BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC
______________
______________
ĐỖ THỊ BÍCH HỒNG
QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ CỘNG TÁC VIÊN THANH TRA
CỦA SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH QUẢNG NINH
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 60 14 01 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. HÀ THẾ TRUYỀN
HÀ NỘI - 2015
LỜI CẢM ƠN
Hai năm được học tập và nghiên cứu dưới mái trường Học viện Quản lý Giáo
dục là một khoảng thời gian tuy không dài nhưng đã để lại trong tôi những kỷ niệm
thật đẹp, những ấn tượng sâu sắc thật khó quên. Đó là khoảng thời gian tôi và các
đồng môn được cùng các thầy cô trong học vi ện miệt mài, nỗ lực cố gắng vượt qua
những khó khăn để hoàn thành chương trình khóa học.
Với sự trân trọng và lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin chân thành cảm ơn PGS.TS
Hà Thế Truyền, người thầy, người hướng dẫn khoa học đã tận tình chỉ bảo và giúp
đỡ tôi trong quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn này.
Tôi xin chân thành tỏ lòng biết ơn tới lãnh đạo Học viện, khoa Sau Đại học
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
Ký hiệu chữ viết tắt
CB
CBQL
CNH- HĐH
CHXHCN
CNTT
CTV
CTVTT
CT-TW
CSVC
GD
GD&ĐT
GDTX
Giáo dục thường xuyên
Hội đồng nhân dân
Học sinh
Kinh tế
Kinh tế xã hội
Mầm non
Phổ thông dân tộc nội trú
Quản lý giáo dục
Quản lý nhà nhà nước
Tiểu học
Trung học cơ sở
Trung học phổ thông
Thanh tra
Thanh tra giáo dục
Thanh tra nhà nước
Thanh tra viên
Ủy ban nhân dân
Xã hội chủ nghĩa
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU......................................................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài...................................................................................................................................
2. Mục đích nghiên cứu............................................................................................................................
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu......................................................................................................
4. Giả thuyết khoa học..............................................................................................................................
5. Nhiệm vụ nghiên cứu............................................................................................................................
6. Phương pháp nghiên cứu.....................................................................................................................
1.7.3. Yếu tố về môi trường quản lý......................................................................................................... 39
1.7.4. Những yếu tố khác......................................................................................................................... 40
1.8. Những yêu cầu đổi mới thanh tra giáo dục.......................................................................................
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1............................................................................................................. 41
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ CỘNG TÁC VIÊN THANH TRA S Ở
GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH QUẢNG NINH....................................................................43
2.1. Khái quát về đặc điểm kinh tế - xã hội Tỉnh Quảng Ninh....................................................................
2.1.1. Đặc điểm về tự nhiên, kinh tế - xã hội............................................................................................ 43
2.1.2. Đặc điểm về văn hóa, giáo dục....................................................................................................... 43
2.2. Khái quát về giáo dục phổ thông tỉnh Quảng Ninh............................................................................
2.2.1. Về quy mô trường lớp.................................................................................................................... 44
2.2.2. Về chất lượng giáo dục................................................................................................................... 44
2.2.3. Về cơ cấu đội ngũ: (đến 31/5/2015- không tính trường ngoài CL):.................................................51
2.3. Thực trạng quản lý đội ngũ CTVTT giáo dục của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh.....................................
2.3.1. Thực trạng đội ngũ CTVTT của sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh............................................................52
(Đối tượng trưng cầu ý kiến 100 người: CBQL 23, GV 77).........................................................................53
2.3.2. Thực trạng quản lý đội ngũ CTVTT giáo dục của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh..................................55
2.3.2.1. Tổ chức nghiên cứu thực trạng.................................................................................................... 55
2.3.2.2. Quản lý số lượng đội ngũ cộng tác viên thanh tra........................................................................58
2.3.2.3. Quản lý chất lượng đội ngũ CTVTT.............................................................................................. 61
2.3.2.4. Quản lý về cơ cấu đội ngũ cộng tác viên thanh tra.......................................................................64
2.3.2.5. Một số nhận định về quản lý đội ngũ CTVTT................................................................................68
2.4. Những kết quả đạt được, những hạn chế và nguyên nhân trong quản lý đội ngũ CTVTT của Sở
GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh.........................................................................................................................
