PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ SẦM SƠN
TRƯỜNG TIỂU HỌC QUẢNG ĐẠI
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO DẠY HỌC NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG ĐẠI TRÀ MÔN TIẾNG VIỆT LỚP 2
TRƯỜNG TIỂU HỌC QUẢNG ĐẠI
.
Người thực hiện: Đỗ Thị Thúy
Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Quảng Đại
SKKN thuộc lĩnh vực (Môn): Quản lí
SẦM SƠN NĂM 2019
MỤC LỤC
Nội dung
1.Mở đầu
1.1.Lý do chọn đề tài
1.2. Mục đích nghiên cứu
1.3. Đối tượng nghiên cứu
1.4. Phương pháp nghiên cứu
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
2.1.1 Nội dung chỉ đạo trong dạy học môn Tiếng Việt ở Trường Tiểu
học
2.1.2.Tầm quan trọng của việc chỉ đạo dạy học môn Tiếng Việt lớp 2.
5
2.3 Các giải pháp chỉ đạo dạy học môn Tiếng Việt lớp 2.
6
2.3.1 Chỉ đạo thực hiện chương trình, kế hoạch dạy học
2.3.2. Chỉ đạo xây dựng nền nếp dạy học môn Tiếng Việt lớp 2.
6
7
2.3.3. Chỉ đạo dạy học Tiếng Việt 2 theo hướng đổi mới PPDH nhằm
nâng cao chất lượng dạy học .
7
2.3.4. Chỉ đạo kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh.
2.3.5. Một số biện pháp khác
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo
dục.
10
10
11
3.Kết luận, kiến nghị
12
viết tốt. Trên cơ sở đó trang bị cho các em kiến thức cơ bản về Tiếng Việt, về tự
nhiên, con người, xã hội, văn hóa nhằm tạo cho HS năng lực sử dụng Tiếng Việt
để học tập và giao tiếp tốt hơn. Vì thế chỉ đạo tốt và thường xuyên việc dạy học
môn Tiếng Việt là việc làm cần thiết nhằm nâng cao chất lượng dạy học, chất
lượng giáo dục trong nhà trường.
Hiện nay các nhà trường đang tập trung vào việc chỉ đạo nâng cao chất
lượng giáo dục, đặc biệt quan tâm số một vào việc rèn các kĩ năng nghe, nói,
đọc, viết cho HS để tránh tình trạng HS lên các lớp trên đọc chưa thông, viết
chưa thạo. Đối với trường chúng tôi, là một xã vùng ven biển, hiện tượng HS
đọc chậm, viết chậm nhiều. Là một người cán bộ quản lý không khỏi băn khoăn
trong việc chỉ đạo nâng cao chất lượng dạy học. Với những lý do trên, cùng với
mong muốn đóng góp một phần công sức nhỏ bé của mình vào việc khắc phục
tình trạng trên, bản thân tôi đã có nhiều trăn trở và quyết định lựa chọn đề tài
nghiên cứu SKKN “Những giải biện pháp chỉ đạo dạy học nâng cao chất
lượng đại trà môn Tiếng Việt lớp 2 ở trường Tiểu học Quảng Đại thành phố
Sầm Sơn”
1.2.Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu đề tài này tôi nhằm mục đích nghiên cứu nắm bắt thực trạng
chỉ đạo dạy học môn Tiếng Việt lớp 2 của nhà trường. Từ đó đề xuất các biện
1
pháp chỉ đạo dạy học môn Tiếng Việt lớp 2 góp phần nâng cao chất lượng, hiệu
quả dạy học môn Tiếng Việt nói chung, môn Tiếng Việt lớp 2 nói riêng.
1.3.Đối tượng nghiên cứu:
Biện pháp chỉ đạo dạy học nâng cao chất lượng dạy học môn Tiếng Việt
lớp 2 trường Tiểu học Quảng Đại thành phố Sầm Sơn.
