Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch
MỤC LỤC

Nội dung

Trang

I. Lời giới thiệu

2

II. Tên sáng kiến

3

III. Tác giả sáng kiến

3

IV. Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến

3

V. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến

3

VI. Ngày sáng kiến được áp dụng

4


một sôi nổi, hầu hết các em học sinh hào hứng với môn học và môn học đã được
chú ý. Tất cả mọi người đã hiểu được đây là một môn học nghệ thuật.
Vì vậy không ít giáo viên và học sinh, các bậc phụ huynh luôn coi trọng
và đầu tư cho môn học. Qua đó các em thấy rằng Mĩ thuật là môn học bổ ích, lý
thú và tươi vui, có tính giáo dục đạo đức, thẩm mĩ cao và là môn học bổ trợ tích
cực cho các môn học khác. Vì thế các em đón nhận tiết học một cách nhiệt tình,
hứng thú và đam mê.
So với phương pháp truyền thống, phương pháp mới phát huy khả năng
sáng tạo cao của học sinh, tiết học thoải mái, sinh động hơn, từ môn học này tạo
cơ hội cho học sinh thực hành, ứng dụng trong học tập và cuộc sống. Rõ ràng
với phương pháp học mới này, học sinh vừa học vừa chơi, vừa sáng tạo nên em
nào cũng mong chờ đến tiết học Mĩ thuật.
Phương pháp này học sinh được tự do sáng tạo trong mỗi tiết học, học
sinh khám phá ra những điều mới mẻ hơn. Phương pháp này phát triển khả năng
sáng tạo, phát triển khả năng giao tiếp, kĩ năng trình bày sản phẩm của mình
trước đám đông. Học sinh say mê học tập hơn, không bị áp lực nhiều về mặt
thời gian hoặc sợ mình không làm được. Đối với học sinh cá biệt, ít quan tâm
đến việc học tập lại trở nên hứng thú hơn, ham thích hoạt động thể hiện rõ ở việc
làm theo nhóm. Đối với học sinh có năng khiếu thì được bộc lộ khả năng của
mình, qua đó tinh thần hợp tác nhóm trong quy trình Vẽ theo nhạc và các quy
trình khác được nâng cao. Học sinh như được giải phóng khỏi khuôn mẫu, được
“Học mà chơi, chơi mà học”. Các em thỏa sức sáng tạo, không bị gò bó, không
sợ mình không biết vẽ mà tự do thể hiện sáng tạo.
Ứng dụng công nghệ thông tin góp phần đổi mới PPDH, hình thành
phương pháp tư duy mới, đưa phương pháp dạy học vào quỹ đạo sử dụng sức
mạnh của công cụ hiện đại để truyền tải những khối lượng kiến thức lớn mở
rộng tầm nhận thức của học sinh, làm thay đổi căn bản cách dạy, cách học. Ứng
dụng công nghệ thông tin sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho công tác dạy học những
bộ môn có yêu cầu về tính trực quan, phương pháp phân tích, hướng dẫn cụ thể.

III. TÁC GIẢ SÁNG KIẾN
- Họ và tên tác giả: Phan Thị Hương Sinh ngày: 25/10/1979
- Chức vụ: Giáo viên giảng dạy môn Mĩ thuật
- Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng
- Số điện thoại: 0976177913
- Email:
IV. CHỦ ĐẦU TƯ TẠO RA SÁNG KIẾN
- Họ và tên tác giả: Phan Thị Hương
- Chức vụ: Giáo viên giảng dạy môn Mĩ thuật
- Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng
- Số điện thoại: 0976177913
- Email:
V. LĨNH VỰC ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
Sáng kiến được áp dụng trong lĩnh vực phương pháp giảng dạy môn Mĩ
thuật theo phương pháp Đan Mạch, bài dạy Mĩ thuật lớp 4.
VI. NGÀY SÁNG KIẾN ĐƯỢC ÁP DỤNG
Sáng kiến được áp dụng từ tháng 9 năm 2016 đến tháng 5 năm 2017
VII. MÔ TẢ BẢN CHẤT CỦA SÁNG KIẾN
PHẦN THỨ NHẤT
1. Mục đích và đối tượng nghiên cứu
Người thực hiện: Phan Thị Hương

