PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ SẦM SƠN
TRƯỜNG MẦM NON QUẢNG CƯ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

“ MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG CHO TRẺ MẪU GIÁO 5 - 6 TUỔI
TẠI TRƯỜNG MẦM NON QUẢNG CƯ”

Họ và tên: Nguyễn Thị Hợp
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Quảng Cư
SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn

SẦM SƠN, NĂM 2019


MỤC LỤC
NỘI DUNG
I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
2. Mục đích nghiên cứu
3. Đối tượng nghiên cứu.
4. Phương pháp nghiên cứu.
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
1. Cơ sở lý luận.
2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
3. Các biện pháp để tổ chức thực hiện
Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch về giáo dục kỹ năng sống cho trẻ
theo từng tháng.
Biện pháp 2: Tự bồi dưỡng nâng cao nhận thức về kĩ năng sống

12
14
16
17
18
18
18
20


I.

MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài
“Gieo hành vi, gặt thói quen”
Với tôi, câu nói này rất đúng với trẻ em vì trẻ em có khả năng học hỏi, ghi nhớ
tốt, đồng thời dễ uốn nắn nên giai đoạn 2-6 tuổi cần thổi cho trẻ những nguyên tắc và
những kỹ năng cơ bản phục vụ cho bản thân. Nhưng một sự thật đó là những kỹ năng
sống đó chưa được cha mẹ coi trọng mà chỉ chú trọng đến các môn văn hóa của con.
Như chúng ta đã biết mục tiêu của giáo dục mầm non là “giúp trẻ phát triển
thể chất, tình cảm, hiểu biết, thẩm mỹ, hình thành các yếu tố đầu tiên của nhân cách,
chuẩn bị tốt cho trẻ bước vào lớp 1”; hình thành và phát triển ở trẻ em những chức
năng tâm sinh lý, năng lực và phẩm chất mang tính nền tảng, những kỹ năng sống
cần thiết phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn,
đặt nền tảng cho việc học ở các cấp học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời.
Giáo dục mầm non gồm nhiều nội dung, trong đó giáo dục kỹ năng sống có vị
trí, vai trò hết sức quan trọng và cần thiết trong việc hình thành nhân cách và phát
triển năng lực của trẻ. Kỹ năng sống không phải tự nhiên mà có mà là kết quả giáo
dục, rèn luyện thường xuyên của mỗi người, từ tuổi ấu thơ cho đến lúc trưởng thành.

- Qua đề tài nhằm giúp cho giáo viên có kiến thức sâu hơn về việc tổ chức
hoạt động giáo dục kĩ năng sống cho trẻ, giúp trẻ phát triển toàn diện về mọi mặt,
hình thành cho trẻ những phẩm chất cơ bản, bước đầu đặt nền móng cho sự phát triển
giúp trẻ tự tin khi bước chân vào trường tiểu học.
3. Đối tượng nghiên cứu:
- Đề tài được thực hiện trong phạm vi lớp học có 37 trẻ tại lớp mẫu giáo 5- 6
tuổi trong trường mầm non Quảng Cư -TP Sầm sơn
- Thời gian:Từ tháng 9/2018 đến tháng 4/ 2019.
4. Phương pháp nghiên cứu:
Khi nghiên cứu đề tài này tôi đã sử dụng các phương pháp sau:
* Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết: Nghiên cứu qua tài
liệu, mạng internet.
+ Chương trình chăm sóc giáo dục trẻ mầm non.
+ Tài liệu bồi dưỡng chuyên đề giáo dục Kĩ Năng sống
* Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Sử dụng các
Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn và thực nghiệm sư phạm, gồm:
- Nhóm phương pháp trực quan: Phương pháp làm mẫu, Phương pháp làm
cùng, Phương pháp làm gương.
- Nhóm phương pháp dùng lời: Phuơng pháp trò chuyện, Phương pháp giảng
giải ngắn
- Nhóm phương pháp thực hành : Phuơng pháp trải nghiệm, Phương pháp trò
chơi, Phương pháp giao việc.
* Phương pháp thống kê, xử lý số liệu: đưa ra các tiêu chí về Kĩ năng sống
để khảo sát trên trẻ ở 2 thởi điểm: đầu năm học và cuối năm học. Căn cứ vào số liệu
khảo sát đầu năm rồi đưa ra các biện pháp giáo dục nhằm điều chỉnh số liệu khảo sát
đạt kết quả cao hơn.
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
1. Cơ sở lí luận:
Trong thời đại hiện nay, sự phát triển của kinh tế - xã hội đang đặt ra những
yêu cầu càng cao đối với hệ thống giáo dục, đòi hỏi nền giáo dục phải đào tạo ra

