Header Page 1 of 120.
Đánh giá hiệu quả việc thực hiện chính sách bồi
thƣờng hỗ trợ và tái định cƣ tại một số dự án
trên địa bàn huyện Thanh Oai, TP Hà Nội
Nguyễn Tiến Ngọc Tú
Trƣờng Đại học Khoa học Tự nhiên
Luận văn ThS chuyên ngành: Địa chính; Mã số: 60 44 80
Ngƣời hƣớng dẫn: PGS. TS Trần Anh Tuấn
Năm bảo vệ: 2012
Abstract: Nghiên cứu cơ chế chính sách liên quan đến công tác bồi thƣờng giải phóng
mặt bằng để thực hiện dự án đầu tƣ; Nghiên cứu hiệu quả của việc thực hiện chính sách
bồi thƣờng, hỗ trợ giải phóng mặt bằng và tái định cƣ khi thực hiện dự án đầu tƣ tại một
số dự án trên địa bàn huyện Thanh Oai, TP Hà Nội. Điều tra, tìm hiểu việc áp dụng các
chính sách bồi thƣờng và hỗ trợ giải phóng mặt bằng và tái định cƣ khi thực hiện dự án
đầu tƣ trên địa bàn huyện Thanh Oai nói riêng, các huyện ngoại thành Hà Nội nói riêng.
Phân tích, đánh giá thực trạng công tác bồi thƣờng, hỗ trợ giải phóng mặt bằng khi nhà
nƣớc thu hồi đất để, thực hiện dự án đầu tƣ làm rõ một số nguyên nhân, những khó khăn
vƣớng mắc trong quá trình thực hiện việc thực hiện việc giải phóng mặt bằng trên địa bàn
huyện Thanh Oai. Đƣa ra giải pháp, kiến nghị đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả chính
sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ trên địa bàn huyện Thanh Oai nói riêng và các
huyện ngoại thành Hà Nội nói chung.
Keywords: Địa chính; Hỗ trợ bồi thƣờng; Tái định cƣ
Content
1.1.Tính cấp thiết của đề tài:
Đất đai làm mặt bằng xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng, xây dựng các công trình
sản xuất kinh doanh, xây dựng đô thị và các khu dân cƣ.... Để có mặt bằng xây dựng các dự án,
Nhà nƣớc cần thu hồi đất của nhân dân và thực hiện việc bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ cho các
hộ dân có đất bị thu hồi.
Thực tế công tác bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ vẫn còn nhiều vƣớng mắc và tồn tại gây
CHƢƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ BỒI THƢỜNG,
HỖ TRỢ VÀ TÁI ĐỊNH CƢ
*) Bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ trong điều kiện của Việt Nam
- Việc thực hiện chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ trƣớc Luật đất đai năm
1993;
- Việc thực hiện chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ từ Luật đất đai năm 1993
đến Luật đất đai năm 2003;
- Việc thực hiện chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ theo Luật đất đai 2003;
*) Chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ của một số nƣớc, tổ chức quốc tế và kinh
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 2 of 120.
Header Page 3 of 120.
nghiệm cho Việt Nam:
- Chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ của Ngân hàng thế giới (WB;)
- Chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ của Ngân hàng phát triển châu Á (ADB)
- Chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ tại Trung Quốc;
- Chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ tại Thái Lan;
- Kinh nghiệm cho Việt Nam;
CHƢƠNG 2. ĐẶC ĐIỂM ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ KINH TẾ - XÃ HỘI HUYỆN
THANH OAI
3.1.Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện Thanh Oai
3.1.1. Điều kiện tự nhiên:
a) Vị trí địa lý
Thanh Oai là một huyện đồng bằng nằm ở phía Tây Nam của thành phố Hà Nội, có vị trí
địa lý liền kề với thành phố Hà Đông, với trung tâm kinh tế - chính trị là thị trấn Kim Bài cách
thành phố Hà Đông khoảng 14km, cách trung tâm thành phố Hà Nội 20 km về phía Bắc. Toàn
huyện có 20 xã và 1 thị trấn, có tổng diện tích tự nhiên của huyện tính đến tháng 12/2012 là
trợ, tái định cƣ trên địa bàn thành phố. Thực hiện Luật đất đai năm 2003 và Nghị định
84/2007/NĐ-CP ngày 25 tháng 5 năm 2007 của Chính phủ, UBND thành phố Hà Nội đã có
Quyết định số 18/2008/QĐ-UBND ngày 29 tháng 9 nă m 2009 ban hành quy định về bồi
thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ khi nhà nƣớc thu hồi đất trên địa bàn thành phố Hà Nội;
Thực hiện Luật đất đai năm 2003 và Nghị định số 69/2009/NĐ-CP ngày 13 tháng 8 năm
2009 của Chính phủ, UBND thành phố Hà Nội đã có Quyết định số 108/2009/QĐ-UBND ngày
29 tháng 9 nă m 2009 ban hành quy định về bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ khi nhà nƣớc thu
hồi đất trên địa bàn thành phố Hà Nội;
Tính từ năm 2008 đến hết năm 2011 UBND thành phố đã quyết định thu hồi 2.948,50 ha
đất cho các mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, phát triển kinh tế,
đã ra quyết định thu hồi 21 dự án chậm triển khai dự án với diện tích là 97,5 ha.