2.4.1. Một số kết quả đã đạt được trong quản lý đội ngũ CTVTT..............................................................69
2.4.2. Một số hạn chế trong quản lý đội ngũ CTVTT.................................................................................70
2.4.3. Nguyên nhân của những kết quả và hạn chế trong quản lý đội ngũ CTVTT.....................................71
2. Khuyến nghị......................................................................................................................................
TÀI LIỆU THAM KHẢO.......................................................................................................... 110
PHỤ LỤC
DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1. Quy mô trường lớp, học sinh ở các trường phổ thông của Tỉnh từ năm học 2010 - 2011
đến năm học 2014 - 2015.......................................................................................................... 44
Bảng 2.2. Tổng hợp học lực học sinh Tiểu học............................................................................45
Bảng 2.3. Tổng hợp hạnh kiểm học sinh TH................................................................................46
Bảng 2.4. Tổng hợp học lực học sinh THCS.................................................................................46
Bảng 2.5. Tổng hợp hạnh kiểm học sinh THCS............................................................................47
Bảng 2.6: Tổng hợp học lực học sinh THPT.................................................................................48
Bảng 2.7. Tổng hợp hạnh kiểm học sinh THPT............................................................................49
Bảng 2.8. Bảng tổng hợp mũi nhọn học sinh giỏi bậc TH............................................................50
Bảng 2.9. Bảng tổng hợp mũi nhọn học sinh giỏi bậc THCS........................................................50
Bảng 2.10. Tổng hợp mũi nhọn học sinh giỏi bâc THPT..............................................................50
Bảng 2.11. Bảng tổng hợp cơ cấu đội ngũ:.................................................................................51
Bảng 2.12. Hoạt động thanh tra chuyên ngành của Sở GD&ĐT...................................................53
Bảng 2.13. Đánh giá về chất lượng đội ngũ CTVTT......................................................................54
Bảng 2.14: Tổng hợp số lượng CTVTT phân bổ theo bậc học......................................................58
Bảng 2.15. Đánh giá mức độ hợp lý về số lượng CTVTT các bậc học...........................................59
Bảng 2.16: Tổng hợp đánh giá thực trạng về phẩm chất CTVTT của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh 61
Bảng 2.17. Bảng tổng hợp Đánh giá thực trạng về năng lực CTVTT của Sở GD&ĐT Tỉnh Quảng
Ninh........................................................................................................................................... 62
Bảng 2.18. Bảng tổng hợp Đánh giá thực trạng về uy tín CTVTT của Sở GD&ĐT Tỉnh Quảng Ninh.
.................................................................................................................................................. 63
Bảng 2.19. Thực trạng đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh......................................64
Biểu đồ 2.5. Xếp loại Học lực HS bậc THPT.............................................................................49
Biểu đồ 2.6. Xếp loại Hạnh kiểm HS bậc THPT........................................................................49
Biểu đồ 2.7. Cơ cấu đội ngũ CBQL, GV, NV tỉnh đến T5/2015.................................................52
Biểu đồ 2.8. Số lượng CTVTT Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh.....................................................58
Biểu đồ 2.9. Thực trạng cơ cấu đội ngũ CTVTT Sở GD&ĐT Quảng Ninh..................................68
Biểu đồ 2.10. Đánh giá về phẩm chất cần có ở CTVTT............................................................73
Biểu đồ 2.11. Đánh giá về chuyên môn, nghiệp vụ cần có ở CTVTT........................................74
Biểu đồ 3.1. Tính cần thiết của các biện pháp quản lý đề xuất............................................102
Biểu đồ 3.2. Tính khả thi của các biện pháp quản lý đề xuất................................................104
Biểu đồ 3.3. Tương quan giữa tính cần thiết và tinh khả thi của các biện pháp quản lý đã đề
xuất..................................................................................................................................... 105
1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Để đáp ứng yêu cầu sự nghiệp đổi mới đất nước, nhiệm vụ cấp thiết đặt
ra là phải đổi mới Giáo dục theo đường lối của Đảng đã đề ra. Nhiều văn kiện
của Đảng và Nhà nước về giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) đều coi đổi mới công
tác quản lý là yêu cầu tiên quyết của đổi mới giáo dục, trong đó công tác Thanh
tra giáo dục là một khâu thiết yếu của công tác quản lý Nhà nước về GD&ĐT.
