SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI
MỘT SỐ KINH NGHIỆM LÀM VÀ SỬ DỤNG ĐỒ CHƠI TƯ
NGUYÊN VẬT LIỆU CÓ SẴN TẠI ĐỊA PHƯƠNG
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài
Với sự phát triển chung của xã hội, đất nước ngày càng phát triển kéo
theo đó là sự phát triển của giáo dục trong đó có sự quan tâm của giáo dục
mầm non . Chính vì vậy trẻ em ngày nay được hưởng sự chăm sóc đặc biệt
của gia đình và toàn xã hội.Ngoài nhu cầu ăn uống thì vui chơi, đồ chơi là
người bạn không thể thiếu đối với trẻ em nhất là trẻ mầm non của chúng ta.
Ở trường mầm non vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ và đồ chơi giữ
một vai trò quan trọng, là phương tiện cho trẻ tham gia vào các hoạt động
vui chơi. Đồ chơi là người bạn không thể thiếu trong các trò chơi, các hoạt
động của trẻ và là nguồn vui của trẻ thơ, là những phương tiện trẻ dùng để
vui chơi, học tập là những đồ vật cụ thể giúp trẻ cầm, nắm dễ dàng…giúp
trẻ tìm hiểu khám phá thế giới xung quanh, làm quen với những đặc điểm,
tính chất của các loại đồ vật khác nhau.
Ở trẻ mẫu giáo hoạt động vui chơi trí tưởng tượng càng được phát triển
thêm một bước căn bản; chuyển từ binh diện bên ngoài vào bình diện bên
trong.Với đối tượng trẻ mầm non tư duy của trẻ là tư duy trực quan bằng
hình tượng, nên việc sử dụng đồ dùng đồ chơi trong giảng dạy và vui chơi
là rất quan trọng. Đặc biệt, trẻ ở độ tuổi này rất thích tự tìm tòi, khám phá
những điều mới lạ trong cuộc sống, qua thao tác với đồ chơi mầm non, trẻ

Trang 1


Trang 2


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

về bảo vệ môi trường, xây dựng môi trường ngày càng trong sạch, thân
thiện hơn.
3. Cơ sở lý luận:
- Làm và sử dụng đồ dùng dạy học đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn có tại
địa phương là một hoạt động có tính mục đích, có ý nghĩa giúp giáo viên
có thêm những ý tưởng , cách làm các loại đồ dùng đồ chơi ít tốn kém mà
mang lại hiệu quả sử dụng cao nhằm thõa mãn được nhu cầu vui chơi học
tập của trẻ.
- Trẻ mẫu giáo khám phá thế giới xung quanh chủ yếu thông qua trực
quan hành động , đồ dung đồ chơi là một nhu cầu cần thiết không thể thiếu
đối với trẻ. Việc chọn lựa các loại đồ dùng đồ chơi như thế nào vừa phù
hợp với trẻ, kích thích đáp ứng được như cầu khám phá của trẻ thì việc làm
và sử dụng đồ dung đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương là rất
cần thiết.
4. Cơ sở thực tiễn:
- Trong thực tế, qua những năm giảng dạy hàng ngày được tiếp xúc với
trẻ, được xem trẻ chơi, tôi nhận thấy được rằng trẻ nhỏ rất thích được chơi
với những đồ chơi mới lạ, đặc biệt là những đồ chơi từ những nguyên vật
liệu sẵn có mà trẻ có thể làm được. Trong khi đó, những đồ chơi trong lớp
hiện có mang tính phổ biến, hạn chế về số lượng và ít được thay đổi. Vì
vậy trẻ không phát huy được tính tích cực sáng tạo trong các hoạt động
phát triển nhận thức
- Trong những năm gần đây giáo dục mầm non có nhiều chuyển biến

dựa vào sách báo tôi xin đưa ra "Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ
chơi từ nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương"
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Trang 4


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

- Trong năm học 2016 -2017 tôi được sự chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà
trường phân công chủ nhiệm lớp 4-5 tuổi A2 khu chính, với sĩ số là: 35
cháu. Đến năm 2017-2018 tôi tiếp tục chủ nhiệm lớp 5-6 tuổi A2 khu chính
với sĩ số là 34 cháu. Phòng học đầy đủ, giá kệ, đồ dùng đồ chơi cơ sở vật
chất tương đối đảm bảo, lớp đều có góc chơi cho trẻ, khi tham gia các hoạt
động, xung quanh trang trí lớp theo chủ đề, đồ dùng đồ chơi mầm non đồ
chơi khá phong phú .Tuy nhiên phần lớn là đồ chơi công nghiệp như búp
bê, ô tô,bộ ghép hình … Ít có đồ chơi tự tạo bằng những vật liệu sẵn có tại
địa phương.
- Đồ chơi nhiều nhưng ít thay đổi mẫu mã nên dễ gây nhàm chán cho
trẻ .Một số đồ chơi tự tạo chưa đảm bảo kỹ thuật, bền đẹp, màu sắc chưa
hấp dẫn và lôi cuốn trẻ
1. Đặc điểm tình hình:
1.1/ Thuận lợi:
- Được sự chỉ đạo sát sao về chuyên môn và cũng như cơ sở vật chất
của Ban giám hiệu nhà trường
- Bản thân tôi là một giáo viên được trực tiếp giảng dạy và có thời gian
tiếp xúc nhiều với trẻ
- Sự quan tâm đến việc học tập của con em, phối hợp thường xuyên