Giáo dục trẻ là công việc chuẩn bị cho trẻ bước vào cuộc sống tương lai. Tuy
nhiên, chúng ta lại không thể đoán trước được tương lai sẽ diễn ra thế nào. Vậy làm
thế nào để chuẩn bị cho trẻ trước một thế giới luôn biến động không ngừng? Cách
duy nhất là phải dạy cho trẻ sự linh hoạt, cách thích nghi và thay đổi trước những
thay đổi không ngừng của công nghệ, xã hội, và cuộc sống, thay vì chỉ dạy cho trẻ
những kiến thức cụ thể, cứng nhắc. Chúng ta nên dạy trẻ học cách tự tin vào bản
thân, tự tìm tòi, học hỏi những kiến thức mới và những điều mới xung quanh.
2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
Năm học 2018- 2019 tôi được nhà trường phân công dạy lớp mẫu giáo lớn.
5- 6 tuổi với tổng số cháu là 37 cháu. Qua tìm hiểu, nghiên cứu thực trạng việc giáo
dục kỹ năng sống cho trẻ, tôi đã chọn lọc biện pháp giáo dục cho phù hợp. Tuy
nhiên trong quá trình thực hiện tôi gặp những thuận lợi và khó khăn sau:
2.1. Thuận lợi :
- Được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo trường mầm non Quảng Cư là
trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia mức độ I nên cơ sở vật chất được trang bị đầy
đủ, quy mô.
- Ban Giám hiệu đã có kế hoạch chỉ đạo chuyên đề Giáo dục Kĩ năng sống cho
trẻ ngay từ đầu năm học, từ đó giáo viên đứng lớp rất thuận tiện cho việc thực hiện
kế hoạch.
- Giáo viên trong lớp đoàn kết cùng đưa ra các biện pháp giáo dục kỹ năng
sống sao cho phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ.
- Là một giáo viên yêu nghề, mến trẻ, tận tình với công việc. Tôi thường xuyên
tìm tòi, nghiên cứu tài liệu như tạp chí, thông tin trên mạng có liên quan đến việc
chăm sóc giáo dục trẻ để áp dụng vào việc chăm sóc giáo dục trẻ hàng ngày nhất là
việc giáo dục kỹ năng sống cho trẻ.
2.2. Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi đó thì chúng tôi gặp cũng không ít khó khăn:
Với thực trạng của lớp tôi hiện nay phần đông các cháu chưa được qua các lớp
nhỏ nên trẻ còn nhút nhát, ngại thể hiện mình, chưa mạnh dạn nói lên những cảm xúc
của mình, khả năng diễn đạt chưa mạch lạc, trình độ nhận thức của trẻ không đồng


