BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ XÂY DỰNG
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
-----------------------
TRẦN VĂN THÀNH
KHÓA: 2012-2014
QUẢN LÝ KIẾN TRÚC CẢNH QUAN
THỊ TRẤN PHÚ MỸ, HUYỆN TÂN THÀNH,
TỈNH BÀ RỊA - VŨNG TÀU
Chuyên ngành: Quản lý đô thị và công trình
Mã số: 60.58.01.06
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS. LƢU ĐỨC HẢI
Hà Nội - 2014
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình nghiên cứu và thực hiện Luận văn thạc sĩ Quản lý đô
thị và công trình với đề tài “Quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Phú Mỹ,
huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu”, học viên đã nhận đƣợc sự giúp
đỡ, hƣớng dẫn tận tình của các thầy cô giáo, giảng viên trƣờng Đại học Kiến
trúc Hà Nội, các thầy cô trong khoa Sau đại học của trƣờng. Tôi xin chân
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN
LỜI CAM ĐOAN
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG, BIỂU
DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ, ĐỒ THỊ
MỞ ĐẦU ........................................................................................................... 1
Lý do chọn đề tài ............................................................................................... 1
Mục đích nghiên cứu ......................................................................................... 2
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu ..................................................................... 2
Phƣơng pháp nghiên cứu................................................................................... 3
Nội dung nghiên cứu ......................................................................................... 3
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài .......................................................... 3
Các khái niệm (thuật ngữ) ................................................................................. 4
NỘI DUNG ....................................................................................................... 6
Chƣơng 1. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ KIẾN TRÚC CẢNH QUAN THỊ
TRẤN PHÚ MỸ, HUYỆN TÂN THÀNH, TỈNH BÀ RỊA - VŨNG TÀU ..... 6
1.1. Giới thiệu thị trấn Phú Mỹ, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu ....... 6
1.1.1. Giới thiệu về tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu ............................................... 6
1.1.2. Giới thiệu về huyện Tân Thành......................................................... 6
1.1.3. Giới thiệu về thị trấn Phú Mỹ.......................................................... 10
1.2. Hiện trạng phát triển của thị trấn Phú Mỹ................................................ 15
1.2.1. Hiện trạng nhà ở .............................................................................. 15
1.2.2. Công trình hạ tầng xã hội ................................................................ 16
1.2.3. Công trình Hạ tầng kỹ thuật ............................................................ 19
1.2.4. Kiến trúc, cảnh quan........................................................................ 23
1.2.5. Nhận xét, đánh giá ........................................................................... 25
1.3. Thực trạng công tác quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Phú Mỹ .......... 26
2.4. Các yếu tố tác động đến quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Phú Mỹ ..... 52
2.4.1. Yếu tố kinh tế, văn hóa, xã hội........................................................ 52
2.4.2. Yếu tố quy hoạch............................................................................. 53
2.4.3. Yếu tố quản lý ................................................................................. 53
2.4.4. Yếu tố khoa học kỹ thuật................................................................. 54
2.4.5. Vai trò của cộng đồng ..................................................................... 54
2.5. Kinh nghiệm thực tiễn về công tác quản lý kiến trúc cảnh quan của một
số nƣớc trên thế giới và Việt Nam .................................................................. 56
2.5.1. Kinh nghiệm nƣớc ngoài ................................................................. 56
2.5.2. Kinh nghiệm trong nƣớc ................................................................. 59
2.5.3. Bài học kinh nghiệm........................................................................ 63
Chƣơng 3. ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ KIẾN TRÚC CẢNH
QUAN THỊ TRẤN PHÚ MỸ ......................................................................... 64
3.1. Quan điểm và nguyên tắc quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Phú Mỹ ..... 64
3.1.1. Quan điểm ....................................................................................... 64
3.1.2. Nguyên tắc ....................................................................................... 65
3.2. Bổ sung các quy hoạch xây dựng đô thị và thiết kế đô thị ...................... 66
3.2.1. Bổ sung quy hoạch phân khu .......................................................... 66
3.2.2. Bổ sung quy hoạch chi tiết .............................................................. 66
3.2.3. Bổ sung thiết kế đô thị..................................................................... 67
3.3. Giải pháp quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Phú Mỹ .......................... 68
3.3.1. Giải pháp quản lý kiến trúc cảnh quan đối với các khu chức năng
trong đô thị ................................................................................................ 68
3.3.2. Giải pháp quản lý kiến trúc công trình ............................................ 73
3.3.3. Giải pháp quản lý cảnh quan ........................................................... 81
3.4. Giải pháp về cơ chế chính sách ................................................................ 89
3.4.1. Xây dựng, ban hành quy chế quản lý quy hoạch kiến trúc đô thị ... 89
3.4.2. Lập và phê duyệt Chƣơng trình phát triển đô thị ............................ 90
Giải phóng mặt bằng
HĐND
Hội đồng nhân dân
KCN
Khu công nghiệp
QHCT
Quy hoạch chi tiết
QL
Quốc lộ
QLĐT
Quản lý đô thị
TCVN
Tiêu chuẩn Việt Nam
TDTT
Thể dục thể thao
Tên hình
Hình 1.1.