Thanh tra có vai trò cực kỳ quan trọng, là một khâu trọng yếu trong công tác
quản lý của bộ máy quản lý nhà nước. TT có mục đích giúp cơ quan lãnh đạo kiểm
tra sự đúng đắn của bản thân sự lãnh đạo của mình, đồng thời còn kiểm tra sự chấp
hành của các cơ quan thuộc quyền, nhằm tìm ra những biện pháp chỉ đạo và quản lý
tốt nhất, bảo đảm cho những chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà
nước được chấp hành một cách đầy đủ và có hiệu quả. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
dạy: “Thanh tra là tai mắt của Đảng, của Chính phủ, tai mắt sáng suốt thì con
người mới sáng suốt”.
Trong QLGD cũng vậy, TT luôn giữ vị trí quan trọng trong các hoạt động của
hết sức quan trọng và cần thiết. Như đã nêu ở trên, nó sẽ giúp cho công tác QLGD
tại cơ sở một cách đúng đắn và hiệu quả nhất.
Trong hướng dẫn thực hiện công tác thanh tra năm học 2015-2016 của Bộ
GD&ĐT đã ghi rõ: Xây dựng mạng lưới CTVTT đủ tiêu chuẩn theo quy định, đảm
bảo chất lượng, cơ cấu theo cấp học. Đảm bảo đủ lực lượng, cơ sở vật chất, thiết bị
cho hoạt động thanh tra, giải quyết khiếu nại, giải quyết tố cáo, tiếp công dân; thực
hiện chế độ chính sách đãi ngộ đối với CTVTT giáo dục theo quy định tại Văn bản
hợp nhất số 24/VBHN-BGD&ĐT ngày 20/10/2014 Thông tư quy định về cộng tác
viên thanh tra giáo dục và các văn bản pháp luật có liên quan.
Xuất phát từ cơ sở lý luận và thực tiễn đó, tôi chọn đề tài: “Quản lý đội ngũ
cộng tác viên thanh tra của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Ninh” với hy
vọng góp phần nhìn nhận, đóng góp phương thức giải quyết những bất cập, hạn chế
trong QLGD, nâng cao chất lượng và hiệu quả GD của tỉnh Quảng Ninh, trong giai
đoạn hiện nay và những năm tiếp theo.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu cơ sở lý luận và đánh giá thực trạng quản lý đội ngũ
3
CTVTT, từ đó đề xuất một số biện pháp quản lý đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT
tỉnh Quảng Ninh, trong giai đoạn hiện nay nhằm tăng cường nghiệp vụ TT đáp ứng
yêu cầu đổi mới công tác quản lý nâng cao chất lượng GD.
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu :
Đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT.
3.2. Đối tượng nghiên cứu:
Quản lý đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh.
4. Giả thuyết khoa học
Chất lượng GD tỉnh Quảng Ninh hiện nay mặc dù đứng hàng đầu trong ngành
GD&ĐT của toàn quốc, nhưng không phải là không có hạn chế, bất cập, chưa xứng
-
Phương pháp chuyên gia: Tham khảo ý kiến các chuyên gia để khảo
nghiệm giá trị khoa học của biện pháp quản lý đội ngũ CTVTT.
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm trong quản lý các hoạt động GD.
6.3. Nhóm phương pháp hỗ trợ
Dùng phương pháp thống kê trong toán học để xử lý, tổng hợp số liệu thu được
trên cơ sở đó rút ra kết luận khoa học, nhật xét và đánh giá mang tính khái quát.
7. Phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu thực trạng quản lý đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT tỉnh
Quảng Ninh trong 5 năm trở lại đây và đề xuất một số biện pháp quản lý đội ngũ
CTVTT trong các năm tiếp theo.
Phạm vi nghiên cứu các nhà trường thuộc quản lý của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng
Ninh.
8. Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, phụ lục thì nội dung chính của
luận văn được bố cục thành 3 chương như sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT.
Chương 2: Thực trạng quản lý đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng
Ninh.
Chương 3: Một số biện pháp quản lý đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT
tỉnh Quảng Ninh.