trên các diễn đàn, trên các Wec, những thông tin đại chúng để lựa chọn các
mẫu và cách làm, sử dụng các phế liệu sẵn có tại địa phương và sự sáng
tạo để làm ra một số đồ dùng đồ chơi phù hợp với bài dạy để cho trẻ.
- Ngoài ra việc kết hợp với phụ huynh học sinh để tuyên truyền với
các bậc phụ huynh về đặc thù của trẻ mầm non " Học mà chơi, chơi mà
học" Từ đó huy động phụ huynh đóng góp những nguyên vật liệu có sẵn để
làm đồ dùng cho trẻ. Vì thế tôi luôntìm ra cách làm nhiều đồ dùng để tạo
được môi trường trong và ngoài lớp theo từng chủ đề, chủ điểm để thu hút
sự chú ý , kích thích sự tìm tòi, khám phá của trẻ.

Trang 6


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

1.3.2/ Kết hợp với phụ huynh học sinh và giáo viên cùng lớp đê
tìm tòi những nguyên vật liệu có sẵn tại địa phương
Để đạt được kết quả cao trong công tác làm đồ dùng đồ chơi từ
nguyên vật liệu có sẵn tại địa phương, thì việc quan trọng nhất là khâu tìm
kiếm nguyên vật liệu. Muốn đạt được kết quả cao bản thân tôi luôn tìm tòi
những nguyên vật liệu đã loại bỏ thu gom mọi lúc mọi nơi và đặc biệt là
phải sưu tầm qua phu huynh, đồng nghiệp, qua tài liệu, sách báo, các diễn
đàn và những ý tưởng sáng tạo của đôi bàn tay để cho ra những sản phẩm
đẹp mắt để tổ chức tốt cho các hoạt động vui chơi cũng như học tập của
trẻ.
Với giáo viên cùng lớp phải có sự phối hợp chặt chẽ với nhau trong
công tác tìm kiếm các nguyên vật liệu có sẵn, trao đổi với nhau về cách
làm những loại đồ dùng gì, dùng cho các hoạt động nào cho phù hợp.

vật.
*Cách làm 2: Sử sụng quả bóng nhỏ để làm đầu cho rối lấy xốp cắt mắt,
mũi, miệng. Phân thân ta sẽ lấy xốp quấn rôi lấy vải may thành váy phủ lên
xốp bên trong.
*Cách sử dụng: Với loại rối này ta có thể dùng để làm các nhân vật chuyện
trong giờ làm quen văn học hay đưa vào trong giờ làm quen môi trường
xung quanh và các hoạt động góc.Rối có thể sử dụng cho trẻ ở các độ tuổi.
* Loại rối này thỏa mãn được các nhu cầu của trẻ:
+Thỏa mãn nhu cầu chơi giải trí:Trẻ chơi với đồ chơi
+Thỏa mãn nhu cầu nhận thức vận dụng vốn kiến thức của trẻ để xé dán
các bộ phận của cơ thể.
+Thỏa mãn nhu cầu tưởng tượng, trẻ có thể tượng tượng ra các nhân vật
rối và làm theo ý thích của mình.
+Thỏa mãn nhu cầu giao tiếp: các trẻ sử dụng nhân vật rối và nói chuyện
giao tiếp với nhau.

Trang 8


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

b)Mô hình vườn nhà em
*Nguyện vật liệu:Vỏ sữa su su,vỏ hộp váng sữa, tăm. xốp màu, chai nước,
thùng xốp ti vi, vải von, bông, tăm, keo nến
*Cách làm:
- Cây đừa, cây đu đủ: lấy xốp màu nâu quấn quanh thân của chai nhựa
quấn theo đường vòng như vậy thân sẽ đẹp hơn. lây xốp màu xanh cắt lá
đu đủ và lá dừa. Qủa của cây đu đủ dùng xốp ti vi cắt tỉa thành quả dùng

- Cô vừa củng cố được các loại con vật và củng cố được bên phải bên trái
cho trẻ
- Trong giờ làm quen với toán :Trẻ sắp xếp các con vật, cây, đếm theo yêu
cầu, số lượng. qua ngôi nhà có thể cho trẻ hình dung ra mái ngói hình tam
giác, thân hình vuông....cho trẻ đếm số lượng rau củ.