1.4.Phương pháp nghiên cứu:
Nghiên cứu đề tài này, Tôi dự kiến sử dụng những phương pháp chính sau:
Phương pháp nghiên cứu lý luận
trưởng thường giữ vai trò là cầu nối quan trọng giữa giáo viên và thực hiện nội
dung chương trình cũng như nắm bắt được phương pháp dạy học theo hướng đổi
mới. Do đó việc chỉ đạo đúng đắn, kịp thời của người quản lý để nắm bắt được
thực trạng thực hiện dạy học của giáo viên, hoạt động học tập của HS, đồng thời
phát hiện được những sai lệch kịp thời điều chỉnh, uốn nắn, ữa chữa, có hình
thức động viên, khuyến khích cán bộ, giáo viên, học sinh để thực hiện tốt hoạt
động dạy học theo hướng chỉ đạo của hiệu trưởng.
2.1.3.Mục tiêu dạy học môn Tiếng Việt lớp 2.
Hình thành và phát triển ở học sinh các kĩ năng sử dụng tiếng việt và những
hiểu biết cơ bản về xã hội, tự nhiên và con người, về văn hóa, văn học của Việt
Nam và nước ngoài.
Cung cấp cho học sinh những kiến thức sơ giản về Tiếng Việt và những
hiểu biết sơ giản về xã hội, tự nhiên và con người, về văn hóa, văn học của Việt
Nam và nước ngoài.
Bồi dưỡng tình yêu tiếng việt và hình thành thói quen giữ gìn sự trong
sáng, giàu đẹp của Tiếng Việt, góp phần hình thành nhân cách con người Việt
Nam-XHCN.
2.1.4 Chương trình, kế hoạch dạy Tiếng Việt 2
Môn Tiếng Việt lớp 2 phân phối chương trình có 8 tiết / tuần và học trong
35 tuần / năm học ,được phân bổ trong một tuần là :Tập đọc 2 tiết, Tập làm văn
1 tiết, Chính tả 2 tiết, Luyện từ và câu 1 tiết, Kể chuyện 1 tiết, Tập viết 1 tiết.
Dạy Tiếng Việt là dạy cho học sinh cách sử dụng Tiếng Việt hiện đại để
học tập và giao tiếp trong các môi trường hoạt động lứa tuổi.
Dạy học sinh cách dùng Tiếng Việt trong cả 2 dạng (Lời nói và chữ viết )
dạy cả 4 kĩ năng (Nghe, nói, đọc, viết ), dạy cả lĩnh hội và sinh sản văn bản.
Chương trình sắp xếp việc dạy đọc - viết song song với dạy nghe - nói.
Dạy kỷ năng sử dụng Tiếng Việt trên sơ sở các tri thức sơ giản về cấu trúc
hệ thống và sử dụng Tiếng Việt trong giao tiếp .
Dạy tiếng việt gắn với đời sống thực tiễn sử dụng tiếng việt ở gia đình ,nhà
trường và xã hội.
20
Giỏi
2 Nguyễn Thị Cúc
35
ĐHSP
5
Giỏi
3 Hoàng Thị Huyền
42
ĐHSP
10
Khá
4 Nguyễn Thị Hồng Hạnh
35
ĐHSP
hoạch đã thực hiện đúng , kế hoạch bài dạy thể hiện được các hoạt động dạy học
cụ thể cho 1 tiết dạy. Như vậy trường chúng tôi đẵ quan tâm đến khâu xây dựng
kế hoạch dạy học môn Tiếng Việt lớp 2.
2. 2.3 Thực trạng chỉ đạo thực hiện chương trình, kế hoạch dạy học môn
Tiếng Việt lớp 2.
Thực hiện kế hoạch là một hoạt động mang tính chất quyết định việc xây
dựng kế hoạch. Thực hiện kế hoạch đúng, đủ có chất lượng thì việc lập kế hoạch
4
hoàn toàn có tính khả thi. Để kiểm tra việc thực hiện kế hoạch, chương trình môn
Tiếng Việt lớp 2 của giáo viên, BGH nhà trường đã thường xuyên bám sát và chỉ
đạo sát sao như sau:
+ Thường xuyên kiểm tra việc thực hiện đúng thời khóa biểu.
