“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
I. Phần mở đầu
1. Lí do chọn đề tài
Trong thời kỳ hội nhập hiện nay thì ngoại ngữ - đặc biệt là tiếng Anh - có
vai trò vô cùng quan trọng. Môn Tiếng Anh được xem là một trong những môn
học chính thức và là một trong ba môn thi bắt buộc trong các kì thi tốt nghiệp
Trung học cơ sở, Trung học phổ thông. Ngoài ra, đây cũng là môn học gần như
bắt buộc trong các trường học chuyên nghiệp. Một số trường lấy chuẩn Tiếng
Anh làm một trong các điều kiện cho sinh viên muốn tốt nghiệp ra trường … Vì
thế, Đảng và Nhà Nước đã có mối quan tâm đặc biệt đến vấn đề dạy và học ngoại
ngữ. Môn Tiếng Anh được đưa vào giảng dạy như môn học chính thức ở các cấp
học, ngành học trong đó có cấp Tiểu học nhằm giúp các em bước đầu được tiếp
xúc, lĩnh hội và phát triển một số kĩ năng cơ bản, tạo tiền đề tốt cho tương lai.
Giáo dục phổ thông nước ta đang thực hiện bước chuyển từ chương trình
giáo dục tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực của người học, nghĩa là từ chỗ
quan tâm đến việc học sinh học được cái gì đến chỗ quan tâm học sinh làm được
cái gì qua việc học. Để đảm bảo được điều đó, nhất định phải thực hiện thành
công việc chuyển từ phương pháp dạy học nặng về truyền thụ kiến thức sang dạy
cách học, cách vận dụng kiến thức, rèn luyện kỹ năng, hình thành năng lực và
phẩm chất.
Để đạt được mục tiêu trên, trước hết, người giáo viên cần có kiến thức và
các kĩ năng sư phạm tốt. Và để có một tiết dạy thành công thì giáo viên phải biết
tìm ra nhiều phương pháp dạy học mới, biết kết hợp nhiều yếu tố làm sao phát
huy được tính tích cực, chủ động của học sinh, tạo điều kiện tối ưu cho học sinh
rèn luyện, phát triển và nâng cao kỹ năng sử dụng ngôn ngữ vào mục đích giao
tiếp chứ không phải việc cung cấp kiến thức ngôn ngữ thuần tuý theo phương
pháp truyền thống. Với quan điểm này, các thủ thuật dạy học cũng như hoạt động
trên lớp cũng đã được thay đổi và phát triển đa dạng hơn để có thể vận dụng một
cách linh hoạt, mềm dẻo, phù hợp và đạt hiệu quả cao.
- Đề tài góp phần đổi mới phương pháp dạy học, giáo viên có thể chủ động
trong việc hướng dẫn học sinh hoạt động nhóm. Học sinh tự tin, hợp tác tích cực
hơn trong quá trình học tập, đồng thời có cơ hội thể hiện bản thân cũng như thực
hành được kĩ năng nghe và nói nhiều hơn.
- Nêu được vai trò và tầm quan trọng của hoạt động nhóm trong việc dạy
học; Nghiên cứu thực trạng học sinh khối lớp 5 trường Tiểu học Trần Phú và chỉ
ra một số biện pháp, kĩ năng nhằm giúp giáo viên và học sinh thực hiện tốt và có
hiệu quả hoạt động nhóm trong quá trình dạy và học.
3. Đối tượng nghiên cứu
Một số kĩ năng hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh.
4. Giới hạn của đề tài
Thái độ và chất lượng học tập của học sinh lớp 5A, 5B môn Tiếng Anh
trường Tiểu học Trần Phú năm học 2016 - 2017.
5. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu.
- Phương pháp điều tra.
- Phương pháp nghiên cứu các sản phẩm hoạt động.
- Phương pháp khảo nghiệm, thử nghiệm.
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục
II. Phần nội dung
1. Cơ sở lý luận
Mục tiêu giáo dục tiểu học là bước đầu đào tạo ra những chủ thể biết chủ
động, sáng tạo, sớm thích nghi, hòa nhập với thế giới xung quanh và góp phần
vào phát triển đất nước trong tương lai. Vì vậy, việc dạy và học môn Tiếng Anh
trong trường tiểu học hiện nay được các cấp quan tâm và chú trọng.
