ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
–––––––––––––––––––––––

NGÔ THÙY DƢƠNG

TỔ CHỨC BỒI DƢỠNG KỸ NĂNG CHĂM SÓC
TÂM LÝ HỌC SINH CHO GIÁO VIÊN TIỂU HỌC
HUYỆN NGUYÊN BÌNH, TỈNH CAO BẰNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN – 2014
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
–––––––––––––––––––––––

NGÔ THÙY DƢƠNG

TỔ CHỨC BỒI DƢỠNG KỸ NĂNG CHĂM SÓC
TÂM LÝ HỌC SINH CHO GIÁO VIÊN TIỂU HỌC
HUYỆN NGUYÊN BÌNH, TỈNH CAO BẰNG
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 60.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC


trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu đề tài.
Tác giả xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS. Nguyễn Thị Tính
người đã trực tiếp hướng dẫn tác giả thực hiện luận văn này.
Tác giả xin chân thành cảm ơn lãnh đạo và cán bộ chuyên môn phòng Giáo
dục và Đào tạo huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng đã tạo điều kiện cho tác giả
trong quá trình nghiên cứu.
Cảm ơn các đồng chí lãnh đạo Đảng ủy, Chính quyền, các Đoàn thể của
các xã, thị trấn trên địa bàn huyện Nguyên Bình và cán bộ, giáo viên, học sinh,
cha mẹ học sinh của các đơn vị trường mà tác giả điều tra khảo sát, cảm ơn các
đồng nghiệp, các bạn bè và gia đình đã tạo điều kiện, động viên và giúp đỡ tác
giả hoàn thành bản luận văn này.
Xin trân trọng cảm ơn ./.
Thái Nguyên, ngày tháng 4 năm 2014
Tác giả

Ngô Thùy Dƣơng

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

MỤC LỤC
Lời cam đoan ........................................................................................................ i
Lời cảm ơn ........................................................................................................... ii
Mục lục ............................................................................................................... iii
Danh mục các chữ viết tắt .................................................................................. iv
Danh mục các bảng .............................................................................................. v
MỞ ĐẦU ............................................................................................................. 1
1. Lý do chọn đề tài ............................................................................................. 1
2. Mục đích nghiên cứu ....................................................................................... 2

kĩ năng chăm sóc tâm lý học sinh ...................................................................... 18
1.3.3. Tổ chức hoạt động bồi dưỡng .................................................................. 21
1.3.4. Các yếu tố ảnh hưởng tới hoạt động bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc
tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học .............................................................. 31
1.4. Vai trò của Phòng Giáo dục và Đào tạo đối với việc tổ chức bồi dưỡng
kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học ................................ 34
1.4.1. Chức năng, nhiệm vụ hoạt động của phòng Phòng Giáo dục và Đào tạo ..... 34
1.4.2. Vai trò của Trưởng phòng Giáo dục và chuyên viên phòng giáo dục
đối với việc tổ chức bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo
viên tiểu học ....................................................................................................... 35
Kết luận chương 1.............................................................................................. 36
Chƣơng 2: THỰC TRẠNG BỒI DƢỠNG KỸ NĂNG CHĂM SÓC
TÂM LÝ HỌC SINH CHO GIÁO VIÊN TIỂU HỌC HUYỆN
NGUYÊN BÌNH, TỈNH CAO BẰNG ............................................................ 37
2.1. Phát triển kinh tế, văn hóa, giáo dục của Huyện Nguyên Bình.................. 37
2.1.1. Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên ............................................................ 37
2.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội......................................................................... 37
2.1.3.Tình hình phát triển giáo dục và tổ chức bồi dưỡng đội ngũ giáo viên ... 38
2.2. Tổ chức khảo sát ......................................................................................... 41
2.2.1. Mục tiêu khảo sát ..................................................................................... 41
2.2.2. Nội dung khảo sát .................................................................................... 42
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

2.2.3. Đối tượng khảo sát................................................................................... 42
2.2.4. Phương pháp khảo sát .............................................................................. 42
2.3. Thực trạng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh của giáo viên tiểu học tại
huyện Nguyên Bình ........................................................................................... 43
2.3.1. Thực trạng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh về giao tiếp, quan

