MỤC LỤC
NỘI DUNG……………………………………………………………….Trang
1. MỞ ĐẦU.
1.1 Lý do chọn đề tài ............................................................................................1
1.2. Mục đích nghiên cứu .....................................................................................2
1.3.Đối tượng nghiên cứu .....................................................................................3
1.4. Phương pháp nghiêncứu.................................................................................3
2. NỘI DUNG.
2.1. Cơ sở lý
luận...................................................................................................3
2.2. Thực trạng......................................................................................................4
2.3. Các biện pháp thực hiện...…..…………….…….…………………………..6
2.4. Hiệu quả của SKKN.…………………………………………………........17
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ.
3.1. Kết luận……………………………………………………………………18
3.2. Kiến nghị………………………………………………………………......19
Tài liệu tham khảo………………………………………………………………..
Phụ lục………………………………………………………………….................


1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài.
“Trẻ em hôm nay thể giới ngày mai”
Đúng như vậy trẻ em là niềm hạnh phúc của mỗi gia đình, là chủ nhân
tương lai của đất nước, là nền móng đầu tiên của đất nước. Trẻ em hôm nay là
những công dân của thế giới ngày mai, việc bảo vệ chăm sóc và giáo dục trẻ là
trách nhiệm của mỗi gia đình và của toàn xã hội. Đã từ lâu cộng đồng nhân loại
đã nhận thức được điều đó và đi tới những biện pháp hữu hiệu để chăm sóc nuôi
dưỡng, giáo dục trẻ.
Muốn được như vậy ngay từ tuổi ấu thơ trẻ mầm non, tuổi đang ở những
bước phát triển mạnh về nhận thức, tư duy về ngôn ngữ, về tình cảm, kỹ năng xã

đầu của trẻ.
2


Văn học thông qua dạy thơ còn làm cho trẻ biết yêu quý hướng tới cái hay,
cái, niềm vui, nỗi buồn trong cuộc sống, qua đó trẻ được biết những bài học về
đạo đức, về lẽ sống, về cách cư sử đúng mực, giúp cho trẻ có những kinh
nghiệm để bước vào cuộc sống và hoà nhập với cộng đồng xã hội.
Làm quen với tác phẩm văn học thông qua dạy thơ còn giúp trẻ phát triển
những kỹ năng nghe, nói, cách diễn đạt ý nghĩ mong muốn của mình một cách
rõ ràng, dễ hiểu với người nghe. Vì vậy việc nâng cao hiệu quả hoạt động làm
quen với tác phẩm văn học thông qua dạy thơ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi là giai
đoạn quan trọng vì trẻ có nhu cầu giao tiếp và thể hiện tình cảm qua tác phẩm
văn học là rất lớn.
Vậy làm thế nào để cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn học thông qua
thơ? Đây là dấu chấm hỏi để cho những người làm công tác giáo dục phải suy
nghĩ và tự tìm tòi ra những phương pháp và biện pháp giáo dục phù hợp.
Tuy nhiên việc cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn học thông qua thơ
còn gặp nhiều bất cập đặc biệt là việc đổi mới phương pháp giảng dạy chưa hiệu
quả, việc lồng ghép tích hợp các hoạt động và các chuyên đề giáo dục cho trẻ
còn nhiều hạn chế, nội dung còn đơn điệu, rườm rà, lúng túng, chưa thực sự linh
hoạt, việc nghiên cứu tài liệu còn hạn chế, trang thiết bị còn thiếu, giáo viên
chưa chú ý sưu tầm nguyên vật liệu để làm đồ dùng, đồ chơi bổ sung cho hoạt
động văn học... nên chưa thu hút trẻ hoạt động tích cực trong giờ học.
Ngoài ra do đặc điểm tâm sinh lý của trẻ ở lứa tuổi 5-6 tuổi còn hạn chế
do cơ quan và bộ máy phát âm của trẻ chưa hoàn thiện nên nhiều trẻ còn đang
nói ngọng, nói lắp, khả năng diễn đạt câu chưa rõ ràng, mạch lạc. Bên cạnh đó
trẻ còn hiếu động chưa có sự tập trung cao trong giờ học. Các bậc cha mẹ chưa
quan tâm chú ý đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ đây chính là nguyên nhân làm
ảnh hưởng đến quá trình phát triển ngôn ngữ của trẻ. Vì vậy, cần phải có sự uốn