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú
diện giáo dục và đào tạo đã nêu: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và
học theo hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng
kiến thức, kỹ năng của người học; khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi
nhớ máy móc. Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở
để người học tự cập nhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát triển năng lực . Chính
vì thế, việc sử dụng các hình thức hoạt động nhóm trong các giờ học là một việc
làm rất cần thiết và đúng đắn, phù hợp với xu hướng dạy học hiện nay.
2. Thực trạng vấn đề nghiên cứu
Hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã quan tâm đến việc biên soạn sách
làm sao phù hợp với tâm lí lứa tuổi của học sinh tiểu học nên bộ sách giáo khoa
mới có nội dung phong phú, nhiều hình ảnh đẹp, bắt mắt. Hàng năm, từ Sở đến
Phòng Giáo dục và Đào tạo tại địa phương thường xuyên tổ chức các buổi
chuyên đề, tập huấn về chuyên môn, về phương pháp dạy học để cùng nhau học
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú
3
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
hỏi thảo luận, tìm ra những biện pháp hay, tích cực và hiệu quả nhất để áp dụng
vào quá trình dạy học. Đội ngũ giáo viên ngày càng được trẻ hóa, luôn biết tìm
tòi, sáng tạo, nhiệt tình và nhiều kinh nghiệm dạy học, tìm ra những phương pháp
dạy học tốt, phù hợp nhất với mục tiêu giáo dục hiện nay. Tuy nhiên, bên cạnh
đó, một số giáo viên chưa biết khai thác những nội dung có sẵn, vẫn sử dụng
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú
4
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
không để học sinh học theo kiểu rập khuôn nhàm chán; Tổ chức các hoạt động
cho các em vừa học, vừa chơi, vừa được nói chuyện, trao đổi, thảo luận với thầy
cô và các bạn khác; Tổ chức chơi trò chơi, kể chuyện theo tranh và tìm tòi những
cái mới … Bên cạnh đó, khối 5 trường Tiểu học Trần Phú dạy học theo mô hình
trường học mới VNEN nên việc phân chia nhóm và học theo nhóm gặp rất nhiều
thuận lợi. Học sinh đã quen với cách học này ở những môn học khác nên các em
hiểu rõ cách hoạt động, làm việc, mục đích và hiệu quả của hoạt động nhóm.
Chính vì nắm bắt được tâm lí, xu hướng giáo dục và sự thuận lợi trong việc hoạt
động nhóm hàng ngày nên bản thân đã mạnh dạn áp dụng đề tài vào quá trình
giảng dạy của mình.
3. Nội dung và hình thức của giải pháp
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp
Các giải pháp, biện pháp được nêu ra trong đề tài giúp giáo viên và học
sinh hứng thú hơn với việc dạy và học môn Tiếng Anh. Đồng thời giúp các em
nắm được kiến thức bài, sử dụng kĩ năng nghe, nói tốt, biết giúp đỡ và bổ trợ cho
nhau trong quá trình học tập và biết vận dụng chúng vào một số tình huống giao
tiếp đơn giản trong cuộc sống.
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
chức các trò chơi, dạy chant, dạy hát… giáo viên đều sử dụng hình thức hoạt
động này.
Thông thường, trong hoạt động nhóm, giáo viên thường cho các em làm
việc theo nhóm đôi, nhóm bốn, nhóm sáu, nhóm theo bàn hay dãy bàn… tùy
thuộc vào nội dung bài học. Qua hoạt động theo nhóm, học sinh sẽ học được cách
giúp đỡ lẫn nhau trong học tập cũng như trong cuộc sống, các bạn học tốt sẽ tự
tin hơn, các bạn học yếu hơn sẽ không cảm thấy tự ti vì sẽ được bạn mình giúp
đỡ. Ngoài ra, các em còn học được cách đưa ra ý kiến của mình, biết bảo vệ ý
kiến, hay biết cách lựa chọn nội dung và sắp xếp nội dung … để chuẩn bị cho
việc trình bày phần trả lời của mình.
b.2. Quy trình và các nguyên tắc khi tổ chức hoạt động nhóm
Tùy vào yêu cầu từng bài tập giáo viên lựa chọn hình thức nhóm phù hợp.
