HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT
NAM
TRƯƠNG VĂN NGUYÊN
KIỂM SOÁT CHI ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ
BẢN
TỪ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI KHO BẠC NHÀ
NƯỚC, HUYỆN LỤC NGẠN, TỈNH BẮC GIANG
Chuyên ngành:
Quản trị kinh doanh
Mã số:
60.34.01.02
Người hướng dẫn khoa học:
TS. Đỗ Quang Giám
NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan bản luận văn là công trình nghiên cứu khoa học, độc lập của tôi.
Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và rõ ràng.
Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã
được cảm ơn và tất cả những trích dẫn trong luận văn này đều đã được chỉ rõ
Tác giả luận văn
Trương Văn Nguyên
ii
MỤC LỤC
Lời cam đoan .................................................................................................................i
Lời cảm ơn ................................................................................................................... ii
Mục lục ....................................................................................................................... iii
Danh
mục
các
từ
viết
................................................................................................v
tắt
Danh
mục
đề
tiêu
1.2.1
Mục
tiêu
..................................................................................................2
1.2.2
Mục
tiêu
..................................................................................................2
1.3
tài
nghiên
chung
cụ
thể
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.......................................................................3
1.3.1
Đối
tượng
cứu.........................................................................................3
nghiên
NSNN .............................................................................................................. 24
2.2.2
27
Bài học kinh nghiệm rút ra từ thực tiễn.............................................................
Phần 3. Đặc điểm địa bàn và phương pháp nghiên cứu........................................... 29
3.1
Đặc điểm địa bàn nghiên cứu ........................................................................... 29
3.1.1 Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên của huyện Lục Ngạn .................................... 29
3.1.2 Đặc điểm tài nguyên thiên nhiên của huyện Lục Ngạn...................................... 30
3.1.3 Đặc điểm kinh tế - xã hội huyện Lục Ngạn ....................................................... 32
3.1.4
36
Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện .....................
4
3.1.5 Khái quát về KBNN huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang ..................................... 38
3.2
Phương pháp nghiên cứu .................................................................................. 41
3.2.1 Phương pháp thu thập số liệu ........................................................................... 41
4.4.1 Mục têu và định hướng công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB đến năm
2020 của KBNN............................................................................................... 75
4.4.2 Giải pháp tăng cường kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại KBNN
huyện Lục Ngạn ............................................................................................... 76
Phần 5. Kết luận và kiến nghị .................................................................................. 84
5.1
Kết luận ........................................................................................................... 84
5.2
Kiến nghị ......................................................................................................... 85
5.2.1 Kiến nghị với Bộ Tài chính ............................................................................. 85
5.2.2
Kiến nghị với các bộ, ngành trung ương và địa phương ................................... 87
5.2.3 Kiến nghị với Kho bạc Nhà nước ..................................................................... 88
Danh mục tài liệu tham khảo ....................................................................................... 92
4
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
Chữ viết tắt
Nghĩa tiếng Việt
BQLDA
Ngân sách trung ương
NSĐP
Ngân sách địa phương
ODA
Viện trợ phát triển chính thức(Offcal Development Aid)
TABMIS
Hệ thống thông tin quản lý Ngân sách và Kho bạc
(Treasury And Budget Management Information System)
UBND
Ủy ban nhân dân
XDXB
Xây dựng cơ bản
XHCN
Xã hội chủ nghĩa
5
huyện Lục Ngạn ........................................................................................52
vii
TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
1. Tóm tắt
- Tên tác giả: Trương Văn Nguyên
- Tên luận văn: Kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước tại kho
bạc nhà nước, huyện Lục Ngạn, Tỉnh Bắc Giang
- Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
- Mã số: 60.34.01.02
- Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
2. Nội dung bản trích yếu
- Mục đích nghiên cứu của luận văn: Nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực
tiễn về kiểm soát chi đầu tư XDCB tại Kho bạc Nhà nước. Phân tích, đánh giá thực trạng
công tác kiểm soát chi đầu tư tại Kho bạc Nhà nước Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang những
năm qua và đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB tại
Kho bạc Nhà nước Lục Ngạn, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao
hiệu quả chi đầu tư XDCB trên địa bàn.
- Các phương pháp nghiên cứu đã sử dụng:
+ Phương pháp chọn mẫu khảo sát: Chọn chủ đầu tư đại diện, chọn cán bộ
quản lý cấp trên trực tếp quản lý chủ đầu tư.
+ Phương pháp thu thập dữ liệu:
Dữ liệu thứ cấp phục vụ nghiên cứu này bao gồm: Thực hiện kế thừa những
nội dung qua sách báo, tạp chí, niên giám thống kê, báo cáo tổng kết, các tài liệu về điều
kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện Lục Ngạn, kết quả của các công trình nghiên
cứu có liên quan đã được công bố. Thu thập tài liệu có sẵn tại các tổ chuyên môn của
Kho bạc Nhà nước Lục Ngạn, Phòng Tài chính huyện. Các bài báo, bản tin trên các phương
tiện truyền thông, thông tin trên các trang website của Ngành Kho bạc, Cổng thông tin
khi KBNN báo cáo còn tồn đọng vốn các chủ đầu tư mới biết. Đây là sự chưa tương thích
về trình độ với nhu cầu quản lý nói chung, quản lý đầu tư XDCB tại địa phương nói riêng,
nên cần chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ một cách trọng điểm và thường
xuyên.
