ trung tâm là phục vụ
sự nghiệp bảo vệ độc lập dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội.
- Từ những tác động hai mặt của bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập đối với báo chí, truyền
thông Việt Nam, Đảng ta khẳng định vị trí, vai trò vô cùng quan trọng của báo chí, truyền thông trong
công cuộc xây dựng đất nước và chỉ rõ hoạt động này phải đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý
của Nhà nước và xác định rõ trách nhiệm của các cơ quan báo chí trong việc thực hiện nhiệm vụ của
mình.
Những định hướng của Đảng và Nhà nước Việt Nam đối với hoạt động báo chí, truyền thông
trong bối cảnh hiện nay sẽ điều chỉnh hoạt động của hệ thống này theo hướng ngày càng phát triển, vừa
tích cực và chủ động hội nhập với thế giới nhưng vẫn giữ vững bản sắc cách mạng và truyền thống văn
hóa Việt Nam; ngày càng nâng cao năng lực phục vụ nhân dân, phục vụ đất nước trong sự nghiệp đổi
mới.
Trong bối cảnh TTĐPT, báo chí địa phương cần phát triển theo những hướng chủ đạo sau:

điệu phản tuyên truyền, gây chia rẽ đoàn kết dân tộc, tôn giáo, góp phần xây dựng và củng cố khối đại
đoàn kết toàn dân.
1.3. Thực tiễn truyền thông đa phương tiện trên thế giới và ở Việt Nam
1.3.1. Truyền thông đa phương tiện trên thế giới
Truyền thông đa phương tiện là một hiện tượng mang tính toàn cầu, là điểm đến của cơ quan
báo chí của nhiều nước. Xu hướng TTĐPT là cần thiết để thích ứng với thói quen tiếp nhận thông tin
của công chúng hiện đại. Nó cũng giống như các sản phẩm báo chí thay đổi về khuôn khổ, màu sắc,
hay các đài phát thanh và truyền hình thường xây dựng chương trình mới hoặc thay đổi Fomat các
chương trình để thu hút công chúng. Công chúng hiện nay đang sử dụng nhiều phương tiện mới để
tiếp nhận thông tin như máy tính và điện thoại thông minh, thay vì chỉ mua báo in và xem truyền hình
như trước đây. Do đó các cơ quan truyền thông cần có những biện pháp thích ứng để duy trì và thu hút
thêm công chúng.
Một trong những biểu hiện của xu hướng TTĐPT trên thế giới là quá trình tập trung sở hữu
TTĐC qua việc các hãng truyền thông liên kết, sáp nhập hoặc mua cổ phần của nhau, đó là sự sáp
nhập vào những năn 2007 giữa Google và Double Click, Yahoo và Right Media; một số tập đoàn
truyền thông khác như Thomson Corp (Canada) và Reuter Group PLC (Anh); Timer Warner và
American Online vào những năm 2008. Một số các trường hợp tòa soạn đa phương tiện khác được
phát triển bởi một số tờ như The Daily Telegrap (Anh) hay Osterreich vào năm 2006… Sự liên kết đó
là sự minh họa sinh động cho việc kết hợp giữa các PTTT cũ và mới: báo mạng và báo giấy.
1.3.2. Truyền thông đa phương tiện ở Việt Nam
Vào những năm đầu của thế kỷ XXI, Việt Nam cho ra đời hai tờ báo điện tử lớn là Tin nhanh
Việt Nam () và Việt Nam Net (). Từ đây, công chúng Việt
nam quen dần với thuật ngữ báo mạng điện tử, báo chí ĐPT, TTĐPT. Sự tăng trưởng của Internet tại
Việt Nam đã cho phép báo điện tử mở rộng dần với việc đăng tải các tệp âm thanh, hình ảnh động, và
dần chiếm ưu thế so với báo in. Thừa nhận TTĐPT là một xu thế khách quan, báo chí Việt Nam chủ
động đón nhận và song song với việc phát triển các loại hình báo chí truyền thống, sự phát triển, tích
hợp, hội tụ về CNTT, truyền thông đang thúc đẩy sự ra đời của những loại hình và sản phẩm truyền
thông mới. Các cơ quan báo in đang đẩy mạnh kênh thông tin điện tử của mình để áp dụng CNTT trong
quy trình sản xuất, quản lý nội dung. Số người dùng thiết bị công nghệ mới để tìm kiếm thông tin tăng
mạnh hằng năm nhất là các đối tượng trong độ tuổi lao động.