Quá trình tổ chức thực hiện bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ khi nhà nƣớc thu hồi đất
trên địa bàn thành phố để GPMB sử dụng cho các mục đích: xây dựng khu công nghiệp, khu đô
thị, đƣờng giao thông, các dự án và các công trình đảm bảo đúng theo quy trình của Luật đất đai
2003 và các văn bản hƣớng dẫn thi hành Luật. Vì vậy, từ năm 2008 đến năm 2011, do những
chính sách đúng đắn về bồi thƣờng, hỗ trợ cho ngƣời có đất bị thu hồi đã động viên đƣợc các hộ
có đất bị thu hồi để GPMB xây dựng các công trình giao thông, khu công nghiệp, khu thƣơng
mại ...góp phần phát triển kinh tế-xã hội trên địa bàn, chuyển dịch kinh tế, thu ngân sách tỉnh
tăng cao, kinh tế tăng trƣởng, đời sống nhân dân ngày càng đƣợc cải thiện tốt hơn.
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 4 of 120.
Header Page 5 of 120.
CHƢƠNG 3: ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO
HIỆU QUẢ CỦA CÔNG TÁC BỒI THƢỜNG HỖ TRỢ VÀ TÁI ĐỊNH CƢ TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN THANH OAI
4.1.Thực trạng về công tác bồi thƣờng,hỗ trợ và tái định cƣ trên địa bàn huyện Thanh Oai,
TP. Hà Nội
tổng chiều dài cần giải phóng mặt bằng 21 km, tổng diện tích đã bàn giao mặt bằng
1.203.478 m2 với tổng số hộ đã chi trả bồi thƣờng, hỗ trợ là 2.396 hộ.
- Khó khăn và tồn tại
+ Khó khăn
Huyện Thanh Oai chƣa nhiều dự án lớn đƣợc đầu tƣ nên kinh nghiệm giải quyết vƣớng
mắc trong GPMB của các cơ quan chuyên môn chƣa thực sự linh hoạt.
Bộ máy thực hiện mới đƣợc thành lập, chƣa có nhiều cá nhân đủ năng lực thực hiện công
tác GPMB thực sự chủ động, sáng tạo. Công tác tuyên truyền, vận động nhân dân chƣa đƣợc tốt.
Các quy định, chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ luôn luôn thay đổi. Giá cả, thị
trƣờng đất đai, vật liệu xây dựng luôn biến động, diễn biến phức tạp.
Ngƣời dân Thanh Oai thuần tuý về nông nghiệp nên hiểu biết về chính sách, chế độ bồi
thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ còn hạn chế, dẫn đến việc triển khai gặp nhiều khó khăn.
+ Tồn tại
Chƣa thu hút đƣợc nhiều dự án đầu tƣ vào địa bàn huyện, nhất là các dự án lớn.
Bàn giao mặt bằng chậm, gây nhiều lãng phí trong tổ chức thực hiện nên chƣa lấy đƣợc
lòng tin của nhân dân nhất là đối tƣợng bị thu hồi đất.
4.2. Thực trạng công tác bồi thƣờng,hỗ trợ và tái định cƣ tại một số dự án trên địa bàn huyện
Thanh Oai:
Huyện Thanh Oai thuộc tỉnh Hà Tây (cũ), trở thành huyện ngoại thành của thành phố Hà
Nội từ tháng 8 năm 2008 nên chƣa nhiều dự án lớn đƣợc đầu tƣ. Các dự án đƣợc triển khai tuy
nhỏ nhƣng công tác GPMB cũng không mấy thuận lợi. Với 03 dự án đề tài chọn để nghiên cứu là
những dự án trọng điểm, điển hình của huyện, mỗi dự án mang một đặc thù khác nhau do tính
cấp thiết và quy mô của từng dự án trong công tác tổ chức thực hiện.
*) Những căn cứ để tính bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của dự án
Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ quy định về bồi thƣờng,
hỗ trợ và tái định cƣ khi Nhà nƣớc thu hồi đất.
Thông tƣ số 116/2004/TT-BTC ngày 07/12/2004 của Bộ tài chính hƣớng dẫn thực hiện
Nghị định 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ quy định về bồi thƣờng, hỗ trợ và tái
định cƣ khi Nhà nƣớc thu hồi đất.
năng xem xét phê duyệt.
Thực hiện việc áp giá bồi thƣờng, hỗ trợ đảm bảo đúng thời điểm quyết định thu hồi đất
và đúng mức giá quy định của UBND thành phố Hà Nội.