3

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch


1. Cơ sở lý luận

Người thực hiện: Phan Thị Hương

4

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

Môn Mĩ thuật ở Tiểu học trang bị cho học sinh những kiến thức ban đầu,
cơ bản nhất góp phần từng bước hình thành khả năng cảm thụ cái đẹp, biết vận
dụng cái đẹp vào cuộc sống sinh hoạt hàng ngày.
Với sự phát triển của con người, công nghệ thông tin đóng vai trò quan
trọng trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Ngành giáo dục đã có những
chuyển biến về việc đổi mới phương pháp dạy học, chương trình dạy học phù
hợp với thành tựu khoa học thực tiễn. Trong thời đại công nghệ thông tin phát
triển chóng mặt, để đáp ứng nhu cầu học tập thì đòi hỏi việc dạy học phải thay
dổi phương pháp, phương tiện dạy học.
Với mục tiêu chung và chương trình cụ thể, việc dạy học mĩ thuật ở TH
không chỉ là vẽ mà lấy hoạt động mĩ thuật để năng cao hiểu biết cho học sinh
giúp các em có thêm kiến thức, kỹ năng trong quá trình hoàn thiện nhân cách
Đức - Trí - Thể - Mỹ. Dạy học mĩ thuật là tổ chức và thực hiện các hoạt động
giúp học sinh năng cao sự hiểu biết về giáo dục thẩm mĩ, rèn luyện kỹ năng để
ứng dụng sự hiểu biết thẩm mỹ vào cuộc sống. Ứng dụng công nghệ thông tin sẽ
giúp giáo viên thực hiện tốt những đề ra của bộ môn. Thông qua vẽ theo nhạc,
học sinh không chỉ làm quen với kĩ thuật vẽ mà còn thể hiện được cảm xúc của
từng tác phẩm âm nhạc. Âm nhạc và giai điệu luôn gây hứng khởi cho học sinh.

thuật. Qua đó các em vận dụng hiểu biết về cái đẹp vào cuộc sống thường ngày
và để có thêm tình yêu quê hương đất nước. Vì vậy khi dạy quy trình Vẽ theo
nhạc giáo viên cần phải sử dụng đồ dùng dạy học, tranh, ảnh phải có tính thẩm
mỹ cao.
3. Thực trạng vấn đề nghiên cứu
3.1. Vị trí địa lý
Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng nằm trên địa bàn xã Hóa Thượng,
huyện Đồng Hỷ, là một xã có điều kiện cơ sở hạ tầng và kinh tế tương đối khó
khăn.
3.2. Thuận lợi
Giáo viên Mĩ thuật luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo chuyên môn và
bồi dưỡng nghiệp vụ của phòng Giáo dục và Đào tạo Đồng Hỷ, Ban giám hiệu,
tổ trưởng tổ chuyên môn.
Đa số học sinh chăm ngoan, có ý thức trong hoạt động hợp tác nhóm.
Nhà trường đã có các thiết bị như: Máy chiếu Projector, Overhat, Loa vi tính.
3.3. Khó khăn
a) Về nhận thức
- Bên cạnh những thuận lợi như trên thì việc dạy và học môn Mĩ thuật
Đan Mạch vẫn còn gặp phải một số khó khăn như:
+ Do quan niệm của một số bậc phụ huynh, thiếu sự quan tâm học tập cho
học sinh, còn chưa coi trọng môn học Mĩ thuật ... Điều đó ảnh hưởng trực tiếp
đến chất lượng học tập của giáo viên và học sinh gây cho học sinh cảm giác
chán nản, không tự tin khi học bài. Điều đó khiến cho các em không thích thú
với bài học, thể hiện tác phẩm của mình qua loa, đại khái, vì thế không thấy
được cái hay, cái đẹp và vận dụng vào cuộc sống hàng ngày.
b) Trang thiết bị dạy-học
- Bên cạnh đó còn một số học sinh tỏ thái độ thờ ơ với môn học vì thực tế
không những em có hoàn cảnh còn khó khăn không chuẩn bị đủ đồ dùng học tập
giáo viên yêu cầu chuẩn bị thêm để phục vụ cho tiết học mà những em gia đình có
điều kiện cũng không chuẩn bị đủ đồ dùng học tập cho các em, ví dụ: HS ỷ lại giáo