Trang 10


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

- Trong giờ làm quen với môi trường xung quanh: Làm quen vơi một số
loại cây, một số con vật. Làm quen ngôi nhà của bé gồm những bộ phận
nào, làm quen với những loại rau
- Trong hoạt động tạo hình: Trẻ có thể hình dung ra các bộ phận của cây để
vẽ, vẽ con lợn, con chim, ngôi nhà một cách dễ dàng, vẽ củ cải, củ cà rốt..

c) Cây đào, cây mai:
* Nguyên vật liệu :
- giấy nhún màu, giây quấn thân màu xanh và màu nâu, vải voan màu
xanh, keo sữa, chậu, thân cây khô. keo, xốp vụn
*Cách làm :

Trang 11


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn


- Cây gạt lưỡi
* Cách làm:
- Dùng keo bắn súng bắn theo chiều đứng 2 nắp hộp kẹo lại với nhau làm
thành con thỏ, kế tiếp cắt xốp màu hình tai thỏ dung keo 502 dáng lên phía
trê đầu làm tai thỏ, cắt những phần xốp vụn còn lại làm mắt thỏ, miệng thỏ
có dạng hình tròn , tam giác thật xinh xắn. Dùng que gạt lưỡi cắt ngắn lại
dán lên phần xốp cắt làm tay thỏ, dùng keo bắn súng bắn dính lại với thân
thỏ. Dùng nắp kẹo kim yến và keo bắn súng bắn nắp kẹo nằm ngang giúp
các chú thỏ đứng vững.
Các chú gấu bằng hộp kẹo kim yến:
Tương tự như cách làm chú thỏ nhưng khác nhau ở phần tai

Con gấu

Trang 13


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

*Cách sử dụng:
-Phát triển nhận thức: Củng cố các biểu tượng hình dạng màu sắc cho trẻ.
+ Đếm số lượng và gắn chữ số tương ứng cho các giờ làm quen với toán ở
chủ đề động vật ở các lớp mẫu giáo
- Phát triển ngôn ngữ: Dùng trong các giờ hoạt động làm quen chữ cái,
ghép tên các con vật, củng cố các chữ cái cho trẻ.
- Phát triển thể chất: Phát triển vận động tinh – vận động thô cho trẻ. Phối
hợp nhiệp nhàng giữa các bộ phận cơ thể.
- Phát triển thẩm mĩ: dùng trong các hoạt động tạo hình , vẽ nặn các con

làm phần thân quạt, đế quạt gắn nắp kẹo kim yến giữ chân đứng vững hơn,
trang trí thêm bằng xốp màu.
- Tủ quần áo, giường, tủ trang điểm làm tử hộp quà trang trí thêm chi
tiết như chân bàn, tủ, giường..
- Bàn là nắp hộp kẹo, nắp thùng, chân bàn là cổ chai nước ngọt, và
hộp sữa- ghế cắt hộp sữa ra làm đôi lấy phần đáy làm nghế , thành ghế cắt
la phong dán tường và dán vào được chiếc nghế dựa. nghế salon lấy hộp
sữa chua cắt tạo thành 4 chân, dán mặt nghế là nắp kẹo kim yến trang trí
các chi tiết nhỏ bằng xốp màu.
- Bình trà được làm từ hộp kẹo, chai nước rửa chén.
- Nhà làm từ hộp giấy trang trí thêm bằng ống hút.

Trang 15


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

*Cách sử dụng:
-Phát triển nhận thức:
+ Hoạt động tìm hiểu khám phá: Biết được công dụng chất liệu của
các loại đồ dùng.Phân biệt được chất liệu của các loại đồ dùng.
+ Làm quen với toán: Đếm số lượng và gắn chữ số tương ứng, cộng
trừ thêm bớt trong phạm vi 10. Củng cố các biểu tượng hình dạng, kích
thích tư duy tưởng tượng tái tạo cho trẻ về các loại đồ dùng trong gia đình
- Phát triển ngôn ngữ: Dùng trong các giờ hoạt động làm quen chữ
cái, ghép tên các loại đồ chơi đồ dùng, củng cố các chữ cái cho trẻ.
- Phát triển thẩm mĩ: Tô màu, cắt xé, vẽ nặn theo các hình mẫu, tưởng
tượng sáng tạo thêm cho phong phú

Cây xanh, chậu hoa, cây ăn quả, dàn mướp, mướp đắng: Thân của cây từ
những chai nướng suối lấy giấy quấn thân quân quanh các chai nước, lá

