1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 đề ra mục tiêu “Đối với giáo
dục mầm non và phổ thông, Nhà nước ưu tiên tập trung đầu tư xây dựng, phát
triển các cơ sở giáo dục công lập và có cơ chế hỗ trợ để bảo đảm từng bước
hoàn thành mục tiêu phổ cập theo luật định. Khuyến khích phát triển các loại
hình trường ngoài công lập đáp ứng nhu cầu xã hội về giáo dục chất lượng cao
ở khu vực đô thị...Tiếp tục thực hiện mục tiêu kiên cố hóa trường, lớp học; có
chính sách hỗ trợ để có mặt bằng xây dựng trường. Từng bước hiện đại hóa cơ
sở vật chất kỹ thuật, đặc biệt là hạ tầng công nghệ thông tin. Bảo đảm đến năm
2020 số học sinh mỗi lớp không vượt quá quy định của từng cấp học”. Vì vậy
xây dựng hệ thống các trường đạt chuẩn quốc gia là một trong những yêu cầu
cấp thiết đang đặt ra nhiều vấn đề về công tác quản lý đối với ngành GD&ĐT
cũng như cấp ủy, chính quyền địa phương nhằm xây dựng hệ thống biện pháp
đồng bộ để nâng cao chất lượng giáo dục
Trong những năm qua sự nghiệp giáo dục tỉnh Quảng Ninh ngày càng
phát triển toàn diện “Công tác giáo dục được đẩy mạnh. Chất lượng giáo dục
được nâng cao”. Nhưng cũng còn những khó khăn hạn chế: CSVC nhiều nơi
chưa bảo đảm, năng lực chuyên môn của GV chưa đồng đều. Một số trường
chưa quan tâm đến công tác lập kế hoạch xây dựng trường CQG mức độ 2, do
đó chưa có biện pháp hữu hiệu nhằm khắc phục những tiêu chí chưa đạt được.
Để đạt được mục tiêu xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 của thành
phố, trong những năm tới cần phải có những biện pháp tích cực, trong đó, vai
trò quản lý của Hiệu trưởng trường TH là rất quan trọng. Với lý do trên tôi thực
hiện đề tài nghiên cứu khoa học “Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2 ở thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng Ninh”.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và đánh giá thực trạng công tác xây dựng
trường đạt CQG ở thành phố Cẩm Phả đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng
6. Giả thuyết khoa học
Công tác quản lý xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 ở thành phố
Cẩm Phả những năm qua bước đầu đã đạt được một số kết quả, nhưng vẫn còn
những mặt hạn chế do nhiều nguyên nhân, trong đó có nguyên nhân chính thuộc
công tác quản lý của Hiệu trưởng trường TH. Nếu áp dụng một cách đồng bộ
những biện pháp quản lý có tính khả thi của tác giả đề xuất sẽ đạt được mục
tiêu xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 ở thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng
Ninh, theo đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tỉnh Quảng Ninh.
7. Phương pháp nghiên cứu
7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
7.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
7.2.1. Phương pháp điều tra
7.2.2. Phương pháp chuyên gia
7.2.3. Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
7.2.4. Phương pháp khảo nghiệm.
7.3. Phương pháp thống kê trong toán học.
8. Đóng góp mới của đề tài
Đề tài góp phần làm sáng tỏ một số vấn đề về lý luận liên quan đến biện pháp
quản lý trong công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2, phân tích thực
trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý của Hiệu trưởng phù hợp nhằm xây dựng
trường TH đạt CQG mức độ 2 ở thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng Ninh.
9. Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, luận văn
được trình bày trong 3 chương.
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý của Hiệu trưởng trường TH đối với
xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.
Chương 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2
của Hiệu trưởng trường TH ở thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng Ninh.
Chương 3: Biện pháp quản lý xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2
của Hiệu trưởng trường TH ở thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng Ninh.
1.3.1. Vị trí của trường tiểu học
Là bậc học đầu tiên của hệ thống giáo dục phổ thông, cùng với THCS và
THPT hình thành nền giáo dục phổ thông của nước ta.
1.3.2. Mục tiêu của giáo dục tiểu học
Giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn
và lâu dài về đạo đức trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kỹ năng cơ bản để học
sinh tiếp tục học trung học cơ sở.
1.3.3. Định hướng phát triển trường tiểu học:
- Từ nền giáo dục TH cho một bộ phận trẻ em đến nền giáo dục TH cho
tất cả trẻ em trong độ tuổi.
