Gv: Nguyễn Hoàng Phong
Bài 20 : NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ ( 1428 – 1527 )
Tuần: 20 Tiết: 39
Ngày soạn: …………………………… Ngày dạy :……………………………………
I TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ, QUÂN SỰ, PHÁP LUẬT.
I Mục tiêu:
1/ Kiến thức
- Bộ máy chính quyền thời Lê sơ, chính sách đối với quân đội thời Lê, những điểm chính
của bộ luật Hồng Đức.
- So sánh với thời Trần để chứng minh dưới thời Lê sơ, nhà nước tập quyền tương đối hoàn
chỉnh, quân đội hùng mạnh, có luật pháp để đảm bảo kỉ cương, trật tự xã hội.
2/ Tư tưởng
Giáo dục cho Hs niềm tự hào về thời thònh trò của đất nước, có ý thức bảo vệ tổ quốc.
3/ Kó năng
Phát triển khả năng đánh giá tình hình phát triển về chính trò, quân sự, pháp luật ở một thời kì
lòch sử.
II Đồ dùng dạy học
- Bảng phụ sơ đồ tổ chức bộ máy chính quyền thời Lê sơ.
- Bảng phụ một số ý kiến đánh giá về luật Hông Đức.
III Hoạt động dạy và học
1/ Kiểm tra bài cũ.
? Thuật lại chiến thắng Chi Lăng – Xương Giang ? nêu ý nghóa lòch sử ?.
? Nguyên nhân thắng lợi của cuộc khởi nghóa Lam Sơn ?.
2/ Bài mới.
Tg Hoạt động của GV và HS Nội dung
Gv dẫn hs vào bài mới.
? Bộ máy chính quyền thời Lê sơ được thể
hiện như thế nào ?.
- Đứng đầu là ai ?.
- Giúp việc cho Vua gồm có những
bộ và cơ quan nào ?.
? Nhà Lê quan tâm phát triển quân đội như
thế nào ?.
? Em có nhận xét gì về chủ trương của nhà Lê
sơ đối với lãnh thổ của đát nước qua đoạn trích
trong SGK ?.
? Vì sao dưới thời Lê, nhà nước quan tâm đến
pháp luật ?.
GV: Lê Thnh1 Tông ban hành bộ luật “ Quốc
triầu hình luật” đây là bộ luật lớn nhất, có giá
trò nhất của thời phong kiến nước ta.
? Nội dung chính của bộ luật ?.
? Khi đánh giá về bộ luật Hồng Đức có một số
ý kiến khác nhau. Hãy đánh dấu vào ý kiến
2/ Tổ chức quân đội.
- Thực hiện chính sách “ngụ binh ư nông”.
- Quân đội gồm có hai bộ phận:
+ Quân triều đình .
+ Quân ở các đòa phương.
3/ Luật pháp.
- Lê Thánh Tông ban hành luật Hồng
Đức.
- Bảo vệ quyền lợi của vua và hoàng
tộc.
Vua
Trung ương
Đòa phương.
13 đạo
Đô ti Thừa ti Hiến ti
Phủ
I Mục tiêu:
1/ Kiến thức
- Sau khi nhanh chóng khôi phục sản xuất, thời Lê sơ kinh tế phát triển mọi mặt.
- Sự phân chia xã hội thành hai giai cấp chính: Đòa chủ phong kiến và nông dân. Đời sóng
các tầng lớp khác ổn đònh.
2/ Tư tưởng
Giáo dục ý thức tự hào về thời kỳ thònh trò của đất nước.
3/ Kó năng
Bồi dưỡng kó năng phân tích tình hình kinh tế xã hội theo các tiêu chí cụ thể để từ đó rút ra
nhận xét chung.
II Đồ dùng dạy học
- Sơ đồ để trống về các tầng lớp, giai cấp trong xã hội thời Lê sơ.
- Tư liệu phát ánh sự phát triển kinh tế, xã hội thời Lê sơ.
III Hoạt động dạy và học
1/ Kiểm tra bài cũ.
? Công lao của Lê Thánh Tông trong việc xây dựng chính quyên và bảo vệ tổ quốc ?.
2/ Bài mới.
Tg Hoạt động của GV và HS Nội dung
3
Gv: Nguyễn Hoàng Phong
? Để khôi phục và phát triển sản xuất nông
nghiệp nhà Lê sơ đã làm gì ?.
? Tại sao ?.
? Nhà nước giải quyết vấn đề ruộng đất
bằng cách nào ?.
