BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC

NGUYỄN THỊ NGỌC ANH

QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN
TRƯỜNG THPT CHUYÊN HƯNG YÊN,
TỈNH HƯNG YÊN THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC


HÀ NỘI - 2017

2


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC

NGUYỄN THỊ NGỌC ANH

QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN
TRƯỜNG THPT CHUYÊN HƯNG YÊN,
TỈNH HƯNG YÊN THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

Chuyên ngành: Quản lý Giáo dục
Mã Số: 60 14 01 14

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS ĐỖ THỊ THÚY HẰNG


QLGD

: Quản lý giáo dục

CBQL

: Cán bộ quản lý

CNTT

: Công nghệ thông tin

CBQLGD

: Cán bộ quản lý giáo dục

GD&ĐT

: Giáo dục và Đào tạo

ĐNGV

: Đội ngũ giáo viên

GV

: Giáo viên

KHGD


THCS

: Trung học cơ sở

THPT

: Trung học phổ thông

TTCM

: Tổ trưởng chuyên môn

UBND

: Ủy ban nhân dân

KH-CN

Khoa học – công nghệ

BNV

Bộ nội vụ


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU........................................................................................................................ 1
1. Lý do chọn đề tài........................................................................................................1
2. Mục đích nghiên cứu.................................................................................................3


1.4.6 Quy trình đánh giá giáo viên THPT theo chuẩn nghề nghiệp............................27
1.5 Nội dung quản lý đánh giá giáo viên THPT theo chuẩn nghề nghiệp................29
1.5.1 Xây dựng kế hoạch đánh giá............................................................................29
1.5.2 Tổ chức thực hiện đánh giá giáo viên.............................................................29
1.5.3 Chỉ đạo thực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên..............................................31
1.5.4 Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên theo chuẩn..................32
1.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánh giá giáo viên THPT theo chuẩn nghề
nghiệp............................................................................................................................ 33
1.6.1 Yếu tố khách quan.............................................................................................33
1.6.2.Yếu tố chủ quan.................................................................................................33
Kết luận chương 1........................................................................................................34
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TRUNG HỌC
PHỔ THÔNG CHUYÊN HƯNG YÊN THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP..............36
2.1. Khái quát điều kiện tự nhiên, tình hình kinh tế, xã hội, phát triển giáo dục của
tỉnh Hưng Yên..............................................................................................................36
2.1.1. Điều kiện tự nhiên............................................................................................36
2.1.2. Tình hình kinh tế, xã hội...................................................................................36
2.1.3. Tình hình phát triển giáo dục............................................................................38
2.2. Khái quát về trường THPT Chuyên Hưng Yên....................................................40
2.2.1. Đội ngũ.............................................................................................................46
2.2.2 Quy trình và phương pháp đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp............48
2.2.3 Kết quả đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp..........................................50
2.3. Thực trạng đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp.....................................55
2.3.1. Đội ngũ giáo viên.............................................................................................55
2.3.2. Về Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống........................................................55
2.3.3. Về Năng lực chuyên môn.................................................................................56
2.3.4. Về Năng lực hoạt động chính trị xã hội............................................................59
2.3.5. Về Năng lực phát triển nghề nghiệp.................................................................60
2.4. Thực trạng Quản lý đánh giá giáo viên THPT Chuyên Hưng Yên theo chuẩn

3.2.4.Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá giáo viên theo năng lực đáp ứng Chuẩn
nghề nghiệp.................................................................................................................89
3.2.5. Đổi mới công tác thi đua khen thưởng nhằm khích lệ động viên giáo viên thực hiện
tốt nhiệm vụ dạy học và giáo dục đáp ứng chuẩn nghề nghiệp......................................95
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp..........................................................................97
3.4. Khảo nghiệm mức độ cần thiết và tính khả thi của các biện pháp....................98
3.4.1. Đối tượng khảo nghiệm...................................................................................98
3.4.2. Cách đánh giá..................................................................................................98
3.4.3. Kết quả đánh giá..............................................................................................99
Kết luận Chương 3.....................................................................................................104
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ............................................................................106
1.Kết luận.................................................................................................................... 106
2.Khuyến nghị.............................................................................................................107
2.1. Đối với Bộ Giáo dục và Đào tạo..................................................................107
2.2. Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng yên...................................................108
2.3. Đối với Sở GD&ĐT tỉnh Hưng Yên...........................................................108
TÀI LIỆU THAM KHẢO.......................................................................................109