Báo chí địa phương cần tích cực thông tin, tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng,
chính sách, pháp luật của Nhà nước; phản ánh tâm tư, nguyện vọng chính đáng của các tầng lớp nhân
dân; tuyên truyền bảo vệ môi trường... thông tin cảnh báo, phòng chống lũ lụt thiên tai; phát hiện, cổ
vũ những nhân tố mới, điển hình tiên tiến, những thành tựu phát triển đất nước và hội nhập quốc tế;
tham gia tích cực vào cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, quan liêu và các tệ nạn xã
hội; đấu tranh chống âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch trên lĩnh vực lý
luận, tư tưởng, văn hóa; Báo chí cũng góp phần quan trọng trong tuyên truyền đấu tranh bảo vệ chủ
quyền biên giới, lãnh thổ, bảo vệ các vùng biển đảo thiêng liêng của tổ quốc; góp phần quan trọng vào
quá trình dân chủ hóa đời sống xã hội, củng cố lòng tin của nhân dân đối với Đảng và chế độ, tạo sự
đồng thuận trong xã hội.
1.4.2. Triển khai mô hình tòa soạn hội tụ
Việc triển khai mô hình tòa soạn hội tụ ở các cơ quan báo chí địa phương nước ta hiện nay
được thể hiện rõ nhất đó là nội dung báo in được xuất bản dưới hình thức điện tử, phát hành qua môi
trường mạng để hỗ trợ cho phát hành báo in. Các Đài PT-TH chuyển tải các chương trình PT-TH lên
mạng Internet. Như vậy, cùng một nội dung thông tin nhưng công chúng dễ dàng tiếp nhận bằng các
phương thức khác nhau như đọc, nghe, xem. Trên thực tế hiện nay phần lớn các cơ quan báo chí đã
xuất bản song song 2 hình thức đó là hình thức báo in hoặc PT-TH truyền thống và hình thức điện tử.
Để thích ứng với TTĐPT, các tòa soạn buộc phải thay đổi không gian nơi làm việc, tăng hiệu
quả công việc trong việc trao đổi, xử lý thông tin. Việc quản lý chất lượng tập trung sẽ đảm bảo được
những thông tin nhất quán trên mọi loại hình và kênh thông tin của các phương tiện truyền thông, qua đó
sẽ củng cố thêm thương hiệu của cơ quan báo chí. Áp dụng chung một kế hoạch thống nhất sẽ đảm bảo
nguồn cung cấp ổn định thông tin độc quyền về những vấn đề đang được công chúng quan tâm nhất.
Đây là hướng đi của báo chí hiện đại trên thế giới và cả Việt Nam.
1.4.3. Đề cao công chúng tiếp nhận thông tin
Đối với nhóm công chúng địa phương hiện nay cần có sự quan tâm về nhu cầu và điều kiện
tiếp nhận thông tin một cách cụ thể. Đặc biệt là trong xu hướng truyền thông hiện nay, Internet đã phủ
sóng khắp mọi nơi ở nước ta, người dân có thể lựa chọn các hình thức, kênh khác nhau để tiếp nhận
thông tin.
Các cơ quan báo chí nói chung và cơ quan báo địa phương không chỉ đáp ứng nhu cầu thông
tin đơn thuần mà còn cần chú trọng đến hình thức chuyển tải thông tin mang tính hiện đại như kết hợp