5
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ CỘNG TÁC VIÊN THANH TRA
CỦA SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
- Hai là, mô hình tổ chức, vị trí, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ
quan thanh tra, kiểm tra, giám sát phụ thuộc vào quan điểm kinh tế - xã hội và
truyền thống pháp lý của mỗi quốc gia nhưng nhìn chung, thanh tra giám sát hành
chính là cơ quan giám sát của Chính phủ. Mục đích của cơ quan này đều nhằm mục
đích bảo đảm cho hoạt động của các cơ quan Nhà nước, công chức Nhà nước tuân
thủ nghiêm chỉnh pháp luật.
- Ba là, các cơ quan thanh tra, giám sát đều có vị trí độc lập với những đối
tượng chịu sự giám sát. Các cơ quan này được pháp luật trao quyền hạn nhất định
để hoàn thành nhiệm vụ được giao. Hoạt động của các cơ quan thanh tra, giám sát
có tính chất hỗ trợ cho các cơ quan quản lý.
- Bốn là, trong hoạt động thanh tra, giám sát, vai trò quan trọng là tiếp nhận,
xem xét giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân, góp phần tích cực vào việc đấu
tranh chống tham nhũng, tiêu cực làm trong sạch bộ máy Nhà nước.
- Năm là, hoạt động của các cơ quan thanh tra, giám sát không chỉ dừng lại ở
việc xem xét, kết luận mà xử lý vụ việc cụ thể, còn đưa ra những đánh giá, kiến
nghị để điều chỉnh những chủ trương, chính sách, có tính vĩ mô góp phần tăng
cường kỷ cương pháp luật, cải cách tổ chức bộ máy nhà nước, làm trong sạch đội
ngũ cán bộ, công chức nhà nước, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của bộ máy
nhà nước.
1.1.2. Ở Việt Nam
Trong sự phát triển của xã hội, quản lý là một phạm trù được đặc biệt quan
tâm, việc tổng kết thực tiễn, đúc rút kinh nghiệm tìm ra quy luật vận động và các
nguyên tắc hoạt động của nó chính là góp phần quản lý công việc, quản lý con
người có hiệu quả, đẩy mạnh sự phát triển.
Trong QLGD, vấn đề quản lý đội ngũ CTVTT có ý nghĩa quan trọng trong sự
nghiệp phát triển GD&ĐT, bởi mục đích hoạt động TT của đội ngũ CTVTT nằm
trong nội hàm của hoạt động TT nói chung là: Nhằm phát hiện sơ hở trong cơ chế
quản lý, chính sách, pháp luật để kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền các
8
21/12/2012 quy định về cộng tác viên thanh tra giáo dục; Chỉ thị số 60/1998/CT –
BGD&ĐT ngày 02/11/1998 về việc tăng cường tổ chức và hoạt động của thanh tra
trong ngành GD&ĐT; Thông tư số 39/2013/TT-BGDĐT ngày 4/12/2013 về việc
hướng dẫn thanh tra chuyên ngành trong lĩnh vực giáo dục; Thông tư số 31/2014/TTBGDĐT ngày 16/9/2014 về sửa đổi, bổ sung một số điều của thông tư số 54/2012/TTBGDĐT ngày 21/12/2012 quy định về cộng tác viên thanh tra giáo dục; Thông tư số
32/2014/TT-BGDĐT ngày 25/9/2014 về quy định về chương trình bồi dưỡng nghiệp
vụ cộng tác viên thanh tra giáo dục; Thông tư số 24/VBHN-BGDĐT ngày 20/10/2014
về quy định cộng tác viên thanh tra giáo dục.
Ngoài ra, từ trước đến nay, cũng có nhiều nhà nghiên cứu, học giả bàn về vấn
đề TT, KT giáo dục nói chung và công tác quản lý đội ngũ TTGD cấp huyện, thị...
