BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
LUẬN VĂN THẠC SĨ
QUẢN LÝ RỦI RO TRONG NGHIỆP VỤ
GIÁM ĐỊNH - BỒI THƯỜNG CỦA BẢO HIỂM
TÀI SẢN KỸ THUẬT TẠI CÔNG TY BẢO HIỂM LIÊN HIỆP (UIC)
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
LÊ QUỐC KHÁNH
Hà Nội – 2018
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Quản lý rủi ro trong nghiệp vụ Giám định – Bồi thường của Bảo
hiểm Tài sản - Kỹ thuật tại công ty Bảo hiểm Liên Hiệp (UIC)
Ngành: Kinh doanh
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mã số: 8340101
Họ và tên: Lê Quốc Khánh
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGÔ QUỐC CHIẾN
quá trình học tập; đặc biệt đến Ts. Ngô Quốc Chiến đã định hướng và hướng dẫn
nhiệt tình để tôi hoàn thành luận văn này.
Cuối cùng, tôi xin được bày tỏ sự trân trọng và lòng biết ơn đến bạn bè và
đồng nghiệp tại Ban Bồi thường, Ban Tài chính kế toán của Công ty Bảo hiểm liên
hiệp (UIC) và đã cùng chia sẻ các thông tin tài liệu và tạo điều kiện và giúp tôi hoàn
thiện luận văn này.
Hà Nội, ngày 26 tháng 03 năm 2018
Tác giả Luận văn
Lê Quốc Khánh
i
MỤC LỤC
DANH MỤC VIẾT TẮT ......................................................................................... V
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU & HÌNH VẼ .................................................... VI
LỜI NÓI ĐẦU ...........................................................................................................2
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ RỦI RO, BẢO HIỂM VÀ NGHIỆP
VỤ GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG TRONG BẢO HIỂM TÀI SẢN KỸ THUẬT
.....................................................................................................................................7
1.1
Khái quát chung về quản lý rủi ro .............................................................7
1.1.1 Khái niệm về rủi ro .................................................................................7
1.1.2 Khái niệm về quản lý rủi ro ...................................................................7
1.1.3 Quá trình quản lý rủi ro .........................................................................8
1.1.4 Các biện pháp nhận dạng rủi ro ............................................................8
1.1.4.1 Lập bảng câu hỏi phân tích rủi ro ....................................................9
1.1.4.2 Phân tích báo cáo tài chính ..............................................................9
1.2.2.1 Quy tắc, hợp đồng, giấy chứng nhận bảo hiểm ..............................17
1.2.2.2 Người được bảo hiểm, và người thụ hưởng ....................................19
1.2.2.3 Số tiền bảo hiểm, phí bảo hiểm, số tiền và hình thức bồi thường ...20
1.2.2.4 Các điểm loại trừ, hiệu lực của hợp đồng bảo hiểm ......................22
1.2.2.5 Mức miễn thường, bảo hiểm dưới giá trị và trên giá trị .................24
1.2.2.6 Đồng bảo hiểm, tái bảo hiểm. .........................................................26
1.2.2.7 Trục lợi bảo hiểm ............................................................................27
1.2.3 Doanh nghiệp bảo hiểm .......................................................................29
1.2.3.1 Đặc điểm cơ bản của doanh nghiệp bảo hiểm ................................29
1.2.3.2 Các hoạt động chính của kinh doanh bảo hiểm..............................29
1.2.4 Nghiệp vụ giám định bồi thường trong bảo hiểm tài sản kỹ thuật ....30
1.2.4.1 Loại hình bảo hiểm tài sản kỹ thuật ................................................30
1.2.4.2 Nghiệp vụ giám định bồi thường ....................................................30
CHƯƠNG 2: NHẬN DẠNG VÀ PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ RỦI
RO TRONG NGHIỆP VỤ GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG CỦA BẢO HIỂM
TÀI SẢN KỸ THUẬT TẠI UIC ............................................................................33
2.1
Tổng quan về Công ty bảo hiểm Liên hiệp UIC ......................................33
2.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty Bảo hiểm Liên hiệp