- Từ nền giáo dục TH còn phiến diện đến nền giáo dục TH toàn diện.
- Từ nhà trường TH chưa được chuẩn hóa đến nhà trường TH được chuẩn
hóa.
4
1.4. Hiệu trưởng và vai trò của Hiệu trưởng trường tiểu học
1.4.1. Khái niệm Hiệu trưởng
Điều 54 - Luật giáo dục quy định: Hiệu trưởng là người chịu trách nhiệm
quản lý các hoạt động của nhà trường, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền bổ
nhiệm, công nhận.
1.4.2. Vai trò của Hiệu trưởng trường tiểu học
Là người được giao quyền hạn, trách nhiệm cao nhất trong nhà trường,
chịu trách nhiệm trước cơ quan quản lý cấp trên về tổ chức, chỉ đạo, mọi hoạt
động thực hiện có hiệu quả mục tiêu giáo dục.
Trong vai trò quản lý, Hiệu trưởng trường TH phải thực hiện tốt bốn chức năng
cơ bản: Kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra.
1.5. Nội dung xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 2
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
Chủ trương xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2 nhằm từng
bước xây dựng nhà trường theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa. Hiệu trưởng
trường TH với vai trò là nhân tố quyết định hiệu quả của nhà trường phải vận
dụng một cách linh hoạt, sáng tạo giữa lý luận quản lý với các biện pháp quản
lý thực tiễn nhằm thực hiện một cách hiệu quả nhất để xây dựng nhà trường đạt
chuẩn quốc gia mức độ 2.
Nội dung chương 1 của Luận văn đã đưa ra những vấn đề lý luận chủ
yếu làm cơ sở cho nghiên cứu nhìn nhận vấn đề có cơ sở khoa học hơn trong
công tác xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2, đặc biệt là trong
việc phân tích đánh giá thực trạng công tác quản lý xây dựng trường TH đạt
chuẩn quốc gia mức độ 2 của Hiệu trưởng các trường TH.
Chương 2
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC
ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA MỨC ĐỘ 2 CỦA HIỆU TRƯỞNG
TRƯỜNG TIỂU HỌC Ở THÀNH PHỐ CẨM PHẢ TỈNH QUẢNG NINH
2.1. Điều kiện tự nhiên và KT-XH thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng Ninh
ảnh hưởng đến xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2
2.1.1. Vị trí địa lý
2.1.2. Dân cư
2.1.3. Kinh tế - Xã hội
2.1.4. Những đặc điểm về KT-XH ảnh hưởng đến xây dựng trường TH đạt
chuẩn quốc gia mức độ 2 ở thành phố Cẩm Phả
2.1.4.1. Thuận lợi
2.1.4.2. Khó khăn
2.2. Khái quát về Giáo dục và Đào tạo của thành phố Cẩm Phả
2.2.1 Đặc điểm tình hình
Sự nghiệp GD&ĐT của thành phố có những bước tiến toàn diện. Nhiệm
vụ xây dựng trường đạt CQG mức độ 2 cơ bản đảm bảo về tiến độ.
270
9441
34,9
Tổng cộng
54
1.001
32.619
32,6
(Nguồn: số liệu điều tra khảo sát các trường ở thành phố Cẩm Phả)
2.2.2.2. Thực trạng về cơ sở vật chất – kỹ thuật trường học
Bảng 2.2. Tổng hợp tình hình cơ sở vật chất năm học 2015 - 2016
Phòng chức năng và
Phòng học
phòng học bộ môn
Tỷ lệ
Số
Cấp học
phòng/
Bán
Bán
lớp T.s Kiên
Kiên
lớp
kiên Tạm
T.số
kiên Tạm
ố
cố
cố
cố
2
0
(Nguồn: số liệu điều tra tình hình CSVC các trường ở Thành phố Cẩm Phả)
Các trường cơ bản đảm bảo đủ số phòng theo quy định, tỷ lệ phòng học
kiên cố đạt 92,1%.
2.2.2.3. Về xây dựng và phát triển đội ngũ CBQL, giáo viên
Bảng 2.3. Chất lượng đội ngũ CBQL, giáo viên năm 2015 - 2016
CBQL, GV có
CBQL, GV
trình độ
Giáo viên
có trình độ
chuyên môn
chưa đạt
Tổng
chuyên môn
đạt chuẩn trở
chuẩn
Cấp học
số
trên chuẩn
lên
CB,GV
Số
Tỷ lệ
Số
Tỷ lệ
Số
Tỷ lệ
lượng (%) lượng (%) lượng (%)
1286 74,3
(Nguồn: Số liệu điều tra tình hình chất lượng đội ngũ ở thành phố Cẩm Phả)
Nhận xét: Đội ngũ CBQL, GV các cấp học cơ bản đủ về số lượng, đáp
ứng yêu cầu xây dựng trường CQG mức độ 2.