nói riêng. Có thể ví dụ: tác giả Đặng Quốc Bảo đã xác định: “Quản lý giáo dục có 4
chức năng, đó là: Kế hoạch hóa, chỉ huy, điều hành, kiểm tra, trong đó “Kiểm tra là
công việc gắn bó với sự đánh giá tổng kết kinh nghiệm giáo dục, điều chỉnh mục
tiêu”. [2, tr.125]
Nghiên cứu về quản lý trường học, tác giả Trần Kiểm viết: “Hiệu quả quản lý
nhà trường phụ thuộc nhiều vào chừng mực người hiệu trưởng sử dụng thông tin
khách quan đáng tin cậy, toàn diện, đầy đủ và kịp thời của mỗi giáo viên về chất
lượng kiến thức, về mức độ được giáo dục và tính kỷ luật của học sinh”.[20,tr.l23]
Với đề tài TT chuyên môn, từ các bài viết, tham luận được đăng trên Tạp chí
thông tin QLGD hay các chuyên san của ngành đến các các bài giảng trong các
khóa huấn luyện TT của trường Cán bộ quản lý GD&ĐT Trung ương I (nay là Học
viện Quản lý giáo dục) của các tác giả Lưu Xuân Mới, Nguyễn Trọng Hậu, Dương
Chí T r ọ n g … đ ề u đã đề cập nhiều đến công tác này.
Năm 2003, hai tác giả Quang Anh và Hà Đăng xuất bản cuốn: “Những điều
cần biết trong hoạt động thanh tra, kiểm tra giáo dục- đào tạo” có tính chất tổng
hợp các vấn đề cơ bản về TT GD&ĐT.
Tác giả Hà Thế Truyền với các công trình nghiên cứu về TTGD trong dự án
FICEV về đào tạo, bồi dưỡng TTGD đã khẳng định: "Chất lượng thanh tra giáo
Sơ đồ 1.7: Nội dung Quản lý đội ngũ CTVTT................................................................................................ 36
1.8. Những yêu cầu đổi mới thanh tra giáo dục......................................................................................
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1............................................................................................................. 41
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ CỘNG TÁC VIÊN THANH TRA S Ở
GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH QUẢNG NINH....................................................................43
2.1. Khái quát về đặc điểm kinh tế - xã hội Tỉnh Quảng Ninh...................................................................
2.2. Khái quát về giáo dục phổ thông tỉnh Quảng Ninh............................................................................
2.2.2.1. Chất lượng hai mặt giáo dục.................................................................................................. 44
2.2.2.2. Chất lượng mũi nhọn học sinh giỏi:........................................................................................ 50
11
Nguồn số liệu điều tra học sinh giỏi bậc THCS từ năm 2012-2013 đến năm học 2014-2015.........................50
2.3. Thực trạng quản lý đội ngũ CTVTT giáo dục của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh....................................
2.3.2.1.1. Điều tra sâu về CTVTT......................................................................................................... 56
2.3.2.1.2. Khảo sát thực trạng............................................................................................................ 56
2.4. Những kết quả đạt được, những hạn chế và nguyên nhân trong quản lý đội ngũ CTVTT của Sở
GD&ĐT tỉnh Quảng Ninh.........................................................................................................................
2.5. Thực trạng những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đội ngũ công tác viên thanh tra của Sở GD&ĐT
tỉnh Quảng Ninh.....................................................................................................................................
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2............................................................................................................. 77
CHƯƠNG 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ CỘNG TÁC VIÊN THANH TRA CỦA S Ở
GD&ĐT TỈNH QUẢNG NINH................................................................................................... 78
3.1. Một số nguyên tắc nhằm xây dựng các biện pháp quản lý đội ngũ CTVTT.........................................
3.2. Đề xuất một số biện pháp quản lý đội ngũ cộng tác viên thanh tra giáo dục Sở GD&ĐT tỉnh
Quảng Ninh............................................................................................................................................
3.2.1.1. Mục tiêu của biện pháp......................................................................................................... 80
3.2.1.2. Nội dung của biện pháp......................................................................................................... 81
.................................................................................................................................................................. 105
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3.......................................................................................................... 105
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ............................................................................................. 107
1. Kết luận...........................................................................................................................................
1.1. Về mặt lý luận................................................................................................................................ 107
Luận văn đã làm sáng tỏ cơ sở lý luận về quản lý; QLGD; quản lý đội ngũ CTVTT; TT; TTGD; vai trò, vị trí, chức
năng của TTGD, nguyên tắc quản lý công tác TTGD, yêu cầu đổi mới công tác TTGD trong điều kiện hiện nay.
Đặc biệt, khai thác sâu các nội dung quản lý của Sở GD&ĐT về công tác TTGD, về quản lý đội ngũ CTVTT, từ
đó xác định rõ vai trò quản lý của Sở GD&ĐT trong việc nâng cao chất lượng, hiệu quả của đội ngũ CTVTT.