Thực hiện bàn giao mặt bằng theo đúng kế hoạch đã đƣợc Hội đồng đền bù GPMB và các
hộ thông qua.
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 7 of 120.
Header Page 8 of 120.
- Ngƣời đƣợc bồi thƣờng về đất phải là ngƣời có đất hợp pháp, có đủ giấy tờ chứng minh
quyền sử dụng đất theo quy định. Ngƣời sử dụng đất không hợp pháp khi thu hồi đất không đƣợc bồi
thƣờng thiệt hại, trong trƣờng hợp cần xét hỗ trợ thì xét điều kiện cụ thể thì UBND huyện trình
UBND trình UBND thành phố phê duyệt.
- Việc bồi thƣờng đảm bảo đúng đối tƣợng, công khai, trực tiếp, thực hiện bồi thƣờng
một lần cho chủ sử dụng đất và tài sản hợp pháp trên đất phải di chuyển theo mức giá quy định.
- Ngƣời đƣợc bồi thƣờng, hỗ trợ về đất nếu chƣa thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất đối
với Nhà nƣớc thì phải đối trừ số tiền phải nộp hoàn trả ngân sách Nhà nƣớc trƣớc khi chi trả tiền.
Ngƣời bị thu hồi đất đƣợc bồi thƣờng, hỗ trợ đúng loại đất, đúng mục đích sử dụng đất hợp pháp.
Giá bồi thƣờng về đất đai, tài sản trên đất đƣợc thực hiện theo đơn giá quy định của UBND cấp
tỉnh, thành phố.
4.2.1. Dự án xây dựng Đô thị mới Thanh Hà A,B – Cienco5:
Tên dự án: Dự án xây dựng Khu Đô thị Mới Thanh Hà A, B – Cienco5.
Chủ đầu tƣ: Công ty cổ phần phát triển địa ốc Cienco5;.
Tổng diện tích thu hồi: 2.789.912,8 m2 (diện tích các loại đất bị thu hồi đƣợc thể hiện tại
Bảng 3.2)
Mục tiêu, ý nghĩa của dự án: Là dự án lớn của tỉnh Hà Tây (cũ), đƣợc triển khai thực hiện
để lấy kinh phí xây dựng đƣờng trục phát triển phía Nam tỉnh Hà Tây trƣớc đây. (hình thức BT
theo chủ trƣơng của chính phủ)
số 69/2009/NĐ-CP và Quyết định số 108/2009/QĐ-UBND thành phố Hà Nôi;
UBND huyện Thanh Oai đã Ban hành Quyết định số 184/QĐ-UBND ngày 03 tháng 02
năm 2009 V/v phê duyệt phƣơng án bồi thƣờng và hỗ trợ dự án Khu đô thị mới Thanh Hà A,B –
Cienco5 trên địa bàn Thôn Thƣợng, xã Cự Khê, huyện Thanh Oai, TP Hà Nội và Quyết định số
3287/QĐ-UBND ngày 27 tháng 12 năm 2010 V/v phê duyệt phƣơng án, bồi thƣờng, hỗ trợ dự án
Khu đô thị mới Thanh Hà A,B – Cienco5 trên địa bàn Thôn Cự Đà, xã Cự Khê, huyện Thanh
Oai, TP Hà Nội
*) Phƣơng án bồi thƣờng và hỗ trợ tổng thể kèm theo Quyết định số 2670/QĐDo toàn bộ diện tích đất thu hồi không có hộ gia đình nào bị thu hồi toàn bộ diện tích đất
đất ở và chỉ có một phần nhỏ diện tích do đó không có phƣơng án bố trí tái định cƣ;
Ngoài ra hộ gia đình cá nhân bị thu hồi đất từ 30% đất nông nghiệp trở lên đƣợc nhà
nƣớc hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp bằng hình thức giao đất dịch vụ sản xuất kinh doanh phi
nông nghiệp bằng 10% diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi và việc giao đất này căn cứ theo quy
hoạch cụ thể của xã Cự Khê (theo Quyết định số 1098/2007/QĐ-UBND ngày 28 tháng 6 năm
2007; Quyết định số 371/QĐ-UBND ngày 22 tháng 02 năm 2008 của UBND tỉnh Hà Tây) Tuy
nhiên không nêu cụ thể là đơn vị nào đứng ra lập hồ sơ và làm chủ đầu tƣ khu đất dịch vụ;
Sau khi sát nhập về thủ đô Hà Nội UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số
18/QĐ-UBND ngày 29 tháng 9 năm 2008 V/v ban hành quy định về bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 9 of 120.