ra phạm vi cả nước và thế giới.
Thứ ba, vận động theo xu thế truyền thông đa phương tiện, lấy báo điện tử là trung tâm thể hiện
hướng đi đúng với mục đích vừa cung cấp thông tin nhanh đến độc giả, vừa khẳng định sự bắt nhập kịp
thời của của báo chí địa phương trước sự vận động mạnh mẽ của báo chí nói chung và loại hình mạng xã
hội trong thời đại bùng nổ thông tin. Đây cũng chính là một trong những giải pháp để hệ thống báo chí
địa phương duy trì tốt hơn nữa chức năng, nhiệm vụ trước đòi hỏi của yêu cầu mới.
Việc tập trung cho báo điện tử đồng nghĩa với việc coi đây là đầu mối phân bổ, lan tỏa thông
tin cho các loại hình phía sau (báo in, phát thanh, truyền hình…). Bởi, trên thực tế, khi Internet phát
triển mạnh như hiện nay, cùng với yếu tố co hẹp thời gian của mỗi người trong một ngày dành cho
việc đọc báo thì báo mạng điện tử luôn là ưu tiên số một. Song, nếu thông tin trên báo mạng được xử
lý như một sự “tiếp dẫn” phía sau cho các loại hình báo chí khác thì sẽ rất hiệu quả.
Thứ tư, thực hiện tốt mô hình tòa soạn đa phương tiện cũng chính là sự khẳng định uy tín, vị
thế của báo chí địa phương đối với Đảng bộ, chính quyền, nhân dân địa phương sở tại, cũng như đối
với các cơ quan báo chí cùng hệ thống. Đây còn là cơ hội lớn để toàn bộ tòa soạn từ cấp lãnh đạo đến
các phòng, các phóng viên, nhân viên kỹ thuật được tiếp cận với công nghệ làm báo hiện đại, tiên tiến;
đồng thời, bắt buộc mỗi cá nhân phải không ngừng học hỏi, trau dồi về kỹ năng, nghiệp vụ để đáp ứng
yêu cầu công việc.


15
Thứ năm, vận động theo xu thế truyền thông đa phương tiện là cơ hội để đổi mới tư duy về
báo chí của lãnh đạo các địa phương trước sự thay đổi mạnh mẽ về khoa học kỹ thuật có tác động rất
lớn tới hoạt động của các cơ quan báo chí. Đây cũng là điều kiện thuận lợi không chỉ rút ngắn khoảng
cách chênh lệch giữa các cơ quan báo chí trung ương và địa phương mà còn tinh giản được tối đa số
lượng phóng viên vốn đã là gánh nặng của các cơ quan báo chí địa phương hiện nay

2.2.2. Những thách thức
Thứ nhất, báo chí địa phương mở rộng theo hướng truyền thông đa phương tiện mà không có
chiến lược khai thác sẽ dẫn tới việc lãng phí trong đầu tư. Nhất là các khoản cho nội dung thông tin
liên quan đến hình ảnh và âm thanh đòi hỏi đầu tư rất lớn về vật chất, kỹ thuật và nhân lực. Do nguồn

Chương 3
THỰC TRẠNG VÀ XU THẾ PHÁT TRIỂN CỦA BÁO CHÍ ĐỊA PHƯƠNG
VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH TRUYỀN THÔNG ĐA PHƯƠNG TIỆN
3.1. Kết quả khảo sát xu thế phát triển của báo chí địa phương trong bối cảnh truyền
thông đa phương tiện
3.1.1. Về nội dung thông tin
3.1.1.1. Báo chí địa phương là công cụ tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính
sách, pháp luật của Nhà nước

Biểu đồ 3.1. Tỷ lệ ý kiến về mục đích tiếp cận thông tin trên báo địa phương (%)
Nguồn: Khảo sát của tác giả năm 2016
Trong kết quả điều tra xã hội học (biểu đồ 3.1), mục đích người dân tiếp nhận thông tin trên
báo chí địa phương có tỷ lệ cao nhất là để hiểu biết về đường lối chủ trương của Đảng và chính sách,
pháp luật của Nhà nước chiếm 38.4%.
Điều này cho thấy, các cơ quan báo chí địa phương luôn bám sát quan điểm, đường lối
chính trị tư tưởng của Đảng, định hướng tuyên truyền của Đảng bộ, chính quyền địa phương, thực
hiện đúng tôn chỉ, mục đích, chức năng vừa là cơ quan ngôn luận của Đảng, Nhà nước, các tổ chức
chính trị - xã hội, các đoàn thể quần chúng, vừa là diễn đàn của nhân dân địa phương và đã tạo được
niềm tin trong dân chúng.
Bên cạnh đó, báo chí địa phương đã góp phần tích cực giữ vững ổn định chính trị, tăng cường
an ninh, quốc phòng, thúc đẩy sự phát triển KT-XH của đất nước, thực hiện dân chủ hóa đời sống xã
hội, chất lượng, nội dung thông tin, hình thức thể hiện của các chương trình tự sản xuất của các cơ
quan báo chí địa phương ngày càng được nâng cao.
Hoạt động báo chí địa phương ít sai sót về chính trị - tư tưởng, gây ảnh hưởng tiêu cực trong đời sống xã
hội, không bị chi phối bởi khuynh hướng “thương mại hóa”, tự giác chấp hành sự lãnh đạo của Đảng, giữ vững vị
thế chủ đạo của hệ thống thông tin - tuyên truyền tin cậy của Đảng trong đời sống chính trị - xã hội
3.1.1.2. Báo chí địa phương phục vụ cho sự nghiệp xây dựng, phát triển của địa phương
Các hoạt động báo chí truyển tải đầy đủ, kịp thời, chính xác chủ trương của Đảng, chính sách,
pháp luật Nhà nước tới nhân dân các dân tộc; phản ánh, phát hiện và cổ vũ các nhân tố mới, gương
điển hình tiên tiến, đồng thời đề cao tính phản biện xã hội, giúp Đảng bộ và chính quyền các cấp kịp