Khi tổ chức hoạt động nhóm cần tuân theo các bước sau:
- Tạo nhóm.
- Chọn nhóm trưởng điều hành nhóm.
- Hướng dẫn tổ chức và hoạt động nhóm.
- Giáo viên giao nhiệm vụ cần thực hiện của bài tập.
- Quan sát, theo dõi và giúp đỡ các em khi cần thiết.
- Các nhóm trình bày, lớp lắng nghe và nhận xét (tương tác nhóm).
- Giáo viên nhận xét, chốt lại kiến thức; đồng thời khen thưởng và khích lệ
các em cho những hoạt động lần sau.
Đối với việc tạo nhóm:
Có nhiều cách để tạo nhóm theo các tiêu chí khác nhau tùy vào nội dung,
mục đích bài học đó. Đồng thời, việc tạo nhiều nhóm khác nhau trong các tiết học
sẽ giúp học sinh giao tiếp, tạo mối quan hệ tốt đẹp với tất cả các thành viên trong
lớp, trao cơ hội trải nghiệm việc điều hành nhóm cho nhiều bạn, tránh sự ỷ lại và
lặp lại nhàm chán khi phải làm việc chung với một nhóm bạn nhất định.
Khi chia nhóm, thường thì giáo viên sẽ chia nhóm theo yêu cầu và mục đích
của bài học theo nhiều hình thức như nhóm đôi, nhóm bốn, nhóm ngẫu nhiên (theo
đếm số) nhóm nam – nữ, nhóm theo dãy bàn … nhưng phải đảm bảo các thành
quan trọng là tất cả các thành viên trong nhóm đều phải có trách nhiệm, cùng
nhau làm việc, nêu ra ý kiến, tránh tư tưởng ỷ lại các bạn khác.
Giáo viên giao nhiệm vụ của bài tập:
Khi giao nhiệm vụ học tập cho học sinh, ngôn từ của giáo viên phải rõ
ràng, mạch lạc để đảm bảo cho học sinh hiểu rõ rã vấn đề. Có thể hỏi thêm những
câu hỏi phụ để kiểm tra xem học sinh đã hiểu nhiệm vụ được giao chưa. Các vấn
đề đưa ra cho học sinh hợp tác nhóm có thể đa dạng về hình thức như luyện nói,
luyện đọc từ, phân vai kể chuyện, đọc hiểu và trả lời câu hỏi ở sách giáo khoa
hoặc vào phiếu học tập...
Quan sát, theo dõi và giúp đỡ các em khi cần thiết:
Sau khi giao nhiệm vụ cho các nhóm và chắc chắn các nhóm đã hiểu rõ
nhiệm vụ, giáo viên cho các nhóm thảo luận và hoàn thành. Trong quá trình các
nhóm thực hiện nhiệm vụ, việc quan trọng nhất là giáo viên phải quan sát, theo
dõi hoạt động của các nhóm, nhắc nhở những bạn chưa chú ý hay chưa hợp tác
tốt, đồng thời đưa ra những gợi ý, giải đáp các thắc mắc của các em. Giáo viên
cần chú ý quan tâm đến hoạt động của các học sinh yếu trong nhóm, giúp các em
hiểu bài để các em tự tin hơn khi trao đổi với bạn cùng bàn và với nhóm. Với các
học sinh khá giỏi, giúp các em khắc sâu và mở rộng kiến thức bằng những câu
hỏi phụ nhằm định hướng cho các em nâng cao kiến thức.
Các nhóm trình bày, lớp lắng nghe và nhận xét (tương tác nhóm):
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú
7
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
Nguyên tắc 3: Có trách nhiệm.
Nguyên tắc 4: Có sự thấu hiểu và biết tôn trọng lẫn nhau.