4.2. Vai trò
Giúp cho học sinh hứng khởi trong học tập, có thể làm cho các em năng
động hơn, (có khi nhảy múa theo giai điệu, tiết tấu). Trong quy trình dạy - học
mĩ thuật này, âm nhạc và mĩ thuật được kết hợp với nhau để tạo cho học sinh sự
thích thú, trí tưởng tượng, sáng tạo trong việc trang trí.
* Để ứng dụng CNTT vào dạy học Mĩ thuật-Vẽ theo nhạc cần phải có các
thiết bị dạy học sau:
- Máy vi tính.
- Máy chiếu Projector.
- Loa vi tính.
* Chuẩn bị bài dạy
- Giáo viên tìm hiểu nội dung, yêu cầu bài dạy.
- Sưu tầm tài liệu, tranh ảnh liên quan đến bài dạy, thông qua các kênh
như sách, báo, truyền hình địa chỉ các trang Web…rồi lưu vào máy tính.
Ví dụ như; Đưa âm nhạc vào tiết dạy, giáo viên chọn nhiều thể loại khác
nhau: nhẹ nhàng, nhạc trữ tình, nhạc rock, nhạc có tiết tấu nhanh, chậm, nhạc
Người thực hiện: Phan Thị Hương

7

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

không lời nhằm kích thích trí tượng tượng phong phú của học sinh về các đường
nét khác nhau.
Quy trình dạy - học mĩ thuật: Tạo tác phẩm nghệ thuật dựa trên âm nhạc
a) Mục tiêu


Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

tấu nhanh tạo cảm xúc mạnh mẽ cho HS. Các em chuyển động cơ thể và vẽ theo
giai điệu của âm nhạc.
Hoạt động này kéo dài khoảng 5 đến 7 phút. Thực hiện quy trình này cần
linh hoạt và sáng tạo với nhiều chất liệu màu, kích cỡ giấy, âm nhạc… theo điều
kiện của trường/ địa phương mình. Tiết tấu gõ đệm nhẹ nhàng, từ tiết tấu chậm
đến nhanh, sôi nổi, mạnh mẽ…
a) Mục tiêu
Giáo viên sẽ khuyến khích học sinh:
• Tập trung và nghe nhạc;
• Sử dụng âm nhạc, xúc giác và các giác quan thẩm mỹ;
• Trải nghiệm âm nhạc và giai điệu tạo cảm xúc;
• Trải nghiệm mối liên hệ giữa giai điệu, hoạt động cơ thể và hình ảnh;
• Yêu thích quy trình dạy - học mĩ thuật hợp tác.
b) Kết quả
Cuối hoạt động này học sinh có khả năng:
• Nghe nhạc;
• sử dụ ng tất cả các giác quan để học tập;
• Vẽ màu sắc, đường nét và các mảng màu dựa trên nền nhạc;
• Kết nối âm nhạc, hội họa và hoạt động cơ thể;
• Hợp tác trong suốt quy trình dạy - học mĩ thuật.
Khi kết thúc, học sinh trưng bày và thưởng thức bức tranh mình vừa tạo ra
từ khổ giấy lớn (vẽ theo nhóm) hoặc giấy nhỏ (vẽ cá nhân).
c) Suy nghĩ