3


DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1.1: Mô hình quản lý……………………………………………….…...….trang
9
Sơ đồ 1.2: Quan hệ các chức năng quản lý ……………….………….………trang 10
Sơ đồ 1.3: Đánh giá xếp loại GV theo chuẩn………………...…………….…trang
26
Sơ đồ 3.1: Mối liên hệ giữa các biện pháp…...........………………………

trang


62
Bảng 2.12: Kết quả đánh giá thực trạng những yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động
đánh giá giáo viên………………………………………………………………..trang 64
Bảng 3.1: Kết quả khảo nghiệm tính cần thiết của các biện pháp ………...trang
94
Bảng 3.2: Kết quả khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp …………..trang 96
Bảng 3.3: Tương quan giữa tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp
……………………………………………………………………………………...trang 97

5


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài.
Bước vào thế kỷ XXI, thế giới đang đứng trước xu thế của thời đại: Hội
nhập, hợp tác, toàn cầu hóa trên tất cả các lĩnh vực để cùng phát triển. Tri thức, tài
năng và nguồn lực con người là con đường để đổi mới và phát triển. Cả thế giới
đang chuyển từ nền kinh tế công nghiệp sang nền kinh tế tri thức, đó là quá trình
chuyển đổi từ nền kinh tế chủ yếu dựa vào vốn và tài nguyên thiên nhiên sang nền
kinh tế chủ yếu dựa vào tri thức con người.
Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã khẳng định: "Phát triển giáo dục là
quốc sách hàng đầu. Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo
hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá, dân chủ hoá và hội nhập quốc tế,
trong đó đổi mới cơ chế quản lý giáo dục, phát triển ĐNGV và CBQL là khâu
then chốt", đồng thời xác định đào tạo nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực
chất lượng cao kết hợp với phát triển KH-CN là một trong ba khâu đột phá của
chiến lược phát triển KT - XH giai đoạn 2011-2020, đó là “Chất lượng giáo dục
toàn diện được nâng cao, đặc biệt chất lượng giáo dục văn hóa, đạo đức, kỹ năng
sống, pháp luật, ngoại ngữ, tin học”) việc xây dựng, phát triển và nâng cao chất

Căn cứ vào Thông tư số 30/2009/TT-BGDĐT ngày 22 /10/2009 của Bộ
Giáo dục và Đào tạo về việc Ban hành chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học cơ
sở, giáo viên trung học phổ thông. Chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học xác
định các năng lực cơ bản của hoạt động nghề nghiệp của giáo viên trung học. Mỗi
năng lực lại được cấu trúc thành 4 mức độ tương đương với các mức độ phát triển
nghề nghiệp của giáo viên từ thấp đến cao. Do đó, người giáo viên phải không
ngừng học tập và rèn luyện để nâng cao mức độ đáp ứng của mình với chuẩn
nghề nghiệp đã qui định bởi chuẩn nghề nghiệp được coi là cơ sở pháp lý quan
trọng để tổ chức và quản lý có hiệu quả hoạt động bồi dưỡng và tự bồi dưỡng,
nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn và năng lực sư phạm cho GV
THPT.
Đối với trường THPT Chuyên Hưng Yên, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà
giáo được thể hiện trong Kế hoạch số 77/KH-UBND ngày 6/6/2012 của Ủy Ban
Nhân dân tỉnh Hưng Yên về phát triển trường THPT Chuyên Hưng Yên là một
2


trong những giải pháp cơ bản nhằm phát triển nhà trường giai đoạn 2012-2015 và
định hướng đến 2020.
Trong những năm gần đây, đội ngũ giáo viên THPT ở nước ta đã có những
bước chuyển mình, tình trạng thiếu thừa giáo viên ở các nơi, các vùng đã được
xem xét để luân chuyển một cách thích hợp. Hằng năm, theo sự chỉ đạo của Sở
GD & ĐT, các trường xây dựng và triển khai kế hoạch đánh giá giáo viên với kết
quả khá tốt góp phần nâng cao chất lượng giáo dục. Tuy nhiên, việc đánh giá vẫn
còn mang tính chủ quan, chưa khoa học, kết quả đánh giá chưa phản ánh hết tính
khách quan, vẫn còn những hạn chế.
Với những lí do trên, chúng tôi lựa chọn đề tài “Quản lý đánh giá giáo
viên trường THPT Chuyên Hưng yên, tỉnh Hưng Yên theo chuẩn nghề
nghiệp” làm hướng nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên đáp
ứng chuẩn nghề nghiệp.