Sơ đồ vị trí đô thị Phý Mỹ và mối liên hệ vùng
Hình 1.2.
Vị trí thị trấn Phú Mỹ trong huyện Tân Thành
Hình 1.3.
Hiện trạng phát triển thị trấn Phú Mỹ…
Hình 1.4.
Nhà phố liền kề và khu chung cư…
Hình 1.5.
Trụ sở UBND và Huyện ủy huyện Tân Thành
Hình 1.6.
Chùa Đại Tòng Lâm và Ni Viện Thiện Hòa
Hình 1.7.
Bệnh viện đa khoa huyện và dự án bệnh viện…
Sơ đồ định hướng phát triển không gian…
Hình 1.16.
Thiết kế đô thị trong đồ án quy hoạch chung
Hình 1.17.
Sơ đồ khung tổng thể thiết kế đô thị Phú Mỹ
Hình 1.18.
Sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý đô thị
Hình 2.1.
Minh h a n m nhân tố hình ảnh đô thị...
Hình 2.2.
Hình ảnh đường phố tại thành phố Singapore
Hình 3.1.
Quy định chiều cao trung bình.
Hình 3.2.
Khu vực xây mới
MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài
Trong cấu trúc không gian đô thị, kiến trúc cảnh quan có vai trò đặc
biệt quan trọng, vừa là nền tảng hình thành đô thị, vừa là thành phần trong tất
cả các không gian chức năng của đô thị. Đối với các đô thị cảng, công nghiệp,
thì kiến trúc cảnh quan là một trong những yếu tố đảm bảo sự phát triển bền
vững của đô thị.
Huyện Tân Thành có vị trí quan trọng, đặc biệt là tại thị trấn huyện lỵ Phú
Mỹ. Theo đồ án Quy hoạch chung xây dựng đô thị mới Phú Mỹ đến năm 2030
đã đƣợc Thủ tƣớng Chính phủ phê duyệt, đô thị Phú Mỹ đƣợc định hƣớng phát
triển trở thành một trung tâm công nghiệp, cảng biển quốc tế, dịch vụ, du lịch, là
đầu mối giao thông quan trọng của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và vùng kinh tế trọng
điểm phía Nam, có vị trí quan trọng về an ninh, quốc phòng.
Đến nay, về cơ bản đô thị mới Phú Mỹ đã hình thành ba vùng chức
năng phát triển tuyến tính lần lƣợt từ Tây sang Đông là cảng biển - công
nghiệp - dân dụng. Là trung tâm công nghiệp lớn nhất của tỉnh với 10 khu
công nghiệp tập trung có quy mô diện tích đất trên 5.344,25 ha, thu hút nhiều
dự án quy mô lớn có ý nghĩa quan trọng đối với nền kinh tế quốc gia, đóng
góp cho nguồn thu ngân sách trên 14.000 tỷ đồng năm 2013. Hệ thống cảng
nƣớc sâu cũng đang đƣợc hình thành với 14 cảng biển đang hoạt động và
nhiều dự án cảng chu n bị đƣợc xây dựng, đƣa đô thị mới Phú Mỹ tiến tới trở
thành trung tâm cảng biển tầm cỡ quốc gia và quốc tế.
Thị trấn Phú Mỹ là thị trấn huyện lỵ huyện Tân Thành (đô thị mới Phú
Mỹ). Đồ án điều chỉnh quy hoạch chung đô thị mới Phú Mỹ đến năm 2030
chủ yếu là quy hoạch mặt bằng sử dụng đất, có thiết kế đô thị kèm theo nhƣng
chỉ dừng lại ở mức độ gợi ý, định hƣớng, chƣa có quy hoạch phân khu. Mặt
2
- Phạm vi nghiên cứu: trên địa bàn thị trấn Phú Mỹ, huyện Tân Thành,
tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Phía Đông giáp xã Tóc Tiên; Phía Tây giáp huyện
Cần Giờ, thành phố Hồ Chí Minh; Phía Nam giáp xã Tân Phƣớc; Phía Bắc
giáp xã Mỹ Xuân. Diện tích khu vực nghiên cứu khoảng 3.172,8 ha.
Phƣơng pháp nghiên cứu
- Phƣơng pháp thống kê, thu thập số liệu.
- Phƣơng pháp phân tích so sánh.
- Phƣơng pháp điều tra xã hội học.
- Phƣơng pháp quy nạp và mô hình hóa.
