BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
TÌM HIỂU TÁC DỤNG CỦA MÔN CÔNG NGHỆ 10
ĐẾN VIỆC ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP CỦA HỌC SINH
MỘT SỐ TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN THỦ ĐỨC TP.HCM
Họ và tên sinh viên: LÊ HỒNG THI
Ngành: SƯ PHẠM KỸ THUẬT NÔNG NGHIỆP
Niên khóa: 2005 - 2009
Tháng 05/2009
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
TÌM HIỂU TÁC DỤNG CỦA MÔN CÔNG NGHỆ 10
ĐẾN VIỆC ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP CỦA HỌC SINH
MỘT SỐ TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN THỦ ĐỨC TP.HCM
Tác giả
LÊ HỒNG THI
Khóa luận được đệ trình để đáp ứng yêu cầu
Thủ Đức, ngày 25 tháng 05 năm 2009
LÊ HỒNG THI
ii
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
iii
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
iv
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
v
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
10 như: Nông nghiệp. Lâm nghiệp, Ngư nghiệp. Học sinh định hướng nghề nghiệp của
bản thân chủ yếu dựa vào yếu tố “Nguyện vọng của cá nhân”, tức là các yếu tố: bản
vi
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
thân, gia đình, bởi vì hầu hết học sinh chưa thật sự hiểu rõ các ngành nghề trong xã hội
cũng như yêu cầu của ngành nghề đó, cũng như yêu cầu của xã hội về ngành nghề đó.
Tóm lại, môn Công nghệ 10 có tác dụng rất ít đến những định hướng nghề
nghiệp của học sinh một số trường Trung học phổ thông trên địa bàn quận Thủ Đức,
TP HCM, trong đó kiến thức của phần 1: “Nông, Lâm, Ngư nghiệp” có tác dụng kém
hơn so với kiến thức của phần 2: “Tạo lập doanh nghiệp”.
vii
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
MỤC LỤC
ĐỀ MỤC
TRANG
Trang tựa .............................................................................................................................i
2.1 Vài nét về lịch sử vấn đề nghiên cứu .....................................................................10
2.2 Sơ lược tổng quan một số trường Trung học phổ thông
trên địa bàn quận Thủ Đức...........................................................................................12
2.2.1 Trường Trung học phổ thông Nguyễn Hữu Huân ........................................12
2.2.2 Trường Trung học phổ thông Tam Phú ........................................................13
2.2.3 Trường Trung học phổ thông Thủ Đức.........................................................13
2.3 Tìm hiểu vấn đề lựa chọn nghề nghiệp của học sinh Trung học phổ thông ..........14
2.3.1 Đặc điểm tâm lý của học sinh Trung học phổ thông
trong lựa chọn nghề nghiệp....................................................................................14
2.3.2 Những cơ sở và xu hướng lựa chọn nghề nghiệp của
học sinh Trung học phổ thông ...............................................................................16
a) Những cơ sở lựa chọn nghề nghiệp của học sinh
Trung học phổ thông ..........................................................................................16
b) Việc thực hiện định hướng nghề nghiệp cho học sinh
Trung học phổ thông ..........................................................................................18
c) Xu hướng lựa chọn nghề nghiệp của học sinh Trung học phổ thông............18
2.3.3 Nguyên nhân chính dẫn đến chọn nghề không phù hợp
của học sinh Trung học phổ thông .........................................................................20
2.4 Công tác định hướng nghề nghiệp cho học sinh Trung học phổ thông .................21
2.4.1 Định nghĩa định hướng nghề nghiệp.............................................................21
2.4.2 Tầm quan trọng, mục tiêu của định hướng nghề nghiệp ..............................24
a) Tầm quan trọng của định hướng nghề nghiệp ...............................................24
b) Mục tiêu của định hướng nghề nghiệp ..........................................................24
2.4.3 Những cơ sở thực hiện định hướng nghề nghiệp hiện nay ...........................26
2.5 Chương trình môn Công nghệ 10 trong trường phổ thông ....................................28
2.5.1 Chương trình khung môn Công nghệ 10 ......................................................28
2.5.2 Tầm quan trọng của môn Công nghệ 10 trong chương trình
giáo dục Trung học phổ thông ...............................................................................44
2.5.3 Quan điểm về tác dụng của môn Công nghệ 10 đối với
định hướng nghề nghiệp của học sinh Trung học phổ thông.................................45
x
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
DANH SÁCH CHỮ VIẾT TẮT
KÍ HIỆU VIẾT TẮT
NỘI DUNG TƯƠNG ỨNG
TP.HCM
Thành phố Hồ Chí Minh
PGS.TS.
