MỤC LỤC
1. Mở đầu....................................................................................................................... 2
1.1. Lí do chọn đề tài:.................................................................................................2
1.2. Mục đích nghiên cứu:..........................................................................................2
1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:......................................................................2
1.4. Phương pháp nghiên cứu:....................................................................................3
2. Nội dung.................................................................................................................... 3
2.1. Cơ sở lý luận:......................................................................................................3
2.2. Thực trạng của vấn đề:........................................................................................4
2.2.1. Thuận lợi:......................................................................................................4
2.2.2. Khó khăn:......................................................................................................5
2.3. Các giải pháp thực hiện:......................................................................................6
2.3.1. Xây dựng mục tiêu, nội dung mang tính trọn vẹn thống nhất giữa giáo dục
kĩ năng sống với hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp :.........................................6
2.3.2. Sử dụng linh hoạt các loại hình hoạt động, các hình thức tổ chức hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp để thực hiện mục tiêu giáo dục kĩ năng sống đã được
tích hợp.................................................................................................................11
2.3.3 Tăng cường năng lực cho các chủ thể tham gia giáo dục kĩ năng sống và tổ
chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trong trường tiểu học..........................14
* Phát huy vai trò chủ động chỉ đạo của giáo viên:...............................................14
* Phát huy tối đa vai trò chủ thể học sinh:.............................................................15
* Phát huy sự tham gia ủng hộ tích cực của phụ huynh:.......................................17
3. Kết luận, kiến nghị...................................................................................................18
3.2. Kiến nghị:..........................................................................................................19

1


1. Mở đầu
1.1. Lí do chọn đề tài:
Mục tiêu của giáo dục là đào tạo con người phát triển toàn diện có đạo

+ Giúp các em có hành vi, thói quen ứng xử có văn hóa.
+ Rút ra được những bài học kinh nghiệm từ việc trải nghiệm thực tế.
1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
- Nghiên cứu tạp chí Thế giới trong ta chuyên đề giáo dục, chuyên đề
Giáo dục tiểu học của Vụ giáo dục Tiểu học.
- Nghiên cứu một số giải pháp rèn kĩ năng sống cho học sinh lớp 1A4 ở
trường Tiểu học Đông Thọ thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
2


- Theo dõi quá trình thực nghiệm để kiểm nghiệm các giải pháp đề ra.
- Học sinh Lớp 1A4 trường Tiểu học Đông Thọ.
1.4. Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu lý luận:
+ Thu thập những thông tin lý luận về vai trò của người Giáo viên trong
việc giáo dục kĩ năng sống cho học sinh.
- Phương pháp quan sát:
+ Quan sát hoạt động học tập, vui chơi, việc ứng xử và sinh hoạt tập thể
của HS.
- Phương pháp vấn đáp:
+ Phỏng vấn đối tượng học sinh trong lớp về những suy nghĩ, tâm tư,
nguyện vọng của các em. Phát hiện những kĩ năng đã có hoặc chưa có của học
sinh.
- Phương pháp điều tra:
+ Trò chuyện, trao đổi với GVBM, HS, hội cha mẹ học sinh, bạn bè của
HS để biết thêm về các kĩ năng đã có và chưa có của các em.
+ Tìm hiểu, tham khảo những kinh nghiệm của các giáo viên khác trong
trường mình.
- Phương pháp thử nghiệm:
+ Thử áp dụng các giải pháp vào việc rèn kĩ năng sống cho học sinh lớp