định.
6. Phạm vi nghiên cứu.
Luận văn tập trung nghiên cứu biện pháp quản lý, đánh giá giáo viên của
hiệu trưởng trường THPT Chuyên Hưng Yên, tỉnh Hưng Yên theo chuẩn nghề
nghiệp.
7. Phương pháp nghiên cứu.
7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận.
Phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa và khái quát hóa lý luận về đội ngũ GV
THPT chuyên và đánh giá GV theo chuẩn nghề nghiệp.
7.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn.
- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: Tiến hành xây dựng và khảo sát
bằng phiếu hỏi đối với cán bộ quản lý và giáo viên nhằm thu thập thông tin, từ
đó đánh giá thực trạng quản lý đánh giá đội ngũ giáo viên THPT chuyên Hưng
Yên.
- Phương pháp chuyên gia: Tiến hành lấy ý kiến của một số chuyên gia về
quản lý đánh giá đội ngũ giáo viên THPT chuyên Hưng Yên nhằm làm đánh giá
chính xác thực trạng quản lý đội ngũ này trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.
7.3. Phương pháp thống kê toán học:
Tiến hành sử dụng các phép toán thống kê nhằm xử lý các số liệu đã điều
tra, từ đó thu được các số liệu phù hợp để đánh giá trong quá trình nghiên cứu.
4


8. Cấu trúc luận văn.
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, phụ lục
thì nội dung chính của luận văn được cấu trúc thành 3 chương như sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đánh giá giáo viên THPT theo chuẩn
nghề nghiệp.
Chương 2: Thực trạng quản lý đánh giá giáo viên trường trung học phổ
thông Chuyên Hưng Yên theo chuẩn nghề nghiệp.

nâng cao chất lượng đạo tạo cử nhân sư phạm của nhà trường.
Lò Thị Phương Hà với nghiên cứu: “Biện pháp nâng cao mức độ đáp ứng
chuẩn nghề nghiệp của GV Trung học phổ thông thị xã Cao Bằng”. Trong đề tài
này, tác giả đã hệ thống hóa được một số vấn đề lý luận cơ bản về chuẩn nghề
nghiệp GV và đã đề xuất được một số biện pháp nhằm nâng cao mức độ đáp ứng
6


chuẩn nghề nghiệp của GV trung học phổ thông tại thị xã Cao Bằng. Tác giả Giáp
Văn Thành với công trình nghiên cứu: “ Đánh giá giáo viên trung học cơ sở theo
chuẩn nghề nghiệp ở huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang”. Trong đề tài này, tác giả đã
hệ thống hóa được một số vấn đề lý luận cơ bản về chuẩn nghề nghiệp GV và đã
đề xuất được một số biện pháp nhằm nâng cao mức độ đáp ứng chuẩn nghề
nghiệp của GV trung học cơ sở tại huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang. Việc sử dụng
chuẩn trong đánh giá giáo viên THPT được xem là thích hợp trong điều kiện hiện
nay bởi đây là cơ hội để giáo viên có thể bày tỏ chính kiến của mình, đồng thời
cũng nâng cao kỹ năng tự đánh giá cho bản thân, cũng có thể là kênh thông tin
đánh giá tinh thần trách nhiệm và thái độ trong công việc của người giáo viên,
giúp cho giáo viên có thể tự đánh giá phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, năng
lực nghề nghiệp, từ đó xây dựng kế hoạch rèn luyện phẩm chất đạo đức và nâng
cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ là cơ sở để các cấp quản lý thực hiện quy
trình đảm bảo chất lượng.
Qua một số công trình nghiên cứu cho thấy, các tác giả đã quan tâm tới phương
pháp đánh giá GV theo chuẩn, biện pháp nâng cao mức độ đáp ứng chuẩn của GV chủ
yếu ở các cấp bậc học chứ chưa đề cập đến việc quản lý, đánh giá trường THPT
Chuyên theo chuẩn nghề nghiệp. Việc nghiên cứu, rà soát giáo viên THPT Chuyên phù
hợp với chuẩn, việc tổ chức thực hiện hoạt động đánh giá GV theo chuẩn, cũng như vai
trò trách nhiệm của các cấp QL đối với hoạt động này tại các trường THPT Chuyên
hiện nay là hết sức cần thiết để đáp ứng nhu cầu đào tạo học sinh.
Như vậy, qua phân tích tổng quan tình hình nghiên cứu thuộc lĩnh vực của