• Chia sẻ kinh nghiệm từ ý kiến cá nhân;
• Tập trung, giao tiếp và lắng nghe nhau;
• Hiểu biết nhiều hơn về màu sắc, đường nét.
b) Kết quả
Cuối hoạt động này học sinh có khả năng:
• Biểu đạt được kinh nghiệm và ý kiến của bản thân;
• Nghe tập trung vào những bài thuyết trình của bạn;
• Nói về hình mảng, màu sắc và đường nét biểu cảm qua âm nhạc.
Hs quan sát bức tranh và suy nghĩ, đưa ra những nhận xét và chia sẻ cảm
nhận về hoạt động vừa thực hiện. Các em tưởng tượng ra những hình ảnh/ đề tài
từ bức tranh lớn đó.
• Em có cảm nhận như thế nào trong suốt quá trình di chuyển xung
quanh bàn và vẽ màu?
• Em nghĩ như thế nào về bức tranh tập thể? Em thích gì trong bức tranh đó?
• Em có nghĩ là bức tranh này lộn xộn không? Em có hứng thú với hoạt
động vừa thực hiện không?
• Trong khi quan sát tranh em liên tưởng tới hình ảnh gì?
• Từ những hình ảnh đó em nghĩ đến những đề tài nào?
Giáo viên khuyến khích học sinh phản hồi và ghi chép lại ý kiến thành
một bản đồ tư duy ở trên bảng. Giáo viên có thể tập trung vào màu sắc và lần
lượt giới thiệu về một số khái niệm màu như:
- Màu sáng, tối (đậm, nhạt).
- Màu nóng, lạnh.
- Màu bổ túc.

Người thực hiện: Phan Thị Hương

11

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

• Sáng tối • Nóng lạnh • Bổ túc • Tương phản • Hòa sắc..
“Ngày xửa ngày xưa có một con chim hiếm sống ở nước ta. Người ta nói
rằng nó đã quay lại. Bạn lấy camera là khung tìm hình được trổ ra từ giấy và đi
tìm con chim đó, “chụp hình” và kể cho chúng ta nghe về nguồn gốc, đặc điểm,
điều kiện sống,.thức ăn, hoàn cảnh khi nó được tìm ra…”
Tài liệu dạy học mĩ thuật dành cho giáo viên Tiểu học.
Giáo viên chuẩn bị một khung tìm hình được trổ ra từ giấy cho từng học
sinh hoặc để các em tự làm các khung tìm hình của riêng mình tùy vào sở thích
và lứa tuổi của học sinh.
Với ví dụ trên, mỗi học sinh sẽ tìm cho mình con chim đặc biệt đó. Các
em suy nghĩ và tự tìm ra cho mình những câu chuyện để kể. Các em sẽ lần lượt
kể câu chuyện đó cho cả lớp, khi kết thúc mỗi câu chuyện, người kể sẽ chỉ định
bức hình tiếp theo của bạn khác để trình bày và cứ thế tiếp tục, các em đều có cơ
hội kể câu chuyện của mình.

Học sinh lựa chọn hình ảnh trong thế giới tưởng tượng
5.5. Tạo bức tranh theo tưởng tượng hoặc các sản phẩm trang trí như: bưu
thiếp, thiệp Mời hoặc bìa Sách, bìa Lịch…
Người thực hiện: Phan Thị Hương

13

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm


Người thực hiện: Phan Thị Hương

14

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

5.5. Trưng bày và giới thiệu sản phẩm
a) Mục tiêu
Giáo viên sẽ khuyến khích học sinh:
• Giúp Hs phát triển ký năng thuyết trình, giao tiếp và chia sẻ kinh
nghiệm của quá trình thực hiện sản phẩm;
• Nâng cao khả năng phân tích, đánh giá và tự đánh giá cho Hs.
b) Kết quả
Cuối hoạt động này học sinh có khả năng:
• Biết cách tổ chức trưng bày sản phẩm;
• Có kĩ năng giải thích, nhận xét, đánh giá các sản phẩm;
• Lắng nghe và phản hồi tích cực từ phần thuyết trình của các Hs khác.
Tổ chức các nhóm Hs trưng bày sản phẩm.
Lần lượt từng Hs lên giới thiệu sản phẩm và thuyết trình sản phẩm.
Thầy cô tiến hành các hoạt động như:
• Học sinh tự đánh giá
• Đánh giá giữa các cặp, nhóm
• Kết hợp đánh giá của giáo viên và học sinh
Người thực hiện: Phan Thị Hương