Phó Giáo Sư Tiến Sĩ
TS.
Tiến Sĩ
Th.S
Thạc Sĩ
Chương trình
CN10
Công nghệ 10
GVCN
Giáo viên chủ nhiệm
NXB
Nhà xuất bản
xi
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
DANH SÁCH CÁC SƠ ĐỒ
SƠ ĐỒ
TRANG
Sơ đồ 2.1 Tam giác hướng nghịêp .................................................................22
xii
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
DANH SÁCH CÁC BIỂU ĐỒ
BIỂU ĐỒ
TRANG
Biểu đồ 4.1 Một số kiến thức cơ bản về Nông nghiệp học sinh lĩnh hội .......55
Biểu đồ 4.2 Một số kiến thức cơ bản về Lâm nghiệp học sinh lĩnh hội.........56
Biểu đồ 4.3 Một số kiến thức cơ bản về Tạo lập doanh nghiệp
học sinh lĩnh hội ..........................................................................58
Biểu đồ 4.4 Một số kiến thức thực tế cuộc sống học sinh lĩnh hội ................59
Biểu đồ 4.5 Định hướng nghề nghiệp của học sinh
liên quan đến kiến thức Nông nghiệp .........................................64
Biểu đồ 4.6 Định hướng nghề nghiệp của học sinh
liên quan đến kiến thức Kinh tế ..................................................68
Biểu đồ 4.7 Định hướng nghề nghiệp của học sinh
liên quan đến các nhóm ngành nghề khác ..................................69
Biểu đồ 4.8 Mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến định hướng nghề nghiệp
của học sinh Trung học phổ thông ..............................................74
xiv
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
định hướng nghề nghiệp phù hợp năng lực, sở thích cá nhân cho học sinh được
chuẩn bị ngay từ nhỏ thông qua các môn khoa học ứng dụng như: Kỹ thuật nông
nghiệp, Kỹ thuật công nghiệp, Tin học, Công nghệ, Kinh tế, … Hướng nghiệp hay
định hướng nghề nghiệp là một quá trình liên tục và lâu dài nhằm đáp ứng nhu cầu
cho chính bản thân người lao động, quan trọng nhất là giai đọan phổ thông (Trung
học cơ sở, Trung học phổ thông), và cả thị trường lao động. Nhà giáo Quang
Dương (Viện nghiên cứu giáo dục TP.HCM) trong hội thảo: “Giáo dục và định
hướng giá trị nghề nghiệp xã hội cho học sinh – sinh viên” cho biết: “Ở nước
ngoài, giáo dục hướng nghiệp là tiền đề của đào tạo nhân lực, trực tiếp chi phối
2
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
quá trình đào tạo nhân lực trước mắt và lâu dài nên giáo dục hướng nghiệp luôn
song hành với giáo dục phổ thông, không phải kết thúc sau thi cử mà còn kéo dài
mãi đến cuối đời”.
PGS.TS Nguyễn Danh Ánh (Viện trưởng viện Nghiên cứu, đào tạo, tư vấn khoa
học công nghệ) khi tham gia hội thảo: “Đối thoại Pháp – Về các vấn đề và hướng
đi của khoa học và giáo dục hướng nghiệp” được tổ chức tại Hà Nội ngày
11/01/2005 cũng đã nói: “Công tác hướng nghiệp không chỉ được tiến hành ở tất
cả các loại trường học mà còn thực hiện ở các cơ quan, cơ sở sản xuất kinh doanh
– hướng nghiệp từ khi học sinh bắt đầu đến trường Trung học cơ sở, Trung học
phổ thông đến khi các em có một nghề trong tay, không chỉ tiến hành với thế hệ trẻ
mà cần cả cho người lớn tuổi không có nghề hoặc phải thay đổi nghề”. Tuy nhiên
ở Việt Nam xu hướng này chỉ mới được áp dụng trong những năm gần đây nhưng
vẫn chưa hoàn thiện vì cả giáo viên, học sinh đều chưa hiểu đúng mức về tầm quan
trọng của những môn khoa học ứng dụng.
sinh các trường Trung học phổ thông nhận thức được tầm quan trọng, ý nghĩa của
môn Công nghệ trong chương trình học và nhất là trong việc định hướng nghề
nghiệp.
1.5. Câu hỏi nghiên cứu
Đề tài được thực hiện nhằm tìm hiểu những câu hỏi sau:
- Những kiến thức học sinh học được qua chương trình môn Công nghệ 10.
- Mức độ ảnh hưởng của môn Công nghệ 10 đến định hướng nghề nghiệp của
học sinh.