Nguyên tắc 5: Thái độ làm việc nghiêm túc, có tính thuyết phục.
b.3. Các hình thức tổ chức hoạt động nhóm trong quá trình dạy học
Trong dạy học tích cực, giáo viên không còn đóng vai trò đơn thuần là
người truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người thiết kế, tổ chức, hướng dẫn
các hoạt động để học sinh tự lực chiếm lĩnh nội dung học tập, chủ động đạt các
mục tiêu kiến thức, kĩ năng, thái độ theo yêu cầu của môn học. Trên lớp, học sinh
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú
8
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
hoạt động là chính, giáo viên chỉ là người hướng dẫn. Nhưng để có một tiết học
sôi nổi, đúng nghĩa, các hoạt động nhóm linh hoạt, đạt được hiệu quả tốt thì trước
đó, khi soạn giáo án, chuẩn bị bài trước khi đến lớp giáo viên đã phải đầu tư công
sức, thời gian rất nhiều như: Xác định rõ mục đích bài học, lên kế hoạch hoạt
động nhóm, chuẩn bị đồ dùng học tập (tranh ảnh, phiếu học tập, bài giảng trình
chiếu…) mới có thể thực hiện bài lên lớp với vai trò là người gợi mở, xúc tác,
động viên, cố vấn, trong các hoạt động tìm tòi hào hứng, tranh luận sôi nổi của
học sinh. Giáo viên phải có trình độ chuyên môn sâu rộng, có trình độ sư phạm
tốt, có lòng yêu nghề và sự kiên nhẫn mới có thể tổ chức, hướng dẫn các hoạt
động của học sinh.
9
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
làm cách nào để đến đó. Em hãy giúp họ nhé ! Sau đó, tôi mời một số cặp ngẫu
nhiên lên bảng đóng vai và thực hành.
Foreigner: Excuse me? Where’s the Buon Ma Thuot City ?
Pupil: It’s ………………………………………………….
Foreigner: How can I get there ?
Pupil: You can …………………………………………….
Foreigner: Thanks you very much.
Pupil: You’re welcome.
Hoặc: Khi dạy phần 1. Look, listen and repeat (Unit 1:What’s your
address ?-Lesson 2)
Sau khi giáo viên hướng dẫn học sinh nghe, đọc toàn bài, học từ mới, hoạt
động cuối cùng của phần 1 là học sinh đóng vai Trung và Quân thực hành bài hội
thoại.
- Tôi nêu yêu cầu: Bây giờ cô muốn các bạn sẽ làm việc theo nhóm đôi,
đóng vai Bạn Trung và bạn Quân để thực hành bài hội thoại (yêu cầu học sinh đổi
vai trong quá trình luyện tập). Tôi sẽ chia theo cách đơn giản nhất là cho hai bạn
ngồi cạnh nhau tạo thành một cặp. (Nếu có thời gian, tôi cho học sinh di chuyển
và chọn bạn đọc của mình nhưng cần chú ý đến đối tượng học sinh cho phù hợp.)
Tiếp theo, tôi giới hạn thời gian thực hành (2-3 phút), sau đó cho học sinh
tự phân vai và thực hành.
Học sinh: Lần lượt đóng vai Trung và Quân để thực hành.
Trong quá trình học sinh luyện tập, tôi quan sát lớp, đến từng cặp để kiểm
thức cá nhân thì một số em sẽ không tập trung vì các em có thể không biết đọc
hết toàn bài; Nhưng khi các em được đóng vai cùng bạn, có sự chia sẻ và hướng
dẫn của bạn mình, cùng với sự cạnh tranh giữa các cặp, các em sẽ cùng cố gắng
và giúp nhau thực hiện tốt nhiệm vụ của mình được giao.
Ví dụ: Khi dạy phần 2. Point and say (Unit 2- Lesson 1. I always get up
early. How about you?), dạy mẫu câu về thói quen làm việc hằng ngày.
Sau khi dạy từ mới và hướng dẫn các em cách sử dụng mẫu câu. Để giúp
các em hiểu và nắm vững kiến thức bài, giáo viên thường cho học sinh thực hành
mẫu câu theo các tình huống cho sẵn trong sách giáo khoa và luyện nói tự do theo
thói quen hằng ngày của chính bản thân các em.
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú
11
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
Tôi yêu cầu lớp làm việc theo cặp (hai bạn ngồi cạnh nhau), hỏi và trả lời về
thói quen hàng ngày dựa vào bốn bức tranh a, b, c và d ở sách giáo khoa trong vòng
3 phút. Trước khi ra hiệu cho học sinh bắt đầu, để chắc chắn tất cả các em đều hiểu
yêu cầu, tôi làm mẫu cùng với một học sinh khá, hoặc cho hai học sinh khá thực
hành với nhau bức tranh a. Sau đó các cặp sẽ luyện tập ba bức tranh còn lại.