(UIC) .....................................................................................................33
2.1.2 Mô hình tổ chức và hệ thống vận hành ..............................................35
2.1.3 Kết quả hoạt động kinh doanh tại UIC ...............................................36
iii
2.1.3.1 Kết quả hoạt động kinh doanh chung .............................................36
2.1.3.2 Kết quả hoạt động kinh doanh loại hình bảo hiểm tài sản kỹ thuật
.........................................................................................................40
3.1
Định hướng và cơ sở đề xuất giải pháp để hạn chế rủi ro trong nghiệp
vụ giám định bồi thường của loại hình bảo hiểm tài sản kĩ thuật tại
UIC ..............................................................................................................64
iv
3.1.1 Định hướng của các giải pháp được đề xuất ......................................64
3.1.2 Cơ sở đề xuất các giải pháp .................................................................65
3.2
Một số giải pháp để hạn chế rủi ro trong nghiệp vụ giám định bồi
thường của loại hình bảo hiểm tài sản kĩ thuật tại UIC .........................65
3.2.1 Các giải pháp hạn chế rủi ro tác nghiệp .............................................65
3.2.3.1 Hệ thống hóa quy trình phối hợp giữa các phòng ban liên quan ...65
3.2.3.2 Xây dựng bộ quy tắc, hợp đồng bảo hiểm đồng bộ, thống nhất trong
toàn bộ hệ thống..............................................................................66
3.2.3.3 Xây dựng quy trình bồi thường rõ ràng, chi tiết .............................66
3.2.3.4 Tăng cường hiệu quả công tác kiểm tra nội bộ ..............................67
3.2.3.5 Quan tâm thu hút, giữ chân nhân tài ..............................................67
3.2.3.6 Bồi dưỡng và nâng cao phẩm chất đạo đức, tinh thần trách nhiệm
cũng như trình độ chuyên môn của cán bộ .....................................69
3.2.3.7 Đầu tư mạnh mẽ hệ thống công nghệ thông tin ..............................70
3.2.3.8 Nâng cao trách nhiệm và nhận thức của khách hàng trong công tác
đề phòng và hạn chế tổn thất ..........................................................71
3.2.4 Các giải pháp hạn chế rủi ro nghiệp vụ ..............................................72
3.2.4.1 Bố trí nhân sự phù hợp ...................................................................72
3.2.4.2 Sử dụng các công ty giám định độc lập phù hợp và uy tín trên thị
CTGĐ
Công ty giám định
CTV
Cộng tác viên
DNBH
Doanh nghiệp bảo hiểm
GĐBT
Giám định – bồi thường
GĐV
Giám định viên
NBH
Người bảo hiểm/ Nhà bảo hiểm
NĐBH
Người được bảo hiểm
PJICO
1
Bảng 1.1 - Bảng kê phí bảo hiểm đối với bảo hiểm cháy nổ bắt
buộc theo thông tư TT20-2010-BTC
Trang
21
Bảng 1.2 - Bảng kê mức khấu trừ tối thiểu đối với bảo hiểm
2
cháy nổ bắt buộc theo thông tư TT20-2010-BTC
25
Hình 2.1 – Công ty TNHH Bảo hiểm Liên Hiệp (United
2
Insurance Company – UIC)
33
3
Hình 2.2 – Danh sách cổ đông của UIC
34
UIC, 2013 – 2016, Báo cáo tài chính thường niên)
39
Biểu đồ 2.8 – Biểu đồ tỷ lệ bồi thường của UIC và thị trường
9
bảo hiểm phi nhân thọ qua các năm (Nguồn: UIC, 2013 –
40
2016, Báo cáo bồi thường hàng năm)
Biểu đồ h 2.9 – Doanh thu các nhóm nghiệp vụ bảo hiểm của
10
UIC qua các năm (Nguồn: UIC, 2013 – 2016, Báo cáo kết quả
41
kinh doanh)
Biểu đồ 2.10 – Giá trị bồi thường của Bảo hiểmTSKT của UIC
11
qua các năm (Nguồn: UIC, 2013 – 2016, Báo cáo tổng kết
giám định bồi thường)
43
vii
Bảng 3.1 – Bảng phân quyền trách nhiệm phê duyệt hồ sơ bồi
thường
57
73
1
TÓM TẮT LUẬN VĂN
Luận văn tập chung nghiên cứu về quản lý rủi ro trong nghiệp vụ giám định
– bồi thường của bảo hiểm tài sản – kỹ thuật tại doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân
thọ tại thị trường Việt Nam với các số liệu thống kê thực tế và văn hóa quản trị của
doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (Nhật Bản) là Công ty Bảo hiểm Liên hiệp
(UIC) để làm nổi bật các rủi ro đặc thù cũng như các biện pháp quản lý ro đặc
chưng của doanh nghiệp có văn hóa quản trị từ Nhật Bản.
