TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
CƠ SỞ II TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
---------***--------

THU HOẠCH THỰC TẬP TỐT NGHIỆP
Chuyên ngành: Kinh tế đối ngoại

HOẠT ĐỘNG NHẬP KHẨU MẶT HÀNG
DƯỢC PHẨM CỦA CÔNG TY
CỔ PHẦN XUẤT NHẬP KHẨU Y TẾ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Họ và tên sinh viên: Lê Thị Hạnh Trinh
Mã sinh viên: 1201017423
Lớp: A20
Khóa: K51
1


Người hướng dẫn khoa học: ThS. Nguyễn Thị Oanh

Mã THTTTN: 223

TP.HCM, tháng 11 năm 2015

2


NHẬN XÉT CỦA NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC

Đồng ý cho sinh viên Lê Thị Hạnh Trinh nộp bài

Đánh giá chung về tình hình hoạt động kinh doanh của Công ty Cổ Phần

Xuất Nhập Khẩu Y tế Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 01/2012 - 06/2015 ..10
1.4.

Vai trò của hoạt động nhập khẩu mặt hàng dược phẩm đối với Công ty

Cổ Phần Xuất Nhập Khẩu Y tế Thành Phố Hồ Chí Minh ..................................13
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG NHẬP KHẨU DƯỢC PHẨM
CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN XUẤT NHẬP KHẨU Y TẾ THÀNH PHỐ HỒ
CHÍ MINH ...............................................................................................................15
2.1.

Tình hình nhập khẩu mặt hàng dược phẩm của Công ty Cổ Phần Xuất

Nhập Khẩu Y tế Thành Phố Hồ Chí Minh giai đoạn 01/2012 - 06/2015 ............15
2.1.1. Kim ngạch nhập khẩu .....................................................................................15
2.1.2. Cơ cấu dược phẩm nhập khẩu ........................................................................16
2.1.3. Cơ cấu thị trường nhập khẩu ..........................................................................19
2.1.4. Phương thức thanh toán..................................................................................21
4


2.1.5. Phương thức vận tải và bảo hiểm ...................................................................23
2.1.6. Chất lượng dược phẩm nhập khẩu .................................................................24
2.2.

Nhận xét chung ..............................................................................................26

2.2.1. Thành tựu .......................................................................................................26

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
Từ viết tắt

Tiếng Anh

Tiếng Việt

AFTA

ASEAN Free Trade Area

Khu vực Mậu dịch Tự do ASEAN

ASEAN - India Free Trade

Khu vực mậu dịch tự do ASEAN -

Area

Ấn Độ

ASEAN - Korea Free Trade

Khu vực mậu dịch tự do ASEAN -

Area

Hàn Quốc

Association of Southeast


phẩm Hoa Kỳ

FOB

Free On Board

Giao lên tàu

FTA

Free Trade Area

Khu vực mậu dịch tự do

GPP

Good Pharmacy Practice

Thực hành tốt nhà thuốc

L/C

Letter of Credit

Thư tín dụng

T/T

Telegraphic transfer

6

Tổ chức Thương mại Thế giới


DANH MỤC BẢNG, BIỂU VÀ SƠ ĐỒ
STT
1

Tên bảng, biểu
Sơ đồ 1.1: Cơ cấu tổ chức của công ty CP XNK Y tế TP.HCM

Trang
5

Bảng 1.1: Cơ cấu nhân sự của công ty CP XNK Y tế TP.HCM giai
2

7

đoạn 2012 - 2014
Bảng 1.2: Kết quả kinh doanh của công ty CP XNK Y tế TP.HCM

3

10

giai đoạn 2012 - 2014
Bảng 1.3: Kết quả kinh doanh của công ty CP XNK Y tế TP.HCM



Bảng 2.4: Cơ cấu các phương thức thanh toán của công ty CP XNK
9

Y tế TP.HCM giai đoạn 01/2012 - 06/2015

22

Bảng 2.5: Điều kiện cơ sở giao hàng của công ty CP XNK Y tế
10

TP.HCM giai đoạn 01/2012 -06/2015

23

Bảng 2.6: Dược phẩm nhập khẩu bị đình chỉ lưu hành và phải thu
11

hồi của công ty CP XNK Y tế TP.HCM giai đoạn 01/2012 - 06/2015

7

25


LỜI MỞ ĐẦU
Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, hoạt động xuất nhập khẩu đang phát
triển một cách mạnh mẽ bởi nó khai thác lợi thế tương đối của từng quốc gia
trong phân công lao động quốc tế. Trong khi hầu hết các nước trên thế giới đều
muốn tăng cường xuất siêu, hạn chế nhập siêu, hoạt động nhập khẩu vẫn là một