thói quan và kĩ năng làm việc, sinh hoạt theo nhóm.
- Rèn luyện sức khỏe và ý thức bảo vệ sức khỏe, kĩ năng phòng, chống tai
nạn giao thông, đuối nước và các tai nạn thương tích khác.
- Rèn luyện kĩ năng ứng xử văn hóa, chung sống hòa bình, phòng ngừa
bạo lực và các tệ nạn xã hội. Hướng dẫn nhiệm vụ năm học của Sở Giáo dục và
Đào tạo, Phòng giáo dục - Đào tạo.
Trường Tiểu học Đông Thọ tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 40/2008/CTBGDĐT ngày 22/7/2008 và Kế hoạch số 307/KH-BGDĐT ngày 22/7/2008 của
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động và triển khai phong trào thi đua
“Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” chú trọng các hoạt động:
- Giáo dục đạo đức, kĩ năng sống cho học sinh thông qua các môn học,
hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp và xây dựng quy tắc ứng xử văn hoá. Nhà
trường chủ động phối hợp với gia đình và cộng đồng trong giáo dục đạo đức và
kĩ năng sống cho học sinh.
2.2. Thực trạng của vấn đề:
- Năm học 2017 - 2018 tôi được phân công chủ nhiệm lớp 1A4. Lớp có số
lượng học sinh tương đối đồng đều. Cụ thể : Sĩ số học sinh : 41 em. Trong đó số
HS Nam 22 em, Nữ là: 19 em.
- Là học sinh lớp Một, các em vừa chuyển cấp. Lần đầu tiên các em được
bước vào trường tiểu học. Mọi thứ đều mới mẻ. Các em chưa quen với môi
trường giáo dục mới, nề nếp học sinh vẫn chưa ổn định. Các kĩ năng cơ bản còn
hạn chế. Chính vì vậy tôi đã tìm ra một số thuận lợi và khó khăn trong việc hình
thành và rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh trong lớp như sau:
2.2.1. Thuận lợi:
- Bộ Giáo dục - Đào tạo đã phát động phong trào “Xây dựng trường học
thân thiện- học sinh tích cực” với những kế hoạch nhất quán từ trung ương đến
địa phương, Phòng Giáo dục - Đào tạo cũng đã có kế hoạch từng năm học với
những biện pháp cụ thể để rèn kỹ năng sống cho học sinh một cách chung nhất
cho các bậc học, đây chính là những định hướng giúp giáo viên thực hiện như:
Rèn luyện kỹ năng ứng xử hợp lý với các tình huống trong cuộc sống, thói quen
và kỹ năng làm việc, sinh hoạt theo nhóm; rèn luyện sức khỏe và ý thức bảo vệ

được hệ thống. Giáo viên thường lo lắng và dành nhiều thời gian cho việc dạy
kiến thức nên việc đầu tư cho hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp còn ít.
b) Về phía cha mẹ học sinh:
- Hiện nay còn nhiều phụ huynh, đặc biệt là phụ huynh học sinh lớp Một
luôn nóng vội trong việc dạy con; họ chỉ chú trọng đến việc con mình về nhà mà
chưa biết đọc, viết chữ, hoặc chưa biết làm toán thì lo lắng một cách thái quá!
Đồng thời lại chiều chuộng, cung phụng con cái, không cho con làm việc gì,
khiến trẻ không có kĩ năng tự phục vụ, không được vận động.
-Theo guồng quay của xã hội, một số gia đình bố mẹ chỉ quan tâm đến
làm kinh tế mà chưa tạo ra môi trường tốt để giáo dục con cái.
- Nhiều phụ huynh còn bỡ ngỡ khi lần đầu có con vào lớp Một. Một số
Phụ huynh tỏ ra bất lực trước sự đòi hỏi của con.
c) Về phía học sinh:
5


- Đối tượng học sinh nhỏ, dễ mắc khuyết điểm, hiếu động, chóng quên…,
các kĩ năng sống còn hạn chế: Đức Phúc, Bảo Nam, Đỗ Hoàng Gia Huy, Duy
Phong…
- Đa số học sinh chưa biết sử dụng nhà vệ sinh như : đi vệ sinh đúng cách,
đậy nắp khi đi xong, xả nước sau khi đi vệ sinh và vặn tắt vòi nước khi xả sạch.
Chưa biết xếp hàng khi đi vệ sinh, các em chưa biết chờ đợi, nhường nhau khi đi
vệ sinh.
- Trẻ thiếu kĩ năng làm việc nhà, kĩ năng giao tiếp với ông bà, bố mẹ.
- Trẻ rụt rè trước đám đông, đọc bài nhỏ, không giơ tay phát biểu ý kiến
mặc dù biết trả lời, bị cuốn vào các trò chơi điện tử ảo trên mạng internet.
- Học sinh có những biểu hiện về cách giao tiếp ứng xử hạn chế như:
gặp giáo viên không chào hỏi hoặc chánh mặt để khỏi phải chào, nhìn thấy
bạn bị ngã đau thản nhiên đi qua bỏ mặc bạn, có hành vi nói tục, bày tỏ thái
độ hùng hổ khi va chạm với bạn

chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo hướng tiếp cận kĩ năng sống.
Tiếp cận kĩ năng sống đề cập đến quá trình tương tác giữa dạy và học tập trung
vào kiến thức, thái độ và kĩ năng cần đạt được để có những hành vi giúp con
người có trách nhiệm cao đối với cuộc sống riêng bằng cách lựa chọn cuộc sống
lành mạnh, kiên định từ chối sự ép buộc tiêu cực và hạn chế tối đa những hành
vi có hại.
Ngay từ đầu năm, Nhà trường xây dựng kế hoạch hoạt động giáo dục
ngoài giờ lên lớp cho năm học 2017- 2018 cụ thể đến từng khối lớp, tôi phối hợp
với khối trưởng đã chủ động xây dựng mục tiêu cho khối lớp mình. Đối với lớp
1 năm học này có 2 chương trình lớn:
6


Tổ chức “ Đêm hội trăng rằm”: Mục tiêu đem đến cho các em một
Trung thu truyền thống, mang đậm dấu ấn tuổi thơ, với hình thức: Rước đèn,
văn nghệ chào mừng, gian hàng trung thu.
Tạo cho các em cơ hội được thể hiện mình qua một số hoạt động phục vụ
cho Lễ hội.

Học sinh lA4 vui Trung thu
7


Chương trình hoạt động ngoài giờ lên lớp: “ Cùng học, cùng chơi, cùng
tiến bộ”. Mục tiêu tạo cho các em một sân chơi mới, các em tự khẳng định mình
qua biểu diễn các bài hát Tiếng Anh, đóng hoạt cảnh, tự giới thiệu bằng Tiếng
Anh, giao lưu với người nước ngoài.

Học sinh tham gia “ Cùng học, cùng chơi, cùng tiến bộ”
Trong chương trình” Đêm hội trăng rằm” với mục tiêu tổ chức một trung


Học sinh lớp 1 A4 chăm chú xâu vòng
10


Các em giới thiệu về chuỗi vòng
2.3.2. Sử dụng linh hoạt các loại hình hoạt động, các hình thức
tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp để thực hiện mục tiêu giáo dục
kĩ năng sống đã được tích hợp.
Biện pháp này nhằm làm phong phú các hình thức thực hiện hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp, tạo sức hấp dẫn cho học sinh trong các hoạt động giáo
dục ngoài giờ lên lớp, bằng cách đó thực hiện tốt các nội dung giáo dục kĩ năng
sống. Bên cạnh đó, biện pháp này còn tăng cường tính hiệu quả của việc tích hợp
mục tiêu của giáo dục kĩ năng sống với mục tiêu của hoạt động giáo dục ngoài giờ
lên lớp. Việc sử dụng linh hoạt các loại hình hoạt động, các hình thức tổ chức hoạt
động giáo dục ngoài giờ lên lớp không chỉ phù hợp với các yêu cầu của hoạt động
11


giáo dục ngoài giờ lên lớp mà còn đáp ứng được các yêu cầu của giáo dục kĩ năng
sống cho học sinh tiểu học.
Việc đổi mới các hình thức tổ chức hoạt động để thực hiện từng chủ đề
trong chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp sẽ tạo ra điều kiện để thiết
kế các chủ đề giáo dục kĩ năng sống để tích hợp vào các hoạt động này. Đổi mới
các hình thức hoạt động để thực hiện từng chủ đề của hoạt động giáo dục ngoài giờ
lên lớp bao hàm việc đa dạng hóa các loại hình hoạt động, các hình thức tổ chức
hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh tiểu học. Các dạng hoạt động
chính làm cơ sở để thiết kế các hoạt động cụ thể nhằm thực hiện chủ đề của chương
trình giáo dục ngoài giờ lên lớp là:
* Hoạt động văn hóa nghệ thuật: Bao gồm các thể loại: Hát, múa, thơ