Ý thức về bản thân

37

25

67,6

12

32,4

Quan hệ xã hội

37

19

51.4

18

48,6

Kỹ năng giao tiếp

37

20


lệ

Với bảng khảo sát trên tôi thấy chất lượng trẻ chưa đạt còn ở tỷ lệ rất cao.
Nhóm kĩ năng “Ý thức về bản thân” bao gồm các giá trị an toàn, tự lực, tự tin
và tự trọng : Ở nội dung này có 12 trẻ chưa đạt, chiếm 32,4% . Trẻ lớp tôi ngay thời
gian đầu vẫn có hành vi đánh bạn, leo trèo bàn ghế, chạy đùa tự do,.. Đây là những
hành vi nguy hiểm, trẻ chưa có ý thức về an toàn tính mạng cho mình, cho bạn; ý
thức về phục vụ chưa cao: có trẻ đi học muộn, đến lớp còn khóc không hoà nhập với
lớp. Đây là những trẻ chưa tự lực mà còn ỉ lại, dựa dẫm vào gia đình; trẻ chưa mạnh
dạn thể hiện năng lực của mình, cô hỏi kiến thức thì không trả lời, yêu cầu đứng hát
một mình thì xấu hổ, rụt rè ,..Những hành vi này là kĩ năng chưa tự tin vào bản thân;
trẻ nói chuy ện tự do nhiều, làm ồn trong giờ ăn, giờ ngủ, giờ học, còn xúc cơm sang
bát bạn, quang ném đồ chơi, sắp xếp không gọn gàng,… Đây là những giá trị về tự
trọng mà nhiều trẻ chưa làm được.
Nhóm kĩ năng “quan hệ xã hội” như: yêu thương, biết ơn và tôn trọng: Ở nội
dung này có 18 trẻ chưa đạt , chiếm 48,6 %. Trẻ chưa biết chơi cùng bạn, còn tranh
giành đồ chơi với bạn,chưa biết thể hiện tình cảm yêu thương.
Nhóm kĩ năng về “giao tiếp” như: hoà nhã , cởi mở và hiệu quả: có khoảng
17 trẻ chiếm 45,9 % trẻ chưa đạt ở nội dung này: trong giao tiếp với cô, với bạn trẻ
còn rụt rẻ, chưa bộc lộ rõ suy nghĩ , ý muốn của mình, có những lúc đang chơi rồi cãi
nhau rồi mách cô giáo, cần cô giáo giải quyết,
Nhóm kĩ năng thực hiện công việc như: hợp tác, kiên trì, trách nhiệm: ở nội
dung này có khoảng 18 trẻ chưa đạt chiếm 48,6% : trẻ chưa chủ động trong công
việc như cất gối, chiếu khi ngủ dậy, xếp bàn ghế chuẩn bị giờ ăn, quét lớp xếp đặt
4


đồ chơi,…một số trẻ tích cực làm, còn một số trẻ chỉ ngồi nhìn hoặc đùa nghịch,
chưa có tinh thần trách nhiệm.

chống tai nạn thương tích, an toàn tính mạng: không chơi với vật sắc nhọn, không đi
theo nguời lạ và nhận quà khi chưa đuợc phép,…
Dạy trẻ hiểu về ngày 20/10 là ngày Phụ nữ Việt nam, hình thành cho trẻ tình
cảm biết yêu thương, quan tâm bả, mẹ và cô giáo.
VD: Vẽ tranh tặng cô giáo
Tháng 11: Hướng dẫn trẻ khám phá chủ đề gia đình, dạy trẻ ghi nhớ địa chỉ
gia đình mình đang ở, tên bố mẹ và số điện thoại của bố mẹ nhằm đề phòng khi bị
lạc; giúp trẻ nhận ra và phòng tránh một số vật dụng nguy hiểm ( bàn là, bếp đang
đun, phích nước nóng,..)
Giáo dục trẻ biết giữ gìn vệ sinh nhà cửa sạch sẽ, biết tiết kiệm điện nước.
Thi đua Làm đồ dùng, đồ chơi, tạo môi truờng ngoài lớp học, gây hứng thú
cho trẻ đến với trường mầm non.
Luyện thi Bé khoẻ - bé tài năng cấp trường
5


Tháng 12: Hướng dẫn trẻ khám phá chủ đề “ Nghề nghiệp”, dạy trẻ có hiểu
biết về vai trò của một số nghề trong xã hội, biết yêu quý tôn trọng nguời lao động,
hình thành uớc mơ được làm nghề có ích cho xã hội; kĩ năng phòng tránh những vật
dụng nguy hiểm đến tính mạng như : liềm, hái, dao, phay, cuốc, xẻng, cưa, máy kéo,
…
Tổ chức tham quan, giã ngoại cho trẻ.
Luyện thi Bé khoẻ -bé tài năng cấp truờng
Tháng 01: Hướng dẫn trẻ khám phá chủ đề Thế giới động vật, dạy trẻ biết tên
gọi, đặc điểm, ích lợi và tác hại của các con vật.Từ đó hình thành cho trẻ ý thức và
kĩ năng chăm sóc, bảo vệ con vật; phòng tránh những hành động nguy hiểm như:
trêu ghẹo chó, mèo, bắt sâu gióm,…
Tham gia hội thi Bé khoẻ -bé tài năng cấp trường
Tháng 02: Hướng dẫn trẻ khám phá chủ đề Thế giới thực vật, dạy trẻ kĩ năng
chăm sóc bảo vệ cây xanh, bảo vệ môi truờng.