Với các nội dung đã được trình bày chi tiết trong luận văn, có thể được tóm
tắt với các nội dung chính như dưới đây.
Thứ nhất, tại chương 1 của luận văn tác giả hệ thống hóa các vấn đề cơ bản
nhất của quản lý rủi ro nói chung và đặc biệt các kiến thức về quản lý rủi trong bảo
hiểm với nghiệp vụ giám định - bồi thường của loại hình tài sản – kỹ thuật như các
định nghĩa, khái niệm, phân loại, về rủi ro và các phương pháp quản lý rủi ro cũng
như các thông tin chung về bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm.
Thứ hai, tại chương 2 tiếp theo của luận văn, tác giả dựa trên cơ sơ luận tại
chương 1 đẻ có thể nhận dạng và phân loại các rủi ro trong nghiệp vụ GĐBT của
bảo hiểm tài sản – kỹ thuật tại Công ty UIC.
Thứ ba, tại chương 3 của luận văn, tác giả đã đề xuất các biện pháp quản lý
rủi ro cụ thể, chi tiết nhằm hạn chế các rủi ro đã được nhận dạng và phân loại tại
chương 2 qua đó cũng có thêm các đề xuất kiến nghị với cơ quan quản lý nhà nước
và thị phần ổn định trên thị trường.
Trong điều kiện doanh thu ngày càng khó khăn, khách hàng ngày càng có
nhiều sự lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ bảo hiểm dẫn tới cạnh tranh về giá, về chất
3
lượng dịch vụ, vì vậy để giữ vững tỉ lệ tăng trưởng các doanh nghiệp sẽ lựa chọn
phương án kiểm soát chặt chẽ chi phí, quản lý rủi ro hoạt động một cách hiệu quả
nhất.
Đối với Doanh nghiệp bảo hiểm, một trong hai hoạt động động chính là giám
định – bồi thường là nghiệp vụ phát sinh chi phí do vậy có tỷ lệ và mức độ rủi ro
cao hơn hoạt động còn lại là khai thác dịch vụ. Do vậy câu hỏi được đặt là quy trình
quản lý ro cho nghiệp vụ giám định - bồi thường cần được xây dựng.
Không nằm ngoài xu hướng chung của thị trường, trong những năm qua, là
một CTBH non trẻ mới tham gia thị trường với hình thức liên doanh giữa Việt Nam
(Bảo Minh) và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài từ Nhật Bản do vậy mục tiêu
cấp thiết của UIC là nhanh chóng mở rộng thị phần, tìm kiếm khách hàng chiến
lược nhưng UIC vẫn đặt hàng đầu mục tiêu hiệu quả, chú trọng lợi nhuận bằng các
quy trình kiểm soát rủi ro chặt chẽ trong các nghiệp vụ bảo hiểm.
3. Tình hình nghiên cứu
Quản lý rủi ro là một vấn đề được coi trọng hàng đầu tại các doanh nghiệp
hoạt động trong lĩnh vực tài chính như ngân hàng, bảo hiểm để đảm bảo mục tiêu
tăng trưởng và phát triển bền vững.