-

Chương 3: Một số giải pháp nhằm nâng cao hoạt động nhập khẩu dược

phẩm của Công ty Cổ phần Xuất Nhập Khẩu Y tế Thành phố Hồ Chí Minh

1


Tác giả xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Công ty XNK Y tế Tp.Hồ Chí
Minh, Trường Đại học Ngoại thương cơ sở 2 tại TP.HCM, Quý thầy cô giáo đã dạy
và Cô Nguyễn Thị Oanh - giảng viên hướng dẫn khoa học đã hướng dẫn và giúp tác
giả hoàn thành bài thu hoạch thực tập tốt nghiệp.
Vì hiểu biết chưa hoàn thiện và kinh nghiệm thực tế còn nhiều hạn chế, bài
thu hoạch thực tập tốt nghiệp không tránh khỏi những thiếu sót. Tác giả kính mong
nhận được những lời góp ý, nhận xét chân thành của quý thầy cô và Công ty nhằm
hoàn thiện kiến thức của mình.
TP.Hồ Chí Minh, ngày 12 tháng 11 năm 2015
Sinh viên thực hiện
Lê Thị Hạnh Trinh

2


CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN
XUẤT NHẬP KHẨU Y TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
1.1.

Quá trình hình thành và phát triển
Nhằm đáp ứng nhu cầu đầu vào của ngành Y tế TP.HCM, ngày 04/01/1984,

- Mã cổ phiếu: YTECO

4


Từ khi thành lập đến nay, Công ty đã từng bước thay đổi và phát triển, thể
hiện qua những sự kiện và thành tựu dưới đây:
Ngày 02/10/2013, Công ty được Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa
Việt Nam trao tặng huân chương lao động hạng 3 vì có thành tích xuất sắc trong
công tác từ năm 2008 đến năm 2012, góp phần vào sự nghiệp xây dựng Chủ nghĩa
xã hội và bảo vệ Tổ quốc.
Công ty được UBND TP.HCM khen tặng Đơn vị thi đua xuất sắc và Tập thể
lao động xuất sắc trong 6 năm liền, từ năm 2009 đến năm 2014.
Sau hơn 30 năm hoạt động và phát triển, đến nay Công ty CP XNK Y tế
TP.HCM đã thiết lập được một hệ thống phân phối rộng lớn, bao gồm các chi
nhánh, hiệu thuốc cung cấp sỉ và lẻ dược phẩm tân dược, trang thiết bị y tế trên toàn
quốc như TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng, Cần Thơ và một số tỉnh thành khác trên cả
nước. Chính vì vậy, Công ty đã có thể cung cấp đầy đủ và thường xuyên nguồn
hàng cho các công ty, xí nghiệp dược, các bệnh viện lớn, các trung tâm y tế và hiệu
thuốc. Với những kinh nghiệm đã tích lũy và cơ sở vật chất có được, Công ty đã và
đang nỗ lực thực hiện nghĩa vụ phục vụ cho sức khỏe cộng đồng, khẳng định vị trí
dẫn đầu trong lĩnh vực y tế, không chỉ tại Việt Nam mà trong tương lai còn vươn
đến tầm khu vực và thế giới.
1.2.

Chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức hành chính và tình hình nhân sự

1.2.1. Chức năng
Chức năng chính của Công ty CP XNK Y tế TP.HCM là góp phần chịu trách
nhiệm cho đầu vào của ngành Y tế thành phố, cung ứng nguyên phụ liệu, thiết bị