Nguồn: Khảo sát của tác giả năm 2016
Báo chí địa phương là phương tiện chuyển tải thông tin thiết thực đến với người dân được
đánh giá đạt mức tốt chiếm 27%; mức khá chiếm 68%. Nếu so sánh với các tiêu chí khác, mức khá của
nội dung này chiếm tỉ lệ cao nhất; mức tốt chiếm vị trí thứ 3, tuy nhiên chỉ sau tiêu chí chiếm vị trí thứ
2 là báo chí địa phương phục vụ sự nghiệp xây dựng và phát triển của địa phương chỉ 4%. Điều này
cho thấy, báo chí địa phương ở nước ta hiện nay khá thành công trong việc chuyển tải thông tin thiết
thực đến với người dân địa phương.
3.1.2. Về yếu tố chuyên nghiệp hoá và hiện đại hoá
Báo chí địa phương đang ngày càng hoà nhập tốt với thế giới. Điều này thể hiện rõ ràng nhất ở
những sự kiện quốc tế, khi các đài PT-TH địa phương tham gia đưa tin, tác nghiệp cùng các đồng
nghiệp thế giới. Những sự kiện như Hội nghị APEC (Diễn đàn hợp tác Châu Á-Thái Bình Dương),
ASEM (Diễn đàn hợp tác Á-Âu), các cuộc họp quốc tế cấp cao do Ngân hàng Thế giới (World Bank)
tổ chức v.v... đều có sự tham gia rất nhanh nhạy của đội ngũ làm báo ở các địa phương.
Mặc dù điều kiện về trang thiết bị của báo chí địa phương nước ta chưa được đầu tư nhiều như
báo chí trung ương các nước có nền báo chí phát triển mạnh hơn, nhưng khả năng thích nghi của
những người làm báo là khá tốt. Kể cả khi không được cơ quan trang bị đủ các thiết bị cần thiết, họ
vẫn có thể tận dụng các thiết bị cá nhân của mình (như điện thoại di động, máy tính bảng...) để làm
việc. Khi không có đường mạng Internet riêng, nhiều phóng viên sử dụng 3G để vào mạng.
Một số phóng viên báo chí địa phương giờ đây có thể đứng tại hiện trường và trực tiếp phỏng
vấn một vị quan chức nước ngoài bằng vốn ngoại ngữ của mình; có thể tự dịch các tài liệu trong hội
nghị để lọc thông tin và gửi về đài. Họ còn có thể làm tin, tự biên tập nội dung và hình ảnh, tự thu
thanh lời bình... ngay tại hiện trường để sau đó gửi tác phẩm hoàn chỉnh về cho đài phát sóng.
Tính chuyên nghiệp còn thể hiện ở nhiều vị trí công việc khác nhau trong các loại hình báo
nói, báo hình, báo điện tử. Các thiết bị, máy móc hiện đại được trang bị đều yêu cầu phải được sử
dụng, bảo quản ở một trình độ cao hơn. Do đó, những kỹ thuật viên, người quay phim, bộ phận âm
thanh, ánh sáng... đều phải tự nâng cao trình độ, kỹ năng của mình để đáp ứng đòi hỏi của tình hình
mới. Các phóng viên, biên tập, kỹ thuật viên đều được đào tạo thường xuyên để có trình độ tiếng Anh
ở mức cơ bản, để có thể đọc các hướng dẫn, tài liệu tham khảo bằng tiếng Anh. Ở các cơ quan báo chí
địa phương hiện nay, chuyện đưa cán bộ của mình đi tập huấn, tham gia các khoá học khác nhau ở
trong và ngoài nước để bồi dưỡng, nâng cao nghiệp vụ đã thành phổ biến. Hay các cơ quan báo chí

