Trờng THCS Ngữ Văn 9
************************************************************************************************************
`Tuần 20 Tiết 96 Ngày soạn : 15 / 01 / 2008
Văn bản:
tiếng nói của văn nghệ
(Nguyễn Đình Thi)
A.Mục tiêu:
- Giúp học sinh :
+ Hiểu đợc nội dung của văn nghệ và sức mạnh kì diệu của nó đối với đời
sống con ngời .
+ Hiểu đợc cách viết bài nghị luận qua tác phẩm nghị luận ngắn gọn, chặt chẽ
và giàu hình ảnh của Nguyễn Đình Thi .
+ Có ý thức rèn luyện cách viết bài nghị luận một cách thờng xuyên.
B .Chuẩn bị :
- Thày: sgv, sgk, giáo án, tài liệu
Trò: đọc văn bản, trả lời các câu hỏi
C. Tiến trình dạy học :
- ổn định .
- Kiểm tra :
? Tầm quan trọng của việc đọc sách ?
? Nêu cách đọc sách mà em đang thực hiện ?
- Bài mới :
? Nêu những hiểu biết của em về
tác giả Nguyễn Đình Thi ?
? Hãy cho biết xuất xứ của tác
phẩm ?
? Giáo viên hớng dẫn đọc văn
bản ?
? Yêu cầu hs giải thích các từ khó
trong văn bản?
I . Giới thiệu chung:
có tác dụng gì ?
? Hai dẫn chứng đó có tác động
đến ngời đọc nh thế nào ?
? Nội dung mà các tác phẩm văn
nghệ chứa đựng là gì ?
? Vậy nội dung của văn nghệ khác
với nội dung của các bộ môn
KHXH khác nh thế nào ?
? Từ đó em hãy khái quát nên nội
dng của văn nghệ ?
- Còn lại : Sức mạnh và ý nghĩa kì diệu của văn nghệ
3. Phân tích :
* Thể loại :
- Nghị luận về một vấn đề văn học.
- Phép lập luận giải thích chứng minh.
a. Nội dung của văn nghệ :
* Luận điểm : Văn bản phản ánh cái khách quan và biểu
hiện cái chủ quan của ngời sáng tạo.
* Dẫn chứng :
- Cỏ non xanh bông hoa.
- Cái chết của Anna Carênhina
* Tác dụng:
- Rung động trớc vẻ đẹp thuần khiết, cảm thấy sự sống tơi
trẻ luôn tái sinh.
- Bâng khuâng, thơng cảm trớc cái chết thảm khốc
* Tác động:
- Có ảnh hởng đến: cảm xúc, tâm hồn, t tởng
* Nội dung:
- Những vui buồn, yêu ghét, mơ mộng, phấn khích
- T tởng của từng câu thơ, từng trang sách
- Kiểm tra :
? Nội dung của văn nghệ phản ánh là gì ?
? Văn nghệ có tác động đến con ngời nh thế nào ?
- Bài mới :
? Sức mạnh kì diệu của văn nghệ
đợc tác giả phân tích qua ví dụ
nào ?
? Những tác động đó đem lại
điều gì cho con ngời ?
? Vì sao con ngời lại cần đến
tiếng nói của văn nghệ ?
? Nếu nh trong cuộc sống của
chúng ta không có tiếng nói của
văn nghệ thì chúng ta sẽ ntn ?
? Văn nghệ có những tiếng nói
chính nào ?
b. Sức mạnh kì diệu và ý nghĩa của văn nghệ :
* Những ngời đàn bà nhà quê :
- Lam lũ - Khi ru con
- Đầu tắt mặt tối => Biến đổi : - Hát ghẹo
- Sống tối tăm - Xem chèo
* Câu ca dao : - Gieo ánh sáng
- Lay động tình cảm, ý nghĩ khác thờng
* Buổi hát chèo : - Cời hả hê
- Rỏ giấu giọt nớc mắt
=> Đem lại niềm vui sống cho những kiếp ngời nghèo
khổ
* Hs thảo luận, phát biểu, ...
* Gv chốt :
- Là con đờng độc đáo : Tphẩm ngthuật đi vào nhận thức,
tâm hồn của chúng ta qua con đờng tình cảm.
- Văn nghệ đến với ngời đọc bằng nội dung, giúp ngời
đọc tự nhận thức mình, xây dựng mình ...
=> Văn nghệ thực hiện chức năng mộy cách tự nhiên, có
hiệu quả lâu bền sâu sắc.
- Lí lẽ có tính thuyết phục cao.
- Văn nghệ có thể phản ánh và tác động đến nhiều mặt
của đời sống tâm hồn, tình cảm ...
III. Tổng kết :
Hs phát biểu, ...
Gv chốt : Ghi nhớ sgk T.17
VI. Luyện tập :
Bài tập sgk
* Hs thảo luận, làm ra PHT, đại diện nhóm trình bày ...
* Gv : - Tổ chức cho hs thảo luận, làm bài tập
- Tùy thuộc vào cảm nhận của hs mà nhận xét bổ
sung. Cần tôn trọng sự cảm nhận và suy nghĩ của hs.
- Giúp hs rèn luyện kĩ năng trình bày ...
Bài tập trắc nghiệm
A. Chứng minh. B. Giải thích.
C. Phân tích. D. Tổng hợp.
D.Củng cố , hớng dẫn :
? Vì sao con ngời lại cần đến tiếng nói của văn nghệ ?
- Học bài, nắm nội dung bài .
- Thực hiện phần luyện tập .
- Soạn bài tiếp theo : Các thành phần biệt lập .
_____________________________________________
gì không ?
? Nhờ những từ ngữ nào trong
câu mà chúng ta hiểu đợc tại sao
ngời nói kêu ồ hoặc trời ơi?
Tác dụng ?
? Thế nào là thành phần cảm thán
?
I . Thành phần tình thái :
1. Ví dụ: sgk T. 18
2. Nhận xét:
a) Chắc , có lẽ: Nhận định của ngời nói đối với sự việc đ-
ợc nói trong câu.
+ Chắc : Thể hiện độ tin cậy cao .
+Có lẽ : Thể hiện độ tin cậy thấp hơn .
b).Nếu không có những từ ngữ in đậm thì sự việc nói
trong câu vẫn không có gì thay đổi .
=> Thành phần tình thái đợc dùng để thể hiện cách nhìn
của ngời nói đối với sự việc đợc nói trong câu .
II. Thành phần cảm thán :
1. Ví dụ: sgk T. 18
2. Nhận xét:
a) Các từ ngữ ồ , trời ơi ở đây không chỉ sự vật hay
sự việc .
b)Chúng ta hiểu đợc tại sao ngời nói kêu ồ,trờ ơi là
nhờ phần câu tiếp theo sau những tiếng này .
c) ồ ,trời ơikhông dùng để gọi ai cả chỉ giúp ngời nói
giãi bày nỗi lòng của mình .
=> Thành phần cảm thán: dùng để bộc lộ tâm lí của ngời
nói
* Ghi nhớ :