thống câu hỏi để trao đổi với đối tượng đựơc truyền đạt về nội dung của tác
phẩm, từ đó giúp trẻ ghi nhớ sâu hơn nội dung tác phẩm.
- Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu các tài liệu hướng dẫn chăm sóc
giáo dục trẻ, các giáo trình có nội dung về phương pháp dạy thơ cho trẻ.
- Phương pháp khảo sát thực tế, thu nhập thông tin: Là phương pháp tác
động trực tiếp vào đối tượng để thấy được khả năng của đối tượng, từ đó giúp
người nghiên cứu có ý tưởng sáng tạo.
- Phương pháp tích hợp: Là phương pháp lồng ghép vào các hoạt động học
khác nhằm giúp trẻ khắc sâu nội dung được cung cấp.
- Phương pháp thống kê xử lý số liệu: Là phương pháp mô tả, phân tích, so
sánh, phân loại, tổng hợp những kinh nhiệm giảng dạy.Từ đó rút ra những quy
luật chi phối, hình thành và phát triển của đề tài nghiên cứu.
2. NỘI DUNG
2.1. Cơ sở lý luận:
Từ lâu, người ta đã nhận thấy văn học là nguồn suối không cạn của trí
thức là kinh nghiệm sống mà con người cần tiếp thu và phát triển, người ta cũng
nhận thấy rõ vị trí sức mạnh riêng của tác phẩm văn học trong sự nghiệp giáo
dục nói chung và giáo dục trẻ mầm non nới riêng. Nhà nghiên cứu phê bình văn
học Nga V.G BielinXki đã từng nói: “Một tác phẩm viết cho thiếu nhi là để giáo
dục mà giáo dục là một sự nghiệp vĩ đại vì nó quyết định số phận con người”
Văn học xây dựng bằng hình tượng chất liệu ngôn ngữ, ngôn từ với tư
cách là chất liệu của văn học có khả năng đặc biệt, trong thơ ca chứa đầy nội
dung lí thú với những hình tượng nghệ thuật trong sáng, vốn ngôn từ giàu chất
mĩ cảm, nguồn tưởng tượng giàu có. Trí tưởng tượng là nhiên liệu của sự sáng
tạo, đổi mới, nếu chỉ xét riêng về tác dụng kích thích trí tưởng tượng thôi cũng
đã thấy văn học cần thiết biết chừng nào với lứa tuổi mẫu giáo: “Lứa tuổi cần
hoạt động thật nhiều để có trí tưởng tượng tràn ngập tâm hồn” (Karan
EdenHaumare - Những phương pháp và điều kiện cho trẻ vui chơi của tổ chức
Radda Bamen). Mĩ học và Macsxit hiện nay cho rằng văn học có nhiều chức
năng song có các chức năng chủ yếu là chức năng nhận thức, chức năng giáo

nhận biết được sự khác nhau về nội dung và hình thức giữa các thể thơ. Không
những vậy trẻ còn cảm nhận được cái đặc sắc của cách diễn đạt hình tượng.
Trường mầm non nói chung đối với trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi nói riêng thì
giáo dục trẻ thông qua nhiều hoạt động, mỗi hoạt động đều góp phần giáo dục
trẻ phát triển một cách toàn diện. Trong đó làm quen với tác phẩm văn học thông
qua dạy thơ là một trong những hoạt động không thể thiếu được và vô cùng
quan trọng đối với trẻ mẫu giáo.
Trong mỗi tác phẩm văn học, thế giới mới của cuộc sống thực tại bao gồm
thiên nhiên, xã hội, con người được diễn tả, biểu đạt, truyền đạt trong những
hình thức đa dạng độc đáo. Văn học nói về thế giới loài vật, cỏ cây, hoa lá, mọi
hiện tượng thiên nhiên, vũ trụ mà trẻ nhìn thấy được, cũng nói về những gì gần
gũi trong môi trường sống của trẻ như làng quê, cánh đồng, dòng sông, phiên
chợ, lớp học, khu phố... Từ đó tôi nhận thấy rằng hoạt động làm quen với những
bài thơ có tầm quan trọng trong việc phát triển nhận thức, tư tưởng tình cảm của
trẻ, và qua đọc thơ làm giàu vốn từ cho trẻ, rèn luyện khả năng phát âm và cách
diễn đạt mạch lạc.
Bản thân tôi luôn trăn trở suy nghĩ làm thế nào để đưa trẻ đến với hoạt
động dạy thơ một cách tự nhiên nhất giúp trẻ phát huy được tính tích cực cá
nhân mạnh dạn, tự tin, sáng tạo, hình thành tư duy, khả năng ghi nhớ có chủ
đích, những tình cảm đạo đức tốt đẹp, có khả năng cảm nhận tình cảm qua các
bài thơ một cách tích cực.
5


Từ những vai trò cụ thể đó thì dạy trẻ làm quen với văn học thông qua dạy
thơ rất quan trọng trong việc thực hiện chương trình giáo dục mầm non.
2.2. Thực trạng :
*Thuận lợi
- Năm học 2018 - 2019, được sự phân công của ban giám hiệu trường
Mầm non Hưng lộc, tôi được dạy lớp 5-6 tuổi A8. Với tổng số là 33 cháu thuộc

lắp, khả năng tiếp thu và cảm nhận tác phẩm văn học của trẻ không đồng đều.
- Một số trẻ còn nhút nhát, hiếu động không tích cực hoạt động, khả năng
tiếp thu chậm.
- Về cơ sở vật chất: Tuy đã được đầu tư xây dựng trường đạt chuẩn quốc
gia giai đoạn I nhưng vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu cho trẻ hoạt động hằng
ngày thường xuyên và liên tục.
Từ những khó khăn và thuận lợi trên là một giáo viên chủ nhiệm lớp 5-6
tuổi A8, tôi đã tiến hành khảo sát trẻ lớp tôi với số trẻ là 33 cháu, về sự phát
6


triển ngôn ngữ của trẻ qua làm quen với tác phẩm văn học thông qua dạy thơ cụ
thể cho thấy.
*Bảng 1: Kết quả khảo sát thực trạng.
Nội dung
đánh giá

Tổng
số trẻ

SL

Tốt
%

Kết quả
Trẻ đạt yêu cầu
Khá
TB
SL %


Trẻ hứng thú tham gia họat
động, đọc thơ diễn cảm, rõ 33
ràng, mạch lạc.

