VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

MAI QUỐC TOẢN

QUẢN LÝ CHI THƢỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH
TẠI HUYỆN CHƢƠNG MỸ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Ngành: Quản lý kinh tế
Mã số: 8 34 04 10

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS. Đinh Quang Ty

HÀ NỘI, 2018


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan những nội dung trong đề tài “Quản lý chi thường xuyên
ngân sách tại huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội” là do tôi tự tìm hiểu, phân
tích, kết hợp với việc khai thác các tài liệu tham khảo và điều tra, khảo sát thực tế.
Các số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là hoàn toàn trung
thực. Nội dung của luận văn có sử dụng một số thông tin, tài liệu được lựa
chọn từ các nguồn sách, báo cáo, tạp chí đã liệt kê trong Danh mục các tài
liệu tham khảo.
Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về lời cam đoan trên đây.
Hà Nội, ngày 21 tháng 1 năm 2018
Tác giả


Chƣơng 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI THƢỜNG XUYÊN NGÂN
SÁCH NHÀ NƢỚC HUYỆN CHƢƠNG MỸ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI, GIAI
ĐOẠN 2012-2016 ......................................................................................................... 33
2.1. Khái quát chung về huyện Chương Mỹ ................................................................. 33
2.2. Một số "lát cắt" chính về thực trạng quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà
nước tại huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội, giai đoạn 2012-2016......................... 35
2.3. Nhận xét về các nhân tố chính ảnh hưởng trên thực tế đến chi thường xuyên
ngân sách nhà nước tại huyện Chương Mỹ ................................................................... 55
2.4. Đánh giá tổng quát về quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại huyện
Chương Mỹ....................................................................................................................57
Chƣơng 3: PHƢƠNG HƢỚNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI VÀ CÁC
NHÓM GIẢI PHÁP CHỦ YẾU VỀ QUẢN LÝ CHI THƢỜNG XUYÊN
NGÂN SÁCH TẠI HUYỆN CHƢƠNG MỸ ĐẾN NĂM 2020 VÀ TẦM NHÌN
2025............................................ ................................... .............................................. .65
3.1. Phương hướng phát triển kinh tế - xã hội huyện Chương Mỹ đến năm 2020
tầm nhìn 2025 và những vấn đề trọng tâm của công tác quản lý chi thường xuyên
ngân sách nhà nước.................................. ..................................................................... 65
3.2. Các nhóm giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý chi thường xuyên ngân sách
nhà nước tại huyện Chương Mỹ đến năm 2020 tầm nhìn 2025. ........................................ .68
3.3. Một số kiến nghị................................................................... ................................. 77
KẾT LUẬN................................................................................. ................................ .80
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................... 81
PHỤ LỤC ....................................................................................................................


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Chữ viết tắt

Chữ viết đầy đủ


Kế hoạch hóa gia đình

KT – XH

Kinh tế - xã hội

NSĐP

Ngân sách địa phương

NSNN

Ngân sách nhà nước

NSTW

Ngân sách Trung ương

QLHC

Quản lý hành chính

UBND

Ủy ban nhân dân

VHTT - TDTT

Văn hóa thông tin - thể dục thể thao


1. Tính cấp thiết của đề tài
Ngân sách nhà nước (NSNN) có vai trò rất quan trọng đối với phát
triển kinh tế - xã hội của đất nước, là nguồn lực để thực hiện các chức năng,
nhiệm vụ của nhà nước. Một nhà nước muốn tồn tại và phát triển, cần phải có
nguồn lực tài chính để duy trì hoạt động bộ máy và thực hiện các mục tiêu,
nhiệm vụ về kinh tế, xã hội, an ninh, quốc phòng và đối ngoại của đất nước.
Do nguồn lực tài chính thường thấp hơn nhu cầu chi tiêu, nên nhà nước cần
phải sử dụng nguồn lực tài chính sao cho hiệu quả nhất.
Trong xu thế phát triển kinh tế thị trường trên thế giới hiện nay, vai trò
của NSNN lại càng quan trọng - nhất là đối với Việt Nam, trong điều kiện nền
kinh tế thị trường đang phát triển, có sự điều tiết của Nhà nước thì vai trò đó
lại càng được thể hiện rõ hơn bao giờ hết. Trong giai đoạn nước ta đang tập
trung các nguồn lực tài chính để phục vụ cho sự nghiệp CNH, HĐH đất nước
thì việc kiểm soát chặt chẽ và sử dụng có hiệu quả các khoản chi nói chung và
chi thường xuyên NSNN nói riêng là yêu cầu tất yếu, là mối quan tâm lớn của
Đảng, Nhà nước và các cấp, các ngành.
Ở Việt Nam hiện nay ngân sách huyện là một trong 03 cấp ngân sách
(tỉnh, huyện, xã) của ngân sách địa phương trong hệ thống ngân sách nhà
nước (gồm ngân sách Trung ương và ngân sách địa phương); nó ra đời, tồn tại
và phát triển cùng với hệ thống NSNN.
Ngân sách nhà nước bao gồm hai nội dung có quan hệ hữu cơ với nhau:
Thu ngân sách và chi ngân sách. Là một bộ phận quan trọng, chiếm tỷ trọng
lớn trong tổng chi NSNN, chi thường xuyên phản ánh quá trình phân phối và
sử dụng nguồn NSNN để thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên về quản lý
KT - XH của Nhà nước. Cùng với quá trình phát triển KT - XH, các nhiệm vụ
thường xuyên của Nhà nước ngày càng gia tăng. Để sử dụng hiệu quả NSNN,
Chính phủ Việt Nam đã có nhiều nỗ lực trong việc thực thi các chính sách
chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong việc sử dụng
công quỹ và nâng cao chất lượng quản lý chi thường xuyên NSNN. Tuy
nhiên, thực tế cho thấy, công tác quản lý chi thường xuyên NSNN ở các cấp