Trong lĩnh vực dịch vụ tài chính bao gồm ngân hàng và bảo hiểm, qua công
tác tìm hiểu thực tế tác giả nhận thấy có khá nhiều bài báo, công trình khoa học
nghiên cứu về vấn đề kiểm soát rủi ro tại các ngân hàng, có thể kể đến một số ví dụ
như sau:
-
chuyên sâu về rủi ro trong nghiệp vụ GĐBT, do vậy trong luận văn này với đề tài:
Quản lý rủi ro trong nghiệp vụ giám định - bồi thường của Bảo hiểm tài sản kỹ
thuật tại Công ty bảo hiểm Liên Hiệp (UIC); tác giả với mục đích nghiên cứu và
phân tích chuyên sâu về rủi ro trong nghiệp vụ giám định bồi thường, tại một công
ty bảo hiểm có vốn đầu tư của nước ngoài (Nhật Bản) với văn hóa quản trị đặc
chưng của người Nhật Bản là tin tưởng – trung thành để làm nổi bật nên những rủi
ro đặc biệt trong nghiệp vụ GĐBT
Với nội dung nghiên cứu như trình bày ở trên thì đề tài của luận văn này sẽ
không có tính trùng lặp với các đề tài được công bố trước đây.
4. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
Từ những phân tích tại mục tính cấp thiết của đề tài, người viết đề xuất mục
tiêu nghiên cứu như dưới đây:
Mục tiêu thứ nhất, trên cơ sở lý thuyết về rủi ro và hoạt động kinh doanh của
các doanh nghiệp bảo hiểm, tác giả đã phân tích, nhận dạng các rủi ro trong nghiệp
vụ GĐBT của loại hình bảo hiểm TSKT tại UIC.
5
Mục tiêu thứ hai, sau khi nhận dạng được các rủi ro, tác sẽ đánh giá thực
trạng quản lý rủi ro trong nghiệp vụ GĐBT của loại hình Bảo hiểm TSKT tại UIC.
Mục tiêu thứ ba, từ các mục tiêu đã đạt được ở trên, tác giã sẽ cố gắng đề ra
một số giải pháp nhằm hạn chế rủi ro trong nghiệp vụ này.
5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Quản lý rủi ro trong nghiệp vụ GĐBT trong bảo hiểm
TSKT tại công ty bảo hiểm Liên Hiệp (UIC) với nội dung chính của quản lý rủi ro
là nhận dạng, phân loại và có các biện pháp hạn chế rủi ro cụ thể, chi tiết và có tính
khả thi nhất.
Phạm vi nghiên cứu:
Về nội dung: Trong khuôn khổ luận văn này, nội dung nghiên cứu được giới
giám định – bồi thường tại tại Công ty bảo hiểm liên hiệp (UIC).
7
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ RỦI RO, BẢO HIỂM VÀ NGHIỆP
VỤ GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG TRONG BẢO HIỂM TÀI SẢN KỸ THUẬT
1.1
Khái quát chung về quản lý rủi ro
1.1.1 Khái niệm về rủi ro
Có thể nói, rủi ro là sự bất trắc xảy ra liên hệ đến việc xuất hiện một biến cố
không mong đợi. Thuật ngữ “rủi ro” được sử dụng trong kinh doanh còn có thể hiểu
là sự nguy hiểm cần được ngăn ngừa hay được bảo hiểm.
Có nhiều định nghĩa về rủi ro được các nhà nghiên cứu đưa ra. Thường thì các
định nghĩa được phát biểu tùy theo quan điểm của từng người và của từng ngành.
Chẳng hạn, theo quan điểm của bảo hiểm, rủi ro được định nghĩa:
- Là sự tổn thất ngẫu nhiên
- Là khả năng có thể gây tổn thất
- Là khả năng có thể xuất hiện một biến cố không mong đợi
Còn theo xác xuất và thống kê thì “rủi ro là biến cố ngẫu nhiên có thể đo
lường được bằng xác suất”.
Theo quan điểm hiện đại, rủi ro được định nghĩa: “là khả năng sẽ xảy ra một
kết quả có lợi hay không có lợi từ mối nguy hiểm hiện hữu” hay “rủi ro là một điều
kiện trong đó khả năng một sự bất lợi sẽ xuất hiện so với đự đoán khi có biến cố xảy
ra”. (Mai Ánh Dương, luận văn thạc sĩ 2015).