+ Kiểm tra kế hoạch bài dạy.
+ Dự giờ đánh giá việc thực hiện nội dung chương trình.
+ Tổ chức các buổi hội thảo rút kinh nghiệm về nội dung chương trình.
Như vậy, với cách chỉ đạo trên đội ngũ giáo viên trường tôi luôn thực hiện
nghiêm túc nội dung chương trình kế hoạch dạy học môm Tiếng Việt lớp 2.
2.2.4. Thực trạng chỉ đạo thực hiện đổi mới phương pháp dạy học và áp
dụng phối hợp các hình thức tổ chức dạy học môn Tiếng Việt Lớp 2 .
Để chỉ đạo tốt khâu đổi mới phương pháp dạy học và áp dụng phối hợp các
hình thức tổ chức dạy học trường chúng tôi thường xuyên làm những công việc
sau:
+ Khuyến khích giáo viên tìm tòi và cải tiến phương pháp dạy học Tiếng
Việt lớp 2.
+Thường xuyên dự giờ môn Tiếng Việt lớp 2.
+ Sử dụng đồ dùng dạy học môn Tiếng Việt lớp 2
+Tổ chức giáo viên xây dựng giờ dạy mẫu theo từng chủ đề, loại bài.
+Tổ chức tốt các hình thức tổ chức dạy học trên lớp.
hoạt động giáo dục;
+ Hoàn thành: thực hiện được các yêu cầu học tập của môn học hoặc hoạt
động giáo dục;
+ Chưa hoàn thành: chưa thực hiện được một số yêu cầu học tập của môn
học hoặc hoạt động giáo dục;
*Hình thức kiểm tra định kỳ.
Một năm 2 lần kiểm tra định kỳ vào cuối học kỳ I, cuối học kỳ II. Giáo
viên trực tiếp dạy cùng với giáo viên nhận lớp năm tiếp theo cùng ra đề kiểm tra
và đánh giá học sinh.
Kết quả đánh giá môn Tiếng Việt Lớp 2 của trường tôi
Năm học 2017- 2018
Kết quả đánh giá môn Tiếng Việt
Lớp
Sĩ số
Hoàn thành tốt
SL
TL
Hoàn thành
SL
TL
Chưa hoàn thành
SL
2A
18
58,1%
13
41,9%
0
47
48,5 %
50
51,5%
0
Toàn
khối
97
TL
2.3 Các giải pháp chỉ đạo dạy học môn Tiếng Việt lớp 2.
2.3.1 Chỉ đạo thực hiện chương trình, kế hoạch dạy học
kỳ.
Lưu ý GV quan tâm đến việc nâng cao chất lượng dạy học tất cả các môn,
tránh tình trạng chỉ tập trung cho Tiếng Việt và Toán để không ảnh hưởng đến
chất lượng toàn diện trong nhà trường.
2.3.3. Chỉ đạo dạy học Tiếng Việt 2 theo hướng đổi mới PPDH nhằm nâng
cao chất lượng dạy học .
2.3.3.1 Việc thiết kế bài dạy là khâu cơ bản, quan trọng nhất của giáo viên trước
khi lên lớp .Vì vậy, khi chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch cần yêu cầu giáo
viên đọc kỹ sách giáo khoa , tham khảo sách giáo viên để xác định mục tiêu kiến
thức , kỷ năng đạt được. Từ đó lựa chọn phương pháp hình thức tổ chức dạy học
7
cho phù hợp với từng nhóm đối tượng học sinh ,không lệ thuộc vào sách giáo
viên .
Thống nhất kế hoạch dạy học cho từng phân môn, góp ý trao đổi với nhau
trong tổ, khối thông qua các buổi sinh hoạt chuyên môn.