4.1.2. Mâu thuẫn về chất lượng thông tin chưa đáp ứng nhu cầu người dân địa phương trong
bối cảnh có nhiều nguồn thông tin với các phương tiện khác nhau để lựa chọn, tiếp nhận
4.1.3. Mâu thuẫn giữa chất lượng nguồn nhân lực ở địa phương với sự phát triển mạnh mẽ
của các phương tiện khoa học kỹ thuật, sự đòi hỏi vai trò của phóng viên đa chức năng không chỉ
viết tác phẩm cho 1 loại hình, mà còn biết sử dụng các phương tiện khoa học kỹ thuật hiện đại để tạo
nên tác phẩm cho nhiều loại hình báo chí.
4.1.4. Mâu thuẫn giữa tư tưởng bảo thủ, lạc hậu của lãnh đạo một số địa phương với sự thay
đổi nhanh chóng của môi trường truyền thông để đáp ứng nhu cầu công chúng
4.1.5. Mâu thuẫn giữa phương thức chuyển tải thông tin theo hướng truyền thống ở địa
phương với xu hướng phát triển của báo chí hiện đại theo hướng đa phương tiện
4.2. Những khuyến nghị khoa học để báo chí địa phương phát triển trong bối cảnh
truyền thông đa phương tiện

4.2.1. Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với báo chí và nâng cao chất lượng công tác
quản lý Nhà nước đối với báo chí
Sự lãnh đạo của Đảng đối với báo chí trước hết thể hiện ở việc đề ra chủ trương, đường lối
phát triển báo chí. Đường lối đó xác định báo chí là tiếng nói của Đảng, của Nhà nước, của các tổ chức
chính trị - xã hội và là diễn đàn của nhân dân, không có báo chí tư nhân; Báo chí đặt dưới sự lãnh đạo
của Đảng và hoạt động trong khuôn khổ pháp luật. Báo chí là phương tiện thông tin, giáo dục và chỉ
đạo. Sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước phải được đảm bảo và tạo điều kiện thuận lợi cho
báo chí thông tin kịp thời. Báo chí không ngừng phát triển, nhưng phát triển phải đi đôi với quản lý
tốt.
Đường lối đúng đắn là yếu tố có tính quyết định đảm bảo cho sự phát triển đúng hướng của
báo chí, nhưng chỉ riêng mặt này chưa đủ. Đường lối chủ trương dù có chi tiết đến mấy cũng không
bao hàm hết tính đa dạng, phong phú, luôn luôn biến đổi của thực tiễn. Do đó, theo sát tình hình của
thực tiễn, chỉ đạo kịp thời, nhạy bén là vấn đề liên quan trực tiếp đến thắng lợi hay thất bại của một vụ
việc.
Đảng ta, ngoài đường lối chung, còn thường xuyên theo dõi sự diễn biến của tình hình hoạt
động báo chí, điều chỉnh, bổ sung chủ trương đường lối; mặt khác, giao cho cơ quan tham mưu của
Đảng (Ban Tuyên giáo Trung ương) và cơ quan quản lý Nhà nước (hiện nay là Bộ Thông tin và