Nội dung nghiên cứu
- Điều tra khảo sát, đánh giá thực trạng về quản lý kiến trúc cảnh quan
thị trấn Phú Mỹ, huyện Tân Thành, làm rõ những kết quả đạt đƣợc và nguyên
nhân của những tồn tại, yếu kém.
- Những vấn đề lý luận cơ bản về quản lý kiến trúc cảnh quan.
- Đề xuất một số giải pháp chủ yếu để quản lý kiến trúc cảnh quan thị
trấn Phú Mỹ có hiệu quả và theo đúng pháp luật.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Ý nghĩa khoa học: Đề xuất đồng bộ hệ thống các giải pháp quản lý, đề
xuất tổ chức bộ máy quản lý và các nguyên tắc quản lý kiến trúc cảnh quan
trong đô thị để làm căn cứ áp dụng vào thực tiễn.
- Ý nghĩa thực tiễn: Áp dụng hệ thống các giải pháp quản lý kiến trúc
cảnh quan trên địa bàn thị trấn Phú Mỹ, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa - Vũng
Tàu. Qua đó có thể tham khảo để áp dụng ở một số đô thị khác.
4
Các khái niệm (thuật ngữ)
- Kiến trúc đô thị: Là tổ hợp các vật thể trong đô thị, bao gồm các công
trình kiến trúc, kỹ thuật, nghệ thuật, quảng cáo mà sự tồn tại, hình ảnh, kiểu
trúc không gian của đô thị, kết hợp hài hòa giữa cảnh quan thiên nhiên và
cảnh quan nhân tạo xác lập trật tự đô thị, nhằm nâng cao chất lƣợng sống.
THÔNG BÁO
Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui
lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện
– Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.
Địa chỉ: T.13 – Nhà H – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội
Đ/c: Km 10 – Nguyễn Trãi – Thanh Xuân Hà Nội.
Email: [email protected]
TRUNG TÂM THÔNG TIN THƯ VIỆN
101
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Kết luận
Không gian kiến trúc cảnh quan đặc biệt quan trọng đối với thị trấn Phú
Mỹ, có ảnh hƣởng rất lớn đến cơ cấu chức năng và bộ mặt đô thị, với đa dạng
về địa hình và văn hóa xã hội cũng nhƣ chứa đựng các yếu tố kinh tế (công
nghiệp, cảng) quan trọng với sự hình thành và phát triển của huyện Tân
Thành nói chung và thị trấn Phú Mỹ nói riêng. Để quản lý và phát huy giá trị
cảnh quan của thị trấn Phú Mỹ, trong thời gian qua, cùng với hệ thống các
chính sách và văn bản pháp quy do nhà nƣớc ban hành, chính quyền các cấp
tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã có nhiều giải pháp về quy hoạch, cơ chế chính
sách, thu hút đầu tƣ...
Mặc dù đã có nhiều văn bản pháp lý, tuy nhiên chƣa đầy đủ và còn
nhiều bất cập. Hiệu quả công tác quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Phú Mỹ
(khác với Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân tỉnh, huyện, xã).
+ Điều chỉnh các nội dung quy định còn bất cập trong quản lý quy
hoạch đô thị và quản lý đầu tƣ xây dựng nhƣ: cắm mốc giới quy hoạch, cấp
giấy phép xây dựng, Quy chế quản lý và phát triển các đô thị mới.
- Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu
+ Ƣu tiên nguồn vốn hàng năm cho công tác lập quy hoạch phân khu,
quy hoạch chi tiết và đặc biệt là thiết kế đô thị.
+ Thành lập Hội đồng Kiến trúc Quy hoạch cấp tỉnh.
+ Thành lập các Đội thanh tra chuyên ngành xây dựng theo quy định
của Chính phủ và hƣớng dẫn của Bộ Xây dựng.
+ Tách phòng Kinh tế Hạ tầng thuộc UBND huyện Tân Thành thành
103
hai phòng chuyên môn là phòng Kinh tế và phòng Quản lý đô thị.
- Đối với Ủy ban nhân dân huyện Tân Thành
+ Tổ chức lập Quy chế quản lý quy hoạch, kiến trúc đô thị cho đô thị
mới Phú Mỹ, trình Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu phê duyệt; khi
lập quy chế phải lấy ý kiến của các Bộ, ngành có liên quan; trƣớc khi phê
duyệt quy chế phải có ý kiến thống nhất của Bộ Xây dựng;
+ Tổ chức lập, phê duyệt và ban hành Quy chế quản lý quy hoạch, kiến
trúc đô thị cho thị trấn Phú Mỹ, phù hợp với quy chế quản lý quy hoạch, kiến
trúc đô thị mới Phú Mỹ đƣợc UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu phê duyệt.