6


xúc cơm ăn, tự mặc quần áo, ... lúc đầu có thể chưa quen nhưng dần dần trẻ sẽ thành
thục trong việc tự phục vụ cho mình.
+ Kỹ năng vệ sinh cá nhân: Giúp cho giáo viên dạy trẻ có thể tự súc miệng,
đánh răng và rửa mặt. Dạy trẻ cách rửa tay trước mỗi bữa ăn và nhận biết khi nào
thì quần áo của mình bị bẩn cần phải giặt. Đối với các bé gái, giáo viên phải biết
dạy trẻ thói quen tóc tai luôn gọn gàng, biết giúp người lớn dọn dẹp, không làm ảnh
hưởng đến người xung quanh.
+ Kỹ năng sống hợp tác: Khi dạy trẻ kỹ năng hợp tác cần giúp trẻ hiểu có
những công việc một mình sẽ không thể làm được. VD Cùng bê một chiếc bàn hay
một chiếc sạp.... Chính vì vậy phải có sự hợp tác của các thành viên trong nhóm.
+ Kỹ năng ham học hỏi, khả năng thấu hiểu: Đây là một trong những kỹ năng
quan trọng nhất cần có ở trẻ vào giai đoạn này. Giáo viên cần sử dụng nhiều tư liệu
và ý tưởng khác nhau để khêu gợi tính tò mò tự nhiên của trẻ. Nhiều nghiên cứu cho
thấy rằng, các câu chuyện hoặc các hoạt động và tư liệu mang tính chất khác lạ
thường khêu gợi trí não nhiều hơn là những thứ có thể đoán trước được.
+ Kỹ năng giao tiếp: Giáo viên cần phải dạy trẻ biết thể hiện bản thân và diễn
đạt ý tưởng của mình cho người khác hiểu. Nếu trẻ cảm thấy thoải mái khi nói về
một ý tưởng hay chính kiến nào đó, trẻ sẽ thấy thích học và sẵn sàng tiếp nhận những
suy nghĩ mới.
+ Dạy trẻ biết nói lời cảm ơn, xin lỗi:
Ngay từ khi còn bé, nếu trẻ hiểu được nên dùng những lời cảm ơn và xin lỗi
trong hoàn cảnh phù hợp thì sẽ rất có lợi cho việc hình thành nhân cách của trẻ sau
này. Cho nên giáo viên cần phải biết dạy trẻ sử dụng các lời nói đó vào những hoàn
cảnh cụ thể. Ví dụ khi có người lớn cho quà trẻ phải biết nhận bằng hai tay và nói lời
“cảm ơn”, hoặc khi không may lỡ làm bạn ngã thì phải biết dùng lời “xin lỗi” đối với
bạn.
Tự bồi dưỡng về khả năng thực hành dạy kĩ năng sống cho trẻ: Muốn dạy

chơi. Hoạt động thể dục giúp trẻ tập các kĩ năng phối hợp với bạn, nhận ra khả năng
của mình, định hướng không gian,…
* Hoạt động khám phá khoa học-xã hội:
Trẻ được lĩnh hội những kiến thức về thế giới xung quanh, từ đó hình thành cho
trẻ những kỹ năng như kỹ năng giao tiếp, kỹ năng bảo vệ an toàn cho bản thân…
Tôi dạy trẻ kỹ năng giao tiếp qua đề tài: Trò chuyện về gia đình của bé.
Trẻ biết chia sẻ thông tin về gia đình, kể về các thành viên trong gia đình, những
việc mà trẻ thường làm ở nhà.
Kỹ năng sống trẻ học được là: biết vâng lời người thân trong gia đình, biết yêu
thương, quan tâm, giúp đỡ bố mẹ, nhường nhịn em nhỏ,….
Với chủ đề “ Bản thân” tôi cho trẻ tích cực sử dụng các giác quan để khám phá,
lời nói để miêu tả sự vật, thực hiện các hoạt động đa dạng, cùng làm khi trẻ gặp khó
khăn. Hoạt động giáo dục này tập cho trẻ các kĩ năng sáng tạo, mạo hiểm, đương đầu
với khó khăn, chấp nhận thử thách, tìm kiếm sự giúp đỡ, ham hiểu biết.
* Hoạt động tạo hình:
Cho trẻ vẽ, nặn, xé dán, lắp ghép, làm đồ chơi,.. bằng những nguyên vật liệu
đảm bảo vệ sinh, đơn giản sẵn có như: giấy báo, bìa catton, hoa lá, hột hạt,vỏ ngao
sò, ốc hến, vải vụn,… để tập các kĩ năng sáng tạo, ý thức về bản thân, yêu thương,
thể hiện tình cảm với người thân thiết.
Ví dụ: Đề tài “ Nặn đồ dùng gia đình” giáo dục trẻ biết giữ gìn đồ dùng trong
gia đình gọn gàng, sạch sẽ. Rèn kĩ năng khéo léo đôi bàn tay, tạo ra sản phẩm đẹp.
* Hoạt động làm quen với tác phẩm văn học: Cô kể chuyện, đọc thơ, đồng dao,
ca dao, hò vè, nói lái, nói ngược,..cho trẻ nghe và cho trẻ thể hiện. Hoạt động giáo
dục này tập cho trẻ các kĩ năng nghe, trình bày năng lực của bản thân, sáng tạo.
* Hoạt động làm quen với Toán:
Tôi cho trẻ làm quen với số và đếm trong phạm vi10, với các hình học (tròn,
vuông, tam giác, chữ nhật), với các khối ( khối vuông, khối tròn, khối trụ và khối chữ
nhật ), định hướng trong không gian ( trên, dưới, phải trái, trước, sau) và thời gian
( sáng, trưa, chiều, tối và các mùa xuân, hạ, thu đông ), các cách sắp xếp theo quy
tắc: trang trí trên gạch, chăn gối, khăn mặt,..Hoạt động giáo dục này tập cho trẻ kĩ