5

15

6

18

20

61

2

6

0

0

Trẻ hiều nội dung bài thơ,
trả lời được các câu hỏi 33
đàm thoại.

3


3

9

0

0

Trẻ thể hiện được sắc thái,
tình cảm của tác phẩm.
33

Từ bảng khảo sát thực trạng tôi thấy kết quả trên trẻ còn rất hạn chế. Các
tiêu chí đánh giá chung của hoạt động “Dạy thơ” chưa cao. Vì vậy tôi đã đi sâu
và rút ra các điểm sau:
* Nguyên nhân:
+ Đối với giáo viên:
- Môi trường cho trẻ hoạt động (nhất là môi trường mở) cón nhiều hạn
chế, đồ dùng dạy học cho trẻ còn ít, đồ dùng đồ chơi chưa đầy đủ, sinh động,
hình thức tổ chức chưa gây được sự tập trung, chú ý, chưa có nhiều trò chơi mới
để thu hút được nhiều trẻ tham gia hoạt động.
- Giáo viên chưa linh hoạt, sáng tạo được nhiều trong việc lựa chọn các
phương pháp dạy thơ cho trẻ.
+ Đối với trẻ:
- Trẻ còn nói tiếng địa phương nhiều, một số cháu còn nói ngọng, chưa
phát âm chuẩn nên gặp nhiều khó khăn khi đọc thơ. Số ít cháu còn nhút nhát và
quá hiếu động.
- Nhận thức của một số phụ huynh học sinh về hoạt động học chưa cao.
2.3. Các biện pháp thực hiện.

nơi cô để dễ quan sát. Bên cạnh việc khen ngợi những trẻ ngoan ra tôi đặc biệt
chú trọng việc tuyên dương đối với trẻ hay có thói quen nghịch khi có tiến bộ
như: Trong giờ học nếu trẻ giơ tay phát biểu bài dù là chưa đúng nhưng tôi vẫn
động viên, khuyến khích trẻ bằng việc cho cả lớp tuyên dương trẻ một tràng
pháo tay thật to. Hay cuối buổi học khi nêu gương, cắm cờ bé ngoan tôi nêu tên
trẻ đó trước nếu hôm nay trẻ đó ngoan và cho trẻ đó lên cắm cờ bé ngoan trước.
Chiều khi bố, mẹ trẻ đến đón tôi kể cho bố, mẹ trẻ nghe về những việc tốt hôm
nay ở lớp của trẻ. Từ đó trẻ thấy thích thú khi được mọi người khen và trẻ sẽ
ngoan hơn, chú ý hơn, tập trung hơn trong giờ học.
Như vậy qua việc xây dựng nề nếp thói quen cho trẻ, trẻ ngoan hơn và có
thói quen nề nếp đồng thời trẻ tích cực hoạt động hơn.
*Biện pháp 2: Nguyên vật liệu, làm và sử dụng đồ dùng trực quan trong
hoạt động dạy thơ.
Đối với trẻ mầm non việc tổ chức các hoạt động có hiệu quả cao đi sâu vào
trí nhớ của trẻ thì việc sử dụng các đồ dùng trực quan là việc làm hết sức cần
thiết. Vì một vấn đề đưa ra bằng lời nói và có hình ảnh minh họa sẽ giúp cho trẻ
tập trung hứng thú và ghi nhớ rất sâu hơn. Chính vì thế sau khi nắm bắt được
tình hình thực tế của hoạt động làm quen với tác phẩm văn học thông qua thơ.
Tuy nhiên để đạt được hiệu quả cao hơn nữa tôi luôn suy nghĩ, tìm tòi để làm ra
đồ dùng đẹp, sinh động, hấp dẫn đối với trẻ thì nguyên vật liệu là điều đầu tiên
cần thiết phải có. Vì thế tôi đã tận dụng các nguyên vật liệu có sẵn ở địa phương
như: Sách báo, lịch cũ, ống giấy, chai nhựa, xốp, vải vụn, cành cây khô, hộp
bánh kẹo, hộp mỹ phẩm, hột hạt, lá cây xanh, vỏ lon bia, vỏ hộp sữa. Để làm đồ
chơi phục vụ cho các hoạt động dạy trẻ đọc thơ.
8