xuyên ngân sách còn thiếu chặt chẽ, kiểm soát không tốt, có mặt hạn dẫn đến
việc xây dựng dự toán ngân sách của một số đơn vị còn không sát với thực tế,
có đơn vị đẩy số liệu dự toán cao lên để rút tiền về ngân sách tiêu cho mục
khác không đúng trọng tâm gây hậu quả thất thoát ngân sách nhà nước, có
dấu hiệu tư lợi của một số cán bộ về lợi ích nhóm. Do vậy cơ chế quản lý hiện

2


nay của huyện Chương Mỹ còn có một số vướng mắc là còn một số cán bộ,
công chức còn thiếu kinh nghiệm quản lý chi ngân sách nhất là việc xây dựng
dự toán ngân sách của năm ngân sách.
Để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế xã hội và khắc phục được tồn tại,
việc quản lý chi tiêu ngân sách huyện trong giai đoạn đến năm 2020 phải hết
sức chặt chẽ, tiết kiệm và hiệu quả.
Từ trước đến nay chưa có công trình nào nghiên cứu về quản lý chi
thường xuyên ở huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội
Xuất phát từ những lý do nêu trên, tôi chọn đề tài “Quản lý chi thường
xuyên ngân sách tại huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội” để thực hiện
luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ ngành Quản lý kinh tế.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Từ trước đến nay ở trong nước đã có khá nhiều công trình, đề tài khoa
học nghiên cứu về quản lý NSNN nói chung và những vấn đề có liên quan.
Càng ngày các công trình, đề tài càng bóc tách từng nội dung, vấn đề trong
quản lý nhà nước về ngân sách để đi sâu nghiên cứu. Dưới đây tác giả luận
văn xin điểm qua một số công trình, đề tài ở Việt Nam nghiên cứu về quản lý
ngân sách có liên quan đến vấn đề chi thường xuyên ngân sách nhà nước:
- Đề tài: “Hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên của NSNN
qua Kho bạc Nhà nước Gia Lai”, năm 2012 của Thân Tùng Lâm - Luận văn
Thạc sĩ Quản trị kinh doanh, Đại học Đà Nẵng. Ở đề tài này, tác giả đã làm rõ

nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về chi thường xuyên ngân sách
tại huyện Chương Mỹ và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của
huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan; từ đó hệ thống hóa
một số vấn đề lý luận cơ bản về quản lý chi thường xuyên NSNN cấp huyện ở
nước ta.
- Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý chi thường xuyên NSNN huyện
Chương Mỹ, thành phố Hà Nội giai đoạn 2012-2016.
- Đề xuất một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý
nhà nước về chi thường xuyên ngân sách tại huyện Chương Mỹ, thành phố Hà
Nội, giai đoạn đến năm 2020 và đặt trong tầm nhìn 2025.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu:
Những vấn đề lý luận và thực tiễn, nội dung, các nhân tố ảnh hưởng đến
quản lý chi thường xuyên NSNN của huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Về không gian: Quản lý chi thường xuyên thuộc NSNN huyện
Chương Mỹ, thành phố Hà Nội.

5


- Về thời gian: Số liệu điều tra thực trạng về chi thường xuyên NSNN
huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội chủ yếu từ năm 2012 đến năm 2016;
các giải pháp đề xuất cho giai đoạn đến năm 2020 và đặt trong tầm nhìn 2025.
5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu
Việc nghiên cứu đề tài được dựa trên phương pháp luận duy vật biện
chứng, các quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách có liên quan của Nhà
nước; dựa trên các lý thuyết kinh tế - tài chính cũng như kế thừa có chọn lọc