bệnh chào bác sỹ, bác sỹ ân cân hỏi tình hình sức khoẻ rồi khám bệnh, kê đơn,
khuyên bảo,…
Như vậy, khi tham gia các trò chơi đóng vai dưới sự bao quát , hướng dẫn của
cô, trẻ đã tái hiện lại các hoạt động của người lớn một cách tích cực.Qua đó hình
thành kĩ năng sống cho trẻ trong giao tiếp, ứng xử.
Giáo dục kỹ năng sống thông qua hoạt động chơi ngoài trời:
Cho trẻ quan sát và tập các kĩ năng sang đường, đi trên đường trơn, tránh mưa,
tránh sét đánh, tuân thủ các quy tắc nơi công cộng (vứt rác vào nơi quy định, đi ở
bên phải, đi bộ trên vỉa hè, nhường đường cho cụ già, …); tìm kiếm sự giúp đỡ khi
bị lạc, không đi theo người lạ, chấp nhận mạo hiểm ( chơi trò chơi mới, tìm những sự
vật mà cô yêu cầu như sỏi, lá cây,…)
Khi cho trẻ chơi tự do trong hoạt động ngoài trời, tôi vừa quan sát trẻ chơi,
vừa hướng dẫn trẻ cách chơi an toàn như: Cách leo lên xuống thang, cách nắm thành
cầu trượt để trượt cho an toàn, cách cầm dây thừng khi chơi kéo co, tuyệt đối không
xô đẩy, tranh giành đồ chơi, chỗ chơi với bạn.
Khi cho trẻ ăn: cô dạy trẻ văn hóa trong ăn uống qua đó dạy trẻ kỹ năng lao
động tự phục vụ, rèn tính tự lập như: Biết tự rửa tay sạch sẽ trước khi ăn, chỉ ăn uống
tại bàn ăn, biết cách sử dụng những đồ dùng, vật dụng trong ăn uống một cách đúng
đắn, ăn uống gọn gàng, không rơi vãi, nhai nhỏ nhẹ không gây tiếng ồn, ngậm miệng
khi nhai thức ăn, biết mời trước khi ăn, cảm ơn sau khi ăn, biết tự dọn, cất đúng chỗ
bát, thìa… hoặc biết giúp người lớn dọn dẹp, ngồi ngay ngắn, ăn hết suất, không làm
ảnh hưởng đến người xung quanh.
Khi cho trẻ ngủ: tập cho trẻ các kĩ năng chải chiếu, xếp gối, ngủ và thức dậy
đúng giờ, giúp cô cất gối, chăn, chiếu gọn gàng,…
9


Buổi chiều: cho trẻ ôn lại một số kiến thức đã học, hoặc chơi một số trò chơi
vận động, trò chơi học tập, tập văn nghệ, hay đóng kịch,…Tôi tổ chức phối hợp giữa
hoạt động có tính chất tĩnh với hoạt động có tính chất động một cách hợp lý. Không