Học sinh: Đổi vai hỏi và trả lời mẫu câu:
A: What do you do …………….?
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
nghe. Khi học sinh dự đoán xong, tôi gọi đại diện một vài nhóm đọc dự đoán
trước lớp, giáo viên ghi lên bảng để so sánh trước và sau khi nghe.
Tiếp theo, tôi cho học sinh nghe (2 lần) và khoanh đáp án. Khi nghe xong
đại diện các nhóm sẽ đọc câu cả lời của mình trước khi nghe lại và sửa đáp án.
Sau tôi cho học sinh nghe lại bài nghe 1 lần, nêu đáp án, so sánh với đáp án của
các nhóm trước và sau khi nghe. Tuyên dương các nhóm có câu trả lời đúng và
động viên các nhóm chưa có câu trả lời đúng.
Cuối cùng, tôi cho học sinh nghe lại bài nghe và yêu cầu học sinh đọc to.
Ở dạng bài nghe này, học sinh cũng có thể làm việc cá nhân, tuy nhiên bản
thân tôi nhận thấy, một số em không chịu hoạt động khi được giao nhiệm vụ vì kĩ
năng nghe của các em chưa tốt. Khi được yêu cầu làm cặp với bạn, các em sẽ tự
bảo nhau, bổ trợ cho nhau trong quá trình nghe. Như vậy các em sẽ hứng thú hơn,
không tự ti vì sợ sai và sẽ hoàn thành bài nghe tốt hơn.
Ngoài ra, ở các dạng bài tập ngắn và đơn giản như; matching, unscramble
the words, complete the sentences,… chúng ta có thể sử dụng hình thức làm việc
nhóm đôi.
Nói tóm lại: Làm việc theo nhóm đôi (cặp) là hình thức tổ chức hoạt động
nhóm đơn giản nhất mà giáo viên thường xuyên sử dụng trong các tiết học của
mình. Mặc dù đơn giản nhưng lại rất hiệu quả. Không những không mất quá
nhiều thời gian để phân nhóm, không quá lộn xộn, ồn ào mà nó còn giúp giáo
viên dễ kiểm soát lớp, biết được tình hình học tập của từng học sinh; Giúp các em
hình thành được các phản xạ tự nhiên, giúp đỡ nhau trong học tập, tăng tính thân
thiện và tăng sự tự tin khi nói, học sinh ít có cơ hội để ỷ lại cho các bạn khác khi
thực hiện nhiệm vụ.
b.3.2. Hoạt động theo nhóm lớn – group work.
Như đã nói ở trên, việc phân nhóm tùy thuộc vào nhiều yếu tố về tâm lý,
mỗi nhân vật để phân vai, vì thế tôi chọn mỗi nhóm gồm: một bạn đọc tốt làm
nhân vật dẫn chuyện, một bạn có học lực trung bình đóng nhân vật Cáo và một
bạn có lực học yếu hơn đóng nhân vật Quạ. Trong quá trình luyện tập trong
nhóm, tôi khuyến khích các em đổi vai, yêu cầu các bạn học tốt hướng dẫn những
bạn khác luyện các phần truyện còn lại.
Khi thời gian luyện tập của các em kết thúc, tôi gọi lần lượt từng nhóm (13 nhóm) lên bảng, cho các em đóng vai các nhân vật, sử dụng những đồ dùng mà
tôi đã chuẩn bị sẵn trước khi lên lớp (một mũ đội đầu hình chú Quạ, một mũ hình
chú Cáo và một miếng thịt bằng giấy) để kể chuyện. Khi kể, tôi yêu cầu học sinh
kết hợp thể hiện những cử chỉ, điệu bộ của Cáo và Quạ, sử dụng ngữ điệu khi nói
để tăng thêm sự hấp dẫn cho câu truyện, thu hút sự chú ý của học sinh ở dưới lớp.
Tiếp theo, tôi yêu cầu các học sinh khác so sánh và nhận xét về tiết mục
của các nhóm đã thể hiện (về ngữ điệu, cử chỉ, điệu bộ, giọng kể, mức độ kể lưu
loát…). Cuối cùng, tôi nhận xét, động viên và khen thưởng nhóm, cá nhân thực
hiện tốt nhất, đồng thời khích lệ khuyến khích các em khác cho những hoạt động
tiếp theo.
