Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
Phòng GD & ĐT Huyện CưM’gar
Trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi
--------
Sáng kiến kinh nghiệm
THIẾT KẾ TRÒ CHƠI
TRONG DẠY TOÁN LỚP3
GV thực hiện:
Hoàng Thị Phương Lan
Đắk Lắk, tháng 3 năm 2018
1
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
Mục lục
I.
Phần mở dầu: ...................................................................................Trang 3
1.1
Lý do chọn đề tài ......................................................... ................. Trang3
1.Tổ chức trò chơi toán lớp 3 ....................................................................Trang 8
a.Thiết kế trò chơi dạy học trong môn toán ..................................................Trang 8
b.Cách tổ chức trò chơi .................................................................................Trang 9
2. Giới thiệu một số trò chơi dạy học toán lớp 3 ............................................Trang 9
- Trò chơi 1: Đoàn kết ............................................................ ...................Trang 9
- Trò chơi 2 : Truyền điện ...........................................................................Trang10
- Trò chơi 3: Ai nhiều điểm nhất ..............................................................Trang 10
- Trò chơi 4 : Rồng cuốn lên mây ..............................................................Trang 11
- Trò chơi 5 : Con số may mắn ...................................................................Trang12
- Trò chơi 6 : Giành cờ chiến thắng ............................................................Trang 13
- Trò chơi 7 : Thi quay kim đồng hồ ..........................................................Trang 14
-Trò chơi 8: Bác đưa thư ........................................................................Trang15
-Trò chơi 9 : Hái hoa dân chủ .................................................................Trang 15
- Trò chơi 10 : Bác mặt nạ thông minh : ....................................................Trang 16
- Trò chơi 11 ; Ong đi tìm nhụy : .................................................. .........Trang 17
C. Kết quả thu được qua thực nghiệm ; .........................................................Trang18
III. Phần kết luận – kiến nghị ..................................................... ...............Trang18
III.1 Kết luận : .......................................... .............. .....................................Trang18
III.2 Ý kiến đề xuất : .......................................................................................Trang1
2
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
I.PHẦN MỞ ĐẦU
1.Lý Do Chọn Đề Tài
Trong chương trình giáo dục tiểu học hiện nay, môn Toán cùng với các môn
hiệu quả cao, tạo không khí học tập vui tươi, lành mạnh.
4. Giới hạn của đề tài :
Các loại sách tham khảo về dạy học toán 3. Sách toán của giáo viên và học sinh trong
chương trình cũ và mới, để thấy được nội dung và phương pháp dạy học mới là cần
thiết.
5. Phương Pháp Nghiên Cứu:
Dùng phương pháp chủ yếu là đàm thoại trao đổi. Việc nghiên cứu được tiến hành các
bước cơ bản như sau:
- Lập đề cương cho đề tài nghiên cứu
- Tham khảo ý kiến của đồng nghiệp, nhất là các giáo viên đang trực tiếp giảng dạy
lớp 3. Đồng thời tổ chức gặp mặt các học sinh khối 3, để tìm hiểu những thuận
lợi, khó khăn, những tồn tại, vướng mắc của học sinh khi học toán
II. PHẦN NỘI DUNG
4
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
1. Cơ Sở Lý Luận.
Xuất phát từ đặc điểm học luôn luôn hiếu động, ham chơi thích cái mới lạ nhưng lại
nhanh chóng chán. Đối với trẻ trò chơi là một phát hiện mới, kích thích tò mò, muốn
tìm hiểu, khám phá. Do vậy quan điểm “Thông qua hoạt động vui chơi để tiến hành
hoạt động học tập” là phù hợp với trường tiếu học.
Trò chơi toán học nhằm mục đích là thông qua trò chơi để củng cố kiên thức của bài
học, luyện tập lại kiến thức của bài mới, phát hiện ra kiến thức mới của bài học.