đạo các cơ quan báo chí cần phải tự nâng cao trình độ quản lý để theo kịp với sự phát triển của KHKT
và nhanh chóng thay đổi tư duy quản lý báo chí trong xu thế mới.
4.2.3. Đầu tư cơ sở hạ tầng hiện đại theo hướng đa phương tiện và đào tạo nguồn nhân lực
Một trong những đòi hỏi quan trọng với tòa soạn tích hợp đa phương tiện đó chính là đầu tư
hạ tầng. Đây được coi là yếu tố then chốt. Các tòa soạn cần có không gian rộng để tổ chức văn phòng
theo mô hình hội tụ; phải được trang bị các phương tiện kỹ thuật hiện đại cho các phóng viên (thiết bị
di động, truyền phát các gói tin, các thiết bị phục vụ tác nghiệp hiện trường như máy tính, máy
quay…). Tại trung tâm xử lý thông tin đòi hỏi phải có hệ thống quản lý nội dung dựa trên nền tảng của
website, đảm bảo tin bài có thể được khai thác bằng tất cả các thiết bị có thể và được truyền tải đến
nhiều loại hình báo chí. Trong khi đó, cơ sở vật chất kỹ thuật của các cơ quan báo chí, đặc biệt là đối
với đài PT-TH của nhiều địa phương xuống cấp và lạc hậu.
Trước yêu cầu đó, chính quyền các địa phương cần quan tâm, tăng cường đầu tư cơ sở vật
chất, hạ tầng kỹ thuật theo hướng xây dựng tòa soạn hội tụ phù hợp với xu thế truyền được thông tin
đa phương tiện. Việc đảm bảo các phương tiện vật chất, kỹ thuật truyền thông hiện đại là rất cần thiết
để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của báo chí địa phương trong giai đoạn hiện nay. Đây
cũng là một thách thức rất lớn đối với các cơ quan báo chí ở địa phương bởi lẽ nếu không có đủ nguồn
lực về cơ sở vật chất, đầu tư cho thiết bị và con người sẽ không theo kịp sự phát triển của xu thế mới.

4.2.4. Thu hút công chúng địa phương
Muốn thu hút công chúng, các báo địa phương cần tăng cường giành thế chủ động thông tin
ngay tại địa phương mình, đảm bảo cập nhật kịp thời thông tin, sớm định hướng dư luận. Muốn vậy,
các báo cần chú ý cách đổi mới thông tin, tiếp cận thông tin theo nhiều góc nhìn khác nhau, không
được bỏ sót những thông tin quan trọng. Muốn đổi mới thông tin cần đổi mới cách viết, viết ngắn gọn,
đầy đủ thông tin, tránh lối viết dài dòng, sao chép báo cáo, kể lể thành tích. Cần có những bài viết
phân tích lý giải có sức thuyết phục các sự kiện, những vấn đề nhạy cảm phát sinh trong đời sống xã
hội địa phương mà dư luận đang quan tâm. Hình thức các tờ báo in, các chương trình PT- TH cũng cần
được cải tiến để phù hợp với nội dung. Với báo điện tử, cùng với những vấn đề của địa phương, nên


21

cách chuyên nghiệp, các tờ báo cũng không thể vội vàng mà đốt cháy giai đoạn, cần phải thực hiện
từng bước, có lộ trình và kế hoạch cụ thể. Mỗi tờ báo sẽ lựa chọn mô hình phù hợp với điều kiện và sự
phát triển của cơ quan mình. Trong đó cần cân nhắc mặt lợi - mặt hại của mô hình đó. Tuy nhiên,
trong dòng chảy của truyền thông thế giới, không có mô hình nào là đứng yên. Vì thế, các tòa soạn cần
thường xuyên có điều chỉnh cho phù hợp để có một tòa soạn hoạt động hiệu quả nhất.
Xây dựng tòa soạn hội tụ cũng là cách tận dụng các công cụ mạng xã hội để nghiên cứu, thu
thập tin tức, sản xuất và phổ biến tin tức. Từ đó, báo in, phát thanh, truyền hình, báo điện tử hay báo
chí trên các thiết bị di động có sự tương hỗ quảng bá lẫn nhau…
Về tổ chức, cần có sự hợp nhất giữa các phòng, ban chuyên môn trong tòa soạn, các phóng
viên, biên tập viên cũng như lãnh đạo cùng làm việc trong một trung tâm sản xuất và phân phối tin tức
đa phương. Tức là tổ chức một đầu mối triển khai kế hoạch phát triển nội dung. Cơ quan báo cần đặt
mục tiêu giản lược quá trình thu thập thông tin mà vẫn đạt hiệu quả, đáp ứng nhu cầu thông tin nhanh;
tiết kiệm nguồn lực, tránh sự trùng lặp; tin tức rõ ràng và nhất quán trên tất cả các thiết bị và loại hình
báo chí của báo; mở rộng khả năng tương tác với khán, thính giả và độc giả…