1. Mở đầu.
* Lý do chọn đề tài:
So với môn Toán và Tiếng Việt môn Tự nhiên và Xã hội cũng là một môn
học rất quan trọng trong chương trình giáo dục ở bậc Tiểu học hiện nay. Đối với
môn học này gồm hệ thống kiến thức cơ bản rất cần thiết cho cuộc sống hằng ngày
của con người. Không những thế mà môn học còn giúp học sinh nhận biết về các sự
vật hiện tượng đơn giản trong tự nhiên và xã hội, thực hiện được các quy tắc giữ vệ
sinh, an toàn cho bản thân và gia đình, trường học và quê hương.
Tự nhiên và Xã hội là một môn học cung cấp cho học sinh những hiểu biết
cơ bản ban đầu về các sự vật, sự kiện hiện tượng trong tự nhiên, xã hội với mối
quan hệ trong đời sống thực tế của con người, những kiến thức cơ bản của bậc học,
góp phần bồi dưỡng phẩm chất, nhân cách toàn diện của con người. Để đáp ứng
yêu cầu phát triển của nền giáo dục nước nhà, chương trình giáo dục bậc Tiểu học
đã thực hiện đổi mới Sách giáo khoa và nội dung chương trình dạy học ở các lớp,
các môn học nói chung và môn Tự nhiên và xã hội lớp 1 nói riêng. Chương trình đã
được xây dựng theo quan điểm tích hợp. Quan điểm này hoàn toàn phù hợp với quy
luật nhận thức của con người. Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng. Thực
hiện tốt mục tiêu đổi mới của môn Tự nhiên và Xã hội, người giáo viên phải thực
hiện đổi mới các phương pháp dạy học sao cho học sinh là người chủ động, nắm
bắt kiến thức của môn học một cách tích cực sáng tạo góp phần hình thành phương
pháp và nhu cầu tự học, tự phát hiện tự giải quyết các tình huống có vấn đề đặt ra
trong bài học. Từ đó chiếm lĩnh nội dung mới của bài học, môn học.
Là một môn học rất quan trọng như vậy, tuy nhiên nó lại không được sự quan
tâm đúng mức của mọi người, nhất là các bậc phụ huynh luôn có suy nghĩ rằng
môn Tự nhiên và xã hội là “môn phụ” nên bị xem nhẹ. Do vậy, học sinh thường
không có hứng thú trong quá trình học môn này. Là một giáo viên đang trực tiếp
giảng dạy, tôi luôn trăn trở phải làm thế nào để tạo hứng thú cho các em khi học
môn này? Tôi đã suy nghĩ rất nhiều và đã lựa chọn cho mình đề tài: “Tạo hứng thú
giúp học sinh lớp 1 học tốt môn Tự nhiên và xã hội”.
* Mục đích nghiên cứu:
Môn Tự nhiên và Xã hội tuy kiến thức không cao, không khó nhưng cũng rất

trong một thể thống nhất, có mối quan hệ qua lại và tác động lẫn nhau.
+ Các kiến thức trong chương trình môn học Tự nhiên và Xã hội là kết quả của việc
tích hợp kiến thức của nhiều ngành khoa học như: Sinh học, Vật lí, Hoá học, Dân
số.
+ Chương trình môn Tự nhiên và Xã hội có cấu trúc phù hợp với nhận thức của học
sinh. Chương trình môn Tự nhiên và Xã hội có cấu trúc đồng tâm phát triển qua các
lớp, cùng là một chủ đề dạy học nhưng ở lớp 1 kiến thức trang bị sơ giản hơn ở lớp
2, 3. Và cứ như vậy mức độ kiến thức được nâng dần lên ở các lớp cuối cấp. Tự
nhiên và Xã hội là một môn học có thể nói cung cấp, trang bị cho học sinh những
kiến thức về Tự nhiên và Xã hội trong cuộc sống hàng ngày xảy ra xung quanh các
em. Các em là chủ thể nhận thức, vậy nên khi giảng dạy giáo viên tích cực đổi mới
phương pháp dạy học cho phù hợp với đặc điểm nhận thức của lứa tuổi học sinh, để
có những hoạt động tích cực đến quá trình lĩnh hội tri thức của trẻ. Người giáo viên
phải thường xuyên có biện pháp tâm lí, kích thích học sinh học tập như: khen ngợi
tuyên dương, … tạo hứng thú cho học sinh phát triển ghi nhớ các biểu tượng, khái
niệm kiến thức đến từ cả 5 giác quan nghe, nhìn, sờ mó, nếm, ngửi. Vì thế giáo
viên cần thay đổi hình thức tổ chức hoạt động làm phong phú các hoạt động học
tập, tăng cường phương pháp phát triển khả năng quan sát tri giác của học sinh để
giúp các em chủ động tiếp thu tri thức, hiểu bài nhanh, khắc sâu và nhớ lâu kiến
thức bài học. Tóm lại: Việc thay đổi các phương pháp dạy học cho phù hợp với nội
dung chương trình và đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp học, nội dung học tập