GV: Khuyến nông sứ có trách nhiệm triệu
tập dân phiêu tán về quê làm ăn.
- Đồn điền sứ: Tổ chức khai hoang.
- Hà đê sứ: Quản lí và xây dựng đê
điều.
3/ Củng cố.
? Tại sao nói thời Lê sơ là thời thònh đạt ?.
? Vẽ sơ đồ các giai cấp , tầng lớp trong xà
hội thời Lê sơ ?.
4/ Dặn dò.
1/ Kinh tế.
a) Nông nghiệp
- Giải quyết ruộng đất
- Thực hiện phép quân điền.
- Khuyến khích sản xuất.
b) Công thương ghiệp
- Phát triển nhiều ngành nghề thủ công
ở làng xã, kinh đô Thăng Long.
- Thương nghiệp:
+ Trong nước: Chợ phát triển.
+ Ngoài nước: Hạn chế buôn bán với nước
ngoài.
2/ Xã hội
Giai cấp Tầng lớp
Đòa
chủ
phong
Nông
dân.
Thò
dân.
Thương
nhân.
Thợ
thủ
? Nhà nước quan tâm phát triển giáo dục
như thế nào ?.
? Vì sao thời Lê sơ lại hạn chế Phật giáo,
Đạo giáo lại tôn sùng Nho giáo ?.
GV: Thời Lê sơ nội dung học tập thi cử là
các sách của đạo Nho, chủ yếu có “ tứ thư”
và “ ngũ kinh”.
? Giáo giục thời Lê sơ rất có qui cũ và chặt
chẽ, biểu hiện như thế nào ?.
? Em hiểu biết gì về ba kì thi thời Lê sơ ?
? Để khuyến khích học tập và kén chọn
nhân tài nhà Lê đã có biện pháp gì ?.
? Chế độ thi cử thời Lê sơ được tiến hành
thường xuyên như thế nào, kết quả ra sao ?.
? Em có nhận xét gì về tình hình giáo dục,
thi cử thời Lê sơ ?.
? Những thành tựu nổi bật về văn học thời
Lê sơ ?.
1/ Tình hình giáo dục, khoa cử.
- Dựng lại Quốc tử giám, mở nhiều trøng
học.
- Nho giáo chiếm đòa vò độc tôn.
- Thi cử chặt chẽ qua ba kì: Hương, Hội,
Đình.
5
Gv: Nguyễn Hoàng Phong
? Nêu một vài tác phẩm yiêu biểu ?.
? Các tác phẩm văn học tập trung phản ánh
nội dung gì ?.
? Thời Lê sơ có những thành tựu khoa học
I Mục tiêu:
1/ Kiến thức
Hiểu biết sơ lược cuộc đời và những biến cố to lớn của một số danh nhân văn hoá, tiêu biểu là
Nguyễn Trãi và vua Lê Thánh Tông đối với sự nghiệp của nước Đại Việt ở thế kỉ XV.
2/ Tư tưởng
Tự hào và biết ơn những bậc danh nhân thời Lê, từ đó hình thành ý thức trách nhiệm giữ gìn và
phát huy truyền thống văn hoá dân tộc.
3/ Kó năng
Phân tích, đánh giá các sự kiện lích sử.
II Đồ dùng dạy học
Các ảnh về nhân vật lòch sử về các danh nhân văn hoá.
III Hoạt động dạy và học
1/ Kiểm tra bài cũ.
? Giáo dục và thi cử thời Lê có đặc điểm gì ?.
? Nêu một số thành tựu văn hoá tiêu biểu ?.
2/ Bài mới.
Tg Hoạt động của GV và HS Nội dung
6
Gv: Nguyễn Hoàng Phong
? Trong cuộc khởi nghóa Lam Sơn, Nguyễn Trãi
có vai trò như thế nào ?.
? Sau khởi nghóa ông có những đóng gốp gì cho
đất nước ?.
? Các tác phẩm của ông tập trung phản ánh nội
dung gì ?.
? Qua nhận xét của Lê Thánh Tông về Nguyễn
Trải, em hãy nêu những đóng gốp của Nguyễn
Trãi ?.
GV: H47 , trong nhà thờ Nguyễn Trãi ở làng Nhò
Khê còn lưu giữ nhiều di vật quý trong đó có bức
thương dân.
2/ Lê Thánh Tông ( 1442 – 1497)
- 1460, được lên ngôi khi 18 tuổi.
- Quan tâm phát triển kinh tế.
- Lập hội Tao Đàn và có nhiều tác
phẩm văn học có giá trò.