Nhìn chung, rủi ro được hiểu theo nghĩa không những chỉ là khả năng mà còn
là tổn thất của chính bản thân nó, hoặc của một vật thể, hoặc của một chất có sự
hiện diện của mối nguy hiểm.
Phân tích báo cáo tài chính;
-
Phương pháp lưu đồ;
-
Thanh tra hiện trường;
-
Hợp tác với các bộ phận khác trong doanh nghiệp;
-
Hợp tác với các tổ chức, cá nhân ngoài doanh nghiệp;
-
Phân tích các hợp đồng;
-
Sử dụng tư vấn;
-
Nghiên cứu các số liệu tổn thất trong quá khứ.
1.1.4.3 Phương pháp lưu đồ
Đây là phương pháp mô hình hóa bằng sơ đồ để nhận diện rủi ro. Để thực hiện
phương pháp này, trước hết cần xây dựng lưu đồ trình bày tất cả các hoạt động của
10
doanh nghiệp. Tiếp theo là liệt kê các rủi ro tiềm năng mà doanh nghiệp có nguy cơ
phải đối mặt.
1.1.4.4 Khảo sát thực tế
Đối với nhà quản trị rủi ro thì khảo sát thực tế là công cụ hữu ích trong việc
cung cấp các thông tin có giá trị, giúp phát hiện ra những rủi ro mà trước đó không
phát hiện được. Nhờ quan sát, theo dõi trực tiếp các hoạt động của các bộ phận
trong tổ chức, trên cơ sở tiến hành phân tích, đánh giá, các nhà quản trị có khả năng
nhận dạng được những rủi ro mà doanh nghiệp có thể gặp phải.
1.1.4.5 Hợp tác với các bộ phận khác trong doanh nghiệp
Để nhận dạng rủi ro, các nhà quản trị rủi ro cần thường xuyên giao tiếp và hợp
tác với các bộ phận khác trong doanh nghiệp để nắm bắt tình hình và nhận dạng
những nguy cơ rủi ro mới.
1.1.4.6 Hợp tác với các tổ chức, cá nhân ngoài doanh nghiệp
Thông qua các buổi trao đổi, thảo luận với các tổ chức, cá nhân bên ngoài có
quan hệ với doanh nghiệp như: Các cơ quan thuế, công an, các tổ chức, hiệp hội,...
nhà quản trị rủi ro có thể phát hiện thêm các nguy cơ rủi ro.
1.1.4.7 Phân tích các hợp đồng
Các hợp đồng kinh tế rất dễ dẫn đến các rủi ro pháp lý và các rủi ro khác trong
quá trình thực hiện hợp đồng. Để tránh rủi ro, gây tổn thất, các hợp đồng cần phải
được nghiên cứu kỹ từng điều khoản, những người thực hiện hợp đồng cần chú ý
kiểm soát chặt chẽ chúng để tránh những sai sót dẫn đến kiện tụng, tranh chấp. Các
loại rủi ro thường phát sinh từ hợp đồng bao gồm: Rủi ro trong ký kết hợp đồng,
Rủi ro trong thực hiện hợp đồng.
Loại rủi ro này chỉ ảnh hưởng cá biệt đến từng cá nhân hoặc tổ chức mà không ảnh
hưởng nhiều tới cộng đồng, xã hội.
1.1.5.2 Theo tính chất của rủi ro
Bao gồm rủi ro suy đoán và rủi ro thuần túy. Rủi ro suy đoán còn gọi là rủi ro
đầu cơ, là loại rủi ro vừa có thể mang lại tổn thất nhưng cũng có thể mang lại lợi
ích. Đây là loại rủi ro khá phổ biến trong kinh doanh và được các nhà đầu tư chấp
12
nhận vì nó tồn tại cơ hội kiếm lời. Rủi ro thuần túy là loại rủi ro mà nếu xảy ra thì
chỉ có thể dẫn đến tổn thất mà không có cơ hội kiếm lời.