Để làm được đồ dùng trực quan phù hợp, sinh động trước tiên tôi cần chú
ý đến:
- Chuẩn bị nguyên vật liệu

Đối với trẻ Mầm non thì đồ dùng trục quan, đồ chơi phục vụ cho hoạt
động như tranh, mô hình phải đầy đủ, hấp dẫn, bền, đẹp nhằm kích thích hứng
thú, tò mò ham hiểu biết của trẻ.
Vì vậy mà tôi luôn tận dụng nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương như vải
vụn, lá khô, hoa ép khô để làm tranh cho tiết dạy. Sưu tầm các loại hạt, vỏ ốc vỏ
ngao... Để bổ xung đồ chơi cho trẻ. Ngoài ra tôi còn tận dụng các hình ảnh ở các
bìa, họa báo, ảnh củ để làm tranh thơ cho trẻ hoạt động.
Ảnh 3: Hình ảnh cô làm đồ dùng đồ chơi phục vụ hoạt động thơ.
- Cách sử dụng:
Việc sử dụng đồ dùng trực quan là việc rất quan trọng. Sử dụng đồ dùng
trực quan như thế nào cho hợp lý yêu cầu giáo viên phải có nghệ thuật khi sử
9


dụng đồ dùng trực quan phải sử dụng một cách linh hoạt, phù hợp như vậy sẽ có
tác dụng gợi ý khuyến khích trẻ thể hiện tái tạo lại nội dung của hoạt động mà
cô dạy trẻ.
Ví dụ: Chủ đề “Gia đình” khi dạy trẻ bài thơ “Em yêu nhà em” tôi cho trẻ
đi thăm quan mô hình gia đình bạn Lan để dẫn dắc vào bài sau đó khi vào bài tôi
sử dụng tranh hoặc máy chiếu về nội dung bài thơ. Lần 3 tôi cho trẻ quan sát sa
bàn và đàm thoại cùng trẻ trên sa bàn. Từ đó việc sử dụng linh hoạt đồ dùng trực
quan tôi thấy trẻ rất hứng thú trong hoạt động.
Ví dụ: Chủ đề “nghề nghiệp”. Khi dạy bài thơ:“làm nghề như bố” Tôi sử
món quà cho trẻ khám phá, món quà là những hình ảnh về các nghề trong xã hội
(nghề lái xe, nghề mộc, nghề lái tàu…) để dẫn dắt trẻ vào bài sau đó sử dụng sa
bàn để trích dẫn nội dung bài thơ gây sự chú ý của trẻ vào giờ học. Như vậy giờ
học mang lại kết quả cao hơn.
Ảnh 4: Hình ảnh sử dụng đồ dùng trực quan trong hoạt động dạy thơ.
Việc sử dụng màn hình, máy chiếu cũng là một hình thức sử dụng đồ
dùng trực quan đồng thời cũng là việc ứng dụng công nghệ thông tin vào trong


đề, để tạo điều kiện cho trẻ được tự lựa chọn cá nhân, được tham gia tích cực,
tạo cơ hội cho trẻ bộc lộ khả năng, qua đó cung cấp, kỹ năng, thái độ cho trẻ,
góp phần hình thành và phát triển khả năng học thơ cho trẻ tốt hơn.
Môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm bao gồm môi trường vật chất
môi trường xã hội môi trường trong lớp học và môi trường ngoài lớp học.
Môi trường vật chất ở trường mầm non là các trang thiết bị đồ dùng, đồ
chơi, không gian để tổ chức các hoạt động, sinh hoạt hằng ngày của trẻ. Nó tạo
cho trẻ cơ hội tốt để thỏa mãn nhu cầu hoạt động giúp trẻ phát triển một cách
toàn diện.
Môi trường xã hội là các mối quan hệ tương tác giữa giáo viên với trẻ,
giữa trẻ với trẻ và giữa trẻ với những người xung quanh.
Nhận thấy được tầm quan trọng của việc xây dựng môi trường giáo dục
đối với các hoạt động của trẻ nên ngay từ đầu năm học tôi đã rất chú trọng việc
xây dựng môi trường giáo dục đặc biệt là xây dựng môi trường trong và ngoài
lớp học.
Đối với môi trường trong lớp học trang trí sắp xếp phù hợp các góc chơi
linh hoạt những hoạt động tương đồng đặt bố trí gần nhau (như hoạt động tĩnh
xa hoạt động động) có góc ở trong phòng có góc ở ngoài trời. Đồ dùng đồ chơi ở
các góc phong phú đa dạng hấp dẫn sắp xếp gọn gàng hợp lý và thuận tiện cho
việc dễ quan sát, dễ lấy, dễ cất khi trẻ hoạt động.
Ví dụ: Tôi trang trí các góc bằng các nguyên vật liệu khác nhau như giấy
đề can cắt các hình người trang trí góc âm nhạc, phân vai, xây dựng. Giấy xốp
cắt các con vật ngộ nghĩnh trang trí góc sinh nhật, bảng bé ngoan… ở góc thiên
nhiên tôi dùng dây thừng, giấy nhún làm cây, hoa… để trang trí.
Đối với môi trường ngoài lớp học tôi tập trung và việc trang trí góc tuyên
truyền với 3 nội dung đó là (Nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục) Cụ thể:
Ở nội dung nuôi dưỡng tôi chủ yếu trang trí tập trung vào nội dung tuyên
truyền trẻ ăn đầy đủ 4 nhóm chất trong khẩu phần ăn hằng ngày của trẻ, kết quả
cân đo theo dõi biểu đồ tăng trưởng của trẻ. Thực đơn ăn hằng ngày hằng tuần