2.3.3.2 Về sử dụng tài liệu, đồ dùng dạy học :
Sách giáo khoa là tài liệu dạy học mà không thể thiếu được, khi sử dụng
cần phải khai thác triệt để nội dung của sách. Ngoài ra giáo viên còn phải nghiên
cứu một số tài liệu khác để tham khảo như sách giáo viên,vở bài tập , sách bổ
trợ .
Đồ dùng dạy học : Bên cạnh việc chỉ đạo giáo viên tận dụng kênh hình ,
kênh chữ của sách giáo khoa mới, nhà trường cần đầu tư mua thêm một số đồ
dùng dạy học khác cần thiết, mua máy chiếu, máy tính nối mạng Internet đồng
thời chỉ đạo giáo viên sử dụng linh hoạt, sáng tạo, phù hợp với nội dung từng
bài, từng phân môn, tránh trường hợp đồ dùng chuẩn bị công phu mà việc việc
sử dụng lại kém hiệu quả.
Khi dạy phân môn tập đọc, có thể chỉ đạo giáo viên sử dụng tranh trong
sách giáo khoa hoặc tranh phóng to để giới thiệu bài hoặc giải nghĩa từ ,sử dụng
nghĩa đen, nghĩa bóng dễ nhận ra của câu văn, câu thơ ý nghĩa của câu chuyện,
nội dung của bài. Trên cơ sở đó chọn cách hướng dẫn tìm hiểu dựa vào hệ thống
của bài tập đọc (có thể tách ý hoặc đặt câu hỏi phụ để dẫn dắt học sinh trả lời.
-Hướng dẫn đọc và học thuộc lòng :
+ Cần phối hợp linh hoạt các hình thức luyện đọc, luyện đọc thuộc lòng để
giờ học vui, sinh động mà hiệu quả.
+ luyện đọc thành tiếng : Cá nhân-đồng thanh (nhóm- bàn-tổ-lớp ), đọc
theo vai.
+Luyện đọc thầm :Một lượt, nhiều lượt để trả lời câu hỏi .
+ Luyện đọc thuộc lòng : Có từ ngữ gợi ý, không có từ ngữ gợi ý, thuộc
từng khổ thơ, đoạn thơ, cả bài.
( 2) Phân môn kể chuyện :
Cần chỉ đạo để giáo viên biết :
a.Sử dụng tranh minh họa ( SGK )
- Hướng dẫn kể từng đoạn .
b.Sử dụng câu hởi gợi ý, dàn ý
- Hướng dẫn kể từng đoạn, tiến tới kể toàn bộ câu chuyện .
c.Sử dụng những câu hỏi gợi trí tưởng tượng, gợi ý nhận xét
- Cảm nghĩ hướng dẫn học sinh kể bằng lời của mình .
d.Hướng dẫn học sinh phân vai, dựng lại câu chuyện theo hình thức đối
thoại gồm ác hoạt động chính;
- Lập nhóm học sinh dựng lại câu chuyện theo vai (SGK ).
- Theo dõi học sinh dựng lại câu chuyện, gợi ý nhận xét góp ý.
- Hướng dẫn học sinh góp ý cho các vai.
-Tổng kết ý kiến học sinh và nhận xét của giáo viên .
(3 ) Phân môn luyện từ và câu và phân môn Tập làm văn.
Do luyện từ và câu và Tập làm văn được thiết kế thành tổ hợp bài tập trong
một tiết nên cần chỉ đạo giáo viên thực hiện tốt qui trình và cách thức tổ chức
9
+ Đánh giá kiến thức về Tiếng Việt thông qua kết quả thực hiện các bài tập
theo chương trình qui định .
+ Kết hợp kiểm tra bằng câu hỏi trắc nghiệm và hình thức kiểm tra bằng
bài viết.