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú 14
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
Như vậy, thay vì yêu cầu một vài học sinh đọc lại câu chuyện một cách
nhàm chán, tôi đã tạo ra một hoạt động đầy hứng thú và sáng tạo cho cả lớp được
luyện tập, qua đó giúp các em được phát huy khả năng của mình, đồng thời hiểu
và nhớ lâu hơn nội dung câu truyện.
Khi dạy phần 1. Look, listen and repeat (Unit 1 – Lesson 1; Unit 4 –
Trường Tiểu học Trần Phú 15
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
Sau khi các nhóm trình bày xong, tôi chốt câu trả lời và dẫn các em vào bài
học chính.
While- reading:
Tôi yêu cầu học sinh nêu nhiệm vụ của bài (gồm hai nhiệm vụ: 1- Match
the headings with the paragraphs và 2- Answer the questions).
Tôi nhấn mạnh lại nhiệm vụ và hướng dẫn các em cách làm bài. Tiếp theo,
tôi hướng dẫn học sinh tìm hiểu một số từ mới trong các đoạn văn để giúp các em
dễ dàng hơn trong việc hoàn thành các nhiệm vụ. Sau đó, tôi giao nhiệm vụ cụ
thể cho từng nhóm. Đối với dạng bài tập này, để tiết kiệm thời gian nhưng vẫn
đem lại hiệu quả, tôi sẽ yêu cầu nhóm 1 và nhóm 2 thực hiện nhiệm vụ 1: Match
the heading with the paragraphs; Nhóm 3, nhóm 4 và nhóm 5 thực hiện nhiệm
vụ 2: Answer the questions. Các nhóm nhận nhiệm vụ và hoàn thành vào phiếu
học tập khoảng 6-8 phút.
Nhóm trưởng điều hành hoạt động nhóm, phân công nhiệm vụ cho từng
thành viên (Nhiệm vụ 1: 2 bạn sẽ đọc 1 đoạn văn và tìm ra tiêu đề thích hợp nhất;
Nhiệm vụ 2: Mỗi bạn đọc bài và trả lời 1 câu hỏi, sau đó viết câu trả lời ra giấy,
thư kí sẽ tổng hợp và ghi kết quả vào phiếu học tập.). Trong quá trình làm bài,
các thành viên trong nhóm sẽ hỗ trợ nhau nếu như mình hoàn thành xong nhiệm
vụ sớm.
Trong khi học sinh làm bài, tôi quan sát thái độ và tiến độ làm việc của các
nhóm, có sự giúp đỡ, giải thích khi cần thiết.
Post- reading:
Khi hết giờ, tôi ra hiệu lệnh, yêu cầu các nhóm dừng thảo luận và quay lại
vị trí. Tôi cho các nhóm gắn phiếu học tập lên bảng, cử đại diện các nhóm lên
- Đối với kĩ năng nghe
Thông thường, đối với kĩ năng nghe, giáo viên thường cho học sinh làm
việc cá nhân hoặc nhóm đôi. Nhưng theo quan điểm của bản thân, đối với các bài
nghe dài, nhiều thông tin gây nhiễu hay dạng bài nghe điền từ, giáo viên nên cho
học sinh nghe theo nhóm để các em hỗ trợ nhau trong quá trình nghe.
Khi dạy bài nghe: 4. Listen and number (Unit 14- Lesson 1: What
happened in the story?)
Đây là bài nghe một câu chuyện mới, lượng từ và câu khá nhiều nên nếu
cho học sinh nghe và hoàn thành yêu cầu theo hình thức làm cá nhân hoặc nhóm
đôi thì sẽ rất khó cho các em mà vốn dĩ kĩ năng nghe là một kĩ năng khó. Với bài
tập này tôi sẽ tổ chức như sau:
Pre- listening:
Tôi chia lớp thành 5 nhóm (từ 5- 7 thành viên), đặt tên cho mỗi nhóm, yêu
cầu các nhóm thảo luận về nội dung năm bức tranh trong sách giáo khoa và đoán
thứ tự các bức tranh trước khi nghe (2 phút). Sau đó, tôi gọi đại diện các nhóm
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú 17
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
trình bày về nội dung các bức tranh (mỗi nhóm một bức tranh), cho các nhóm
đoán thứ tự tranh, ghi kết quả lên bảng.