Header Page 10 of 120.
cƣ trên địa bàn thành phố Hà Nội thay thế cho Quyết định số 1098/QĐ-UBND ngày 28 tháng 6 năm
2007 của UBND tỉnh Hà Tây V/v quy định về công tác bồi thƣờng, hỗ trợ tái định cƣ trên địa bàn
tỉnh Hà Tây; 02 quyết định này tƣơng đối giống nhau về nội dung chỉ khác về chế độ hỗ trợ ổn định
đời sống cho nhân dân chƣa thống nhất: theo quy định của thành phố Hà Nội thì hộ gia đình có đất bị
thu hồi trên 30% diện tích đất đƣợc giao thì đƣợc hỗ trợ giao đất ở với diện tích là không quá 80
m2/hộ đối với khu vực đồng bằng trong đó có huyện Thanh Oai; trong khi đó tình Hà Tây lại quy
định hộ gia đình cá nhân bị thu hồi đất diện tích trên 30% thì đƣợc giao đất dịch vụ bằng 10% diện
Quyết định số 184/QĐ-UBND ngày 03 tháng 2 năm 2010 V/v phê duyệt phƣơng án bồi
thƣờng và hỗ trợ dự án Khu đô thị mới Thanh Hà A – Cienco5; Thanh Hà B – Cienco5 trên
địa bàn xã Cự Khê, huyện Thanh Oai, TP Hà Nội trên địa bàn thôn Thƣợng và Quyết định số
3287/QĐ-UBND ngày 27 tháng 12 năm 2010V/v phê duyệt phƣơng án bồi thƣờng và hỗ trợ
dự án Khu đô thị mới Thanh Hà A – Cienco5; Thanh Hà B – Cienco5 trên địa bàn xã Cự
Khê, huyện Thanh Oai, TP Hà Nội trên địa bàn thôn Cự Đà; Theo đó ngƣời bị thu hồi đất
đƣợc bồi thƣờng hỗ trợ, giải phóng mặt bằng đƣợc hỗ trợ nhƣ sau:
Ngoài ra ngƣời sử dụng đất còn đƣợc bồi thƣờng, hỗ trợ tài sản, cây cối hoa màu và di rời mộ theo
quy định của thành phố; và hỗ trợ ổn định đời sống 30kg gạo/ tháng);
Kết quả thực hiện
Khu Dự án khu đô thị Thanh Hà A – Cienco 5, Thanh Hà B – Cienco 5 với tổng diện tích
thu hồi 2.789.912,8m2 do quy mô dự án lớn lại nằm ở nhiều cơ sở thôn do đó công tác giải phóng
mặt bằng phải triển khai cụ thể ở từng thôn.
Kết quả thôn Thƣợng đã bồi thƣởng giải phóng mặt bằng đến ngày 10 tháng 01 năm 2010 xong
với diện tích 837.329,0m2 với số tiền tổng số tiền là 811.460.892.358 đồng đã chi trả toàn bộ còn 24 hộ
chƣa nhận tiền giải phóng mặt bằng đã chuyển vào kho bạc nhà nƣớc theo quy định của pháp luật với
số tiền 45 tỷ đồng và bàn giao mặt bằng đã giải phóng mặt bằng giai đoạn I cho chủ đầu tƣ xây dựng;
Kết quả thôn Cự Đà đã bồi thƣờng giải mặt bằng đến ngày 30 tháng 8 năm 2010 xong với
diện tích 697.559,0m2 với số tiền tổng số tiền là 659.738.282.725 đồng đã chi trả: 12 hộ chƣa
nhận tiền giải phóng mặt bằng đã chuyển vào kho bạc nhà nƣớc theo quy định của pháp luật với
số tiền 9.914.062.395 đồng và bàn giao mặt bằng đã giải phóng mặt bằng giai đoạn I cho chủ đầu
tƣ xây dựng;
Tính đến hết tháng 4 năm 2011, đã kiểm đếm giải phóng mặt bằng của 1496 hộ dân và đã
bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tƣ để thực hiện dự án với diện tích 1.534.888m2 ; Do khủng
khoản tài chính và thị trƣờng bất động sản nên chủ đầu tƣ tạm dừng cấp kinh phí để tổ chức bồi
thƣờng, hỗ trợ tái định cƣ cho các hộ dân có diện tích đất bị thu hồi trong dự án, do vậy công tác
bồi thƣờng, hỗ trợ bị gián đoạn;
Đánh giá
Là dự án lớn của tỉnh Hà Tây (cũ) giao cho chủ đầu tƣ kinh doanh để lấy vốn xây dựng
định cƣ của dự án.
* Nguyên nhân tồn tại, vƣớng mắc
- Về tổ chức thực hiện
+ Thời điểm đầu thực hiện kiểm kê đất đai, tài sản của các chủ hộ trƣớc khi có quyết định thu hồi
đất, trong khi ngƣời dân vẫn đang trong tâm trạng bỡ ngỡ về chủ trƣơng, chính sách bồi thƣờng,
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 12 of 120.
Header Page 13 of 120.
hỗ trợ và tái định cƣ.