STT
Cấp học
Số trường
Số lớp
Số h/s
7
2.2.2.4. Về chất lượng giáo dục
Tỷ lệ HS hoàn thành chất lượng môn học, tương đối cao nhưng không
đồng đều, giữa các trường vùng trung tâm và các xã miền núi.
2.3. Quá trình xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2 ở thành
phố Cẩm Phả và những thành tựu đạt được
Xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2, là một trong những nhiệm vụ
trọng tâm của ngành giáo dục.
Bảng 2.5. Số trường học đã đạt CQG và đạt chuẩn quốc gia mức độ 2
ở thành phố Cẩm Phả
Cấp học
Số
Tiểu học
20
19
95
7
35
3
15
THCS
17
17
100
Cộng
54
52
96,3 13
35,1
7
16,2
(Nguồn: Số liệu điều tra trường chuẩn quốc gia của thành phố Cẩm Phả)
14
12
10
8
Đạt
Chưa đạt
6
4
Phả theo quy định 5 tiêu chuẩn của trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.
2.5.1.1. Tiêu chuẩn 1: Tổ chức và quản lý nhà trường
* Về lớp học: Có đủ các khối lớp, trường có nhiều lớp nhất là 36 lớp,
trường có ít lớp nhất là 6 lớp. Tỷ lệ bình quân học sinh/lớp là 31,1 học sinh,
đảm bảo theo quy định của Bộ GD&ĐT. Có một số trường khu vực trung tâm
có tỷ lệ học sinh trên lớp cao.
* Về tổ chuyên môn: Hoạt động theo Điều lệ trường TH. Tuy nhiên, chất
lượng sinh hoạt của tổ chuyên môn hiệu quả còn thấp.
* Về quản lý hoạt động giáo dục: công tác quản lý sáng tạo, tuy nhiên chưa
phát huy được khả năng của giáo viên, nhân viên.
* Về tổ văn phòng: Hoạt động theo quy định, thực hiện tốt nhiệm vụ quản lý
hệ thống hồ sơ, của nhà trường, nhưng chưa khoa học.
* Hội đồng nhà trường và các hội đồng khác trong nhà trường: Thực hiện
chức năng, nhiệm vụ theo quy định hiện hành của Điều lệ trường TH.
* Tổ chức Đảng và các đoàn thể: Có Chi bộ Đảng và các tổ chức đoàn thể
được công nhận vững mạnh.
Như vậy, kết quả có 18/20 trường đạt tiêu chuẩn 1, còn 02 trường (10%)
chưa đạt.
Nguyên nhân: Một số trường trong quản lý còn mang tính hình thức, nội
dung sinh hoạt tổ chuyên môn chưa sâu, có trường số HS trên một lớp vượt quá
quy định.
2.5.1.2. Tiêu chuẩn 2- Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh
- Hiệu trưởng và các Phó hiệu trưởng theo quy định hiện hành của trường
TH đạt CQG mức độ 2.
+ 100% Hiệu trưởng đạt chuẩn về trình độ chuyên môn.
+ 30/32 (94%) Phó hiệu trưởng có trình độ đại học, đạt tiêu chuẩn.
- Giáo viên: Đủ cơ cấu và số lượng theo quy định, còn trường chưa đạt về
tiêu chí tỷ lệ giáo viên dạy giỏi cấp thành phố, chưa có GV làm tổng phụ trách
Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh chuyên trách.
- Có 11/20 (55%) trường đạt tiêu chuẩn 2, còn 9/20 (45%) chưa đạt.
- Các trường TH của 3 xã miền núi còn khó khăn về kết quả HS tham gia
các hội thi cấp tỉnh, tỷ lệ GVG không đạt 30%.
- Các hoạt động giáo dục: Được triển khai, tổ chức với nhiều hình thức
phong phú. Nhiệm vụ PCGD tiểu học đúng độ tuổi: Được duy trì và củng cố.
Thành phố Cẩm Phả có 16/20 (80%) trường đạt tiêu chuẩn 5, còn 4/20
(20%) trường chưa đạt.