Thông qua trò chơi học sinh nắm được kiến thức của bài học một cách nhẹ
nhàng.Trong quá trình học toán ở tiếu học, sử dụng trò chơi toán học có nhiều tác
dụng như:
Giúp học sinh thay đối loại hình hoạt động trong giờ học, làm cho giờ học bớt căng
thẳng, tạo cảm giác thoải mái, dễ chịu. Học sinh tiếp thu kiến thức nhẹ nhàng, gây
chậm chạp cũng năng động hơn. Vì vậy tôi nhận thấy rằng đưa trò chơi vào giờ học
toán ở tiểu học là cần thiết, nhất là trong giờ học toán của lớp 3.
* Thành công
Đưa trò chơi vào dạy Toán giúp tiết học trở nên sôi động, thu hút được sự chú ý của
học sinh rất nhiều. Giúp học sinh có thể tư duy, ghi nhớ nội dung bài học một cách dễ
dàng.
* Hạn chế
- Hiện nay, trò chơi toán học còn rất đơn lẻ, nghèo nàn, ít được phổ biến và gặp khó
khăn trong việc thiết kế trò chơi vì có ít tài liệu tham khảo vấn đề này.
* .Mặt Mạnh
Sau thời gian học tập và giảng dạy vừa qua, bản thân tôi cũng nhận thấy đội
ngũ giáo viên nói chung đều rất quan tâm đến việc áp dụng phương pháp dạy
học mới vào từng bài dạy, luôn tiếp thu học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp
thông qua các tiết dự giờ, các buổi hội giảng theo chuyên đề.
* Mặt Yếu
Nhưng những việc làm đó vẫn chưa đẩy lùi được một số khó khăn nêu trên
và chính những khó khăn đó đã dẫn đến một thực trạng là chất lượng sau mỗi
giờ học toán còn chưa cao, học sinh cũng chưa thực sự yêu thích môn toán,
chưa chú tâm và có những hứng thú khi học toán. Tất cả những điều này nếu
không sớm được khắc phục thì sẽ tạo ra những khó khăn khác cho học sinh
trong quá trình học tập.
Nói tóm lại, dựa trên những căn cứ lý luận và thực tiễn nêu trên, chúng tôi thấy
việc tăng cường tổ chức các trò chơi học tập để khắc phục tình trạng trên nhằm
gây hứng thú học tập cho các em và nâng cao hiệu quả giờ học là vô cùng cần
thiết
a Mục tiêu của giải pháp ,biện pháp:
- Mỗi trò chơi phải củng cố được một nội dung toán học cụ thể trong chương trình
(có thể là kiến thức cần kiểm tra bài cũ, kiến thức bài mới, kiến thức thực hành,
luyện tập...)
- Chương trình toán 3 được chia thành 5 mạch kiến thức: Số học và yếu tố đại số,
-Phổ biến luật chơi;
-Tiến hành chơi;
-Thảo luận rút ra kiến thức;
-Đánh giá kết luận.
THIẾT KẾ TRÒ CHƠI HỌC TOÁN LỚP 3
1. Tổ chức trò chơi trong môn Toán
Để các trò chơi góp phần mang lại hiệu quả cao trong giờ học, khi tổ chức và
thiết kế trò chơi phải đảm bảo những nguyên tắc sau :
a. Thiết kế trò chơi dạy học trong môn Toán :
* Tổ chức trò chơi học tập để dạy môn Toán nói chung và môn Toán lớp 3 nói
riêng, chúng ta phải dựa vào nội dung bài học, điều kiện thời gian trong mỗi tiết học
cụ thể đưa các trò chơi cho phù hợp. Song muốn tổ chức được trò chơi trong dạy toán
có hiệu quả cao thì đòi hỏi mỗi giáo viên phải có kế hoạch chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ,
cặn kẽ và đảm bảo các yêu cầu sau :
+ Trò chơi mang ý nghĩa giáo dục
+ Trò chơi phải nhằm mục đích củng cố, khắc sâu nội dung bài học
+ Trò chơi phải phù hợp với tâm lý học sinh lớp 3, phù hợp với khả năng người
hướng dẫn và cơ sở vật chất của nhà trường.