TỔNG GIÁM
ĐỐC

GIÁM
ĐỐC
XUẤT
NHẬP
KHẨU

PHÒNG
XUẤT
NHẬP
KHẨU

GIÁM
ĐỐC KINH
DOANH

GIÁM ĐỐC
YTECO
PHARMACY

GIÁM ĐỐC
NHÂN SỰ HÀNH
CHÍNH
PHÒNG
NHÂN SỰ
- HÀNH
CHÍNH


TRANG
THIẾT BỊ
Y TẾ

THÔNG TIN
PHÒNG
PHÁP CHẾ

(Nguồn: Phòng Nhân sự - Hành chính)
6


Cơ cấu tổ chức của Công ty Cổ phần XNK Y tế TP.HCM là loại hình cơ cấu
tổ chức theo chức năng điển hình, thường gặp trong các doanh nghiệp. Việc áp dụng
mô hình này giúp Công ty tận dụng được ưu điểm của mô hình là mỗi phòng ban
chỉ cần tập trung vào chuyên môn của mình, người đứng đầu cũng không cần phải
có kiến thức toàn diện trên tất cả các lĩnh vực. Tuy nhiên, theo lý thuyết, cách thức
tổ chức bộ máy hành chính như vậy khiến cho mỗi phòng ban tập trung vào mục
tiêu hoạt động riêng của họ hơn là mục tiêu chung của công ty và có thể dẫn đến
tình trạng mâu thuẫn trong quá trình vận hành. Nhận thức được điều này, vai trò
điều phối hoạt động giữa các phòng ban của Tổng Giám Đốc rất được coi trọng.
Công ty cũng thường xuyên tổ chức các buổi training, giao lưu và họp giữa các
phòng ban nên tình trạng mâu thuẫn trong nội bộ Công ty chưa từng xảy ra.
Giới thiệu khái quát về cơ cấu tổ chức hành chính, chức năng, nhiệm vụ
của một số phòng ban tiêu biểu
Phòng Xuất nhập khẩu chịu trách nhiệm đối với những nghiệp vụ xuất
khẩu, nhập khẩu hàng hóa của Công ty và các công việc liên quan gồm xây dựng
mối quan hệ tốt với nhà cung cấp nước ngoài, tìm nhà cung ứng, đề xuất các
phương pháp hoàn thiện nghiệp vụ xuất nhập khẩu, đảm bảo các hoạt động xuất
nhập khẩu tuân thủ quy định của pháp luật, theo dõi số liệu xuất nhập khẩu và thực

2012
Năm

lượng

Chỉ tiêu

Tỷ
trọng
(%)

Số
lượng

2014
Tỷ

trọng
(%)

Số
lượng

Tỷ
trọng
(%)

Nam

67


57

40,14

73

46,50

40 trở lên

87

62,59

85

59,86

84

53,50

Trung học

24

17,27

23


139

100

142

100

157

100

Giới tính

Tuổi

Số

2013

Trung cấp,
Trình độ

Cao đẳng

học vấn

Đại học,
trên Đại học

(2014) trong khi nhân viên từ 22 - 40 tuổi tương ứng là 37,41% (2012), 40,14%
(2013), 46,5% (2014). Tuy nhiên, trong quá trình tuyển dụng thường ưu tiên ứng
viên trẻ tuổi do các vị trí cần bổ sung không phải các vị trí quan trọng, không đòi
hỏi nhiều kinh nghiệm. Trong khi đó, các nhân viên trẻ tuổi có khả năng học hỏi
nhanh; kĩ năng vi tính, ngoại ngữ thường tốt hơn và không yêu cầu mức lương cao
như các nhân viên lớn tuổi, dày dạn kinh nghiệm. Do đó, càng về sau, số lượng
nhân viên từ 22 đến 40 tuổi càng tăng.

9


Về trình độ học vấn, khác với các doanh nghiệp có bộ phận sản xuất với số
lượng lao động ở trình độ phổ thông cao, hầu hết các công việc tại Công ty CP
XNK Y tế TP.HCM đều yêu cầu có trình độ nghiệp vụ và trình độ chuyên môn nhất
định. Đặc biệt, đây là công ty có hoạt động kinh doanh liên quan đến chăm lo cho
sức khỏe người tiêu dùng nên yếu tố học vấn càng quan trọng. Điều này thể hiện rõ
ở cơ cấu nhân sự phân theo trình độ học vấn. Nhân viên ở trình độ Trung học chiếm
số lượng rất thấp trong Công ty với tỷ trọng qua các năm chỉ từ 16 - 17%. Nhân
viên ở nhóm này thường được phân công làm bảo vệ, nhân viên bảo trì, nhân viên
trông coi kho hàng và có yêu cầu về số lượng tuyển dụng cố định. Trong khi đó,
nhân viên ở trình độ Trung cấp, Cao đẳng có tỷ trọng cao hơn và cũng ổn định trong
suốt 3 năm với khoảng 30%, chủ yếu là nhân viên ở các phòng Tài chính - Kế toán,
phòng Công nghệ thông tin, phòng Nhân sự - Hành chính. Nhân viên có trình độ
Đại học hoặc trên Đại học chiếm tỷ trọng cao nhất trong cơ cấu nhân sự của Công
ty với 52,52% (năm 2012) và cũng là nhóm nhân viên duy nhất trong ba nhóm có tỷ
trọng luôn tăng suốt 3 năm do yêu cầu tuyển dụng đối với nhân viên ở trình độ này
ngày càng gia tăng. Nguyên nhân là do phòng Yteco Phamarcy mới được thành lập
để quản lý chuỗi nhà thuốc, góp phần mở rộng hoạt động kinh doanh cần phải được
vận hành bởi những nhân viên có trình độ cao nhằm ổn định và phát triển hoạt động
của phòng ban này.