Đây chính là những định hướng cho việc khảo sát thực trạng và đề ra các biện pháp nhằm đổi mới quản lý
đội ngũ CTVTT của Sở GD&ĐT.................................................................................................................... 107
1.2. Về mặt thực tiễn............................................................................................................................ 107
2. Khuyến nghị.....................................................................................................................................
2.1. Đối với Bộ Giáo dục và Đào tạo...................................................................................................... 108
2.2. Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh......................................................................................109
2.3. Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ninh...................................................................................109
2.4. Đối với cộng tác viên thanh tra....................................................................................................... 109
TÀI LIỆU THAM KHẢO.......................................................................................................... 110
PHỤ LỤC.................................................................................................................................. 114
1.2. Những khái niệm cơ bản liên quan đến vấn đề nghiên cứu
1.2.1. Quản lý giáo dục
a. Khái niệm Quản lý giáo dục:
* Nhà nước quản lý mọi mặt hoạt động, trong đó có hoạt động GD. Vậy
13
QLNN về GD là tập hợp những tác động hợp quy luật được thể chế hoá bằng pháp
vụ thanh tra;
- Cộng tác viên thanh tra giáo dục không thường xuyên là công chức, viên
15
chức trong và ngoài ngành giáo dục, không thuộc biên chế của cơ quan thanh tra
giáo dục, được trưng tập đoàn thanh tra theo vụ việc". [6,tr.1]
1.2.2.4. Đội ngũ cộng tác viên thanh tra giáo dục
Đội ngũ công tác viên thanh tra giáo dục là một thể quá số đông CTVTT giáo
dục thường xuyên và không thường xuyên có cùng mục đích, làm việc theo sự chỉ
đạo thống nhất, có kế hoạch của Sở GD&ĐT, họ gắn bó với nhau về nhiệm vụ,
quyền hạn khi tham gia thanh tra.
* Đặc điểm đội ngũ CTVTT giáo dục
- Không ổn định: Đội ngũ CTVTT thường xuyên thay đổi, tình trạng người đã
được đào tạo, bồi dưỡng thì thôi làm công tác thanh tra (thuyên chuyển, điều động),
người mới được vào làm thanh tra lại chưa được trang bị về nghiệp vụ thanh tra.
- Nhiệm vụ thanh tra chỉ là kiêm nhiệm: CTVTT giáo dục nhiệm vụ chính của
họ là công tác quản lý, giảng dạy tại các trường.
- Chủ thể quản lý vừa là cơ quan thanh tra Sở và là trường MN, TH, THCS,
THPT; CTVTT giáo dục họ phải hoàn thành nhiệm vụ ở cơ quan quản lý giáo dục
mặt khác họ vừa phải hoàn thành nhiệm vụ khi tham gia đoàn thanh tra và chịu sự
chỉ đạo về chuyên môn, nghiệp vụ của 2 chủ thể.
1.2.3. Kiểm tra, thanh tra trong quản lý và quản lý giáo dục
1.2.3.1. Khái niệm kiểm tra và thanh tra
- Kiểm tra: Theo từ điển Tiếng Việt - NXB Khoa học xã hội, Hà Nội- 1992:
“Kiểm tra là xem xét tình hình thực tế để đánh giá, nhận xét”.
Theo đó, KT được hiểu theo nghĩa là một dạng hoạt động nào đó để rút ra
nhận xét, đánh giá và cuối cùng là nhằm tác động, điều chỉnh hoạt động của con
người cho phù hợp với mục đích đề ra.
Theo tác giả Hà Thế Ngữ (Bài viết trong tạp chí NCGD số 4.1984): “Kiểm tra
sự kiểm tra, xem xét từ bên ngoài về hoạt động của một đối tượng nhất định”.
[19,tr12]
Như vậy TT là kiểm tra có tính chất Nhà nước của cơ quan quản lý cấp trên
đối với cơ quan, tổ chức và cá nhân cấp dưới do tổ chức TT thực hiện, có trách
nhiệm TT việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, kế hoạch nhà nước của cơ
quan, tổ chức và cá nhân nhằm phát huy nhân tố tích cực, phòng ngừa, phát hiện và