và rẻ nhất”.
Henry Fayol, nhà nghiên cứu người Pháp (1841 – 1925) cho rằng : “Quản
lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động :
kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra”. Ông còn khẳng định “Khi
con người lao động hợp tác thì điều tối quan trọng là họ cần phải xác định rõ
công việc mà họ phải hoàn thành và các nhiệm vụ của mỗi cá nhân phải là mắt
lưới dệt nên mục tiêu của tổ chức”.
Theo tác giả Nguyễn Quốc Chí – Nguyễn Thị Mỹ Lộc, định nghĩa kinh điển
nhất về quản lý là: Quá trình tác động có chủ hướng, có chủ đích của chủ thể quản
8


lý (người quản lý) đến khách thể (người bị quản lý) – trong một tổ chức nhằm làm
cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của mình.
Bản chất của hoạt động quản lý là sự tác động có mục đích của người quản
lý đến tập thể người bị quản lý nhằm đạt được mục tiêu quản lý. Trong giáo dục
nhà trường, đó là tác động của người quản lý đến tập thể GV, HS và các lực lượng
khác nhằm thực hiện hệ thống các mục tiêu giáo dục.
Bản chất của hoạt động quản lý có thể mô hình hoá qua sơ đồ sau:
Công cụ

Chủ thể quản lý

Đối tượng quản lý
Phương pháp

Sơ đồ 1.1: Mô hình quản lý.
Trong đó:
Chủ thể quản lý có thể là một cá nhân, một nhóm hay một tổ chức.
Khách thể (đối tượng) quản lý là những con người cụ thể và sự hình thành


Tổ chức

Chỉ đạo

Sơ đồ 1.2: Quan hệ các chức năng quản lý.

Từ những khái niệm trên, ta có thể rút ra kết luận chung về quản lý như
sau: Quản lý là quá trình tác động có định hướng, có mục đích, có tổ chức và có
lựa chọn của chủ thể quản lý đến đối tượng (khách thể) quản lý nhằm giữ cho sự

10


vận hành của tổ chức được ổn định và làm cho nó phát triển tới mục tiêu đã đề ra
với hiệu quả cao nhất.
1.2.2. Quản lý giáo dục.
* Quản lý giáo dục được hiểu ở nhiều góc độ khác nhau.
Quản lý giáo dục theo nghĩa rộng là hoạt động điều hành, phối hợp của các
lực lượng xã hội nhằm quản lý tất cả các hoạt động giáo dục và các hoạt động
mang tính chất giáo dục của bộ máy Nhà nước, các tổ chức xã hội và của hệ
thống giáo dục quốc dân.
- Quản lý giáo dục theo nghĩa hẹp bao gồm quản lý hệ thống giáo dục
quốc dân (quản lý tất cả các hoạt động GD&ĐT trong các đơn vị hành chính cấp
xã, huyện, tỉnh, quốc gia, nhà nước) và quản lý nhà trường (quản lý các hoạt
động GD&ĐT trong các cơ sở giáo dục).
Nhà nước quản lý mọi mặt hoạt động, trong đó có hoạt động giáo dục.
Vậy, quản lý Nhà nước về giáo dục là tập hợp những tác động hợp quy luật được
thể chế hoá bằng pháp luật của chủ thể quản lý nhằm tác động đến các phân hệ
quản lý để thực hiện mục tiêu giáo dục mà kết quả cuối cùng là chất lượng, hiệu

dạy; quan hệ giữa người quản lý với người dạy, người học; quan hệ người dạy
với người học; quan hệ giữa giáo giới với cộng đồng… Các mối quan hệ đó có
ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo, chất lượng hoạt động của nhà trường, của
toàn bộ hệ thống giáo dục.
Xét về khoa học thì quản lý giáo dục là sự điều khiển toàn bộ những hoạt
động của cả cộng đồng, điều khiển quá trình dạy và học nhằm tạo ra những thế
hệ có đức, có tài phục vụ sự phát triển của xã hội.
Xét về bản chất, quản lý giáo dục là một hiện tượng xã hội được thể hiện
ở các mặt:
- Quản lý giáo dục là một loại hình hoạt động, tuy chuyên biệt nhưng ảnh
hưởng đến toàn xã hội, mọi quyết định, thay đổi của giáo dục đều có ảnh hưởng
đến đời sống xã hội.
- Quản lý giáo dục là loại hình quản lý được đông đảo thành viên tham gia.
12