+ Để thực hiện tốt công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN trên địa bàn
huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang trong các năm tiếp theo, cần áp dụng đồng bộ các giải
pháp sau: Tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý chi đầu tư XDCB; hoàn thiện quy trình
kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại Kho bạc đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ
cán bộ làm công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB. Hoàn thiện ứng dụng công nghệ thông
tin và thực hiện tốt quy định thanh toán không dùng tiền mặt qua Kho bạc, trực tiếp
cấp phát ngân sách đến người cung cấp hàng hoá, dịch vụ. Hoàn thiện quy trình giao
dịch “một cửa”trong kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN qua Kho bạc;
Tuy nhiên, để thực hiện tốt các giải pháp trên đây cần phải có sự vào cuộc
đồng bộ của nhiều cơ quan, ban ngành ở các cấp, đặc biệt là hệ thống Kho bạc Nhà nước
9
phải thường xuyên hoàn thiện cơ chế chính sách liên quan, nhằm cụ thể hóa qui
trình kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN thống nhất đồng bộ.
10
MAIN THESIS EXTRACT
1. Summary
- Name’s Author: Truong Van Nguyen
- Thesis ttle: Expenditure control basic construction investment from State budget at
State Treasury in Luc Ngan district, Bac Giang province.
- Major: Business administraton
- The research methods were used:
+ Study Sampling method:
Select the investor representatves, managers choose immediate superior investor
management.
+ Methods of data collecton:
Secondary data for research include: Implement inheriting the content from
books, magazines, statistcal yearbooks, fnal report, the literature on natural conditons,
socio-economic Luc Ngan, the results of the research projects concerned have been
announced. Collect documents available in the professional groups of the State
Treasury Luc Ngan District Finance Department. The articles and news reports in the
media, the information on the website of the Treasury sector, Electronic Portal
Ministry of Finance
10
...
11
Primary data serving research process includes data related to the management of
capital expenditure in Luc Ngan district were collected in a typical survey points through
the consultation of workers Finance department - planning districts and districts of
the State Treasury, President, financial officer of the communes and towns in Luc
Ngan district.
+ Information analysis method:
Methods of descriptive statstics, comparative analysis method.
The research results were achieved:
+ Rationale between argument and practices to enhance the management of
construction investment expenditures through the concepts, characteristics, roles,
invest but the CPC and Financial Committee social unidentified investors should focus
upon capital plan that investors did not know when Treasury reported a backlog of
investor capital know. This is not compatible with the needs of qualifications in general
management, management of capital constructon investment in partcular locally, should
be focused on training and retraining of oficers often.
To implement the control of constructon investment expenditures from the state
budget Luc Ngan district, Bac Giang province in the next year, should apply in the
following solutions: Contnue to improve expenditure management mechanism capital
12
construction; improve the process control construction investment expenditures from
the
13
state budget in the Treasury while improving the quality of the staff working in the
capital construction investment expenditure control. Completng the applicaton of
information technology and implement the provisions of non-cash payments through the
Treasury, the budget allocated directly to the suppliers of goods and services. Completing
the transaction process "one-stop" in capital construction investment expenditure control
from the state budget through the Treasury.
However, to implement the above solution requires the participation of many
agencies synchronous and departments at all levels, especially the State Treasury system
must constantly improve the mechanism policy concerned, to concretize the process
control
construction
phát triển, đóng vai trò mở đường cho phát triển nguồn nhân lực, phát triển
khoa học công nghệ, nâng cao đời sống vật chất cũng như tnh thần cho nhân
dân. Nguồn vốn này không những góp phần quan trọng tạo lập cơ sở vật chất kỹ
thuật cho nền kinh tế, mà còn có tnh định hướng đầu tư, góp phần quan trọng vào
việc thực hiện những vấn đề xã hội và bảo vệ môi truờng. Đầu tư XDCB từ
NSNN có vai trò quan trọng như vậy cho nên làm thế nào để kiểm soát chi đầu tư
XDCB từ NSNN đạt hiệu quả cao, giảm thiểu những thất thoát, lãng phí, từ lâu
đã là một vấn đề được nhiều nhà khoa học quan tâm nghiên cứu và cũng đã có
rất nhiều công trình khoa học được công bố. Tuy nhiên đến nay vấn đề đó vẫn là
bài toán, là câu hỏi đặt ra không chỉ riêng đối với ngành tài chính mà nó còn là
vấn đề quan tâm của tất cả các cấp, các ngành, của Đảng và Nhà nước.