2013/2012

Chỉ

Tuyệt
2012

tiêu
Doanh

2013

2014

đối

Tỷ
trọng
(%)

2014/2013
Tuyệt
đối

Tỷ
trọng
(%)

414,62


15,11

+0,93

+6,99

+0,84

+5,91

thu
Chi phí
Lợi
nhuận
(Nguồn: Phòng Tài chính - Kế toán)
Về doanh thu, năm 2012, chỉ tiêu này đạt 414,62 tỷ đồng, sau đó tăng lên
467,98 tỷ đồng vào năm 2013, tức tăng khoảng 12,87%. Lý giải cho việc doanh thu
tăng lên một cách đáng kể là do Công ty đã tích cực mở rộng phạm vi bán hàng tại
các tỉnh thành trên cả nước bên cạnh hoạt động kinh doanh tại khu vực TP.HCM,
điển hình là tại hai địa điểm đặt chi nhánh của Công ty là thành phố Cần Thơ và
thành phố Đà Nẵng. Bên cạnh đó, Công ty còn đẩy mạnh hoạt động kinh doanh
hàng tự doanh thay vì chỉ tập trung vào cung cấp dịch vụ nhập khẩu ủy thác như
trước. Ngoài ra, việc sử dụng chiến lược linh hoạt biểu phí dịch vụ đã giúp Công ty
thu hút thêm nhiều khách hàng, từ đó góp phần gia tăng doanh thu. Cụ thể, Công ty
đã áp dụng nhiều hình thức chiết khấu bao gồm chiết khấu thương mại với đơn hàng
có số lượng lớn, chiết khấu cho đại lý có doanh thu cao, chiết khấu cho khách hàng

11



dụng ưu đãi kích cầu của các ngân hàng với lãi suất thấp nhằm tối thiểu hóa lãi vay.

12


Về lợi nhuận, chỉ tiêu này không biến động như doanh thu và chi phí mà tăng
liên tục qua các năm 2012, 2013, 2014. Vào năm 2013, lợi nhuận đạt 14,27 tỷ đồng,
tăng 6,99% so với năm 2012. Con số này tiếp tục tăng lên, đạt 15,11 tỷ đồng vào
năm 2014 (tăng thêm 5,91% so với năm 2013). Lợi nhuận luôn tăng là do khi doanh
thu và chi phí cùng tăng, mức tăng của doanh thu cao hơn mức tăng của chi phí.
Ngược lại, khi hai chỉ tiêu này cùng giảm, doanh thu giảm mạnh hơn so với chi phí.
Đây là kết quả tất yếu có được khi Công ty thực hiện tốt những biện pháp nhằm
kiểm soát hiệu quả doanh thu và chi phí.
Để thuận tiện phân tích kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty CP XNK
Y tế TP.HCM trong 6 tháng đầu năm 2015 với cùng kì các năm 2012, 2013, 2014,
sau đây là bảng tổng hợp kết quả kinh doanh của Công ty theo 6 tháng đầu năm từ
năm 2012 đến năm 2015:
Bảng 1.3: Kết quả kinh doanh của Công ty CP XNK Y tế TP.HCM
giai đoạn 01/2012 - 06/2015
Đơn vị tính: tỷ đồng
GIÁ TRỊ

Chỉ
tiêu

SO SÁNH

6

6


năm

trị

2012

2013

2014

2015

2014/2013

2015/2014

Giá
%

trị

%

Giá trị

%

218,79 239,51 230,20 230,39 +20,72


+5,98

Doanh
thu
Chi
phí
Lợi
nhuận

5,17

6,25

6,86

7,27

+1,08

(Nguồn: Phòng Tài chính - Kế toán)
Mức doanh thu của nửa đầu năm 2015 cao hơn doanh thu của cùng kỳ các
năm 2012, 2013, 2014 với 230,29 tỷ đồng. Lý giải cho tình trạng này là do chiến

13


lược tập trung vào thị trường bán lẻ thông qua chuỗi nhà thuốc Yteco Phamarcy đã
bước đầu gặt hái được thành công, góp phần đem lại doanh thu cho Công ty. Tuy
nhiên, lượng doanh thu gia tăng chưa cao (tăng 0,08% so với cùng kỳ năm 2014) do
chuỗi nhà thuốc chỉ mới đi vào hoạt động. Dù vậy sự tăng trưởng doanh thu nửa đầu