+ Thiết kế kỹ thuật mặt bằng hạ tầng, công tác khảo sát để lập phƣơng án tái khu tái định cƣ chƣa tốt,
chƣa thật đúng, đủ đã dẫn đến phải chỉnh sửa, điều chỉnh diện tích, thông số kỹ thuật mất nhiều thời
gian. Dẫn đến đã phải thay đổi một số hạng mục khu tái định cƣ gây mất lòng tin đối với ngƣời bị thu
hồi đất.
+ Tổ công tác thực hiện phục vụ công tác GPMB dự án thời điểm đầu là kiêm nhiệm nên trong
quá trình thực hiện còn nhiều sai, thiếu sót trong kiểm kê, xác định nguồn gôc đất.
- Về cơ chế, chính sách
+ Tại thời điểm đầu triển khai dự án thì giá bồi thƣờng, hỗ trợ về đất, tài sản theo quy định của
các cơ quan thuộc tỉnh Hà Tây (cũ) thấp hơn so với giá thực tế trao đổi trên thị trƣờng đã ảnh
hƣởng lớn đến tâm lý của các hộ;
+ Vƣớng mắc về thay đổi chính sách khi sáp nhập tỉnh Hà Tây vào TP. Hà Nội dẫn đến
tâm lý ngƣời bị thu hồi đất ngóng chờ chính sách mới, các cơ quan tổ chức thực hiện công tác
GPMB cũng phải chờ đợi quy định và hƣớng dẫn mới để tổ chức thực hiện.
+ Thời gian triển khai quá lâu cũng là nguyên nhân vƣớng mắc lớn bởi sau khi sáp nhập
thì chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ của TP. Hà Nội quy định khác với tỉnh Hà Tây (cũ) cho nên
Hội đồng bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ phải thực hiện kiểm kê lại toàn bộ tài sản, vật kiến
trúc.
4.2.2. Dự án xây dựng đường trục phát triển phía Nam tỉnh Hà Tây
tƣơng ứng toàn bộ số tiền này đã chuyển vào kho bạc nhà nƣớc theo đúng quy định của pháp
luật.
- Tổng số hộ đƣợc nhận đất dịch vụ là 2578 hộ hiện nay đang trong quá trình lập hồ sơ
trình cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền xem xét thu đất để giao đất cho các hộ gia đình, cá nhân
bị thu hồi đất theo phƣơng án bồi thƣờng giải phóng mặt bằng đã đƣợc duyệt.
* Đánh giá
Dự án xây dựng đƣờng trục phát triển phía Nam tỉnh Hà Tây đƣợc triển khai công tác
GPMB chính thức từ tháng 06/2009 đến hết tháng 12/2010 thì tƣơng đối hoàn thành với kết quả
công trình đã đƣợc xây dựng 01 phần tạo thuận lợi cho giao lƣu văn hoá, kinh tế và xã hội trong
khu vực, thúc đẩy tiềm năng phát triển về kinh tế cho huyện Thanh Oai.
+ Đã tận dụng, tranh thủ đƣợc nguồn vốn vay của ngân hàng Châu á ADB, trƣớc nguy cơ Nhà tài
trợ có thể cắt vốn bất cứ lúc nào.
+ Trong lập phƣơng án bồi thƣờng, hỗ trợ đã thực hiện áp dụng đúng chính sách về giá bồi
thƣờng, hỗ trợ theo quy định của UBND tỉnh Hà Tây đồng thời cũng linh hoạt điều chỉnh lại
phƣơng án bồi thƣờng, hỗ trợ tái định cƣ theo chủ trƣơng chung của thành phố Hà Nội đáp ứng
nhu cầu, nguyện vọng của nhân dân.
+ Khối lƣợng và số lƣợng về diện tích, chiều dài dự án là rất lớn, với gần 19,45 km, ảnh hƣởng
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 14 of 120.
Header Page 15 of 120.
tới 2578 hộ gia đình, cá nhân nhƣng việc thực hiện công khai phƣơng án và chi trả tiền bồi
thƣờng, hỗ trợ đúng quy định và đối tƣợng.
* Tồn tại, vƣớng mắc
+ Thời gian bàn giao mặt bằng thực tế chậm so với quy trình bồi thƣờng,hỗ trợ cũng nhƣ kế
hoạch giải phóng mặt bằng đã đề ra.
+ Tiến độ triển khai xây dựng dự án chậm, làm ảnh hƣởng đến tài đất đặc biệt là phần diện tích
tạm thu hồi theo quyết định thu hồi đất diện tích này là diện tích mƣợn để thi công đƣờng thời
Tên dự án: Dự án xây dựng khu đất dịch vụ 10% xã Bích Hòa.
Chủ đầu tƣ: UBND xã Bích Hòa.
- Tổng diện tích thu hồi: 79.440,68 m2
- Mục tiêu, ý nghĩa của dự án: giao đất dịch vụ 10% cho ngƣời dân đã có đất bị thu hồi để
xây dựng cụm công nghiệp Thanh Oai.