Nguyên nhân chủ yếu là do một số trường vùng khó khăn việc quan tâm
đến học tập của con em chưa tốt. Một số trường vùng trung tâm không đủ
phòng học cho 80% HS học 2 buổi/ngày.
2.5.1.6. Đánh giá chung về thực hiện 5 tiêu chuẩn của trường tiểu học ở
thành phố Cẩm Phả.
10
Bảng 2.15. Tổng hợp kết quả thực hiện 5 tiêu chuẩn
Tiêu
chuẩn
1
2
3
4
5
Số trường
đạt
Nội dung
Tổ chức và quản lý nhà trường
Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh
2
10
9
45
13
65
0
0
4
20
13
65
Phân tích kết quả điều tra, khảo sát ta thấy:
Thành phố Cẩm Phả đã có 7/20 (35%) trường TH đạt cả 5 tiêu chuẩn được
công nhận trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2. Còn lại 13/20 (65%) trường
TH chưa đạt .
Như vậy, việc thực hiện các tiêu chuẩn 1,2 và một phần tiêu chuẩn 5 phụ
thuộc vào năng lực của đội ngũ CBQL, GV, nhân viên nhà trường, trong đó
Hiệu trưởng đóng vai trò quan trọng. Còn tiêu chuẩn 3 và một phần của tiêu
chuẩn 2 trách nhiệm chính thuộc về chính quyền địa phương.
2.5.2. Thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức
độ 2 của Hiệu trưởng trường tiểu học ở thành phố Cẩm Phả
2.5.2.1. Lập kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 2
Bảng 2.17. Kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2
TT
1
2
3
1
35
5
45
4
65
2
60
3
30
6
11
Nhận xét: Hiệu trưởng trường TH đã quan tâm đến việc xây dựng kế hoạch
năm học. Tuy nhiên chỉ có 30% ý kiến cho rằng bản kế hoạch được xây dựng
một cách khoa học, cụ thể, đa số lồng ghép trong kế hoạch thực hiện nhiệm vụ
năm học và kế hoạch từng học kỳ của nhà trường dẫn đến thiếu tính chi tiết, cụ
trong triển khai thực hiện kế hoạch
6 Triển khai kế hoạch một cách máy móc
65
1
Từ các số liệu bảng 2.18 cho thấy, công tác triển khai kế hoạch xây dựng
trường TH đạt CQG mức độ 2 chưa thực sự được quan tâm, triển khai chưa chi
tiết, thiếu đồng bộ, chưa kịp thời, thiếu linh hoạt, sáng tạo, chưa thành lập Ban
chỉ đạo triển khai kế hoạch.
Bảng 2.19. Hình thức triển khai kế hoạch xây dựng trường TH đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2
Đồng ý Thứ
STT
Nội dung
(%)
bậc
Phát bản kế hoạch cho các thành viên trong hội đồng
1
45
3
trường
2 Tập trung nghe phổ biến kế hoạch
75
1
3 Triển khai qua hệ thống bảng tin, loa truyền thanh
55
2
4 Kết hợp cả ba hình thức (1), (2) và (3)
30
4
Qua bảng 2.19 ta thấy: Việc sử dụng các hình thức triển khai kế hoạch
tốt
bậc
bình
Nội dung
Đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ, tập
thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách
Công tác chỉ đạo được thực hiện thường
xuyên, kịp thời
Có khả năng ra quyết định chỉ đạo đúng đắn
và dám chịu trách nhiệm về các quyết định
chỉ đạo thực hiện kế hoạch
Nội dung chỉ đạo cụ thể, rõ ràng
Phân công nhiệm vụ khoa học, đúng người,
đúng việc
Điều tiết hài hòa, phù hợp mối quan hệ phối
hợp giữa các bộ phận trong thực hiên kế
hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia mức
độ 2
Động viên, khích lệ cán bộ, giáo viên, nhân
viên và học sinh hoàn thành tốt mục tiêu
xây dựng trường chuẩn quốc gia mức độ 2
168
59
3
2.50
7
76
102
52
1.94
6
103
92
35
2.11
4
139
78
13
2.34
kế hoạch.
5
6
7
Đồng ý Thứ
(%)
bậc
31,2
7
47,2
4
36,4
5
75,8
2
33,6
6
94,6
1
66,8
3
Nội dung
Tuyên truyền về ý nghĩa và tầm quan trọng của
công tác xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc
gia mức độ 2.
