Cập nhật chẩn đoán và
điều trị
CƯỜNG GIÁP
TS BS. Lâm Văn Hoàng
BVCR



LỊCH SỬ BỆNH TUYẾN GIÁP
 Bệnh tuyến giáp xuất hiện lâu đời thời cổ đại Hy Lạp
 Đầu thập niên 1600 các nhà giải phẫu học xác định nó là tuyến giáp và
Thomas Wharton là người đặt tên thyroid Gland.
 Năm 1895 Bauman tỉm được iodine trong tuyến giáp và mãi đến năm ,
 1926 Harington và Kendall tìm thấy cấu trúc chính xác của thyroxin chứa 4
phân tử Iode.
 1950 Pitt Rivers tổng hợp được Triodothyronine


TUYẾN GIÁP
 Tuyến Giáp
 vai trò trong chuyển
hóa trong mô tế bào
 kích thích tiêu thụ ò
ở tế bào
 điều hòa chuyển hóa
lipide và
carbohydrate
 Tiết calcitonin có vai
trò trong chuyển hóa
calci – phospho


(Thyrotoxicosis)
 . “Nhiễm độc giáp trạng” là tình trạng bệnh lý gây ra do sự gia tăng
nồng độ hormon giáp thường xuyên trong máu..

Cường giáp
( hyperthyroidism)
“ Cường giáp” dùng để chỉ sự gia tăng hoạt động
quá mức của tuyến giáp .


Nguyên nhân nhiễm độc giáp
Cường giáp:
Nguyên phát

 Graves’disease
 Toxic adenoma
 Toxic Multinodular Goiter

Thứ phát

 Nguyên nhân phổ biến nhất của cường giáp
 70% to 80% trường hợp
 Phụ nữ nhiều hơn nam, ở tuổi sinh sản

 Rối loạn tự miễn
 Kháng thể kháng thụ thể TSH
 Kích thích tuyến giáp sản xuất nhiều hormon
giáp

 Adenom tuyến yên tiết TSH

DỊCH TỄ HỌC
 Basedow chiếm 60-90% trường hợp nhiễm độc giáp trên
thế giới
 Theo Nc Wickham ( Anh) 100-200 ghi nhận 100-200 trường
hợp / 100,000 dân mỗi năm.[
 Tần xuất ở nữ 80 ca/ 100,000 mỗi năm.
 việt nam chưa ghi nhận thống kê

Medscap - Graves Disease 
Sai-Ching Jim Yeung, George T Griffing

,


CƠ CHẾ BỆNH SINH

Medscap - Graves Disease 
Sai-Ching Jim Yeung, George T Griffing

,


VAI TRÒ GEN TRONG BASEDOW
 CD40, CTLA-4, thyroglobulin, TSH receptor, và
PTPN22.
 CÁC GEN GẦN ĐÂY
- RNASET2-FGFR1OP-CCR6 - 6q27


Biểu hiện lâm sàng của nhiễm độc


Triệu chứng lâm sàng nhiễm độc
giáp
Triệu chứng
Lo lắng, kích
thích
Hồi hộp
Sợ nóng
Mệt mõi
Yếu cơ
Tăng thèm ăn và
sụt cân
Cảm giác khó
thở
Tăng nhu động
ruột
Chán ăn
Tăng cân
Thiểu kinh
Ngứa
Liệt chu kỳ

Tỷ lệ % khoảng
Thường gặp
90%

Biểu hiện

Tỷ lệ % khoảng


1%

Lòng bàn tay đỏ
Suy tim

5%
5%

90%
90%
80%
70%
85%


BiỂU HiỆN MẮT TRONG
BASEDOW
 Co thắt cơ nâng mi trên
 Lid lag and globe lag
 Tích tụ chất
Glycosaminoglycans sau hốc mắt

 Lộ mắt, phù quanh hốc mắt

Larsen, Kronenberg, Melmed, Polonsky. Williams textbook of endocrinology, 10th ed. 2002.


PHÂN ĐỘ LỘ MẮT BASEDOW
Độ



Cận lâm sàng chẩn đoán
 Chuyển hóa cơ bản
 Phản xạ gân gót
 xét nghiệm thường quy
 Công thức máu
 Đường huyết
 Lipide máu
 Men gan
 ion đồ


Xét nghiệm hormon giáp
Giá trị chẩn đoán và theo dõi điều trị
 FT3, FT4. TSH
 Các phương pháp đo
 Phương pháp RIA
 ELISA


Các kháng thể
Có giá trị liên quan đến bệnh lý tự miễn tuyến giáp, có giá trị
tiên đoán tỷ lệ tái phát basedow
 TRAb
 Anti thyroglobulin
 TPO Ab


Xạ hình tuyến giáp
 Xạ hình với I 121, I 131, T99 I

 Siêu âm màu

Nhân giáp phân bố mạch máu

Basedow phân bố mạch máu


Chẩn đoán nguyên nhân cường
giáp
___________________________________________
Nguyên nhân
Đặc điểm chẩn đoán
___________________________________________
Nồng độ TSH thấp
Xạ hình tuyến giáp tang bắt xạ hay bình thường
Graves’ diseas

Tuyến giáp to lan tỏa,
Phù sau hốc mắt, phù niêm

Đa nhân độc tuyến giáp

tăng bắt xạ tại nhân  T4

Nhân độc giáp

tăng bắt xạ tại nhân.

Ung thư tế bào nuôi


Giảm nồng độ thyrogloblulin

Ung thư di căn

Bắt xạ khu trú

U quái

Bắt xạ khu trú