3/ Ngô Só Liên ( TK XV )
- 1442 đổ tiến só.
- Là nhà sử học nổi tiếng.
4/ Lương Thế Vinh ( 1442…? )
- Tác giả bộ “ Hí phường phả lục”.
- Là nhà toán học nổi tiếng.
……………………………………………………………………….
ÔN TẬP CHƯƠNG IV
Tuần: 22 Tiết: 43
Ngày soạn:…………………………… Ngày dạy:……………………………………
7
Gv: Nguyễn Hoàng Phong
I Mục tiêu:
1/ Kiến thức
Hệ thống hoá những kiến thức mà các em đã học để các em nắm được những kiến thức cơ bản
nhất về tình hình Đại Việt ở thế kỉ XIV đến đầu thế kỉ XVI
2/ Tư tưởng
Lòng tự hào, tự tôn dân tộc về thời kì thònh trò của phong kiến Đại Việt ở thế kỉ XV – đầu thế
kỉ XVI
3/ Kó năng
Hệ thống các thành tựu lòch sử của một thời đại.
II Đồ dùng dạy học
- Lược đồ lãnh thổ Đại Việt thời Trần và thời Lê sơ.
- Tranh ảnh có liên quan.
Bài tập 2. Em hãy liệt kê địa bàn hoạt động của
nghĩa qn Lam Sơn ?
- Giết người, cướp của, bắt nhân dân ta phải
nộp hàng trăm thứ thuế.
8
Gv: Nguyễn Hoàng Phong
Bài tập 3. Nhà Hồ thất bại là do ngun nhân
nào?
Bài tập 4. Ngun nhân nào cơ bản nhất dẫn đến
thắng lợi của nghĩa qn Lam Sơn ?
Bài tập 5. Em đã được học,được đọc những tác
phẩm văn học nào ở các thời kì: Lý - Trần - Lê
sơ
( Hãy lập bảng thống kê )
- Ở Thanh Hóa, Nghệ An.
- Khơng đồn kế được các tầng lớp tham gia
chống giặc Minh.
- Tinh thần đồn kết của nhân dân.
……………………………………………………………………
ChươngV: ĐẠI VIỆT Ở CÁC THẾ KỈ XVI – XVIII
Bài 22: SỰ SUY YẾU CỦA NHÀ NƯỚC PHONG KIẾN TẬP QUYỀN ( thế kỉ XVI – XVIII )
I TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ – XÃ HỘI.
Tuần: 23 Tiết: 45
Ngày soạn:…………………………… Ngày dạy:……………………………………
I Mục tiêu:
1/ Kiến thức
- Sự sa đoạ của triều đình phong kiến thời Lê sơ, những phe phái dẫn đến xung đột về chính
trò.tranh giành quyền lực trong 20 năm.
- Phong trào nông dân phát triển mạnh ở đầu thế kỉ XVI.
2/ Tư tưởng
GV. Nhấn mạnh cuộc khởi nghĩa Trần Cảo .
? Em hãy kể tên các cuộc khởi nghĩa nơng dân
đầu thế kỉ XVI ?.
? Chỉ trên lược đồ những vùng hoạt động của
phong trào nơng dân thời bấy giờ ?.
3/ Củng cố
Câu 1. Ngun nhân dẫn đến phong trào khởi
nghĩa của nơng dân ở đầu thế kỉ XVI.
Câu 2. Ý nghĩa của phong trào nơng dân thế kỉ
XVI là gì ?
4/ Dặn dò.
Học bài, xem trước bài mới
• Một triều đình thối nát, đến thời kì
sụp
2/ Phong trào khởi nghóa của nông dân
ở đầu thế kỉ XVI.
Có nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra đặc biệt
là cuộc khởi nghĩa Trần Cảo.
………………………………………………………………….
Bài 22: SỰ SUY YẾU CỦA NHÀ NƯỚC PHONG KIẾN TẬP QUYỀN ( thế kỉ XVI – XVIII )
II- CÁC CUỘC CHIẾN TRANH NAM - BẮC TRIỀU VÀ
TRỊNH - NGUYỄN
Tuần: 23 Tiết: 46
Ngày soạn:…………………………… Ngày dạy:……………………………………
I . Mục tiêu bài học
- Xem mục tiêu chung của bài.
II. Đồ dùng dạy học
- Bản đồ cuộc chiến tranh Nam - Bắc triều.
- Bản đồ cuộc chiến tranh Trịnh - Nguyễn.
III. Hoạt động dạy và học