2


của môn học cần phải đi song song với quá trình tri giác, chú ý, tư duy của học
sinh.
2. 2. Thực trạng
- Học sinh lớp Một giai đoạn đầu đa phần các em chưa biết chữ, do vậy việc dạy
học môn Tự nhiên và xã hội cũng gặp khó khăn nhất định.

10

34%

19

66%

2.3. Các giải pháp thực hiện:
Như chúng ta đã biết không có phương pháp dạy học nào là vạn năng. Thành
công trong giờ dạy gồm rất nhiều yếu tố cấu thành. Mỗi giáo viên đều phải vận
dụng linh hoạt các phương pháp, hình thức tổ chức dạy học một cách đa dạng,
phong phú. Có như vậy học sinh mới có hứng thu trong mỗi tiết học từ đó giúp học
sinh tiếp thu bài tốt hơn. Sau đây tôi xin trình bày một số một số phương pháp, hình
thức tổ chức dạy học mà tôi đã vận dụng và có hiệu quả trong mỗi tiết hoc.
3


* Phương pháp quan sát:
Có những câu nói mà tôi tin chắc rằng trong mỗi chúng ta ai cũng từng biết
đến: “Trăm nghe không bằng một thấy”. Lenin: “ Từ thực hiện khách quan đến tư
duy trừu và từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn đó là con đường biện chứng của quá
trình nhận thức. Điều này lại các đúng với quá trình giáo dục học sinh tiểu học.
Chính vì vậy trong dạy học môn Tự nhiên và Xã hội phương pháp tôi lựa chọn
hàng đầu đó là: Phương pháp quan sát”.
- Có thể nói phương pháp quan sát là 1 phương pháp đặc trưng khi dạy học môn
TN và XH, có thể áp dụng trong tất cả các tiết học. Bằng trực quan HS nhận biết
được hình dạng, đặc điểm bên ngoài của một số vấn đề, sự vật, sự việc đang diễn ra
quanh mình.Tuy nhiên hướng dẫn HS quan sát một điều quan trọng ở người giáo
viên cần chú ý đó chính là cần phải hướng dẫn các em bắt đầu từ sự quan sát tổng


- Để cho tiết học bớt căng thẳng đồng thời tạo sự thu hút đối với học sinh, giúp các
em tự giác, hứng thú với các hoạt động ta nên áp dụng trò chơi học tập vào các tiết
học. Thực tiễn cho thấy trò chơi học tập là một phương pháp dạy học tích cực. Vấn
đề đặt ra là nên tổ chức chơi như thế nào? Tiến hành áp dụng trò chơi ra sao để
mang lại hiệu quả thiết thực. Đó là vấn đề cần quan tâm.
- Trò chơi học tập là một trong những phương pháp dạy học được sử dụng trong
môn Tự nhiên và xã hội ở bậc Tiểu học. Đối với học sinh lớp một với đặc điểm tâm
sinh lý lứa tuổi của các em thì trò chơi học tập là một trong những phương pháp rất
quan trọng giúp các em chiếm lĩnh được kiến thức mới.
- Vì vậy, có thể nói rằng trò chơi học tập có nội dung gắn với hoạt động học tập của
học sinh. Trong các tiết học môn Tự nhiên và Xã hội, việc tổ chức cho học sinh
chơi vào bất kỳ phần nào của bài học đều rất quan trọng. vì chơi trò chơi làm thay
đổi hình thức học tập, làm cho lớp học thoải mái và dễ chịu hơn. Lúc đó quá trình
học tập trở thành một hình thức vui chơi hấp dẫn làm cho học sinh thấy vui, nhanh
nhẹn và cởi mở hơn. Từ đó học sinh tiếp thu tự giác, tích cực hơn và được củng cố
hệ thống hóa kiến thức
- Sau đây tôi xin đưa ra một vài ví dụ những trò chơi và hình ảnh mà tôi đã từng tổ
chức trò chơi cho các em học sinh ở lớp mình:
1. Trò chơi: Tiếp sức. Áp dụng cho bài: Thực hành đánh răng rửa mặt. Thời gian: 3
phút
Mục đích: Giúp HS nhớ lại các bước đánh răng rửa mặt. Luật chơi: là xếp thẻ hình
theo thứ tự các bước đánh răng. Chuẩn bị : 2 bộ thẻ hình ( mỗi bộ gồm 5 thẻ hình )
H1: em bé lấy bàn chải và kem đánh răng
H2: Em bé cầm cốc và bài chải đánh răng
H3: Em bé đánh răng xong súc miệng và rửa mặt
H4: Em bé rửa sạch bàn chải
H5: Em bé cất bàn chải đúng nơi qui định
Hình thức tổ chức: tổ 1, 2 chơi, tổ 3 là trọng tài.
Cách tiến hành: hai tổ quay về phía bảng. khi quản trò hô bắt đầu thì người