tạo, chủ động nêu ra được ý kiến của mình và trẻ tích cực, hứng thú tham gia
vào các hoạt động..
Ảnh 5: Hình ảnh trẻ thảo luận theo nhóm.
* Biện pháp 4: Tổ chức tiết học linh hoạt, nhẹ nhàng.
Để thực hiện tốt hoạt động làm quen với tác phẩm văn học thông qua dạy
thơ tôi đã lựa chọn các hình thức linh hoạt khác nhau cho phù hợp, hấp dẫn với
từng hoạt động, có thể bằng các hình thức như: bằng một trò chơi, để rồi từ đó
trẻ chăm chú xem, lắng nghe cô giới thiệu, dẫn dắt để trẻ nắm bắt được nội dung
của bài học một cách chủ động.
*Gây hứng thú, thủ thuật vào bài.
Muốn tạo một giờ dạy thơ cho trẻ đạt kết quả cao thì cô phải thu hút sự
chú ý của trẻ tạo cho trẻ sự hứng thú, tò mò đối với bài thơ chuẩn bị dạy cho trẻ.
Tùy vào từng nội dung bài dạy tôi dùng các thủ thuật khác nhau để dẫn dắt trẻ
vào bài một cách lôi cuốn, linh hoạt như: Tổ chức buổi giao lưu câu lạc bộ ”Bé
yêu thơ” câu đố, thăm quan trò chơi…
+ Trao đổi, trò chuyện gợi mở.
Mỗi bài dạy thơ tôi đưa ra hệ thống câu hỏi đã chuẩn bị có tính lôgic để đàm
thoại với trẻ một cách sôi nổi theo phương trâm “lấy trẻ làm trung tâm” để phát
huy trí tưởng tượng, tính liên hệ thực tiễn sáng tạo phù hợp với nội dung của bài
thơ để gây hứng thú dẫn dắt trẻ vào bài một cách nhẹ nhàng không gò bó, áp đặt
trẻ.
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới thực vật” đề tài “Tết đang vào nhà’’. Giờ học
hôm nay đã đến rồi cô sẽ tặng cho các con một món quà để biết đó là món quà gì
cô mời một bạn lên mở quà: Các con có nhận xét gì về món quà? Mọi người
chuẩn bị những gì để đón tết ? Có 1 bài thơ cũng nói về không khí ngày tết đấy
mà giờ học hôm nay cô sẽ dạy lớp mình đấy.
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới động vật” đề tài thơ “Gà nở”. Cô cho trẻ quan
sát hình ảnh về đàn gà thật trên máy chiếu. và trò chuyện với trẻ về con đàn gà
để dẫn dắt trẻ vào nội dung bài thơ.
Hay: Chủ đề: “Gia đình”. Đề tài thơ “Lấy tăm cho bà”. Tôi cho trẻ hát

trong giờ học.
Ví dụ: Chủ đề “Thực vật tết và mùa xuân” đề tài “Tết đang vào nhà”
- Cách tiến hành:
Tôi gây hứng thú cho trẻ bằng cách
Tôi cho trẻ hát vận động bài hát “Sắp đến tết rồi”.
+ Các con vừa hát bài hát gì?
+ Nội dung của bài hát nói về gì nào?
+ Tết đến các con được đi đâu, làm gì?
Trò chuyện với trẻ về nội dung bài hát, tết đến thì sẽ được đi đâu để
hướng trẻ vào bài mới.
- Cô đọc thơ lần 1: Thể hiện tình cảm, sắc thái.
+ Cô vừa đọc song bài thơ gì?
+ Bài thơ do ai sáng tác?
- Cô đọc lần 2 (Máy chiếu)
- Giảng nội dung, từ khó.
- Cô đọc lần 3 (Sa bàn)
+ Bài thơ nói về điều gì?
+ Mọi người trong gia đình chuẩn bị đón tết như thế nào?
13


+ Con người và cảnh vật như thế nào khi tết đến?
+ Tết đến con được bố mẹ chuẩn bị cho những gì?
- Cả lớp đọc cùng cô (Cô sửa sai cho trẻ nếu có)
- Tổ đọc
- Nhóm đọc
- Đọc nâng cao (To, nhỏ, nói tiếp)
- Khuyến kích nhóm, các nhân đọc thơ.
- Củng cố, giáo dục.
Cho trẻ đọc lại bài thơ.