3.1. Nguyên tắc xây dựng các biện pháp ........................................................... 61
3.1.1. Đảm bảo tính đối tượng ........................................................................... 61
3.1.2. Phù hợp với thực tế dạy học, giáo dục học sinh tiểu học miền núi ......... 61
3.2.3. Đảm bảo tính hệ thống............................................................................. 62
3.2.4. Đảm bảo tính toàn diện ............................................................................ 62
3.2.5. Đảm bảo tính hiệu quả ............................................................................. 63
3.2. Các biện pháp tổ chức bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh
cho giáo viên tiểu học huyện Nguyên Bình tỉnh Cao Bằng .............................. 63
3.2.1. Khảo sát năng lực giáo viên và nhu cầu bồi dưỡng để lập kế hoạch
bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học ............... 63
3.2.2. Huy động nguồn lực xây dựng lực lượng báo cáo viên bồi dưỡng kỹ
năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học ..................................... 66
3.2.3. Chỉ đạo đổi mới phương pháp và hình thức bồi dưỡng theo hướng
phát huy vai trò chủ thể của giáo viên tham gia bồi dưỡng .............................. 68
3.2.4. Xây dựng các chế độ hỗ trợ về tài chính, cơ sở vật chất cho hoạt
động bồi dưỡng nâng cao kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên
tiểu học huyện Nguyên Bình ............................................................................. 71
3.2.5. Chỉ đạo tổ chức hội thi giáo viên giỏi, xử lý tình huống thông minh
thể hiện kĩ năng chăm sóc tâm lý học sinh ........................................................ 73
3.2.6. Tăng cường kiểm tra, giám sát quá trình bồi dưỡng và đánh giá kết
quả bồi dưỡng .................................................................................................... 76
3.2.7. Mối quan hệ giữa các biện pháp .............................................................. 78
3.3. Khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp.............................................. 80
3.3.1 Mục đích khảo nghiệm ............................................................................. 80
3.3.2. Nội dung khảo nghiệm ............................................................................ 80
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

3.3.3. Phương pháp khảo nghiệm ...................................................................... 80

: Bồi dưỡng thường xuyên

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1: Đánh giá của cán bộ quản lý và giáo viên về thực trạng chăm sóc
tâm lý học sinh về giao tiếp, quan hệ xã hội ..................................... 44
Bảng 2.2: Đánh giá của cán bộ quản lý và giáo viên về mức độ sử dụng các
phương pháp dạy học để chăm sóc tâm lý học sinh trong học tập
của giáo viên ......................................................................................... 47
Bảng 2.3: Đánh giá của cán bộ quản lý và giáo viên về thực trạng chăm sóc
tâm lý học sinh về mặt xúc cảm, tình cảm........................................... 49
Bảng 2.4: Thực trạng về công tác lập kế hoạch tổ chức hoạt động bồi dưỡng
kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học huyện
Nguyên Bình ......................................................................................... 52
Bảng 2.5: Thực trạng công tác tổ chức bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm lý
học sinh cho giáo viên tiểu học huyện Nguyên Bình tỉnh Cao Bằng . 53
Bảng 2.6: Các biện pháp chỉ đạo thực hiện kế hoạch bồi dưỡng kỹ năng chăm
sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học huyện Nguyên Bình tỉnh
Cao Bằng .............................................................................................. 54
Bảng 2.7: Thực trạng kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động bồi dưỡng kỹ năng
chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học huyện Nguyên
Bình, tỉnh Cao Bằng ............................................................................. 56
Bảng 2.8: Thực trạng về những khó khăn trong công tác bồi dưỡng kỹ năng
chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học huyện Nguyên
Bình tỉnh Cao Bằng .............................................................................. 57
Bảng 2.9: Kết quả khảo nghiệm tính khả thi, tính hiệu quả của các biện pháp
bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học

đóng vai trò quan trọng. Nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản
lý giáo dục một cách toàn diện là nhiệm vụ đáp ứng yêu cầu trước mắt và mang
tính chiến lược lâu dài nhằm thực hiện thành công chiến lược phát triển giáo
dục nước ta giai đoạn từ nay đến năm 2020.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