sống và tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh cần có một
phẩm chất sẵn có thuộc về năng khiếu bẩm sinh. Chính vì vậy cần lựa chọn
người có đủ phẩm chất tối thiểu để phụ trách mảng hoạt động này của nhà
trường. Người thực hiện nhiệm vụ giáo dục kĩ năng sống và tổ chức hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh ở cấp trường hay ở lớp, người đó có thể
là cán bộ quản lý, tổng phụ trách Đội, giáo viên chủ nhiệm hoặc học sinh đều
cần một số tiêu chuẩn sau:
- Năng lực tổ chức
- Hình thức khá
- Khả năng diễn đạt tốt
- Yêu thích hoạt động
- Tâm huyết, yêu quí trẻ, khoan dung, dễ gần
- Thói quen làm việc có trách nhiệm
- Có sức khỏe
- Tính linh hoạt, thích ứng với tình huống mới.
Đặc biệt có khả năng huy động các lực lượng tham gia hoạt động. Một
trong những cách thức đào tạo nguồn nhân lực là tổ chức tập huấn. Trong thực tế
học sinh lớp 1 còn nhỏ, các em chưa được tham gia các hoạt động của trường
15


nhiều, nên kinh nghiệm tổ chức các hoạt động còn rất nhiều hạn chế. Trong đó
có nhiều trường tiểu học hiện nay hoạt động còn mang tính hình thức, đơn điệu,
chưa hiệu quả, nên không có môi trường để giáo viên học cách tổ chức. Do đó
phải bồi dưỡng thường xuyên cho cán bộ, tổng phụ trách Đội... về giáo dục kĩ
năng sống và tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp để họ cập nhật kiến
thức mới, phát triển một số kĩ năng như kĩ năng giao tiếp, kĩ năng tổ chức và qua
đó chính họ được phát triển, từ đó yêu thích công việc của mình, đồng thời đáp
ứng được yêu cầu đổi mới.
* Phát huy tối đa vai trò chủ thể học sinh:



Bạn Thỏ và bạn Rùa đang tự giới thiệu bằng Tiếng Anh
- Trong quá trình tổ chức thông qua hoạt động tập thể chúng ta có thể
giao việc, cá biệt hóa, động viên, khích lệ học sinh còn mắc khuyết điểm từ
đó các em tự tin, tự giác hoàn thành công việc. Có thể dùng “độc trị độc” đối
với một số học sinh còn ham chơi, nghịch ngợm, giáo viên có thể cho các em
đóng tiểu phẩm, nhập vai các nhân vật, từ đó tự giáo dục bản thân, đặc biệt
cho các em tự biểu diễn ở tập thể trường từ đó các em có hứng thú và tự tu
dưỡng bản thân, chăm chỉ học tập hơn.

Các em học sinh chăm chú theo dõi hoạt cảnh Rùa và Thỏ( Tháng 3- 2018)
17


Câu chuyện Rùa và Thỏ rất nhiều học sinh đã biết trước đó các con được
nghe cô kể ở trường mầm non, được học qua tiết kể chuyện trong chương trình
lớp 1. Điều tôi muốn nói, nội dung của nó không mới nhưng lại rất cuốn hút với
các con. Vì chính các con được tham gia đóng, các con được nhìn thấy bạn mình
nhập vai vào các nhân vật: Rùa, Thỏ, các bạn Bướm, các bạn Chim, thầy giáo
Hươu… Thông điệp mà chúng tôi muốn hướng tới các con là học tập ở bạn Rùa
tính cần cù chịu khó. Bạn Rùa biết mình chậm chạp đi thẳng đến trường, không
nghe theo lời rủ của bạn Bướm, bạn Chim. Còn anh bạn Thỏ cũng trên đường đi
học hết đuổi bướm lại hái hoa, ngắt lá cây, đi ngược chiều…Thỏ đã đến trường
muộn. Hằng ngày các em phải nhớ đi học đúng giờ, đi đến nơi về đến chốn. Phải
nghiêm chỉnh chấp hành luật an toàn giao thông. Biết bảo vệ thiên nhiên , không
la cà dọc đường hái hoa bắt bướm.
* Phát huy sự tham gia ủng hộ tích cực của phụ huynh:
Trong các chương trình hoạt động ngoài giờ lên lớp không thể thiếu sự
chung tay ủng hộ của các bậc phụ huynh. Sức người là đây và sức của cũng là