* Các căn cứ để thực hiện công tác bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ dự án
Quyết định số 1098/QĐ-UBND ngày 28 tháng 6 năm 2007 của UBND tỉnh Hà Tây V/v
ban hành quy định về giao đất có thu tiền sử dụng đất làm mặt bằng sản xuất kinh doanh phi
nông nghiệp khi nhà nƣớc thu hồi đất để thực hiện dự án đầu tƣ trên địa bàn tỉnh Hà Tây;
Quyết định số 1198/QĐ-UBND ngày 09 tháng 5 năm 2008 của UBND tỉnh Hà Tây V/v
phê duyệt nhiệm vụ Quy hoạch chi tiết xây dựng khu đất dịch vụ - thƣơng mại, tổng hợp xã Bích
Hòa, huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây;
Quyết định số 1197/QĐ-UBND ngày 09 tháng 05 năm 2008 của UBND tỉnh Hà Tây V/v
Phê duyệt Quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/2000 khu đất dịch vụ - thƣơng mại, tổng hợp tại xã
Bích Hòa, huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây;
Quyết định số 291/QĐ-UBND ngày 29 tháng 9 năm 2008 của UBND huyện Thanh Oai
V/v phê duyệt Quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 khu đất dịch vụ Cụm công nghiệp Thanh Oai thuộc
xã Bích Hòa;
Văn bản số 2891/UBND-KT ngày 19 tháng 6 năm 2008 của UBND thành phố Hà Nội
V/v chấp thuận chủ trƣơng giao đất dịch vụ cụm công nghiệp Thanh Oai theo Quyết định
1098/QĐ-UBND ngày 28 tháng 6 năm 2007 của UBND tỉnh Hà Tây;
Quyết định số 3014/QĐ-UBND ngày 29 tháng 7 năm 2008 của UBND tỉnh Hà Tây V/v
thu hồi 79.440,68m2 đất thuộc địa bàn xã Bích Hòa, huyện Thanh Oai, chuyển mục đích đất
nông nghiệp thành đất phi nông nghiệp giao UBND xã Bích Hòa thực hiện dự án đầu tƣ xây
dựng hạ tầng kỹ thuật khu đất dịch vụ xã Bích Hòa để giao cho các hộ gia đình, cá nhân thu hồi
đất nông nghiệp theo quy định của Nghị định số 17/2006/NĐ-CP ngày 27 tháng 01 năm 2006
của Chính phủ và Nghị định 84/2007/NĐ-CP ngày 25 tháng 5 năm 2007 của Chính phủ;
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 16 of 120.
chậm.
+ Cũng do về thay đổi chính sách khi sáp nhập tỉnh Hà Tây vào TP. Hà Nội dẫn đến tâm lý
ngƣời bị thu hồi đất ngóng chờ chính sách mới, các cơ quan tổ chức thực hiện công tác GPMB
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 17 of 120.
Header Page 18 of 120.
cũng phải chờ đợi quy định và hƣớng dẫn mới để tổ chức thực hiện.
* Đánh giá chung
Qua tìm hiểu phân tích việc triển khai công tác bồi thƣờng GPMB khi Nhà nƣớc thu hồi
đất tại một số dự án trên địa bàn huyện Thanh Oai, chúng tôi nhận thấy:
- Về ƣu điểm:
+ UBND thành phố Hà Nội đã ban hành kịp thời các văn bản hƣớng dẫn về bồi thƣờng GPMB
trên địa bàn. Nội dung văn bản của địa phƣơng phù hợp với quy định của pháp luật đất đai hiện
hành và có sự điều chỉnh thích hợp với từng thời điểm và tình hình thực tế của địa phƣơng.
+ Việc bồi thƣờng GPMB đƣợc thực hiện theo đúng trình tự quy định của pháp luật, tạo điều
kiện có sẵn đất sạch để giao cho doanh nghiệp thực hiện dự án khi Nhà nƣớc có quyết định giao
đất.
+ Đối tƣợng và điều kiện để đƣợc bồi thƣờng hỗ trợ đƣợc xem xét, cân nhắc kỹ lƣỡng, có lý, có
tình và tuân thủ chặt chẽ các quy định của pháp luật. Chính sách hỗ trợ thực hiện theo đúng quy
định.
- Các tồn tại:
+ Giá bồi thƣờng đất nông nghiệp còn thấp, chƣa phù hợp với khả năng sinh lợi của đất. Ngoài ra
vấn đề chênh lệch về giá đất giữa hai thời điểm thu hồi khác nhau với những chính sách khác
nhau cũng đã tác động đến ngƣời dân, làm nảy sinh sự so sánh và đề nghị tăng giá bồi thƣờng
(Tổng mức bồi thƣờng hỗ trợ cho một sào đất (360 m2) lúa hạng I tại Đầu tƣ xây dựng trục
đƣờng phía Nam tỉnh Hà Tây là 82.800.000 đ/sào, tại dự án Khu đô thị Thanh Hà A,B
Cienco5 là 351.000.000 đ/sào).