2.3.5. Một số biện pháp khác :
2.3.5.1 Tổ chức các tổ chuyên môn và phân công giáo viên giảng dạy.
10
- Hiệu trưởng cần chú ý phân công giáo viên giảng dạy phù hợp năng lực
từng người, nhằm phát huy thế mạnh của người giáo viên ở mức cao nhất. Để
việc phân công giáo viên giảng dạy có hiệu quả phải xuất phát từ yêu cầu của
việc giảng dạy và đặt quyền lợi học tập của học sinh lên trên hết. Để việc phân
công giáo viên đạt hiệu quả cao cần nắm vững một số nguyên tắc sau :
+ Nắm vững đường lối chính sách của Đảng
+ Thực trạng giáo viên của tổ chuyên môn
+Trình độ năng lực chuyên môn của mỗi người.
+ Đảm bảo tính vừa sức
+ Quan tâm đến nguyện vọng của giáo viên
+ Đảm bảo tính ổn định, hạn chế xáo trộn trong tổ
+ Đảm bảo tập trung dân chủ, công bằng giữa các giáo viên với nhau.
- Chỉ đạo các tổ chuyên môn có nội dung sinh hoạt phong phú, thiết thực,
làm cho mỗi GV đều cảm thấy bổ ích. Sinh hoạt chuyên môn làm cho mọi Hiệu
trưởng cũng cần thường xuyên dự các buổi sinh hoạt chuyên môn để cùng giáo
viên tháo gỡ những vấn đề mới, khó về dạy học Tiếng Việt lớp 2.
2.3.5.2 Bồi dưỡng nâng cao nghiệp vụ cho giáo viên
Đội ngũ giáo viên là lực lượng cơ bản trực tiếp tổ chức, thực thi quá trình
dạy học, thực hiện mục tiêu giáo dục. Hiệu trưởng phải có kế hoạch thường
xuyên bồi dưỡng đội ngũ giáo viên, nắm bắt tình hình đội ngũ để có kế hoạch
bồi dưỡng bằng nhiều biện pháp như : Cho đi học các lớp bồi dưỡng, thực hiện
SL
TL
SL
TL
SL
2A
32
21
65,6 %
11
34,4 %
0
2B
28
15
15
50 %
0
Toàn
khối
125
69
55,2 %
56
44,8 %
0
TL
3.Kết luận, kiến nghị
3.1.Kết luận :
Qua một thời gian nghiên cứu nghiêm túc, khẩn trương, tôi thấy việc chỉ
đạo dạy học Tiếng Việt lớp 2 có những vấn đề cơ bản sau:
Để nâng cao chất lượng học tập môn Tiếng Việt lớp 2 của học sinh thì
cần phải nâng cao hiệu quả giảng dạy tức là phải giảng theo hướng đổi mới.
Đối với Ban giám hiệu: Có biện pháp tăng cường liên hệ với các cấp lãnh
đạo, các cơ quan đoàn thể, tranh thủ sự đồng tình ủng hộ của các cấp chính
quyền về cơ sở vật chất phương tiện, đồ dùng dạy học nhằm tạo điều kiện cho
việc dạy học Tiếng Việt lớp 2.
Kết hợp giáo dục đồng bộ giữa nhà trường, gia đình và xã hội tạo điều kiện
tốt cho việc dạy học của giáo viên, học sinh.
Đối với tổ chuyên môn: Xây dựng thiết kế bài dạy mẫu một cách thường
xuyên, đều đặn, phát huy được vai trò của tổ chuyên môn.
Đối với giáo viên: Thường xuyên dự giờ thăm lớp của giáo viên trong
khối 2 của trường mình, trường khác, xây dựng giờ dạy cho giáo viên để rút
kinh nghiệm.
+Tích cực tự làm đồ dùng dạy học để phục vụ cho giảng dạy.
+ Lựa chon nội dung,vận dụng phương pháp, hình thức tổ chức, đồ dùng
dạy học cho hợp lý .
+ Giáo viên có ý thức tự học, tự bồi dưỡng qua tài liệu sách báo, qua đồng
nghiệp.
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
Sầm Sơn, ngày 8 tháng 4 năm 2019
Tôi xin cam đoan đây là sáng kiến
kinh nghiệm của mình viết, không sao
chép nội dung của người khác.
Người viết
Đỗ Thị Thúy
13
14