Quy trình dạy - học mĩ thuật: Trang trí lớp học của chúng ta Giáo viên có
thể xây dựng kế hoạch trang trí lớp học bằng cách tạo ra những khung cảnh học
tập đầy cảm hứng trong phạm vi lớp học cùng với sự tham gia của học sinh.
Mô tả các hoạt động dạy học/giáo dục (mục tiêu, nội dung, cách thức tổ
chức, phương pháp, kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động của học sinh, hoạt
động của giáo viên) theo tiến trình thực hiện sản phẩm.
Đây là một số sản phẩm của học sinh sau khi tôi thực hiện quy trình.

Người thực hiện: Phan Thị Hương

16

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

Người thực hiện: Phan Thị Hương

17

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng


Báo cáo sáng kiến: Ứng dụng CNTT trong quy trình “Tưởng tượng và sáng tạo từ âm
nhạc” trong môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch

VIII. CÁC ĐIỀU KIỆN CẦN THIẾT ĐỂ ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
1. Đối với nhà trường

- Khả năng nghe nhìn, quan sát;
- Khả năng kết nối, cắt, dán, phân chia;
- Khả năng trắc nghiệm;
- Khả năng so sánh mở rộng nhận biết từ kênh hình;
- Khả năng làm thay đổi những vấn đề mà đồ dùng dạy học đơn thuần
không làm được;
- Ứng dụng CNTT trong quy trình Vẽ Theo Nhạc trở nên sinh động, hấp
dẫn hơn, chất lượng giờ dạy được nâng cao. Trong các tiết dạy bằng giáo án điện
tử, bài dạy của giáo viên hiện lên qua các Slide, hình ảnh, sơ đồ, mô hình… Một
cách sinh động khiến học sinh tập trung, hứng thú học tập. Học sinh được chủ
động, sáng tạo, tìm tòi và thu nhận kiến thức rộng hơn.
- Đối với giáo viên việc soạn và dạy Vẽ theo nhạc bằng giáo án điện tử
còn có nhiều ưu điểm và thuận lợi:
+ Dễ tìm tài liệu.
+ Trình bày bài giảng có hệ thống, kênh chữ, kênh hình rõ ràng, đẹp, gây
được chú ý của HS.
+ Giáo án điện tử dễ bổ xung, sửa chữa, dễ trao đổi kinh nghiệm với đồng nghiệp.
+ Rút ngắn thời gian viết bảng và treo hoặc gắn tranh ảnh dạy học để tập
trung cho các hoạt động khác.
+ Có điều kiện áp dụng nhiều phương pháp mới trong dạy học.
- Để thực hiện tốt chương trình đổi mới sách giáo khoa, phương pháp dạy
học môn mĩ thuật thì việc ứng dụng CNTT vào giảng dạy là điều cần thiết để
đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng nâng cao, càng tiến bộ của xã hội. Hoạt động
dạy và học theo chương trình mới, phương pháp mới, lấy học sinh làm trung
tâm, người thầy làm vai trò chủ đạo thì công nghệ thông tin là chiếc cầu nối, là
công cụ ưu việt để giáo viên hướng dẫn giúp học sinh tiếp thu kiến thức một
cách nhanh nhất.
Người thực hiện: Phan Thị Hương

19


30 em

10 em

0 em

75%

25%

0%

X. DANH SÁCH NGƯỜI THAM GIA SÁNG KIẾN

Số
TT
01

Họ và tên

Phan Thị Hương

Địa chỉ

Phạm vi/Lĩnh vực
áp dụng sáng kiến

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Áp dụng để thực hiện
Thượng, huyện Đồng Hỷ, ứng dụng CNTT

...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
..............................................................................................................................
XẾP LOẠI CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC PHÒNG GD&ĐT ĐỒNG HỶ
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................

Người thực hiện: Phan Thị Hương

21

Trường Tiểu học Số 2 Hóa Thượng