địa phƣơng còn nhiều hạn chế, thiếu tính lâu dài, sâu rộng.
Thủ tục thực hiện còn máy móc, trong khi lực lƣợng tham gia công tác bồi thƣờng, hỗ trợ
và tái định cƣ không đƣợc đào tạo cơ bản, đa phần là lực lƣợng kiêm nhiệm từ các ngành, lĩnh
vực khác tham gia nên không thể hiện đƣợc hết tính chính xác, kỹ thuật và khách quan nhiệt
thành trong công việc. Từ đó khi thực hiện giải quyết công việc còn bỏ qua nhiều thủ tục, đốt
cháy giai đoạn dẫn đến triển khai không đúng, đủ chính sách gây nên bức xúc trong nhân dân.
Công tác quản lý đất đai cấp cơ sở nhất là cấp xã còn quá nhiều hạn chế, tồn tại làm ảnh hƣởng
rất lớn đến tiến độ GPMB.
4.4.2. Một số giải pháp
Huyện Thanh Oai nằm ở cửa ngõ Thủ đô Hà Nội, với mục tiêu là đẩy nhanh quá trình
công nghiệp hoá - hiện đại hoá nhƣng vẫn phải đảm bảo lợi ích lớn nhất cho ngƣời dân, trong
những năm tới nhiệm vụ giải phóng mặt bằng của huyện Thanh Oai sẽ càng nhiều khó khăn và
phức tạp. Để có những chuyển biến mới, mạnh mẽ, tích cực và hiệu quả trong công tác bồi
thƣờng GPMB góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, ổn định chính trị xã hội, cần phải có những
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 19 of 120.
Header Page 20 of 120.
giải pháp tổ chức thực hiện và cơ chế chính sách phù hợp:
- Nhóm giải pháp về tổ chức triển khai thực hiện
+ Cần có sự chỉ đạo sát sao, kịp thời của các cấp uỷ, đảng, nhất là của UBND thành phố Hà Nội,
UBND huyện Thanh Oai để kịp thời giải quyết những vƣớng mắc, tồn tại về chế độ, chính sách
chƣa phù hợp.
+ Tổ chức thực hiện phải đảm bảo minh bạch, công khai, đúng pháp luật; kết hợp giữa vận động,
thuyết phục với các biện pháp xử lý về kinh tế, hành chính và pháp luật;
+ Nâng cao chất lƣợng công tác lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của huyện; quan trọng nhất
là thực hiện công khai quy hoạch, cắm mốc giới, chỉ giới để thuận lợi cho việc thực hiện công tác
GPMB theo quy hoạch.
+ Kịp thời nắm bắt thông tin, vận dụng chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ để phù hợp
với điều kiện của địa phƣơng và tính chất, quy mô của từng dự án.
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Kết luận
- Huyện Thanh Oai nằm ở của ngõ phía Tây nam của TP. Hà Nội, có điều kiện thuận lợi
về giao thông. Nên mọi dự án đƣợc triển khai sẽ ảnh hƣởng rất lớn đến đất đai nhƣ biến động
tăng về giá đất...từ đó ảnh hƣởng đến công tác GPMB.
- Qua quá trình triển khai tại địa bàn huyện Thanh Oai cho thấy những vƣớng mắc về
thay đổi việc tổ chức thực hiện, cơ chế, chính sách là chủ yếu. Tất cả mọi dự án đang trong quá
trình triển khai đều phải dừng lại khi có thông tin tỉnh Hà Tây sáp nhập vào TP. Hà Nội. Sau đó
toàn bộ chính sách mới, quy định mới cần thay thế chính sách cũ, quy định cũ phải tiến hành
đồng loạt. Không những vậy, những khó khăn cục bộ, điển hình trong sự mâu thuẫn giữa hai
chính sách cần phải xin chủ trƣơng đã dẫn đến mất rất nhiều thời gian, làm chậm tiến độ thực
hiện các dự án.
Khắc phục những khó khăn huyện Thanh Oai đã thực hiện GPMB đƣợc một số dự án
trọng điểm nhƣ: Đƣờng trục phát triển phía Nam Tỉnh Hà Tây cũ; Khu đô thị Thanh Hà A,B và
dự án Khu đất dịch vụ xã Bích Hòa…. Tuy nhiên việc thực hiện áp dụng chính sách bồi thƣờng,
hỗ trợ và tái định cƣ tại một số dự án còn gặp vƣớng mắc cụ thể nhƣ:
- Trong quá trình triển khai thực hiện công tác khảo sát quy hoạch, công khai quy hoạch
cũng nhƣ công khai, tuyên truyền các văn bản quy định về bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ chƣa
đƣợc quan tâm thực hiện đúng quy định.