Chia trẻ làm 2 nhóm thi đua nhau, mỗi nhóm 10 trẻ đứng thành hành dọc,
chuyền bóng theo yêu cầu( sang phải, trái, qua đầu, qua chân), sao cho bóng không
bị rơi, đội nào được nhiều bóng thì dành chiến thắng.
Vậy để dành được nhiều bóng thì cả đội phải cùng cố gắng giữ bóng cẩn thận
và chuyền thật nhanh, đó chính là sự “hợp tác”.
Nội dung “Sự tự tin”
Một trong những kỹ năng đầu tiên mà giáo viên cần chú tâm là phát triển sự tự
tin trong trẻ. Nghĩa là giúp trẻ cảm nhận được mình là ai, cả về trong cá nhân và
trong mối quan hệ với người khác.
VD: Trò chơi: “kẹp bóng di theo đường dích dắc”
Đây là một trò chơi đòi hỏi sự khéo léo, kiên trì, bền bỉ của trẻ sao cho quả
bóng không bị rơi, đưa bóng về đến đích. Qua đó phát triển tính mạnh dạn, tự tin cho
trẻ trong hoạt động.
10


Qua các trò chơi vận động tôi thấy trẻ học được rất nhiều kỹ năng như sự tự
tin, cách hợp tác với bạn để hoàn thành công việc, cách xử lí tình huống và tôi thấy
trẻ lớp tôi tự tin, khéo léo hơn rất nhiều.
* Giáo dục kỹ năng sống thông qua các trò chơi dân gian.
Trò chơi dân gian là nét đẹp văn hoá của dân tộc cần đuợc lưu giữ mãi, thông
qua các trò chơi này,trẻ được phát triển các kĩ năng vận động, được thư giãn, đồng
thời trẻ có được kỉ niệm đẹp về một thời thơ ấu tại trường mầm non.
Một số trò chơi dân gian như: bịt mắt bắt dê, kéo co, nhảy sạp, ô ăn quan,…

Ảnh: Trẻ chơi Trò chơi “ Bịt mắt bắt dê”
.* Giáo dục kỹ năng sống thông qua ngày lễ hội:
Tôi chọn lọc những trẻ có năng khiếu để rèn luyện các kĩ năng vận động âm
nhạc, tham gia các tiết mục văn nghệ cho ngày Khai giảng năm học mới, tham gia
Hội thi Bé khoẻ bé tài năng cấp trường. Qua đây trẻ được rèn luyện sự tự tin, mạnh

quả.

12


Ảnh: Mừng sinh nhật
Tạo môi trường ngoài lớp học: Tăng cường các góc chơi ngoài sân trường
như : trồng vuờn rau, vườn hoa, cây cảnh, vườn cổ tích, góc thiên nhiên của bé, khu
trưng bày trò chơi dân gian, trò chơi vận động....Tại đây trẻ được trải nghiệm với
các hoạt động cụ thể như: đào đất trồng rau, tưới rau, tuới cây, nhặt lá rụng; chơi các
trò chơi dân gian như: ô ăn quan, chơi cành...; các trò chơi vận động như: bật chụm
tách chân, ném trúng đích, chơi ép bóng ,…

Ảnh: Trẻ nhặt lá rụng
Ngoài ra tôi còn cùng trẻ làm đồ dùng đồ chơi để phục vụ cho các hoạt động
học và chơi, trang trí lớp. Những lúc như vậy trẻ rất háu hức được làm việc, trẻ và cô
gần gũi nhau hơn, phát triển khả năng sáng tạo, sự khéo léo khi tạo ra các sản phẩm .
13


Biện pháp 6: Sử dụng các tình huống cho trẻ giải quyết; sáng tác tiểu
phẩm, thơ ca, vè có nội dung về giáo dục kĩ năng sống cho trẻ:
*Sử dụng các tình huống cho trẻ giải quyết.
Trong cuộc sống có vô vàn các tình huống xảy ra đòi hỏi con người phải giải
quyết, ứng phó. Khả năng vận dụng các kỹ năng sống một cách linh hoạt sẽ cho phép
trẻ xử lý tốt các tình huống xảy ra với trẻ trong cuộc sống hàng ngày.
Một trong những kỹ năng cần hình thành cho trẻ, đó là giúp trẻ có khả năng xử
lý tình huống có vấn đề. Ngoài ra, tôi còn thiết kế một số tình huống để tập cho trẻ
tự giải quyết vấn đề. Những tình huống này được sử dụng xuyên suốt trong quá trình
chăm sóc giáo dục trẻ.