Lập kế hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia
mức độ 2 đảm bảo tính khoa học, khả thi.
Đảm bảo tính pháp chế và nguyên tắc tập trung
dân chủ trong triển khai các hoạt động xây dựng
trường chuẩn quốc gia mức độ 2.
Kiện toàn các tổ chức trong nhà trường theo quy
định.
Tổ chức, điều tiết tốt mối quan hệ phối hợp giữa
các bộ phận, các tổ chức đoàn thể nhà trường
trong thực hiện các hoạt động xây dựng trường
chuẩn quốc gia mức độ 2.
Quản lý sát sao nề nếp hoạt động của các tổ chức
trong nhà trường và các tổ chuyên môn
Tăng cường tới công tác chỉ đạo đổi mới các hoạt
động dạy và học
Quan tâm tới công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng
cao năng lực, trình độ của CBQL, giáo viên, nhân
viên
Sử dụng hiệu quả CSVC và TBDH hiện có
Thực hiện có hiệu quả công tác tham mưu và
tranh thủ sự giúp đỡ của các cơ quan ban ngành
Phối hợp tốt với chính quyền và tổ chức đoàn thể
xã hội ở địa phương
Tích cực vận động sự tham gia đóng góp của các
lực lượng xã hội, cha mẹ học sinh và nhân dân
2.02
8
153 27
50
2.45
2
215
4
11
2.89
1
132 48
50
2.36
3
102 76
52
2.22
4
38
96
96
1.75
13
82
82
66
2.07
7
51
Thành phố và ngành giáo dục quan tâm tới sự nghiệp phát triển giáo dục
của địa phương, tập trung nguồn lực, ưu tiên cho công tác xây dựng trường TH
đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.
2.5.4.2. Khó khăn
GD&ĐT của thành phố chưa có sự tương đồng, đặc biệt là các xã khó
khăn, số học sinh tăng nhanh, dự báo không chính xác. Ngân sách nhà nước
dành cho giáo dục nhiều nhưng chưa đáp ứng nhu cầu thực tế của nhân dân,
CSVC còn khó khăn. Loại hình giáo viên chuyên biệt như Tổng phụ trách
chuyên trách, nhân viên phụ trách thí nghiệm còn thiếu.
- Công tác bổ nhiệm, đào tạo, bồi dưỡng CBQL còn bất cập.
- Lãnh đạo một số trường TH chưa có kế hoạch xây dựng trường đạt
chuẩn quốc gia mức độ 2. Chất lượng giáo dục, tỷ lệ giáo viên giỏi của một số
trường chưa đáp ứng tiêu chuẩn trường TH đạt CQG mức độ 2.
- Công tác XHH giáo dục còn nhiều bất cập.
2.6. Thực trạng những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng trường tiểu
học đạt chuẩn quốc gia mức độ 2
Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc
gia mức độ 2 bao gồm: Yếu tố về quản lý nhà nước; KT- XH truyền thống văn
hoá, phong tục tập quán, tâm lý xã hội; Những yếu tố về quản lý nhà trường và
những yếu tố khác
Tác giả tiến hành thăm dò ý kiến của 230 người gồm: lãnh đạo, chuyên viên
PGD TH Sở GD&ĐT Quảng Ninh, PGD&ĐT, CBQL, GV 20 trường TH trên địa
bàn thành phố Cẩm Phả.
Qua số liệu điều tra, khảo sát ta thấy: Điểm chung đánh giá các yếu tố ảnh
hưởng đến quản lý xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2, đều có mức tác
động nhiều là lớn nhất và mức ít tác động chiếm số lượng người đánh giá và tỷ
lệ thấp nhất.
Như vậy, trong quản lý xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2, cần chú
trọng đến những tác động của các yếu tố trên để từ đó có cách phát huy những
mặt tích cực và hạn chế những tiêu cực.
Các biện pháp đề xuất phải từ thực tế, phải quan tâm đến thực trạng, nhu
cầu thực tế của nhà trường nằm trong khả năng nguồn lực cho phép, hạn chế
tính chủ quan, phiến diện. Các biện pháp đề xuất phải phù hợp với chức năng
quản lý của Hiệu trưởng.
3.1.3. Đảm bảo tính khả thi
Các biện pháp xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 phải phù hợp với
khả năng thực tế, được thống nhất để thực hiện được các yêu cầu đặt ra.