+ Tuyên truyền giáo dục ngƣời dân về tầm quan trọng của kiến trúc
cảnh quan thiên nhiên và môi trƣờng thị trấn Phú Mỹ để mọi ngƣời cùng bảo
vệ, gìn giữ và phát huy những nét đặc trƣng của khu vực. Huy động sự tham
gia của cộng đồng vào quá trình quản lý kiến trúc cảnh quan đô thị.
+ Tiến hành bổ sung, lấp đầy quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết
1/500 và thiết kế đô thị cho các khu vực.
10. Chính phủ (2002), Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Di
sản v n hóa, Nghị định số 92/2002/ NĐ-CP.
11. Võ Kim Cƣơng (2006), Chính sách đô thị, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà
Nội.
12. Đào Quang Duy (2012), Quản lý kiến trúc cảnh quan khu công nghiệp
Bắc Phú Cát - khu công nghệ cao Hòa Lạc, Hà Nội, Luận văn thạc sỹ
Quản lý đô thị và công trình, Khoa Sau đại học, Trƣờng đại học Kiến
trúc Hà Nội, Hà Nội.
13. Vũ Cao Đàm (2009), Phương pháp nghiên cứu khoa h c, Nhà xuất bản
giáo dục, Hà Nội.
14. Trần Trọng Hanh (2008), Công tác thực hiện quy hoạch xây dựng đô
thị, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà Nội.
15. Phạm Thị Khánh Hòa (2013), Quản lý không gian kiến trúc cảnh quan
khu đô thị Chí Linh, thành phố Vũng Tàu, Luận văn thạc sỹ Quản lý đô
thị và công trình, Khoa Sau đại học, Trƣờng đại học Kiến trúc Hà Nội,
Hà Nội.
16. Đặng Thái Hoàng (2004), Hợp tuyển thiết kế đô thị, Nhà xuất bản xây
dựng, Hà Nội.
17. Đỗ Hậu (2012), Bài giảng Quản lý kiến trúc và cảnh quan đô thị,
Trƣờng đại học Kiến trúc Hà Nội.
18. Đỗ Hậu (2010), ã hội h c đô thị, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà Nội.
19. Đỗ Hậu (2008), Quy hoạch xây dựng đô thị với sự tham gia của cộng
đồng, Nhà xuất bản xây dựng, Hà Nội.
20. Nguyễn Tố Lăng, Tài liệu giảng dạy khoa h c quản lý, Khoa Quản lý
đô thị, Trƣờng đại học Kiến trúc Hà Nội.
21. Triệu Bá Minh (2012), Một số giải pháp quản lý không gian kiến trúc
cảnh quan d c tuyến đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Luận văn
15/2007/QĐ-TTg ngày 29/01/2007
35. Trịnh Xuân Trƣờng (2012), Quản lý kiến trúc cảnh quan thị trấn Sa
Pa, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai, Luận văn thạc sỹ Quản lý đô thị, Khoa
Sau đại học, Trƣờng đại học Kiến trúc Hà Nội, Hà Nội.
36. Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (2013), Đề án đề nghị công
nhận thị trấn Phú Mỹ mở rộng đạt tiêu chuẩn đô thị loại IV.
37. Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (2009), Quy hoạch chi tiết tỷ
lệ 1/2000 Khu dân cư số 8B đô thị mới Phú Mỹ, huyện Tân Thành, tỉnh
Bà Rịa Vũng Tàu, Quyết định số 2377/QĐ-UBND ngày 17/7/2009.
38. Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (2008), Quy hoạch chi tiết tỷ
lệ 1/500 khu Đại Tùng Lâm, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu,
Quyết định số 4727/QĐ-UBND ngày 22/12/2008.
39. Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (2008), Quy hoạch xây dựng
vùng tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đến n m 2025, Quyết định số 3064/QĐUBND ngày 11/9/2008
40. Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (2004), Quy hoạch chi tiết
1/1000 sử dụng đất và hệ thống giao thông khu dân cư số 1, đô thị mới
Phú Mỹ, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, Quyết định số
5393/QĐ-UBND ngày 5/8/2004.
41. Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (2004), Quy hoạch chi tiết
1/1000 sử dụng đất và hệ thống giao thông khu dân cư số 2 đô thị mới
Phú Mỹ, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu, Quyết định số
438/QĐ-UBND ngày 18/2/2004.
42. Ủy ban nhân dân huyện Tân Thành (2009), Quy hoạch chi tiết 1/500
khu dân cư số 10 đô thị mới Phú Mỹ, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu, Quyết định số 7240/QĐ-UBND ngày 13/10/2009.
43. Ủy ban nhân dân huyện Tân Thành (2006), Quy hoạch khu dân cư 6B
xây dựng đợt đầu đô thị mới Phú Mỹ tỷ lệ 1/500, Quyết định số
2472/QĐ-UBND ngày 7/6/2006.
44. Ủy ban nhân dân huyện Tân Thành (2006), Quy hoạch chi tiết 1/500