+ Hình thức tổ chức trò chơi phải đa dạng, phong phú
7
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
+ Trò chơi phải được chuẩn bị chu đáo
Sáng kiến kinh nghiệm
+ Trò chơi phải gây được hứng thú đối với học sinh
* Cấu trúc của Trò chơi học tập :
+ Tên trò chơi
- Cách chơi: Giáo viên hô : “Đoàn kết, Đoàn kết”
Học sinh hỏi: “ Kết mấy, kết mấy?”.
Giáo viên hô: “ Kết 3 x 2” hoặc “14- 9”, “8+ 3”…
Học sinh phải nhẩm nhanh được kết quả và kết thành nhóm theo yêu cầu.
Luật chơi: Ai nhanh được tuyên dương, ai chậm bị phạt tuỳ theo yêu cầu của lớp.
8
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
* Trò chơi này tôi áp dụng vào những tuần đầu của lớp 3 vì khi nhận lớp tôi thấy một
số em khả năng tính nhẩm còn quá yếu. Khi tổ chức trò chơi này, tôi thấy giờ học có
hiệu quả hơn, những em trước đây ngại học, không chú ý, để ý gì tới tiết học nay lại là
thành phần tích cực nhất. Như em Hùng, em Hiếu,…ngay cả giờ ra chơi cũng thường
chơi một mình không gần gũi với bạn bè nay lại hăng hái tham gia, mạnh dạn ôm
chầm kết thành nhóm khi có hiệu lệnh. Gần cuối tiết học tôi quan sát thấy các em
mạnh dạn, tự tin hơn. Sự hứng thú của học sinh , sự hoà nhập của học sinh nhút nhát,
sự chú ý học tập của các em trong giờ học toán đã kích thích tôi tìm tòi, nghiên cứu
thêm một số trò chơi.
Trò chơi 2 : Truyền điện
- Mục đích :
+ Luyện tập và củng cố kỹ năng làm các phép tính cộng trừ không nhớ trong
phạm vi 1000.
+ Luyện phản xạ nhanh ở các em
- Chuẩn bị : Không cần chuẩn bị bất kỳ đồ dùng nào
- Cách chơi : Các em ngồi tại chỗ. Giáo viên gọi bắt đầu từ 1 em xung phong. Ví dụ
em xướng to 1 số trong phạm vi 1000 chẳng hạn “358 và chỉ nhanh vào em B bất kỳ
để “truyền điện”. Lúc này em B phải nói tiếp, ví dụ “trừ 142 rồi chỉ nhanh vào em C
bất kỳ. Thế là em C phải nói tiếp “bằng 216”. Nếu C nói đúng thì được quyền xướng
367 + 120
487 + 130
168 + 503
487 + 302
+ Phấn màu
+ Đồng hồ theo dõi thời gian
+ Chọn 3 học sinh khá nhất lớp làm giám khảo và thư ký
- Cách chơi : Chia lớp làm 2 đội, khi nghe hiệu lệnh "bắt đầu" lần lượt từng đội
cử người lên bốc hoa trên bàn giáo viên, người chơi có nhiệm vụ làm nhanh phép tính
ghi trên bông hoa, sau đó cài bông hoa lên cây của đội mình. Người này làm xong cài
hoa lên cây thì lại đến lượt người khác. Cứ như vậy cho đến hết 2 phút. Sau khi giáo
viên hô hết giờ thì 2 đội mỗi đội cử 1 đại diện lên đọc lần lượt từng phép tính trên cây
của mình đồng thời giơ cho cả lớp xem bông hoa đó. Giám khảo đánh giá và thư ký
ghi lại kết quả.
- Cách tính điểm :
+ Mỗi phép tính đúng được 10 điểm
+ Tổng hợp số điểm của từng đội. Đội nào nhiều điểm hơn là đội đó thắng
cuộc.
* Lưu ý : Sau giờ chơi giáo viên nêu nhận xét đánh giá các đội chơi khuyến
khích tổ giám khảo, thư ký, nhắc nhở các em những sai sót vấp phải để lần sau các em
chơi tốt hơn.
Trò chơi 4 : Rồng cuốn lên mây
- Mục đích :
- Kiểm tra kỹ năng tính nhẩm của học sinh. Ví dụ : củng cố các bảng nhân,
- Luyện phản xạ nhanh ở các em. Rèn luyện tính tập thể.