While- listening:
Tôi yêu cầu các nhóm lắng nghe câu chuyện (2-3 lần) thật cẩn thận, thảo luận,
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
một số em, để trả lời được các câu hỏi đó đòi hỏi rất nhiều thời gian, thậm chí
một số em không thể trả lời vì các em không nhớ từ mới và các mẫu câu đã được
học. Vì điều kiện về thời lượng học môn Tiếng Anh tại đơn vị (2 tiết/ tuần) không
cho phép, nắm bắt được tâm lí và khả năng của học sinh, đối với những dạng bài
tập viết như trên, tôi thường yêu cầu các em làm việc theo nhóm. Trong quá trình
làm việc cùng nhau, học sinh sẽ cùng giúp nhau nhớ lại những kiến thức đã học,
học hỏi được những phương pháp học tập môn Tiếng Anh, hiểu thêm về sở thích,
thói quen, suy nghĩ của bạn mình. Điều đó giúp các em trở nên thân thiết và gắn
bó hơn trong cuộc sống hằng ngày. Tôi tổ chức hoạt động như sau:
Pre- writing:
Tôi chia lớp thành 5 nhóm, yêu cầu các nhóm thảo luận, nhớ lại ý nghĩa
của các câu hỏi và cách trả lời; Gọi các nhóm phát biểu, các nhóm bạn nhận xét.
Sau đó, tôi chốt, hướng dẫn các nhóm làm bài. Trước khi cho các em làm bài, tôi
phát cho mỗi nhóm một phiếu học tập (giấy A0, có ghi sẵn nội dung câu hỏi),
yêu cầu các em hoàn thành bài làm vào đó (5-7 phút). Khuyến khích các nhóm
làm nhanh, đúng và có ý tưởng tốt.
While- writing:
Các nhóm trưởng điều hành và phân công nhiệm vụ cho từng thành viên
trong nhóm. Để đảm bảo thời gian, 1- 2 bạn sẽ hoàn thành một câu hỏi, sau đó
thảo luận, thống nhất ý kiến, sửa lỗi sai và viết câu trả lời vào phiếu học tập. Tôi
quan sát thái độ làm việc, hợp tác của học sinh, có sự giúp đỡ kịp thời đối với các
nhóm (nếu cần thiết), nhắc nhở các nhóm kiểm tra lại bài làm.
Post- writing:
Khi thời gian kết thúc, tôi yêu cầu các nhóm dừng viết, gắn bài làm lên
bảng, cử đại diện lên trình bày. Dưới lớp nhận xét nhóm bạn về ý tưởng, lỗi chính
Ví dụ: 6. Project (Unit 10- When will Sport Day be ?)
Nhiệm vụ của bài project là vẽ ba môn thể thao và trình bày về chúng. Nếu
làm cá nhân, học sinh phải tự vẽ, lên ý tưởng, một mình trình bày về cả ba môn
thể thao đó. Hay 6. Project - Unit 7: How do you learn English ?
Một học sinh sẽ phải nói về cách học bốn kĩ năng nghe, nói, đọc, viết trong
tiếng Anh. Như vậy, lượng kiến thức các em sẽ phải trình bày là nhiều, trong quá
trình trình bày chắc chắn sẽ có sự trùng lặp, một mình phải nói nhiều vấn đề các
em sẽ thấy nhàm chán.
Vậy tôi sẽ tổ chức hoạt động này như sau: (6. Project- Unit 10: When will
Sport Day be ?)
Căn cứ vào yêu cầu của bài, tôi sẽ chia lớp thành ba nhóm, cho mỗi nhóm
thảo luận trong 15 giây để quyết định xem mình sẽ vẽ và trình bày môn thể thao
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú 20
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
nào (Nếu trùng ý tưởng, tôi sẽ là người chốt và phân công cuối cùng). Tên mỗi
nhóm sẽ là tên môn thể thao các em đã chọn. Các nhóm trưởng nhận và huy động
đồ dùng học tập cần thiết cho nhiệm vụ (Giấy A4/A0, bút màu, thước, bút chì…..).