Điều 14 của Luật giáo dục ghi: "Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong việc
đảm bảo chất lượng giáo dục". Có đội ngũ giáo viên đủ về số lượng, mạnh về
chất lượng, đồng bộ về cơ cấu và hết lòng với nghề nghiệp là sự đảm bảo cơ
bản cho thắng lợi của sự nghiệp phát triển giáo dục. Chính vì vậy, trong bối
cảnh hiện nay, vấn đề xây dựng đội ngũ giáo viên, hơn lúc nào hết cần được
đặc biệt quan tâm.
Giáo dục Tiểu học là cấp học nền tảng của hệ thống giáo dục quốc dân,
đầu tư cho giáo dục Tiểu học là đầu tư cho phát triển, đầu tư cho tương lai... Đảng
và Nhà nước ta đã không chỉ nhấn mạnh vai trò tạo nền móng hết sức quan trọng
cho sự nghiệp giáo dục và phát triển dân trí nói chung của công tác giáo dục ở bậc
Tiểu học, mà còn tính đến điều kiện, khả năng thực tiễn có liên quan đến việc thực
hiện từng bước và có hiệu quả các mục tiêu giáo dục đã đề ra.
Để có đội ngũ giáo viên tiểu học đạt chuẩn, đáp ứng yêu cầu "đổi mới giáo
dục" thì nhiệm vụ trước mắt là phải làm tốt công tác bồi dưỡng đội ngũ giáo viên.
Có nhiều nội dung bồi dưỡng giáo viên, song bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc
tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học vùng khó khăn của Tỉnh quan trọng bởi
lẽ Cao Bằng là một tỉnh miền núi còn rất nhiều khó nhăn về cả cơ sở vật chất
lẫn đội ngũ giáo viên. Đời sống của nhân dân ở vùng sâu vùng xa đang còn là
vấn đề nóng của tỉnh Cao Bằng, tâm lý cha mẹ và học sinh chưa thích đến
trường, học sinh chưa sẵn sàng đi học và tích cực học tập.
Thực tế cho thấy, công tác bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho
giáo viên tiểu học nói chung của tỉnh Cao Bằng và giáo viên huyện Nguyên Bình

huyện Nguyên Bình -Tỉnh Cao Bằng một cách khoa học,phù hợp với điều
kiện của địa phương thì năng lực sư phạm của đội ngũ này sẽ được nâng cao,
từ đó góp phần nâng cao kết quả dạy học.
6. Phạm vi nghieen cứu và phƣơng pháp nghiên cứu
6.1. Phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu các biện pháp tổ chức bồi dưỡng kỹ năng chăm sóc tâm
lý học sinh của Phòng Giáo dục Huyện cho giáo viên tiểu học của Huyện với
các kỹ năng chăm sóc tâm lý về mặt tình cảm, về học tập và quan hệ xã hội.
Khảo sát trên cán bộ quản lý giáo dục và giáo viên của địa bàn huyện
Nguyên Bình.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

/>

6.2. Các phương pháp nghiên cứu
Đề tài được nghiên cứu bằng các phương pháp sau đây:
6.2.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Sử dụng phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh…hệ thống hóa, khái
quát hóa các tài liệu về bồi dưỡng kỹ chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên
tiểu học.
6.2.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Điều tra, khảo sát thực tế bằng các phiếu hỏi, thu thập thông tin, xử lý số
liệu nhằm mô tả thực trạng kỹ năng chăm sóc tâm lý học sinh cho giáo viên
tiểu học của huyện Nguyên Bình -Tỉnh Cao Bằng
- Phỏng vấn trực tiếp cán bộ giáo viên huyện nhằm bổ sung cho kết quả
điều tra bằng phiếu hỏi.
- Nghiên cứu thực tế, tổng kết kinh nghiệm về bồi dưỡng kỹ năng chăm
sóc tâm lý học sinh cho giáo viên tiểu học.
- Phương pháp xin ý kiến chuyên gia nhằm khảo nghiệm tính hiệu quả,
tính khả thi của các biện pháp đề xuất.