tin.
Ví dụ : Chủ đề “ Động vật” đề tài thơ “Mèo đi câu cá”. Tôi đưa hệ thống
câu hỏi:
- Các con vừa nghe bài thơ gì? Bài thơ do ai sáng tác?
- Trong bài thơ có những nhân vật gì? Hai anh em mèo trắng đi đâu?
14


- Vì sao hai anh em mèo trắng lại không câu được con cá nào?
- Các con có nhận xét gì về 2 anh em mèo trắng?
- Qua bài thơ các con rút ra được bài học gì?
Bên cạnh việc đọc diễn cảm, hệ thống câu hỏi ra thì giảng trích dẫn nội
dung và từ khó cũng rất quan trọng khi dạy một hoạt động thơ: Giảng trích dẫn
nội dung phải dùng lời nói diễn cảm, truyền cảm, trong sáng phù hợp với nhận
thức của trẻ.
Ví dụ: Chủ đề “Nghề nghiệp”. Đề tài “Chú bộ đội hành quân trong mưa”
Nội dung của bài thơ nói lên sự vất vả, gian khổ của các chú bộ đội trong
những đợt hành quân dưới bầu trời đang mưa. Mặc cho trời mưa to, mặc cho
những đêm tối mịt mù. Cho dù áo có ướt, đường ra trận còn dài nhưng với lòng
dũng cảm, sự kiên cường chú vẫn đi tới. Từ đó giáo dục trẻ phải yêu quý biết ơn
các chú bộ đội, phải chăm ngoan học giỏi sau này xây dựng quê hương ngày
càng giàu đẹp hơn.
Việc giảng từ khó cho trẻ cũng rất quan trọng cô cần dùng lời kết hợp trực
quan để giảng, lời giảng phải ngắn gọn, dễ hiểu và chính xác.
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới động vật” Đề tài “Thăm nhà bà”. Trong bài có
từ “Lật đật”có nghĩa là các chú gà mẹ và gà con chạy vội vàng nhanh đến khi
nghe bé gọi. Từ “mải miết”có nghĩa là những chú gà siêng năng nhặt thóc
không hề ngẩng đầu lên.
Hay Chủ đề “Nghề nghiệp” Đề tài “Chú bộ đội hành quân trong mưa”.
Trong bài có từ “Lộp bộp”có nghĩa là khi trời mưa hạt mưa rơi xuống lòng

trẻ đã được học và những bài thơ trẻ chuẩn bị được làm quen. Từ đó gợi cho trẻ
những hiểu biết về sự vật mà trẻ sắp được làm quen.
Ví dụ: Chủ đề “Gia đình”. Tôi mở băng hình nhóm bạn nhỏ đang biểu diễn
bài thơ “Đến thăm bà” cho trẻ xem và trò chuyện cùng trẻ:
- Các con có nhận xét gì về đoạn băng hình mà các con vừa được sem?
- Những hình ảnh đó giúp các con liên tưởng đến bài thơ nào?
+ Qua hoạt động có chủ đích:
Sử dụng nhiều hình thức như bài hát, câu đố… Đây là loại hình nghệ
thuật hấp dẫn trong quá trình cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học thông qua
dạy thơ để kích thích trẻ tập trung chú ý phát triển ngôn ngữ.
- Khám phá khoa học: Ở chủ đề “Gia đình”, đề tài “Gia đình thân yêu
của bé”. Tôi cho trẻ đọc các bài thơ trong chủ đề như “Em yêu nhà em, Lấy tăm
cho bà…”. Ngoài ra tôi còn trò truyện với trẻ về gia đình của mình để giáo dục
trẻ không những biết yêu thương những thành viên trong gia đình mà còn biết
quan tâm, biết giúp đỡ bố mẹ, ông bà.
- Hoạt động âm nhạc:
Ví dụ: Với chủ đề “Thế giới động vật” qua đề tài: Dạy hát “Gà trống mèo
con và cún con” tôi dẫn dắt trẻ hướng vào nội dung bài hát bằng cách cho trẻ
đọc bài thơ “Mèo đi câu cá” và trò chuyện qua về nội dung bài thơ để trẻ có
thêm kiến thức về các con vật sống trong gia đình rồi cho trẻ kể tên các con vật
mà trẻ biết.
Ví dụ: Với chủ đề “Thế giới thực vật” qua đề tài: Dạy hát “Màu hoa” tôi
dẫn dắt trẻ hướng vào nội dung bài hát bằng cách cho trẻ đọc bài thơ “Hoa cúc
vàng”, tôi cùng trẻ trò chuyện về nội dung của bài thơ. Việc trò chuyện với trẻ
vừa giúp trẻ củng cố thêm về kiến thức vừa giúp trẻ phát triển vốn từ. Rồi từ đó
trẻ sẽ kể tên các loại hoa mà trẻ biết.
- Hoạt động tạo hình:
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới thực vật”. Khi dạy hoạt động “Vẽ bông hoa” ở
thể loại đề tài. Khi ổn định tổ chức cho trẻ tôi cho trẻ đọc thơ “Hoa kết trái” và
trò chuyện qua về nội dung bài thơ để trẻ có thêm kiến thức về các loại hoa như