- Do giá bồi thƣờng, hỗ trợ luôn thay đổi, ngƣời dân không đƣợc tuyên truyền, tiếp cận
nhiều với chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ nên tỷ lệ các hộ dân có đất bị thu hồi đồng tình ủng hộ
và nhận tiền bồi thƣờng,hỗ trợ chƣa cao dẫn đến hầu hết tiến độ bàn giao mặt bằng các dự án
chậm so với kế hoạch, điển hình nhƣ dự án xây dựng Khu đô thị Thanh Hà A,B - Cienco 5 đang
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 21 of 120.
+ Tăng cƣờng chỉ đạo, kiểm tra việc triển khai thực hiện công tác GPMB để kịp thời giải
quyết dứt điểm đơn thƣ khiếu nại, tố cáo và kịp thời xử lý các trƣờng hợp vƣớng mắc.
+ Xây dựng, hoàn thiện, kiện toàn bộ máy Ban bồi thƣờng GPMB. Chỉ đạo các phòng,
ban chuyên môn, nhất là UBND các xã, thị trấn chủ động trong phối hợp thực hiện.
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 22 of 120.
Header Page 23 of 120.
+ Tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân về chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định
cƣ. Nâng cao vai trò của báo, đài phát thanh và truyền hình địa phƣơng.
+ Công khai Quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cho ngƣời dân biết và nắm đƣợc, có chính
sách dài hạn để nâng cao trình độ khoa học kỹ thuật, Sản xuất kinh doanh đối với từng khu vực
găn với kế hoạch sử dụng đất đã đƣợc duyệt để khi ngƣời dân bị thu hồi đất đặc biệt là các hộ bị
thu hồi toàn bộ diện tích đất nông nghiệp kịp thích ứng với điều kiện mới;
- Với Uỷ ban nhân dân cấp xã:
Thực hiện nghiêm chỉnh việc công khai Quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của xã để
ngƣời dân nắm đƣợc để chuẩn bị tinh thần, kế hoạch săn sàng khi nhà nƣớc thu hồi đất;
+ Chủ động công tác tuyên truyền các chính sách pháp luật của nhà nƣớc nói chung, Luật đất
đai nói riêng, ngay từ khi có quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã đƣợc duyệt để nhân dân trong
khu vực nằm trong khu vực quy hoạch cũng nhƣ ngƣời có đất bị thu hồi hiểu rõ quyền và nghĩa
vụ của mình để thực hiện tốt;
References
1. Báo cáo tình hình biến động diện tích đất theo mục đích sử dụng năm 2010 so với năm 2009
và 2008, UBND huyện Thanh Oai, TP. Hà Nội.
2. Chỉ thị số 07/CT-TU ngày 11/12/2006 của Thành uỷ Hà Nội về tăng cƣờng lãnh đạo thực hiện
công tác bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ khi GPMB, thu hồi đất phát triển kinh tế - xã hội
Thủ đô.
16. Quy hoạch sử dụng đất huyện Thanh Oai giai đoạn 2010-2020, UBND huyện Thanh Oai, TP.
Hà Nội.
17. Quy hoạch bảo vệ môi trƣờng huyện Thanh Oai đến năm 2015 và định hƣớng đến năm 2020,
UBND huyện Thanh Oai, TP. Hà Nội.
18. Quyết định số 186/HĐBT ngày 31/5/1990 của Hội đồng bộ trƣởng về đền bù thiệt hại đất
nông nghiệp, đất có rừng.
19. Quyết định số 18/2008/QĐ-UBND ngày 29/9/2008 của UBND TP. Hà Nội về Quy định về
bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ trên địa bàn Thành phố Hà Nội.
20. Thông báo số 14/TB-TU ngày 29/8/2008 của Thành uỷ Hà Nội về Kết luận của Thƣờng trực
Thành uỷ về tình hình giải quyết một số vấn đề dân sinh bức xúc và công tác giải phóng mặt
bằng trên địa bàn Thành phố.
21. Thông tƣ số 145/1998/TT-BTC ngày 4/01/1998 của Bộ tài chính hƣớng dẫn thi hành một số
điều của Nghị định 22/1998/NĐ-CP của Chính phủ.
22. Thông tƣ số 116/TT/-BTC ngày 7/12/2004 của Bộ tài chính hƣớng dẫn Nghị định số
197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 24 of 120.
Header Page 25 of 120.
23. Thông tƣ số 69/2006/TT-BTC ngày 2/8/2006 của Bộ tài chính về việc bổ sung một số điều
của Thông tƣ số 116/TT/-BTC ngày 7/12/2004 của Bộ tài chính.
24. Thông tƣ số 06/2007/TT-BTNMT ngày 15/6/2007 của Bộ Tài nguyên – Môi trƣờng hƣớng
dẫn thực hiện một số điều của Nghị định số 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính
phủ..
25. Từ điển Tiếng Việt (1995), NXB Đà Nẵng.
luan van thac si-tai lieu - luan an -kinh te -Footer Page 25 of 120.