Đầu tư của NSNN bỏ ra hàng năm để xây dựng cơ sở vật chất, nhà cửa,
đường xá, trường, trạm… đạt hiệu quả, chất lượng thu được đều có thể được “cân
đong” hợp lý nếu cơ chế kiểm soát, cách nghĩ và hành động dựa trên
những nguyên tắc và nguyên lý khoa học và vì lợi ích toàn dân. Dàn trải, lãng phí,
không hiệu quả vẫn là những từ quen thuộc gắn liền với nguồn đầu tư từ NSNN.
Mặc dù cải cách công tác kiểm soát chi đầu tư từ NSNN đã diễn ra trong nhiều
năm nay, trên mọi góc độ từ phân cấp quản lý, đến phân bổ, quản lý giá và vấn đề
cấp phát, kiểm soát chi đầu tư...Tuy nhiên hiệu quả kiểm soát chi vốn Nhà nước
1
cho các lĩnh vực, đặc biệt là chi đầu tư XDCB vẫn là câu hỏi tếp tục cần phải có lời
giải đáp.
2
Những năm gần đây công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại Kho
bạc Nhà nước (KBNN) huyện Lục Ngạn đã được các cấp, các ngành hết sức quan
3
- Góp phần hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về vốn đầu tư XDCB và
công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại hệ thống KBNN;
4
- Đánh giá thực trạng và phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc kiểm
soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại KBNN huyện Lục Ngạn;
- Đề xuất giải pháp tăng cường kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại
KBNN huyện Lục Ngạn.
1.3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu là các vấn đề lý luận và thực tễn về kiểm soát chi đầu
tư XDCB từ NSNN qua hệ thống KBNN Lục Ngạn.
Đối tượng khảo sát là KBNN huyện Lục ngạn, một số đơn vị chủ đầu tư
XDCB từ NSNN thuộc diện quản lý của KBNN huyện Lục Ngạn.
1.3.2 Phạm vi về nội dung
- Nghiên cứu bộ máy kiểm soát chi đầu tư ĐTXDCB tại KBNN huyện Lục ngạn.
- Nghiên cưu thực trạng kiểm soát chi ĐTXDCB và điều hành của KBNN
Lục Ngạn trong việc kiểm tra kế hoạch vốn, kiểm soát chi các dự án thanh toán tại
KBNN Lục ngạn.
- Nghiên cứu các mực tiêu định hướng công tác kiểm soát chi ĐTXDCB tại
KBNN Lục ngạn.
+ Phạm vi không gian nghiên cứu
Đề tại được nghiện cứu trong phạm vi kiểm soát chi ĐTXDCB của các đơn
vị hành chính sự nghiệp thụ hưởng từ ngân sách NSNN, KBNN Lục Ngạn.
+ Phạm vi thời gian nghiên cứu
hội, 2005) thì "Kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN là tiền và tài sản hợp pháp
khác để thực hiện các hoạt động đầu tư theo hình thức đầu tư trực tếp hoặc
đầu tư gián tiếp".
Theo. Đỗ Hoàn Toàn (2008) thì“Kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN là
toàn bộ những chi phí để đạt được mục đích đầu tư bao gồm chi phí cho việc khảo
sát thiết kế và xây dựng, mua sắm, lắp đặt máy móc thiết bị và các chi phí
khác được ghi trong tổng dự toán”.
6
Từ các quan niệm về kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN, có thể thấy
nguồn vốn này có hai đặc điểm cơ bản là: Gắn với hoạt động đầu tư XDCB và gắn
với NSNN.
Gắn với hoạt động đầu tư XDCB, nguồn vốn này chủ yếu được sử dụng để
đầu tư phát triển tài sản cố định trong nền kinh tế. Khác với các loại đầu tư
như đầu tư chuyển dịch, đầu tư cho dự phòng, đầu tư mua sắm công...đầu tư
XDCB là hoạt động đầu tư vào máy móc, thiết bị, nhà xưởng, kết cấu hạ tầng... Đây
là hoạt động đầu tư phát triển, đầu tư cơ bản và chủ yếu có tính dài hạn.
Gắn với hoạt động NSNN, đầu tư XDCB từ NSNN được kiểm soát chi và sử
dụng đúng luật, theo các quy trình rất chặt chẽ. Khác với đầu tư trong kinh doanh,
đầu tư từ NSNN chủ yếu nhằm tạo lập môi trường, điều kiện cho nền kinh
tế, trong nhiều trường hợp không mang tính sinh lãi trực tiếp.
Từ những đặc điểm chung đó, có thể đi sâu phân tích một số đặc điểm cụ thể
của kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN như sau:
- Kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN gắn với hoạt động NSNN nói chung và
hoạt động chi NSNN nói riêng, gắn với quản lý và sử dụng vốn theo phân cấp về
chi NSNN cho đầu tư phát triển. Do đó, việc hình thành, phân phối, sử dụng và
thanh quyết toán nguồn vốn này được thực hiện chặt chẽ, theo luật định, được
Quốc hội phê chuẩn và các cấp chính quyền (HĐND các cấp) phê duyệt hàng năm.
- Kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN được sử dụng chủ yếu để đầu tư cho