- Bản thân quản lý giáo dục là hoạt động mang tính xã hội, đòi hỏi phải
huy động nhân lực, nguồn lực lớn.
- Giáo dục truyền đạt, lĩnh hội những giá trị kinh nghiệm lịch sử xã hội
tích luỹ qua các thế hệ. Xã hội muốn tồn tại, phát triển thì phải phát triển giáo
dục và đào tạo.
* Nội dung quản lý giáo dục bao gồm một số vấn đề cơ bản.
Xây dựng và chỉ đạo thực hiện chiến lược; quy hoạch; kế hoạch; chính
sách phát triển giáo dục; ban hành, tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp
luật về giáo dục, tiêu chuẩn nhà giáo, tiêu chuẩn cơ sở vật chất thiết bị trường
học; tổ chức bộ máy quản lý giáo dục; tổ chức, chỉ đạo việc đào tạo bồi dưỡng
cán bộ quản lý, GV; huy động quản lý sử dụng các nguồn lực…
1.2.3. Quản lý nhà trường.
Nhà trường là một bộ phận của xã hội, là tổ chức giáo dục cơ sở của hệ
thống Giáo dục quốc dân. Do đó quản lý nhà trường là một bộ phận trong quản

hệ đó là do quá trình sư phạm trong nhà trường qui định.
Quản lý nhà trường là tổ chức, chỉ đạo và điều hành quá trình giảng dạy
của thầy và hoạt động học tập của trò, đồng thời quản lý những điều kiện cơ sở
vật chất và công việc phục vụ cho dạy và học nhằm đạt được mục đích của
GD&ĐT. Chất lượng của giáo dục nói chung là do chất lượng của các nhà trường
tạo nên, bởi vậy khi nói đến quản lý giáo dục thì cũng là nói tới quản lý nhà
trường cùng với hệ thống giáo dục.
1.2.4. Đội ngũ giáo viên trung học phổ thông.
Theo Luật Giáo dục năm 2005 “ Nhà giáo là người làm nhiệm vụ giảng
dạy, giáo dục trong nhà trường, cơ sở giáo dục khác. Nhà giáo giảng dạy ở cơ sở
giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp gọi là giáo viên; ở
cơ sở giáo dục đại học gọi là giảng viên ”. Giáo viên THPT là nhà giáo giảng dạy
ở cơ sở giáo dục THPT, trong đó có trường THPT Chuyên. Nhiệm vụ của giáo
viên trường trung học được quy định tại điều 30 và điều 31 của Điều lệ trường
trung học, bao gồm những nhiệm vụ sau:
+ Dạy học và giáo dục theo chương trình, kế hoạch giáo dục; soạn bài; thực
hành thí nghiệm, kiểm tra, đánh giá theo quy định; vào sổ điểm, ghi học bạ đầy
14


đủ, lên lớp đúng giờ, quản lý học sinh trong các hoạt động giáo dục do nhà trường
tổ chức, tham gia các hoạt động của tổ chuyên môn.
+ Tham gia công tác phổ cập giáo dục ở địa phương.
+ Rèn luyện đạo đức, học tập văn hóa, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ để
nâng cao chất lượng, hiệu quả giảng dạy và giáo dục.
+ Thực hiện điều lệ nhà trường; thực hiện nghị quyết của Hiệu trưởng, chịu
sự kiểm tra của Hiệu trưởng và các cấp quản lý giáo dục.
+ Giữ gìn phẩm chất, danh dự, uy tín của nhà giáo, gương mẫu trước học sinh,
thương yêu, tôn trọng học sinh, đối xử công bằng với học sinh, bảo vệ các quyền và
lợi ích chính đáng của học sinh, đoàn kết, giúp đỡ đồng nghiệp.