3.1.4. Đảm bảo tính kế thừa
Trong quá trình nghiên cứu, những biện pháp cũ không còn phù hợp cần
thay thế bằng các biện pháp mới thiết thực hơn, đảm bảo tính ổn định, sự phát
triển bền vững.
3.2. Đề xuất một số biện pháp quản lý của Hiệu trưởng trường TH đối với
xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 2 ở thành phố Cẩm
Phả tỉnh Quảng Ninh
Dựa trên cơ sở lý luận và kết quả điều tra, khảo sát, phân tích thực tiễn về
các tiêu chuẩn đạt trường CQG mức độ 2 của trường TH tác giả đề xuất một số
biện pháp quản lý của Hiệu trưởng đối với công tác xây dựng trường TH đạt
chuẩn quốc gia mức độ 2 ở thành phố Cẩm Phả như sau:
16
3.2.1. Nâng cao nhận thức trong cấp ủy, chính quyền, các lực lượng xã hội,
cha mẹ học sinh và nhân dân về ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác xây
dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 2
3.2.1.1. Mục tiêu của biện pháp
Tuyên truyền để cấp ủy, chính quyền, các đoàn thể xã hội, nhân dân nhận
thức sâu sắc việc xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 là một yêu cầu tất
yếu để nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
3.2.1.2. Nội dung biện pháp
Xây dựng kế hoạch để phối hợp các hoạt động của các bộ phận có liên
quan trong công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2.
Kế hoạch có tác dụng, tạo điểu kiện cho người quản lý kiểm tra, đánh giá
việc thực hiện các hoạt động .
17
3.2.2.2. Nội dung biện pháp
a) Chú trọng việc lập kế hoạch xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2
một cách khoa học, cụ thế, khả thi, xác định rõ lộ trình thực hiện.
b) Thành lập Ban chỉ đạo xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2: Xác
định rõ trách nhiệm người được phân công nhiệm vụ.
c) Chú trọng kiểm tra công tác xây dựng nhà trường theo các tiêu chuẩn
của trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.
3.2.2.3. Cách thức thực hiện
a) Những điểm cần chú ý khi lập kế hoạch xây dựng trường TH đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2: Đảm bảo mục tiêu, bao quát rộng, biện pháp thực hiện có cả
định tính, định lượng.
b) Kế hoạch xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 cần tập trung vào
những nội dung sau:
Đánh giá tình hình, đặc điểm; Thuận lợi, khó khăn, những việc làm được,
những mặt yếu kém, từ đó tìm ra nguyên nhân và biện pháp khắc phục.
Phương hướng, nhiệm vụ, mục tiêu, biện pháp thực hiện các hoạt động
của trường trong quá trình xây dựng trường đạt CQG mức độ 2.
c) Tổ chức và hoạt động của Ban chỉ đạo xây dựng trường TH đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2: Đảm bảo các nguyên tắc trong khuôn khổ quy định.
- Sự điều hòa, phối hợp của Ban chỉ đạo cần có sự cụ thể hóa các hoạt
động sao cho phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh cụ thể.
d) Kế hoạch kiểm tra công tác xây dựng nhà trường theo các tiêu chuẩn
tạo điều kiện cho CBQL tham gia các lớp bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên
môn, nghiệp vụ và hiệu quả công tác quản lý trong nhà trường.
b. Thực hiện đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên
Có kế hoạch cử GV đi học, để có đội ngũ GV cốt cán làm nòng cốt
chuyên môn, bồi dưỡng ban đầu cho GV mới tuyển; Xây dựng kế hoạch hội
thảo theo chuyên đề, trọng tâm là bồi dưỡng chuyên môn, tổ chức thi GV dạy
giỏi định kỳ hàng năm.
3.2.3.4. Điều kiện thực hiện
Hiệu trưởng nhà trường phải xác định việc nâng cao trình độ chuyên môn
nghiệp vụ cho GV là nhiệm vụ quan trọng của nhà trường, phải chủ động xác
định nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng để có kế hoạch dài hạn và hàng năm.
3.2.4. Tăng cường quản lý đổi mới phương pháp dạy học của giáo viên
3.2.4.1. Mục tiêu của biện pháp
Phát huy sự chủ động, sáng tạo của GV; Nhằm nâng cao chất lượng dạy
học. Tăng cường sự tham gia của HS trong hoạt động dạy học ở nhà trường.