* Chuẩn bị:
- Một hình vuông có đánh số.Chẳng hạn:
1
- Quy ước 1 hoặc 4
7
trên).
2
5
8
3
6
9
2 con số may mắn( Là 1 hoặc 2 trong 9 số
- Một số câu hỏi bằng số ô vuông có trong hình.
Ví dụ: Để dạy bài “Luyện tập/ Trang 32”.Ta có thể chuẩn bị một số câu hỏi như
sau:
1. Một bạn nói : 7 x 2 = 2 x 7 , đúng hay sai? Vì sao?
2. 7 x 6 thì bằng 6 x …(đó là số mấy)?
3. Một lọ hoa có 7 bông hoa. Hỏi 5 lọ như thế có bao nhiêu bông hoa?
4. Đọc bảng nhân 7.
*Cách tổ chức:
- Chọn hai đội chơi
- Mỗi đội bốc thăm để giành quyền chọn số trước .Mỗi lần chọn một số, giáo
viên đọc câu hỏi tương ứng với số đó.Nếu trả lời đúng thì được 5 điểm.Nếu
trả lời sai thì đội kia được quyền trả lời. Đội trả lời sau mà đúng thì cũng được
Thêm 15
bớt 10
thêm 6
Phiếu 3
Giảm 6 lần
giảm 2 lần
gấp 4 lần
thêm 14
30
Bớt 27
Phiếu 4
7
Gấp 5 lần
*Cách tổ chức:
12
Giảm 6 lần
bớt 5
gấp 3 lần
Gấp 4 lần
34 phút, 4 giờ kém 13 phút...
Trò chơi 8 : Bác đưa thư
(Áp dụng dạy các bảng nhân, bảng chia)
- Mục đích : Giúp học sinh thuộc lòng bảng nhân 6. Kết hợp với các thói quen nói
"cảm ơn" khi người khác giúp một việc gì
- Chuẩn bị : + Một số thẻ, mỗi thẻ có ghi 1 số 6, 12, 15, 24, 30, 36.... 60 là kết quả
của các phép nhân để làm số nhà.
+ Một số phong bì có ghi phép nhân trong bảng 6 : 1x6, 6x1, 2x6, 6x2...
+ Một tấm các đeo ở ngực ghi "Nhân viên bưu điện".
- Cách chơi :
13
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
+ Gọi 1 số em lên bảng chơi giáo viên phát cho mỗi 1 thẻ để làm số nhà. Một
em đóng vai "Bác đưa thư" ngực đeo "Nhân viên bưu điện" tay cầm tập phong bì.
+ Một số em đứng trên bảng, lần lượt từng em một nói :
Bác đưa thư ơi !Cháu có thư không ?
Đưa giúp cháu với ,Số nhà .............. 12
Khi dọc đến câu cuối cùng "số nhà .............. 12" thì đồng thời em đó giơ số nhà
12 của mình lên cho cả lớp xem. Lúc này nhiệm vụ của "Bác đưa thư" phải tính nhẩm
cho nhanh để chọn đúng lá thư có ghi phép tính có kết quả là số tương ứng giao cho
chủ nhà (ở trường hợp này phải chọn phong bì "6x2" hoặc "2x6" giao cho chủ nhà.
Chủ nhà nhận thư và nói lời "cảm ơn". Cứ như vậy các bạn chơi lại nói và "Bác đưa
thư" lại tiếp tục đưa thư cho các nhà.
Nếu "bác đưa thư" nhẩm sai, đưa không đúng địa chỉ nhận thì không được đóng
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
+ Đồng hồ
Sáng kiến kinh nghiệm
- Cách chơi :
+ Cho các em chơi trong lớp. Lần lượt từng em lên hái hoa. Em nào hái được
hoa thì đọc to u cầu cho cả lớp cùng nghe. Sau đó suy nghĩ trong vòng 30 giây rồi
trình bày câu trả lời trước lớp. Em nào trả lời đúng thì được khen và được một phần
thưởng.
+ Tổng kết chung khen những em chơi tốt .