Trong quá trình trẻ hoạt động tôi đã quan sát trẻ hoạt động và nhận thấy rằng
hoạt động góc đã thực sự lôi cuốn trẻ hoạt động sáng tạo tự tin, thả hồn vào tác
phẩm văn học hơn, lời nói của trẻ lại rõ ràng và mạnh lạc hơn.
Qua hoạt động góc trẻ được tham gia chơi rất hồn nhiên mạnh dạn có thể
chơi trò chơi “cô giáo” ở góc phân vai: Một cháu làm cô giáo dạy các cháu đọc
thơ nhằm giúp trẻ nhớ lại trình tự bài thơ.
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới thực vật”. Khi trẻ hoạt động “góc phân vai” Trẻ
làm cô giáo dạy các bạn nhỏ đọc thơ “Hoa kết trái” giúp trẻ thể hiện lại công
việc hằng ngày của cô khi dạy trẻ.
+ Qua hoạt động vệ sinh ăn trưa.
Ví dụ: Trước giờ ăn cô cho trẻ đọc bài thơ “Bé này bé ơi” giúp giáo dục
trẻ phải biết giữ gìn vệ sinh cơ thể luôn sạch sẽ.
Trước khi vào giờ ngủ cô cho trẻ đọc bài thơ vừa giúp trẻ phát triển ngôn
ngữ đồng thời cho trẻ dễ đi sâu vào giấc ngủ.
+ Qua hoạt động chiều:
Tôi cho trẻ ôn lại các bài thơ bằng cách cho trẻ xem nội dung tranh để
đoán tên bài thơ đã học. Tìm và cắt các tranh ảnh trong sách, báo làm bộ sưu tập
tranh thơ ở góc thư viện.
Qua các hoạt động tôi tích hợp cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học
thông qua hoạt động thơ, tôi thấy trẻ hứng thú phấn khởi khi đến giờ hoạt động
và kết quả trên trẻ đạt hiệu quả cao hơn so với yêu cầu của giờ hoạt động đã đề
ra.
*Biện pháp 6: Lồng ghép tích hợp hoạt động học và các chuyên đề vào hoạt
động thơ.
17


Một ngày ở trường trẻ được tham gia vào rất nhiều hoạt động, thông qua các
hoạt động này giáo viên có thể tổ chức cho trẻ tham gia vào các hoạt động văn học
(dạy thơ). Để gây hứng thú cho trẻ giáo viên cần tích hợp các hoạt động và lồng ghép

bài thơ.
Ngoài ra thông qua hoạt động dạy thơ giúp trẻ phát âm rõ ràng, mạch
lạc... Vì vậy tôi đã xây dựng góc tuyên truyền cho phụ huynh ở ngay cửa ra vào
của lớp để phụ huynh dễ dàng quan sát. Góc tuyên truyền của hoạt động văn học
tôi dán kế hoạch tháng, tuần, ghi tên những bài thơ dạy trẻ trong chủ đề để phụ
huynh nắm bắt được ở lớp có thể gợi mở thêm cho trẻ khi ở nhà. Mặt khác tôi
trao đổi với phụ huynh về nhà thường xuyên trò chuyện với trẻ khuyến khích trẻ
đọc thơ đúng, rõ ràng, mạch lạc.
Giờ đón trẻ, trả trẻ tôi trao đổi với phụ huynh về những phương pháp,
biện pháp, hình thức cho phụ huynh hiểu rõ việc phối kết hợp giữa gia đình và
nhà trường là một việc làm rất cần thiết trong việc chăm sóc giáo dục trẻ,
18


Ví dụ: Khi con đi học về cô trao đổi với phụ huynh về nhà bố, mẹ có thể
hỏi trẻ hôm nay ở lớp con học bài gì? và gợi ý cho trẻ để trẻ đọc lại bài thơ mà
cô vừa dạy ở trường cho ông, bà và bố, mẹ nghe như:
- Hôm nay cô giáo dạy con bài thơ gì? (Thơ “Em yêu nhà em” ạ)
- Nội dung của bài thơ nói về gì nào?
- Cảnh vật nhà bạn nhỏ được tác giả miêu tả như thế nào?
- Vì sao dù có đi đâu bạn nhỏ cũng luôn nhớ về ngôi nhà của mình?
Ngoài ra tôi còn vận động phụ huynh tham gia đóng góp ủng hộ thêm các
nguồn sách báo tranh truyện, thơ, sưu tầm đồ dùng, đồ chơi, tranh ảnh, nguyên
vật liệu sẵn có.
Sau khi kết hợp được giữa gia đình và giáo viên chủ nhiệm tôi thấy sự
khác biệt rõ rệt hơn so với trẻ mới đến trường.
Ảnh7: Hình ảnh cô trao đổi với phụ huynh.
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm.
Bảng 2: Kết quả áp dụng biện pháp nâng cao chất lượng.
Kết quả


0

0

0

0

Trẻ hứng thú tham gia họat
động, đọc thơ diễn cảm, rõ 33
ràng, mạch lạc.