không?
Cháu bé trả lời: Bố mẹ cháu đi vắng rồi ạ
Người bắt cóc: Cháu ở nhà buồn thế, mở cửa cô vào chơi cho vui
Cháu bé: Không được đâu cô ạ bố mẹ cháu dặn là không được mở cửa cho
người lạ vào khi chưa có sự đồng ý của bố mẹ.
14


Người bắt cóc: Cô không phải lạ mà là bạn rất thân với bố mẹ cháu , nay cô
đến chơi với bố mẹ cháu mà , cháu lại đây cô cho bim bim nào.
Cháu bé: cháu không ăn bim bim đâu ạ
Người bắt cóc: Cháu lại đây cô cho búp bê này, đẹp lắm.
Cháu bé: ôi búp bê đẹp quá, đẹp quá. Cháu cảm ơn cô
Người bắt cóc: Cháu có thích gấu bông to và đẹp hơn nữa không, đi với cô,
cô sẽ mua cho.
Cháu bé: Có ạ!
Người bắt cóc: Vậy cháu mở của ra đi với cô nào, cô đã xin phép bố mẹ
cháu cho cháu đi với cô rồi .
Cháu bé: Thế thì cháu đi với cô, thích thế
Bé lên xe
Cảnh 3: Đi được 1 đoạn gặp bà ngoại bà ngoại hỏi: Này cô kia cô là ai, Cô
chở bé Kim phựơng nhà tôi đi đâu đấy?
Người bắt cóc: Tôi, tôi…
Bé Phượng nói: Dạ Cháu đi chơi với cô này là bạn thân của bố mẹ cháu ạ!
Bà vừa gặp mẹ và biết cháu ở nhà 1 mình bà nhanh đến nhà chơi với cháu ,
cháu xin phép mẹ chưa mà đi chơi?
Cháu nói: cháu cháu chưa ạ!
Bà hỏi: Này cô là ai? Cô bán gì ?
Người bắt cóc: Tôi buôn đồng nát bà ạ !
Cảnh 4: Mẹ về tới nhà gặp cảnh vậy liền hỏi: Bà cháu có chuyện gì thế ?

Việc cho trẻ tham gia đóng tiểu phẩm còn có tác dụng phát triển kĩ năng giao
tiếp, kĩ năng hợp tác và cách xử lý tình huống một cách phù hợp.

Ảnh : Trẻ đóng tiểu phẩm
Biện pháp 7:Tuyên truyền cho các bậc cha mẹ và cộng đồng về kỹ năng
sống cho trẻ
Tuyên truyền đến các bậc phụ huynh những văn bản chỉ đạo, những chính
sách, chế độ liên quan đến công tác giáo dục mầm non. Trong đó đặc biệt quan tâm
đến nội dung giáo dục kỹ năng sống cho trẻ.
Tôi tích cực trao đổi với phụ huynh vào giờ đón trả trẻ, cuộc họp phụ huynh, sổ
liên lạc điện tử, để phụ huynh cùng tôi nắm bắt tình hình của trẻ, hiểu được tính
cách, hoàn cảnh sống của trẻ từ đó đề ra các biện pháp phù hợp cũng như cách tác
động, phối hợp với phụ huynh trong việc rèn luyện trẻ đúng phương pháp.
Nhận thức được tầm quan trọng của biện pháp này, tôi thường trao đổi, tuyên
truyền phụ huynh hiểu những việc nên và không nên đối với trẻ để giúp trẻ có kỹ năng
sống tốt, trẻ có kỹ năng tự bảo vệ bản thân, tự tin trong cuộc sống. Trẻ luôn bắt chước
người lớn và cha mẹ trẻ là những người lớn gần gũi trẻ nhất. Vì vậy các bậc làm cha
làm mẹ cần hướng dẫn cho con những hành vi tốt để tạo nên những quen tốt, giúp con
phát triển toàn diện.
Cha mẹ có thể làm gì giúp con phát triển toàn diện?
Thứ nhất: Hãy dạy con tự phục vụ bản thân: Tự vệ sinh cá nhân, tự sắp xếp
chăn gối khi ngủ dậy, tự ăn, tự mặc quần áo, tự gấp đồ, tự giặt đồ, tự học bài…
Thứ hai: Dạy con kỹ năng tự bảo vệ bản thân: Biết phân biệt nguy hiểm, biết
xử lý khi bị ngã, biết tự xử lý vết thương, biết tránh xa những nơi nguy hiểm…
16