- GV cùng HS chuẩn bị tranh ảnh các thức ăn ( thịt, cá, rau, quả …) hoặc các con
giống, các loại rau quả làm bằng nhựa.
6


- Một vài giỏ nhựa đồ chơi trẻ em Cách tiến hành:
- Một số HS xung phong làm người bán hang, các nhóm còn lại hội ý cử ra 01 đại
diện đi chợ và bàn xem nhóm mình nên mua loại thức ăn gì, dùng cho bửa
nào( Sáng, trưa, chiều …)
- Khi GV hô “ Bắt đầu” bạn được cử đi chợ sẽ đi thật nhanh đến hàng có bán thức
ăn mà nhóm đã định chọn mua
- Hết thời gian đi chợ, đại diện các nhóm báo cáo những gì nhóm mình đã mua
được và nói rõ so với dự kiến, nhóm mình đã mua được đủ hay thiếu, hoặc bạn đã
có sáng kiến mua thức ăn nào thay thế. Dựa vào kết quả của từng nhóm, GV cùng
cả lớp nhận xét xem nhóm nào đã mua đủ các thứ dự định và những thức ăn đó có
phù hợp với với từng bữa ăn theo dự kiến không.
Kết thúc trò chơi : GV tuyên dương đội chơi thắng cuộc và nhắc lại : “ Các em cần
ăn uống đủ chất để chóng lớn, học giỏi và khoẻ mạnh.
4) Trò chơi: “Ai nhanh, ai đúng”Áp dụng cho bài: “Ôn tập con người và sức khoẻ”
Thơi gian: 10 phút.
Mục tiêu: HS gọi được tên các bộ phận cơ thể và nói đúng được chức năng của các
bộ phận đó.
Cách tiến hành: Chia lớp thành 02 đội. Hai đội hội ý chỉ định người nói trước,
người nói sau.
Cách tiến hành: Hai đội trưởng ra “oẳn tù tì” đội nào thắng sẽ được bắt đầu trước
Ví dụ : 01 bạn ở đội 1 nói “Mắt”, bạn ở đội 2 phải nhanh chóng nói “nhìn”. Bạn
tiếp theo của đội 2 tiếp tục nói “Mũi”, bạn thứ 2 của đội 1 nói nhanh “ngửi” … trò
chơi cứ tiếp tục diễn ra như vậy, nhưng được tiến hành với tốc độ ngày càng nhanh.
Nếu bạn nào trả lời chậm hoặc sai hay nêu trùng tên với các bộ phận đã được nêu
thì bị thua. Người bị thua phải chịu phạt hát hoặc múa 01 bài.