Trước khi thực hiện nhiệm vụ, tôi sẽ hướng dẫn và gợi ý các em cách làm:
- Các em sẽ phải thực hiện mấy nhiệm vụ? (2 nhiệm vụ: vẽ và thuyết
trình).
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú 21
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
hình, ghi nhớ tên các môn học mà tôi đưa ra (bằng hình ảnh). Sau khi đoạn video
kết thúc, các nhóm có 2 phút để ghi đáp án vào phiếu học tập. Nhóm nào ghi
nhanh và đúng nhất sẽ giành chiến thắng.
Trước khi chơi, tôi cho học sinh 10 - 15 giây để cùng nhau thảo luận, nhớ
lại tên các môn học, phân công người quan sát, ghi bài…. và yêu cầu học sinh
chú ý quan sát thật kĩ đoạn video, khi nào có lệnh mới được bắt đầu viết.
Tôi bắt đầu mở video, ra hiệu lệnh cho các nhóm hoàn thành phiếu học tập
và gắn lên bảng. Yêu cầu đại diện nhóm đọc câu trả lời của nhóm mình.
Cuối cùng, tôi chiếu lại đoạn video, sửa bài, nhận xét, tuyên dương những
nhóm làm tốt, động viên khuyến khích các nhóm khác cố gắng hơn trong những
trò chơi khác và cho cả lớp đọc lại các từ mới.
Như vậy, trong quá trình quan sát và làm bài, một bạn học sinh có thể
không nhớ hết tên các môn học, nhưng có sự trợ giúp của các bạn trong nhóm các
em có thể viết và hết được tên các môn học. Giáo viên đạt được mục đích của
mình, học sinh hứng thú tham gia, nhớ được từ vựng, đồng thời một số bạn
không cảm thấy tự ti khi thực hiện nhiệm vụ. Qua đây, các em cũng hiểu được ý
nghĩa và hiệu quả của việc làm việc hợp tác, được nghe và được nói nhiều hơn.
* Hoạt động nhóm trong các bài Let’s chant, Let’s sing:
Các bài Let’s chant, Let’s sing được tác giả đưa vào chương trình dạy học
nhằm mục đích củng cố lại tất cả vốn kiến thức của toàn bài, giúp học sinh nhớ
cảm thấy hứng thú, giúp các em khi các em quên bài.
Tiếp theo, tôi chia lớp thành hai nhóm (theo dãy bàn), một nhóm chant câu
hỏi và một nhóm chant câu trả lời. Đổi vai và thực hiện lại. (Lưu ý trong quá
trình thực hiện nên cho cả lớp đứng lên, vừa đọc vừa làm điệu bộ để giúp các em
hiểu, khắc sâu nội dung bài.)
Nếu còn thời gian, tôi tiếp tục chia lớp thành 4 nhóm, luyện đọc chant (2
phút). Gọi lần lượt hai nhóm lên bảng thực hiện. Các nhóm còn lại chú ý lắng
nghe và nhận xét.
Kết thúc hoạt động, tôi nhận xét các nhóm về giọng đọc, cử chỉ điệu bộ,
cách phát âm… Đưa ra những lời khen, động viên và khuyến khích các em.
Hay bài Let’s sing: This is the way we do things. (Unit 2: I always get up
early. How about you ?)
Tôi áp dụng các bước dạy tương tự với bài Let’s chant
GV: Trần Thị Hương Trà
-
Trường Tiểu học Trần Phú 23
“Một số kinh nghiệm tổ chức hoạt động nhóm trong giờ học tiếng Anh lớp 5”
_________________________________________________________________________
Nói tóm lại, hoạt động nhóm kết hợp với đồ dùng dạy học, có sự thi đua sẽ
tạo động lực, hứng thú cho học sinh khi học và làm bài, từ đó đạt được hiệu quả
cho tiết dạy. Ưu điểm của hoạt động cặp đôi, nhóm là giúp các em có kĩ năng làm
nhóm tốt, có tinh thần đoàn kết, giúp đỡ nhau trong học tập. Tăng cường cơ hội
tham gia phát biểu xây dựng bài của học sinh; Tăng thêm số lần luyện tập, tiết
kiệm thời gian; Có cơ hội cho nhiều học sinh được tham gia làm việc cùng một
Copyright: Tài liệu đại học ©