1.1.5.3 Theo nguyên nhân của rủi ro
Bao gồm rủi ro do các yếu tố khách quan và rủi ro do các yếu tố chủ quan. Rủi
ro do các yếu tố khách quan là những rủi ro phát sinh do các yếu tố khách quan,
ngoài tầm kiểm soát và ý muốn của nhà đầu tư hoặc doanh nghiệp. Đây thường là
các loại rủi ro do các nguyên nhân thuộc môi trường vĩ mô gây nên như động đất,
bão lụt, khủng hoảng kinh tế, rủi ro chính trị, rủi ro văn hóa,… Loại rủi ro này rất
khó kiểm soát và khống chế. Khả năng quản lý loại rủi ro này phụ thuộc vào khả
năng dự báo và sự thích nghi của doanh nghiệp. Rủi ro do các yếu tố chủ quan là rủi
ro bắt nguồn trực tiếp từ hành vi của nhà đầu tư hoặc doanh nghiệp.
1.1.5.4 Theo tác động dẫn xuất
Bao gồm rủi ro trực tiếp và rủi ro gián tiếp. Rủi ro trực tiếp là rủi ro do chính
nguyên nhân gây ra tác động. Rủi ro gián tiếp là rủi ro do hậu quả của rủi ro trực
tiếp gây ra. Các biện pháp kiểm soát rủi ro
1.1.6 Các biện pháp quản lý rủi ro
Quản lý rủi ro là việc sử dụng các biện pháp kỹ thuật, công cụ, chiến lược và
các chương trình hành động,… để ngăn ngừa, né tránh hoặc giảm thiểu những tổn
thất, những ảnh hưởng không mong đợi của rủi ro đối với doanh nghiệp.
Các biện pháp quản lý rủi ro được chia thành các nhóm có thể kể tên như: né tránh,
lợi). Thí dụ, khả năng doanh nghiệp bị hỏa hoạn sẽ được làm giảm bớt bằng việc
thiết lập một chương trình phòng ngừa hỏa hoạn bằng cách thay thế dây dẫn điện
cũ, sử dụng các vật liệu chống cháy trong các khu vực có khả năng tiềm ẩn hỏa
hoạn nhất.
Thứ hai, làm giảm mức độ mất mát gắn liền với rủi ro. Lấy lại ví dụ về hỏa
hoạn trên, mất mát gắn liền với hỏa hoạn, tức là khi có hỏa hoạn, phải tốn tiền để
khắc phục. Sự mất mát này có thể được giảm thiểu bằng cách: Lắp đặt hệ thống
phòng cháy, chữa cháy, thiết kế các điều kiện thuận lợi để chữa cháy tại các khu
vực dễ gây hỏa hoạn.
14
1.1.6.3 Chuyển giao rủi ro
Chuyển giao rủi ro là chuyển chức năng tạo ra rủi ro cho bên khác gánh chịu.
Việc chuyển giao rủi ro được thực hiện rõ nét nhất là giao kết các hợp đồng
bảo hiểm với công ty bảo hiểm, khi đó công ty bảo hiểm sẽ là người mua/ nhận rủi
ro từ phía doanh nghiệp. Trong trường hợp này doanh nghiệp đã chuyển giao rủi có
thể xảy ra cho công ty bảo hiểm gánh chịu nhưng lại đối mặt với rủi ro phát sinh
khác có thể chấp nhận được là đóng phí bảo hiểm.
Trong nội dung trình bày của luận văn này với đề tài tài: Quản lý rủi ro trong
nghiệp vụ Giám định - Bồi thường của Bảo hiểm tài sản kỹ thuật tại Công ty bảo
hiểm Liên Hiệp (UIC)“ các biện pháp chuyển giao rủi ro sẽ được trình bày chi tiết
tại Chương 3 với các nội dung chính: CTBH chuyển giao rủi ro trong nghiệp vụ
giám định bồi thường bẳng cách chỉ định Các công ty giám định độc lập thực hiện
việc giám định và lập báo cáo đề xuất bồi thường.
1.1.6.4 Phân tán rủi ro
Là việc phân chia tổng rủi ro của doanh nghiệp thành các dạng khác nhau, từ
đó tận dụng sự khác biệt để bù trừ cho nhau. Doanh nghiệp có thể thực hiện phân
tán rủi ro thông qua việc đa dạng hóa danh mục đầu tư, đa dạng hóa thị trường, sản