14


còn đem lại nhiều lợi ích kinh tế khác. Dưới đây là bảng thống kê doanh thu Công
ty có được từ hoạt động kinh doanh dược phẩm nhập khẩu từ năm 2012 đến 6 tháng
đầu năm 2015, thể hiện tầm quan trọng của hoạt động nhập khẩu dược phẩm đối với
Công ty CP XNK Y tế TP.HCM:
Bảng 1.4: Doanh thu từ hoạt động kinh doanh dược phẩm nhập khẩu của
Công ty CP XNK Y tế TP.HCM giai đoạn 01/2012 - 06/2015
Đơn vị tính: tỷ đồng

2012

2013
Tỷ

Chỉ tiêu

Giá trị

trọng

Tỷ
Giá trị

(%)

6 tháng đầu



76,18

346,61

77,45

174,80

75,87

414,62

100

467,98

100

447,52

100

230,39

100

nhập khẩu
Tổng
doanh thu

cho tình hình hoạt động nhập khẩu gặp nhiều khó khăn. Từ năm 2012 đến nửa đầu
năm 2015, kim ngạch nhập khẩu có nhiều biến động, tăng vào năm 2013 và giảm
trong năm tiếp theo. Dưới đây là bảng tổng hợp số liệu kim ngạch nhập khẩu dược
phẩm của Công ty CP XNK Y tế TP.HCM từ năm 2012 đến 6 tháng đầu năm 2015:
Bảng 2.1: Kim ngạch nhập khẩu dược phẩm của Công ty CP XNK Y tế
TP.HCM giai đoạn 01/2012 - 06/2015
Đơn vị tính: tỷ đồng
Năm

Trị giá (tỷ đồng)

Tốc độ tăng (%)

2012

174,78

2013

191,23

+9,41

2014

182,60

-4,51

6 tháng đầu năm 2014

tế nhằm quản lý chặt chẽ giá thuốc khiến một số khách hàng sử dụng dịch vụ nhập
khẩu ủy thác qua Công ty gặp vướng mắc về giá, không tiếp tục thuê dịch vụ ủy
thác trong khi kim ngạch nhập khẩu ủy thác chiếm tỷ trọng rất lớn trong tổng kim
ngạch nhập khẩu của Công ty. Cục Quản lý Dược còn ra quy định mới về thủ tục
xin cấp số đăng ký thuốc (Visa) mới và tái đăng ký đối với Visa cũ, cùng với đó,
chất chuẩn để kiểm nghiệm lại không đủ khiến thời gian hoàn tất thủ tục kéo dài
hơn cả năm, gây cản trở cho hoạt động nhập khẩu và giảm kim ngạch nhập khẩu
dược phẩm của Công ty.
Trong 6 tháng đầu năm 2015, kim ngạch nhập khẩu của Công ty tiếp tục ghi
nhận kết quả khả quan với 95,27 tỷ đồng chỉ trong nửa năm, cao hơn 6,13% so với
kim ngạch nhập khẩu dược phẩm của cùng kì năm 2014. Đây là kết quả của việc nỗ
lực đáp ứng nhu cầu thị trường thông qua đa dạng hóa sản phẩm, thị trường, đối tác,
và mở rộng hoạt động kinh doanh ở thị trường bán lẻ bằng việc phát triển hệ thống
phân phối Yteco Pharmacy. Ngoài ra, Công ty còn liên kết với các công ty có Nhà
thuốc GPP trở thành nhà cung ứng, phân phối thuốc ra thị trường, nâng cao tốc độ
phân phối dược phẩm.
2.1.2. Cơ cấu dược phẩm nhập khẩu
Từ năm 2012 đến giữa năm 2015, đối với mặt hàng dược phẩm, Công ty
nhập khẩu gồm thuốc chữa bệnh, vắc xin và thực phẩm chức năng. Căn cứ vào tình

17


hình thị trường mà tỷ trọng các sản phẩm này có sự dịch chuyển cho phù hợp, thể
hiện qua bảng 2.2 dưới đây:
Bảng 2.2: Kim ngạch và tỷ trọng các mặt hàng dược phẩm nhập khẩu
của Công ty CP XNK Y tế TP.HCM giai đoạn 01/2012 - 06/2015
Đơn vị tính: tỷ đồng

2012

(tỷ

trọng

(tỷ

trọng

đồng)

(%)

đồng)

(%)

đồng)

(%)

đồng)

(%)

chữa bệnh

139,28

79,69


22,41

11,72

22,62

12,39

13,19

13,84

174,78

100

191,23

100

182,6

100

95,27

100

Mặt hàng