8

24

13

40

12

36

0

0

0


10

30

14

43

0

0

0

0

Nội dung
đánh giá

Tổng
số trẻ

Trẻ thể hiện được sắc thái,
tình cảm của tác phẩm.
33

Kết quả sau khi thực hiện áp dụng các biện pháp nâng cao chất làm quen
với tác phẩm văn học thông qua dạy thơ cho trẻ 5-6 tuổi A8 trường mầm non
Hưng Lộc - xã Hưng Lộc cho thấy: Số trẻ hiểu và tiếp thu bài tốt, khá được tăng

dục và có giá trị sử dụng hoạt động. Sưu tầm tranh ảnh có nội dung phù hợp,
trao đổi kiến thức tự học qua sách báo, internet, qua giáo viên đồng nghiệp.
Theo tôi để nâng cao chất lượng cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn
học nói chung và dạy thơ cho trẻ 5-6 tuổi nói riêng bản thân mỗi giáo viên cần
phải tận tụy, yêu nghề, mến trẻ tìm tòi khám phá ra các biện pháp mới các để tạo
ra môi trường giáo dục cho trẻ học tập một cách say sưa, phong phú, phù hợp
đặc điểm của từng tiết dậy.
Bên cạnh đó giáo viên phải biết tổ chức từng tiết học một cách linh hoạt,
sáng tạo, biết lồng ghép các hoạt động khác với nhau để trẻ lĩnh hội kiến thức
một cách ngắn nhất và đạt được hiệu quả cao nhất. Việc phát huy hết khả năng
cảm thụ văn học thông qua dạy thơ giáo viên cần cho trẻ hoạt động khéo léo ở
mọi lúc, mọi nơi.
Đối với phụ huynh qua góc tuyên truyền và qua trao đổi gặp gỡ hằng
ngày với phụ huynh giúp truyền đạt, bổ xung những kiến thức cho trẻ, giúp trẻ
lĩnh hội được những yêu cầu, kiến thức, kỹ năng, thái độ của trẻ đối với những
tiết học mà trẻ đã được trải nghiệm qua. Đây cũng là hoạt động giúp trẻ phát
triển nhân cách và kiến thức rộng hơn giúp trẻ có tâm thế vững vàng để tiếp
nhận những kiến thức cao hơn khi trẻ lên các lớp lớn hơn.
Đối với trẻ: Các cháu thuộc rất nhiều bài thơ, nhớ sâu nội dung bài thơ.
Trẻ phát âm chuẩn và nói rõ ràng, mạch lạc hơn, trẻ nói được nhiều câu (câu
đơn, câu ghép)…
3.2. Kiến nghị:
*Đối với nhà trường: Ban giám hiệu cần tham mưu tích cực hơn nữa về
xây dựng cơ sở vật chất: Trang thiết bị phục vụ cho việc dạy và học.
*Đối với Phòng giáo dục và đào tạo: Thường xuyên cung cấp các lớp
tập huấn, tập san để giáo viên được học hỏi đúc rút kinh nghiệm trong quá trình
giảng dạy.
20



1. Đổi mới hình thức tổ chức hoạt động chương trình giáo dục trẻ mẫu giáo,
Viện chiến lược và chương trình GD, NXB GD năm 2006
2. Giáo dục mầm non, NXB ĐHSP.
3. Chương trình giáo dục mầm non (ban hành kèm theo thông tư 28/2016/TTBGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2016 của bộ giáo dục và Đào tạo.
4.Tâm lý học mầm non, NXB ĐHSP
5. Hướng dẫn, tuyển chọn thơ ca, truyện kể cho trẻ mầm non theo các chủ đề.
Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam.
6. Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình chăm sóc và giáo dục trẻ 5-6 tuổi.
(Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam năm 2013)
7. Chương trình giải trí về chăm sóc giáo dục trẻ trên intenet

22


DANH MỤC
CÁC ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG
ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI CẤP PHÒNG GD&ĐT, CẤP SỞ GD&ĐT VÀ CÁC
CẤP CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ C TRỞ LÊN
Họ và tên tác giả: Đào Thị Chung
Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên trường Mầm non Hưng lộc.

TT Tên đề tài SKKN

1.

2.

Một số biện phát nâng cao chất
lượng phát triển ngôn ngữ cho trẻ
24-36 tháng .

2016 - 2017
C

23


Ảnh 1: Phát động phụ huynh sưu tầm phế liệu làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ
giờ hoạt động học.

Ảnh 2: Cô hướng dẫn trẻ cùng làm đồ dùng

Ảnh 3: Hình ảnh cô làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ hoạt động dạy thơ.

Ảnh 4: Hình ảnh sử dụng đồ dùng trực quan trong hoạt động dạy thơ.

Ảnh 5: Hình ảnh trẻ thảo luận theo nhóm.

Ảnh 6: Hình ảnh trẻ chơi trò chơi kết thúc hoạt động.

Ảnh 7: Hình ảnh cô trao đổi với phụ huynh .

24


25