thể dục, và các môn học khác. Đi học đều, đúng giờ, không nói tục, chửi bậy,
không đánh nhau. Tham gia đầy đủ các hoạt động.
- 100% số học sinh được giáo dục, chăm sóc tốt, được bảo vệ sức khỏe,
được bảo đảm an toàn, phòng bệnh, được theo dõi cân đo bằng biểu đồ phát
triển.
- 100% số học sinh luôn mạnh dạn tự tin hơn. Biết hợp tác chia sẻ. Ham
học hỏi, thích khám phá. Biết thương yêu bạn bè trong lớp, trong trường, biết
giúp đỡ bạn, biết nhường nhịn em nhỏ, biết thầy cô, ông bà, cha mẹ, anh chị.
- 100% số học sinh có kĩ năng lao động tự phục vụ cho bản thân, biết tự
ăn, uống sạch sẽ, biết sắp xếp đồ dùng ngăn nắp, cất gối sau khi ngủ dậy, biết
giúp đỡ cô giáo trong việc thu dọn đồ dùng khi ăn, ngủ xong.
- 100% số học sinh biết thực hiện an toàn giao thông, biết đội mũ bảo
hiểm khi tham gia giao thông đúng quy định.
- 100 % số học sinh biết thực hiện nội quy của trường và của lớp, chào hỏi
lễ phép.
- Đặc biệt học sinh rất tích cực tham gia các hoạt động ngoài giờ lên lớp,
các con tự tin hơn khi phát biểu ý kiến, đọc bài to hơn, dám nêu ý kiến suy nghĩ
của mình dù không đúng hoặc khác với bạn.
Cụ thể mức độ đạt được như sau:
*Kết quả khảo sát thực hiện một số kĩ năng sống của học sinh tháng
4/2018:
Tổng số
Kĩ năng tốt
Có kĩ năng
Kĩ năng chưa tốt
học sinh
SL
%
SL
%

Giáo dục kĩ năng sống giúp học sinh tự cảm nhận, đánh giá, nhận xét qua các
hành vi từ đó hình thành được các kĩ năng, học sinh sống có trách nhiệm hơn và
biết lựa chọn cách ứng xử phù hợp, ứng phó các sức ép, thách thức trong cuộc
sống, thúc đẩy hành vi mang tính xã hội. Học sinh tỏ ra cởi mở hơn trong mối
quan hệ giữa thầy - trò, hứng thú tự tin, chủ động sáng tạo trong học tập. Sau khi
được quan tâm giáo dục kĩ năng sống học sinh xác định được bổn phận và nghĩa
vụ của mình đối với bản thân, gia đình và xã hội.
Tuy nhiên, trong một lớp học bao giờ cũng có các đối tượng học sinh khác
nhau. Có em tiếp thu nhanh, có em còn chậm, có em có năng khiếu, có em chậm
phát triển về trí tuệ. .. Vì vậy, đòi hỏi giáo viên phải có sự linh hoạt trong
phương pháp tổ chức các hoạt động dạy học tùy vào tình hình thực tế của lớp,
của đối tượng mình phụ trách; phù hợp với địa phương sao cho đảm bảo được
mức chuẩn của rèn luyện các kĩ năng cần đạt.
Trên đây là quá trình nghiên cứu, áp dụng kinh nghiệm sáng kiến vào đổi
mới phương pháp dạy học nói chung và phương pháp rèn kĩ năng sống cho học
sinh lớp Một nói riêng. Tôi hy vọng sẽ tiếp tục nghiên cứu thành công về đổi
mới phương pháp dạy học – rèn kĩ năng sống cho học sinh và nâng cao hiểu biết
cho bản thân trong quá trình dạy học ở Tiểu học.
3.2. Kiến nghị:
- Nhà trường tạo điều kiện về tài liệu, thiết bị dạy học đầy đủ cho giáo
viên và học sinh.
- Tổ chức những hoạt động ngoài giờ lên lớp bổ ích nhằm giáo dục kĩ
năng sống cho học sinh tham gia. Có cách hình thức khen thưởng phù hợp.
- Tổ chức các cuộc thi văn nghệ, trò chơi dân gian… cho học sinh tham
gia. Đánh giá phù hợp đối tượng. Không đánh giá số lượng kiến thức và kĩ năng
của học sinh các lứa tuối ở mức độ như nhau, gây nhụt chí cho giáo viên và học
sinh độ tuổi còn nhỏ.
Trên đây là một vài ý kiến của tôi trong việc rèn kĩ năng sống cho học
sinh lớp một thông qua hoạt động ngoại khóa. Cũng là một vài kinh nghiệm nhỏ
mà bản thân tôi đúc rút được qua quá trình giảng dạy. Tuy nhiên, do thời gian và