duy trừu tượng.
VD1: Khi dạy bài “Con cá”. Tôi đưa ra một số câu hỏi gợi ý cho các em trình bày:
+ Cá sống ở đâu?
+ Hãy nói tên các bộ phận của cá?
+ Hãy kể tên các loại cá mà em biết?
+ Bạn thích ăn loại cá nào?
VD2: Khi dạy bài “Con gà”. Tôi đưa ra một số câu hỏi gợi ý cho các em trình bày:
+ Mô tả con gà trong hình thứ nhất ở trang 54 SGK. Đó là gà trống hay gà mái?
+ Mô tả con gà trong hình thứ hai ở trang 54 SGK. Đó là gà trống hay gà mái?
+ Hãy mô tả con gà ở trang 55SGK?
+ Gà trống và gà mái giống và khác nhau như thế nào?(khác nhau về kích thước,
màu sắc, tiếng kêu như thế nào)
+ Mô tả móng gà, móng gà dùng để làm gì?
+ Nuôi gà để làm gì?
+ Ăn thịt gà trứng gà có lợi ích gì?
VD3: Khi dạy bài “Con muỗi”. Tôi đưa ra một số câu hỏi gợi ý cho các em trình
bày:
+ Muỗi thường sống ở đâu?
+ Vào lúc nào em nghe thấy tiếng muỗi và hay bị đốt nhất?
+ Bị muỗi đốt có hại gì?
+ Kể tên một số bệnh do muỗi truyền mà em biết.
+ Trong SGK trang 59 đã vẽ những cách diệt muỗi nào? Em còn biết cách nào
khác?
+ Em cần làm gì để không bị muỗi đốt?
* Phương pháp thảo luận nhóm.
- Đây cũng là phương pháp quan trọng tạo hứng thú học tập của các em. Bởi vì:
hoạt động nhóm giúp cho HS tự tin, có nhiều cơ hội khám phá, diễn đạt ý tưởng
của mình cho các bạn trong nhóm. Từ hoạt động nhóm có thể rèn cho các em rất
nhiều kĩ năng sống:
+ Hỏi lẫn nhau điều đó giúp cho các em phát triển kỹ năng giao tiếp.

đoạn bắt đầu tìm hiểu mạnh mẽ các kiến thức khoa học, hình thành các khái niệm
cơ bản về khoa học. Tập trung phát triển khả năng nhận thức của học sinh, giúp các
em tìm ra lời giải đáp cho những thắc mắc trẻ thơ bằng cách tự đặt mình vào tình
huống thực tế, từ đó khám phá ra bản chất vấn đề.
Qua việc tìm hiểu và vận dụng phương pháp “Bàn tay nặn bột” trong dạy
học các môn TN&XH, tôi nhận thấy những ưu điểm sau:
- Kích thích tính tò mò, ham muốn khám phá và say mê khoa học của học sinh.
- Rèn luyện kỹ năng diễn đạt thông qua ngôn ngữ nói và viết cho học sinh, kĩ năng
xử lí tình huống, kĩ năng phán đoán, lập luận, bảo vệ ý kiến cá nhân.
- Không phải tốn thời gian cho việc thuyết trình giảng giải.
- Kiến thức được HS tiếp nhận một cách tự nhiên, thoải mái, không gò ép.
- HS mạnh dạn tự tin trước đám đông
- Tự chiếm lĩnh kiến thức qua thực nghiệm sẽ nhớ lâu.

10


Giáo viên đang hướng dẫn học sinh theo phương pháp BTNB
Những điều cần lưu ý khi sử dụng PP BTNB:
- Thực hiện PP này không thể nóng vội, cần thực hiện từng bước để tạo thói quen
cho học sinh. Lúc đó việc dạy học với PP BTNB sẽ dễ dàng và đem lại hiệu quả
cao.
- Tất cả các câu hỏi của học sinh đưa ra ta không bỏ vào sọt rác mà sẽ trả lời qua
bài học (câu hỏi nào chưa có trong nội dung bài ta cần khéo léo dẫn dắt, khi nào có
kiến thức ở các bài khác liên quan ta sẽ trả lời cho các em).
- Trước giờ ta vẫn làm củng cố bài là phải nhắc lại nội dung kiến thức để các em
nhớ được thì nay với PPBTNB sẽ là những thử thách mới để các em tìm tòi khám
phá ở nhà.
Ví dụ: Khi dạy bài 14: An toàn khi ở nhà, ta thực hiện các bước dạy như sau:
Bước 1 : Đưa ra tình huống xuất phát : GV cho HS lần lượt kể tên một số đồ vật

- Khi dùng dao em sẽ làm gì?
- Sử dụng cẩn thận
- Khi bưng khay đựng nước lỡ đụng vào - Dùng chổi hốt những mảnh vỡ.
bạn làm vỡ ly?
- Gọi người lớn giúp chữa cháy
- Nếu đèn dầu đổ em làm gì?
- Nắm em lại không để em đến gần ấm
- Nếu em bé chạy đến ấm nước sôi?
nước.
- Em bé nghịch phích cắm?
- Không để bé nghịch phích cắm điện.
GV chốt ý: Cẩn thận khi sử dụng đồ vật trong nhà.