Trò chơi 10: “BÁC MẶT NẠ THƠNG MINH
*Mục đích: Tạo hứng thú học tập cho học sinh, ngồi mơn học tốn còn sử dụng
cho học sinh học các mơn học khác.
“Bác mặt nạ thơng minh”. Khi ta làm mặt nạ cần cắt làm
bằng giấy bìa cứng hai mặt 1 mặt làm giấy mầu đỏ (mặt
trước) một mặt gián giấy mầu xanh (mặt sau). Sau đó
đóng vào thanh gỗ. Vẽ hình mặt mếu, cười như sau:
màu xanh
(Mặt trước M)
(Mặt sau)
Sau khi đã làm 2 mặt rồi đóng chấp hai mặt lại với nhau
thành một mặt cười một mặt mếu.
Trò chơi 11: “ONG ĐI TÌM NHUỴ”
*Mục đích:
(Trò chơi có thể áp dụng các bảng nhân, chia, cụ thể bài: Bảng chia 6)
+ Rèn tính tập thể.
+ Giúp cho học sinh thuộc các bảng nhân ,chia 6.
54 : 6
48 : 6
36 : 6
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
Sáng kiến kinh nghiệm
+ Phấn màu
*Cách tổ chức:
+ Chọn hai đội: mỗi đội 4 em.
+ Giáo viên chia bảng làm 2, gắn một bên bảng một bông hoa và 5 chú Ong, ở
bên dưới không theo trật tự, đồng thời giới thiệu trò chơi.
* Cô có hai bông hoa, trên những cánh hoa là kết quả của phép tính, còn những
chú ong thì chở các phép tính đi tìm kết quả của mình.
+ Hai đội xếp thành hàng: Khi nghe hiệu lệnh “bắt đầu” thì lần lượt các bạn lên
nối các phép tính với các số thích hợp. Bạn thứ nhất nối xong phép tính đầu tiên trao
phấn cho bạn thứ 2 lên nối,cứ như vậy cho đến khi nối hết các phép tính. Trong vòng
một phút, đội nào nối đúng và nhanh hơn là đội chiến thắng.
Lưu ý: Sau khi học sinh chơi xong, giáo viên chấm và hỏi thêm một số câu hỏi để
khắc sâu bài học:
24 : 6
+ Tại sao chú Ong
không tìm được đường về nhà?(Vì không có nhuỵ
hoa nào là kết quả).
+ Phép tính “24 : 6” có kết quả bằng bao nhiêu?( Bằng 4)
31
30
96,8
(CHKII)
31
31
100%
(CHKI)
27
27
100%
(CHKII)
27
27
100%
Khi tổ chức trò chơi học tập nói chung và môn toán lớp 3 nói riêng, chúng ta
phải dựa vào nội dung bài học, vào điều kiện cơ sở vật chất của trường, thời gian
trong từng tiết học mà lựa chọn hoặc thiết kế các trò chơi cho phù hợp. Song để tổ
chức được trò chơi toán học có hiệu quả đòi hỏi mỗi người thầy phải có kế hoạch,
chuẩn bị thật chu đáo cho mỗi trò chơi.
Kiến nghị :
Muốn có kết quả cao trong việc sử dụng trò chơi trong giờ học toán ngoài
những mục tiêu chung của bài dạy giáo viên cần chú ý đến những vấn đề sau:
-Cần gần
gủi nắm vững đặc điểm tâm sinh lý của học sinh tiểu học, từ đó lựa chọn thiết kế trò
chơi cho phù hợp.
- Tổ chức trò chơi sao cho mọi học sinh được chơi nhất là những em còn hay
rụt rè thiếu tự tin.
-Thiết bị trường, giáo viên cần khắc phục những khó khăn về cơ sở vật chất,
sưu tầm các vật liệu đơn giản để làm đồ dùng trong trò chơi.
Tôi xin chân thành cảm ơn !
Quảng Hiệp, ngày 15 tháng 2 năm 2018
NGƯỜI THỰC HIỆN
Gv Hoàng Thị Phương Lan
17
Trường TH Nguyễn văn Trỗi
18
Sáng kiến kinh nghiệm