3.2.4.2. Nội dung biện pháp
- Đổi mới phương pháp dạy, hướng vào người học phát huy tính tích cực,
chủ động của HS gây hứng thú cho HS học tập có chất lượng hơn. Cải tiến
phương pháp dạy học đảm bảo có hiệu quả, trước yêu cầu, thách thức mới của
xã hội và quá trình chuẩn hóa nhà trường.
- Cải tiến phương pháp dạy học đảm bảo có hiệu quả, quán triệt tư tưởng,
nhận thức cho CBGV về đổi mới phương pháp dạy học trước yêu cầu, thách
thức mới của xã hội và quá trình chuẩn hóa nhà trường.
- Thực hiện các chuyên đề về đổi mới và hiện đại hóa phương pháp dạy
học. Xây dựng kế hoạch từng tháng, từng học kỳ và cả năm học thông qua các
hoạt động cụ thể.
3.2.4.3. Cách thức thực hiện
- Quản lý việc xây dựng kế hoạch dạy học, giám sát việc thực hiện.
- Chỉ đạo việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học: Thảo luận nội
dung, phương pháp dạy học phù hợp với đối tượng HS. Bản thân GV phải tích
chức kiểm kê để đánh giá thực trạng đề xuất với cơ quan có thẩm quyền đầu tư
CSVC, theo hướng đồng bộ chuẩn hóa, hiện đại hóa.
Hiệu trưởng phải năng động, kiên trì và có khả năng tổ chức tốt việc huy
động các nguồn lực đóng góp nguồn vốn đầu tư xây dựng trường TH đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2.
3.2.5.4. Điều kiện thực hiện
Hiệu trưởng phải nắm vững quan điểm đường lối giáo dục của Đảng, chủ
trương của Nhà nước, chính sách, cơ chế của địa phương.
Có lương tâm nghề nghiệp bản lĩnh vững vàng dám nghĩ, dám làm, dám
chịu trách nhiệm; Sử dụng nguồn kinh phí một cách hợp lý, tiết kiệm, đúng mục
đích, không bị thất thoát.
3.2.6. Huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng xã hội tham gia vào
công tác xã hội hóa giáo dục để xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia
mức độ 2
3.2.6.1. Mục đích của biện pháp
Thực hiện kết hợp giáo dục nhà trường, gia đình, xã hội. Xây dựng ý thức
trách nhiệm, phấn đấu xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2.
20
3.2.6.2. Nội dung biện pháp
Huy động được các lực lượng xã hội tham gia công tác giáo dục thực hiện
theo những quy định mang tính pháp lý.
Thực hiện tốt Nghị quyết 201/2013/NQ-HĐND ngày 26/12/2013 của
HĐND thành phố Cẩm Phả về bổ sung biện pháp huy động nguồn lực xã hội
hóa, để đầu tư xây dựng CSVC các trường CQG.
Động viên khuyến khích CBGV tham gia vào công tác XHH giáo dục.
3.2.6.3. Cách thức thực hiện
- Hiệu trưởng phải có nhận thức đúng đắn về bản chất của chủ trương
Biện pháp 4
Sơ đồ 3.1. Mối quan hệ giữa các biện pháp
21
Nếu các biện pháp quản lý được Hiệu trưởng quan tâm thực hiện một
cách đồng bộ thì việc xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 sẽ sớm thực hiện
được.
Các biện pháp này được sử dụng có hiệu quả nhất khi biết linh hoạt sử
dụng phù hợp. Dựa vào đặc điểm điều kiện của từng địa phương, của từng nhà
trường mà người QLGD có thể tham khảo, bổ sung và phát triển tìm ra những
nội dung phù hợp cho mình trong quá trình quản lý nhà trường.
3.4. Khảo sát tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp
Để đánh giá việc thực hiện các biện pháp quản lý xây dựng trường TH
đạt chuẩn quốc gia mức độ 2 của Hiệu trưởng trường TH, tác giả sử dụng phiếu
hỏi 230 người, với 3 mức độ, rất cần thiết và rất khả thi cần thiết và khả thi,
không cần thiết và không khả thi gồm: Lãnh đạo, chuyên viên PGD TH,
SGD&ĐT; Lãnh đạo và chuyên viên PGD&ĐT; Hiệu trưởng, phó Hiệu trưởng
các trường TH; Tổ trưởng chuyên môn, giáo viên cốt cán 20 trường tiểu học.