Thứ ba: Dạy con kỹ năng tự lập (kỹ năng sống đơn lẻ). Dạy con biết tự đứng
lên khi ngã, biết nấu những món ăn đơn giản khi ở nhà một mình, biết phân biệt
những đồ ăn nào có thể ăn, biết tự đi đến trường, biết chuẩn bị đồ dùng khi đến

4.3. Về phía phụ huynh: Nhờ có sự phối kết hợp chặt chẽ giữa giáo viên với
cha mẹ trẻ mà tôi thấy trẻ lớp tôi rất mạnh dạn, tự tin và hầu hết trẻ có kỹ năng sống
cần thiết theo độ tuổi.
* Kết quả khảo sát cuối năm:
Đạt
Chưa đạt
Nội dung
Số trẻ
Tỷ lệ
Số trẻ
Số trẻ Tỷ lệ (%)
(%)
Ý thức về bản thân

37

37

100

0

Quan hệ xã hội

37

36

97,9



Ứng phó với thay đổi

37

36

97,9

1

2,7

Căn cứ vào bảng số liệu trên so với kết quả khảo sát đầu năm, tôi thấy chất
lượng giáo dục kĩ năng sống cho trẻ có sự thay đổi rõ rệt. Tỉ lệ trẻ đạt được nâng
cao, tỉ lệ trẻ chưa đạt giảm xuống. Với những kết quả khả quan như vậy tôi thấy
mình cần phải phát huy hơn nữa, giáo dục và rèn kỹ năng sống cho trẻ để làm tốt
nhiệm vụ trồng người của mình.
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
Thông qua việc nghiên cứu đề tài cho thấy để giáo dục kỹ năng sống cho trẻ
mẫu giáo lớn, giáo viên phải xác định được mục đích, ý nghĩa và tầm quan trọng của
việc hình thành các kỹ năng sống cho trẻ trong mọi hoạt động.
Chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ lứa tuổi mầm non chính là cơ sở giúp
trẻ phát triển toàn diện về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ là nền tảng cho quá
trình học tập suốt đời của trẻ. Người lớn hãy luôn khuyến khích trẻ mạnh dạn tham
gia các hoạt động, tự tin vào bản thân.
Bên cạnh những lời nói khích lệ, nêu gương, khuyến khích những hành vi, lời
nói tốt của trẻ. Các bậc làm cha mẹ, cô giáo, những người lớn cần nhẹ nhàng, khéo
léo khi giáo dục kỹ năng sống cho trẻ, không nên hạ thấp khả năng của trẻ, không

và thu được kết quả tốt.
Kính mong được sự góp ý xây dựng của Hội đồng khoa học trường mầm non
Quảng cư, Hội đồng khoa học phòng giáo dục và đào tạo Sầm Sơn để sáng kiến kinh
nghiệm của tôi được hoàn chỉnh hơn và tạo điều kiện cho tôi nâng cao chất lượng
chăm sóc giảng dạy cho trẻ.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG
ĐƠN VỊ

Sầm Sơn, ngày 06 tháng 4 năm 2019
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung
của người khác.
Người viết sáng kiến kinh nghiệm

Nguyễn Thị Thanh Hà
Nguyễn Thị Hợp

19


NHỮNG TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.TÂM LÝ HỌC TRẺ EM
-Tác giả: Nguyễn Ánh Tuyết – Nguyễn Thị Như Mai – Đinh Thị kim Thoa
2.CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON
- Tác giả: Bộ giáo dục và đào tạo - Nhà Xuất Bản Giáo Dục Việt Nam
3.HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH
-Tác giả :TS. Trần Thị Ngọc Trâm – TS. Lê Thu Hương – PGS. TS. Lê Thị Ánh
Tuyết – Nhà Xuất Bản Giáo Dục Việt Nam
4. MODUN MN 39: GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG CHO TRẺ MẪU GIÁO