Ngoài ra đề tài còn tìm hiểu những câu hỏi phụ như sau:
- Những dự định của học sinh sau khi tốt nghiệp Trung học phổ thông.
- Những nhân tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn nghề nghiệp của học sinh.
4
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
1.6. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu cơ sở lý luận của đề tài.
Nhiệm vụ 2: Khảo sát chương trình môn Công nghệ 10 trong chương trình giáo
dục phổ thông tại một số trường Trung học phổ thông trên địa bàn quận Thủ Đức
TP.HCM.
Nhiệm vụ 3: Khảo sát, phân tích, đánh giá mức độ tác dụng cuả môn Công nghệ
10 đối với định hướng nghề nghiệp của học sinh một số trường trên địa bàn quận
Thủ Đức TP.HCM. Cụ thể là nội dung về mức độ đánh giá của học sinh về tác
dụng của môn Công nghệ 10 trong định hướng nghề nghiệp, những định hướng
của học sinh sau khi tốt nghiệp Trung học phổ thông và những nhân tố ảnh hưởng
đến định hướng đó của học sinh, những kiến thức học sinh tích lũy được thông qua
- Thực hiện điều tra trên học sinh khối 10 - người vừa hòan thành xong chương
trình môn Công nghệ 10 trong trường phổ thông về các vấn đề điều tra.
1.7.3. Phương pháp phỏng vấn (phục vụ nhiệm vụ 3)
Thu thập ý kiến của học sinh, giáo viên về tác dụng của môn Công nghệ 10 đối
với định hướng nghề nghiệp của học sinh Trung học phổ thông.
1.7.4. Phương pháp thống kê (phục vụ nhiệm vụ 3, 4)
- Thu thập số liệu về lượng kiến thức học sinh tích lũy được từ chương trình
môn Công nghệ 10, mức độ đánh giá của học sinh về tác dụng của môn Công
nghệ 10 trong định hướng nghề nghiệp, những định hướng của học sinh sau khi
tốt nghiệp Trung học phổ thông và những nhân tố ảnh hưởng đến định hướng
đó.
- Thống kê xử lý số liệu bằng phần mềm Microsoft Excell.
1.8. Đối tượng nghiên cứu
_ Chủ thể nghiên cứu: tác dụng của kiến thức Công nghệ 10 đến việc định hướng
nghề nghiệp của học sinh một số trường Trung học phổ thông trên địa bàn quận
Thủ Đức.
_ Khách thể nghiên cứu:
- Học sinh Trung học phổ thông.
- Chương trình môn Công nghệ 10.
6
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
1.9. Phạm vi nghiên cứu
Do giới hạn về thời gian và trong phạm vi nghiên cứu của một cử nhân, đề tài
chỉ thực hiện trong khuôn khổ luận văn tốt nghiệp cử nhân nên người nghiên cứu
Chương 3: Phương pháp nghiên cứu
Mô tả cụ thể tiến trình nghiên cứu, lý thuyết về những phương pháp mà người
nghiên cứu đã sử dụng, cách sử dụng các phương pháp đó trong đề tài.
-
Chương 4: Kết quả và phân tích
Người nghiên cứu phân tích các kết quả định lượng, định tính và trình bày kết
quả phân tích, đưa ra những kết quả sơ bộ về vấn đề nghiên cứu.
7
Người thực hiện: Lê Hồng Thi
-
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
Chương 5: Kết luận và kiến nghị
Người nghiên cứu đưa ra kết luận của vấn đề nghiên cứu đồng thời đưa ra một
số kiến nghị đối với các ban ngành liên quan.
-
Tài liệu tham khảo: những tài liệu mà người nghiên cứu đã sử dụng trong quá
trình thực hiện đề tài.
-
HIỆN
GHI
CHÚ
Người nghiên
cứu
Người nghiên
cứu
- Thảo luận đề cương với Người nghiên
GVHD, chỉnh sửa đề cương. cứu
- Nghiên cứu lý luận.
-Viết cơ sở lý luận.
4
11-12/2008
5
12/200802/2009
- Thu thập thêm tài liệu.
Người nghiên
cứu
Soạn các phiếu câu hỏi điều Người nghiên
tra, câu hỏi phỏng vấn.
Tổng hợp kết quả phỏng Người nghiên
vấn, điều tra, đưa ra kết cứu
luận.
- Kết thúc quá trình nghiên Người nghiên
cứu.
cứu
8
05/2009
- Báo cáo kết quả nghiên
cứu cho GVHD.
- Viết kết luận và kiến nghị.
9
06/2009
Tiến hành bảo vệ.
9
Người nghiên
cứu
Người thực hiện: Lê Hồng Thi