100
80
60
Rất cần thiết
40
Cần thiết
40
Khả thi
Không khả thi
20
0
Biện
pháp 1
Biện
pháp 2
Biện
pháp 3
Biện
Biện
pháp 4 pháp 5
Biện
pháp 6
Biểu đồ 3.2. Tổng hợp kết quả khảo sát tính khả thi của các biện pháp
Nhận xét: các biện pháp có tính cần thiết và tính khả thi ở mức cao, tương
quan thuận và rất chặt chẽ.
22
chuẩn quốc gia nói chung và trường TH đạt CQG mức độ 2 nói riêng của Hiệu
trưởng trường TH ở thành phố Cẩm Phả đã đạt được những kết quả đáng khích
lệ, tuy nhiên tiến độ thực hiện còn chậm so với kế hoạch đề ra. Kinh phí đầu tư
cho phát triển giáo dục đã được quan tâm nhưng còn hạn hẹp, điều kiện CSVC,
năng lực của đội ngũ CBQL, GV chưa đáp ứng được yêu cầu của việc đổi mới
chương trình hiện nay. Công tác XHH giáo dục còn nhiều bất cập về nhận thức,
việc huy động các nguồn lực đầu tư cho phát triển giáo dục còn hạn chế. Hiệu
trưởng các nhà trường chưa có biện pháp tích cực trong việc tham mưu cho cấp
ủy, chính quyền địa phương và ngành giáo dục để thực hiện lộ trình xây dựng
trường CQG mức độ 2 theo đúng kế hoạch.
23
Qua nghiên cứu lý luận và thực tiễn giáo dục tại địa phương, đề tài đã
nghiên cứu, đánh giá thực trạng quản lý xây dựng trường TH đạt CQG mức độ
2 của Hiệu trưởng trường TH ở thành phố Cẩm Phả tỉnh Quảng Ninh, xác định
những vấn đề cơ bản đặt ra trong công tác quản lý xây dựng trường TH đạt
CQG mức độ 2 ở địa phương, trên cơ sở đó đề xuất 6 biện pháp quản lý xây
dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 đó là:
1. Nâng cao nhận thức trong cấp ủy, chính quyền, các lực lượng xã hội,
CBGV, HS và nhân viên về ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác xây dựng
trường TH đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.
2. Kế hoạch hóa công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 trên cơ
sở quy hoạch phát triển nhà trường.
3. Phát triển, bồi dưỡng đội ngũ CBQL, GV trên chuẩn, nâng cao trình độ
mọi mặt đáp ứng yêu cầu đổi mới về giáo dục trong giai đoạn hiện nay.
4. Tăng cường quản lý đổi mới phương pháp dạy học của GV, đổi mới
cách đánh giá HS.
5. Tham mưu với cấp ủy chính quyền địa phương, ngành giáo dục đáp
có hiệu quả nhằm tạo điều kiện để trường TH đạt CQG mức độ 2 theo kế
hoạch đề ra.
- Tăng cường công tác kiểm tra việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ,
quyền hạn của Hiệu trưởng theo quy định của Luật giáo dục và Điều lệ
trường học.
- Chỉ đạo hướng dẫn các trường TH lập kế hoạch xây dựng trường TH đạt
CQG mức độ 2 phù hợp với điều kiện, tình hình thực tế của mỗi trường. Tổ
chức kiểm tra định kỳ việc thực hiện kế hoạch, đồng thời có biện pháp hỗ trợ
kịp thời các nhà trường phấn đấu và giữ vững danh hiệu trường TH đạt chuẩn
quốc gia mức độ 2.
2.3. Đối với Hiệu trưởng trường tiểu học ở thành phố Cẩm Phả
- Làm tốt công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức của đội ngũ CBGV,
HS quyết tâm xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2. Đồng thời phải nâng
cao chất lượng hoạt động của các tổ chức đoàn thể trong nhà trường.
- Xây dựng kế hoạch trường TH đạt CQG mức độ 2 phù hợp với điều
kiện của nhà trường, kiểm tra, rà soát và có kế hoạch khắc phục các nội dung
chưa đạt so với 5 tiêu chuẩn của Quy chế Ban hành kèm theo Thông tư số
59/2012/TT-BGDĐT ngày 28/12/2012 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT.
- Tăng cường các biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đảm
bảo các tỷ lệ quy định về chất lượng năng lực và phẩm chất theo quy định của
chuẩn.
- Xây dựng mối quan hệ với cấp ủy, chính quyền, đoàn thể và nhân dân
địa phương tạo sự đồng thuận, ủng hộ, giúp đỡ nhà trường sớm hoàn thành các
tiêu chí của trường TH đạt CQG mức độ 2.
`