Trang 17


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

dùng xốp xanh cắt lá lấy kẽm gắn cho các cuống lá để dễ dàng uốn cho
cong.
Tương tự, chậu hoa lấy giấy nhún gấp thành những bông hoa hồng, lấy ống
hút cắt từng đoạn nhỏ quấn vào thân cây kẽm tạo thành hoa ống hút. .Cây
ăn quả: cây thật gắn lá bằng vải( bằng xốp màu), quả táo lấy vải nỉ màu đỏ
may thành quả gắn lên cây. Làm cây đu đủ bằng xốp màu
Dàn mướp, mướp đắng lấy cây thật làm dàn cắt xốp màu xanh làm lá, lấy
xốp ti vi dùng dao 2 rọng giấy gọt thành quả mướp và quả mướp đắng
dùng sơn màu xanh tô.
Các con vật :
- Với các con vật làm bằng các hộp sữa, chai, lọ thì chọn những chai có
dáng hình các con vật gắn với nhau bằng keo bắn súng, chân các con
vật làm bắng ống hút, bìa các tong và dán trang trí thêm bằng xốp màu.

Trang 18


SKKN: Mợt sớ kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ ngun vật liệu sẵn

có tại địa phương



SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

-

Hoạt động phát triển ngôn ngữ: Kể tên các con vật, nhận xét về hình
dáng các con vật mà trẻ quan sát.Bắt chước tiếng kêu của cca1c con vật
quen thuộc.

-

Hoạt động phát triển thể chất: Tạo dáng, bắt chước dáng đi của các
con vật.

-

Hoạt động phát triển tình cảm – xã hội: Không đến gần các con vật
nguy hiểm, biết chăm sóc các con vật nuôi gần gũi quen thuộc.

-

Hoạt động góc:

+ Xây dựng mô hình thế giới động vật
+ Góc học tập: ghép từ dưới tranh, xếp tên các con vật theo hình.
+ Góc nghệ thuật: Vẽ, cắt xé dán tạo thành các con vật. Kể chuyện sáng
tạo

không tốn nhiều tiền của, hiệu quả đạt được khá cao.
Trẻ tham gia thực hiện cùng cô một cách dẽ dàng ở mọi nơi, mọi lúc.
IV. BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
Từ những kết quả đã đạt được như trên tối thấy nâng cao chất lượng
hiệu quả làm và sử dụng đồ dùng đồ chơi từ các nguyên vật liệu sẵn có tại
địa phương là hết sức thiết thực và cần thiết cho các trường mầm non.
Muốn như vậy thì trước tiên người giáo viên mầm non cần nắm được
những điểm cơ bản khi làm đồ chơi từ các nguyên vật liệu sẵn có như:
Đảm bảo tính sư phạm ( có tác dụng hình thành, củng cố các khái niệm,
khám phá khoa học, hấp dẫn, kích thích trí tò mò của trẻ; trẻ có thể thao
tác với đồ chơi trong nhiều trò chơi); Đảm bảo tính phù hợp, an toàn ( Màu
sắc, kích thước phù hợp, an toàn, không độc hại, không nguy hiểm.Cần vệ
sinh các sản phẩm trước khi tái chế thành đồ chơi; ; Đảm bảo tính sáng
tạo (Từ một loại vật liệu có thể tạo hình thành nhiều đồ chơi khác nhau; có

Trang 21


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

ý tưởng mới trong khai thác, có thể sử dụng vào nhiều nội dung giáo dục
khác nhau)
-

Kết hợp tốt với các bậc phụ huynh học sinh trong việc huy

động nguồn nguyên vật liệu.
-

có tại địa phương

Phan Thị Hải

Trần Thị Dịu

Trang 23


SKKN: Một số kinh nghiệm làm và sử dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn

có tại địa phương

MỤC LỤC
I. PHẦN MỞ ĐẦU...............................................................................01-04
1. Lý do chọn đề tài................................................................................01-02
2. Mục đích nghiên cứu...............................................................................
3. Cơ sở nghiên cứu...............................................................................02-03
4. Cơ sở thực tiễn ..................................................................................03-04
5. Tính mới của đề tài .................................................................................
II.NỘI DUNG ......................................................................................04-20
1. Đặc điểm tình hình.............................................................................05-20
1.1. Thuận lợi...............................................................................................
1.2.Khó khắn..........................................................................................05-06
1.3. Biện pháp thực hiện..............................................................................
1.3.1. Nâng cao trình độ chuyên môn về một số kinh nghiệm làm và sử
dụng đồ chơi từ nguyên vật liệu sẵn có.......................................................
1.3.2. Phối hợp với phụ huynh, học sinh và giáo viên trong lớp để tìm ra
những nguyên vật liệu.................................................................................
1.3.3. Tiến hành làm đồ dùng.................................................................08-20