12


Giáo viên hướng dẫn học sinh quan sát các hình ảnh “An toàn khi ở nhà”
Bước 5: Kết luận kiến thức
- Những đồ vật trong nhà có thể gây tai nạn cho mình: các vật nhọn, vật dễ vỡ, điên
nên các em cần cẩn thận khi dùng các đồ vật đó. Nếu xảy ra tình hình cháy các em
có thể báo người nhà nhanh chóng gọi 114 để cứu hỏa. Nếu bị điện giật phải bình
tĩnh rút phích cắm điện ra khỏi ổ cắm để tránh gây tai nạn cho mình.
Sau đây tôi xin giới thiệu một số bài có thể dạy theo PP BTNB môn Tự nhiên
và Xã hội lớp 1 :
Tiết theo
Đồ dùng dạy học
TT
Bài
Mức độ sử dụng
PPCT

6
7
8
9

Bài 26 : Con gà
Bài 27 : Con
mèo
Bài 28 : Con
muỗi
Bài 31: Thực
hành quan sát
bầu trời
Bài 32: Gió

con cá
Nhận biết các bộ phận của
con gà
Nhận biết các bộ phận của
con mèo
Nhận biết các bộ phận của
con muỗi

Hình ảnh gà trống,
gà mái, gà con
Hình ảnh một số con
mèo
Hình ảnh con muỗi,
kính lúp


dạy. Trong từng bài học cụ thể ta có thể cho học sinh hát những bài hát phù hợp.
Vừa là cách thư giãn vừa có thể liên hệ kiến thức của bài học giúp các em nắm chắc
hơn nội dung bài học.
VD1: Khi dạy bài 11: Gia đình (trang 24 TN&XH 1):
+ chúng ta có thể giới thiệu bài bằng cho cả lớp bài hát: Cả nhà thương nhau.
+ GV đưa ra hệ thống câu hỏi: Các em cảm nhận những người trong bài hát có tình
cảm như thế nào với nhau?
+ HS: Những người trong bài hát rất yêu thương nhau.
+ GV liên hệ: “Những người trong bài hát được gọi là gia đình. Ở đó có những
người luôn giành tình cảm tôt đẹp nhất cho nhau, luôn yêu thương chăm sóc cho
nhau. Để giúp các em hiểu hơn về gia đình chúng ta cùng học bài 11: Gia đình”
+ Giải lao giữa tiết học chúng ta có thể cho các em hát và phụ hoạ thêm một số
động tác cho bài hát: Ba ngọn nến lung linh.

14


Học sinh hát và phụ hoạ thêm một số động tác cho bài hát: Ba ngọn nến lung linh.
VD2: Khi dạy Bài 26: Con gà.
- GV có thể căn cứ vào tình hình cụ thể và cho học sinh xem video hát bài: Đàn gà
trong sân. Trong khi xem có thể hát theo cùng các động tác phụ hoạ.
VD3: Khi dạy Bài 6: Chăm sóc và bảo vệ răng
- Ở hoạt củng cố bài tôi cho học sinh nghe, hát và phụ hoạ một số động tác bài hát:
Thật đáng khen. Sau đó đưa ra một số câu hỏi để học sinh lien hệ thức tế.
+ Em nhỏ trong bài hát chải răng vào thời điểm nào?(Buổi sáng)
+ Ngoài buổi sáng nên chải răng vào thời điểm nào?(Buổi tối)
+ Vì siêng chải răng nên răng em bé như thế nào?(Trắng, không bị sâu)
+ Ngoài chải răng cần làm những gì để bảo vệ răng?.
Qua một số ví dụ chúng ta thấy răng hầu như ở bài học nào cũng có những bài hát
ngộ nghĩnh phụ hợp. Giáo viên chúng ta nên linh hoạt để đưa nội dung dạy học vừa

Mục tiêu : HS nhận biết các dấu hiệu chính của trời nắng, trời mưa.HS biết sử
dụng vốn từ riêng của mình để mô tả bầu trời và những đám mây khi trời nắng, trời
mưa.
CTH :
Bước 1 : GV chia lớp thành 4 nhóm.
16


- Yêu cầu các nhóm phân loại những tranh, ảnh các em đã sưu tầm mang đến lớp,
để riêng những tranh về trời năng, trời mưa.
- Bày các tranh ảnh mang tới lớp để lên bàn.Các thành viên trong nhóm lần lượt
trình bày dấu hiệu về trời nắng, trời mưa.
- HS làm việc theo sự hướng dẫn trên. GGV quan sát giúp đỡ các nhóm.
Bước 2: Từng nhóm treo tranh ảnh trước lớp, cử đại diện lên trình bày kết quả của
nhóm. Các nhóm khác và GV nhận xét.
Bước 3 :
GV kết luận : Khi trời nắng bầu trời trong xanh,….đường phố khô ráo….
- Khi trời mưa có nhiều rọt nước mưa rôi, bầu trời phủ nhiều mây xám….
* Lưu ý: Nếu không sưu tầm được tranh, ảnh thì cho HS quan sát tranh SGK và trả
lời các câu hỏi dưới tranh.
HĐ 3 (12’): Thảo luận.
Mục tiêu: HS có ý thức bảo vệ sức khoẻ, khi đi dưới trời nắng, trời mưa.
CTH:
Bước 1:
- GV yêu cầu HS mở SGK bài 30, 2 HS hỏi và trả lời các câu hỏi trong SGK.
Bước 2: GV gọi 1 số HS nói lại những gì các em đã thảo luận. Cả lớp và GV nhận
xét.
- GV kết luận: Trời nắng, trời mưa là một yếu tố của môi trường. Sự thay đổi của
thời tiết có thể thay đổi đến sức khoẻ con người. Vì vậy đi dưới trời nắng phải đội
mũ để không bị ốm(nhức đầu, sổ mũi…). Đi dưới trời mưa thì phải mặc áo mưa,


Tỉ lệ

9

10

34%

19

66%

10

15

52%

14

48%

11

20

69%

9

Hoàn thành

Số lượng
27

Tỉ lệ
93%

Chưa hoàn thành

2

7%

Số lượng

Tỉ lệ

Qua bảng thống kê cho thấy thực tế biện pháp mà tôi thực hiện đã đạt kết quả
đáng kể, trên lớp các em tiến bộ rõ rệt.
Học sinh không còn thờ ơ với môn học này nữa.
Học sinh có ý thức học tập tốt hơn, say mê hơn, giờ học luôn trôi qua một cách
nhẹ nhàng.
Dưới sự tổ chức và hướng dẫn của giáo viên các em tự khám phá và chiếm lĩnh
tri thức mới. Đây là một trong những thành công của tôi trong quá trình giảng dạy
môn học này.
3. Kết luận, kiến nghị
*Kết luận:
Qua thực tế và giảng dạy tôi đã rút ra kinh nghiệm như sau :


chuẩn bị chu đáo cho tiết dạy.
* Đối với học sinh.
- Có ý thức tự giác, tích cực trong học tập
* Đối với phụ huynh học sinh.

19


- Phụ huynh cần chú trọng hơn đến tất cả các môn học cũng như môn Tự
nhiên và Xã hội chứ không phải là quan tâm mình môn Toán, Tiếng Việt.
Trên đây là một số kinh nghiệm “Tạo hứng thú giúp học sinh lớp 1 học tốt
môn Tự nhiên và xã hội”của tôi đã áp dụng vào thực tế giảng dạy ở lớp mình và
đã có kết quả tốt. Song không thể tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót. Vậy mong
hội đồng khoa học cùng các bạn đọc góp ý xây dựng để xây dựng đề tài thêm hoàn
chỉnh hơn, có khả năng thực thi cao hơn.
- Trên đây là một số kinh nghiệm nhỏ của bản thân tôi trong quá trình giảng dạy rất
mong được đóng góp, xây dựng của anh chị em đồng nghiệp để tôi được học hỏi
thêm. Đồng thời cũng mong được sự chia sẻ, đóng góp của quý thầy cô. Tôi xin
chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh Hóa, ngày 10 tháng 4 năm 2016
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
viết, không sao chép nội dung của người
khác.
Người viết

Ngô Thị Quang

Tài liệu tham khảo