TÊN ĐỀ TÀI:
VẬN DỤNG MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC TÍCH CỰC TRONG
DẠY HỌC BÀI “ CẢNH NGÀY HÈ” CỦA NGUYỄN TRÃI THEO ĐỊNH
HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CỦA HỌC SINH
MỤC LỤC
Tên đề mục
Trang
1. Mở đầu
2
1.1. Lí do chọn đề tài
3
1.2. Mục đích nghiên cứu
3
1.3. Đối tượng nghiên cứu
3
2. Nội dung sáng kiến
3
2.1. Cơ sở lí luận
3
2.1.1 Thơ trung đại trong chương trình lớp 10
3
2.1.2. Phương pháp dạy học tích cực
4
2.2. Thực trạng vấn đề
7
2.3. Các giải pháp đã vận dụng để giải quyết vấn đề
8
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo 20
dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
3. Kết luận, kiến nghị
21

Để dạy – học Văn trong nhà trường đạt hiệu quả cao có nhiều phương pháp
truyền thống đã được vận dụng có hiệu quả. Nhưng theo xu thế phát triển của xã
hội hiện đại, dạy học môn Văn cũng đặt ra vấn đề đó là phải phát huy sự năng
động, năng lực sáng tạo của mỗi chủ thể học sinh. Để đạt được mục tiêu xây
dựng được những con người năng động và có năng lực sáng tạo, một trong
những PPDH hiện đại được vận dụng đó là PPDH tích cực.
Nghị quyết Hội nghị lần thứ II BCH TW Đảng khóa VIII cũng đã nêu rõ:
“Đổi mới phương pháp GD-ĐT, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện
thành nếp tư duy sáng tạo của người học”; “Phương pháp giáo dục phải phát
huy tính tích cực, tự giác, chủ động, tư duy sáng tạo của người học, bồi dưỡng
lòng say mê học tập và chí vươn lên”. Vì thế trong những năm gần đây việc đổi
mới PPDH luôn được các cấp quản lí quan tâm, đặc biệt ở các trường THPT
đang tiến hành thực hiện khá mạnh mẽ. Nhưng trên thực tế việc đổi mới phương
pháp dạy học đang gặp rất nhiều khó khăn. Đặc biệt với bộ môn Văn, đổi mới
phương pháp đặt ra với nhiều yêu cầu, trong đó có thể nói việc vận dụng các
PPDH mới bên cạnh các PP dạy truyền thống để có hiệu quả vào một trường
miền núi như THPT Cẩm Thủy 3 không phải dễ.
Ở trường THPT Cẩm Thủy 3 chúng tôi cũng gặp nhiều khó khăn trong quá trình
đổi mới phương pháp. Một trong những bài khó dạy hay và hiệu quả là các bài
thơ trữ tình thời trung đại như các bài: Tỏ lòng, Cảnh ngày hè, Đọc Tiểu Thanh
Kí” .... bởi do khoảng cách về thời gian, ngôn ngữ - chữ viết và ý thức hệ tư
tưởng... trong khi thời gian dành cho các tiết đó thường ngắn, chỉ có 1 tiết để
2


Đọc –hiểu. Do vậy GV khá lúng túng và thường là sa vào thuyết giảng, hoặc sẽ
dạy lướt qua không khắc sâu được ấn tượng về cái hay cái đẹp của những tác
phẩm đó càng không thấy hết được vẻ đẹp tâm hồn của cha ông qua các tác
phẩm trên. Bởi vậy, tôi xác định muốn dạy tốt bài Đọc văn “ Cảnh ngày hè”
cuả Nguyễn Trãi cũng như các bài thơ trữ tình trung đại ngoài cần nắm chắc

1

Tỏ lòng

Phạm Ngũ Lão

Thất ngôn tứ tuyệt Đường luật

2

Cảnh ngày hè

Nguyễn Trãi

Thất ngôn xen lục ngôn

3

Nhàn

Nguyễn Bỉnh Khiêm

Thất ngôn bát cú Đường luật

4

Đọc “Tiểu Thanh
Nguyễn Du
kí”


mạnh mẽ bởi thi pháp thơ Đường của Trung Quốc. Chính vì vậy, trong quá trình
dạy, cần bám sát đặc trưng thể loại, các tín hiệu nghệ thuật (chủ yếu là các thể
thơ cổ điển, nghệ thuật đối, hình ảnh ước lệ, cách sử dụng từ ngữ) để trên cơ sở
đó, dẫn dắt học sinh đi tìm cái hay, cái đẹp trong tư tưởng và nghệ thuật của tác
phẩm.
2.1.2. Phương pháp dạy học tíc cực.
Luật Giáo dục, điều 24.2, đã ghi: "Phương pháp giáo dục phổ thông phải
phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc
điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ
năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui,
hứng thú học tập cho học sinh".
Có thể nói cốt lõi của đổi mới dạy và học là hướng tới hoạt động học tập chủ
động, chống lại thói quen học tập thụ động.
Một số phương pháp dạy học tích cực có thể sử dụng trong dạy –học
bài “Cảnh ngày hè” (và có thể vận dụng trong dạy- học Văn ở trường
THPT Cẩm Thủy 3)
a. Phương pháp vấn đáp
Vấn đáp ( đàm thoại ) là phương pháp trong đó giáo viên đặt ra câu hỏi để học
sinh trả lời, hoặc học sinh có thể tranh luận với nhau và với cả giáo viên; qua đó
học sinh lĩnh hội được nội dung bài học. Căn cứ vào tính chất hoạt động nhận
thức, người ta phân biệt các loại phương pháp vấn đáp:
- Vấn đáp tái hiện: giáo viên đặt câu hỏi chỉ yêu cầu học sinh nhớ lại kiến thức
đã biết và trả lời dựa vào trí nhớ, không cần suy luận. Vấn đáp tái hiện không
được xem là phương pháp có giá trị sư phạm. Đó là biện pháp được dùng khi
cần đặt mối liên hệ giữa các kiến thức vừa mới học.
- Vấn đáp giải thích – minh hoạ : Nhằm mục đích làm sáng tỏ một đề tài nào
đó, giáo viên lần lượt nêu ra những câu hỏi kèm theo những ví dụ minh hoạ để
học sinh dễ hiểu, dễ nhớ. Phương pháp này đặc biệt có hiệu quả khi có sự hỗ trợ
của các phương tiện nghe – nhìn.
- Vấn đáp tìm tòi (đàm thoại Ơxrixtic): giáo viên dùng một hệ thống câu hỏi

c. Phương pháp hoạt động nhóm
Lớp học được chia thành từng nhóm nhỏ từ 4 đến 6 người. Tuỳ mục đích, yêu
cầu của vấn đề học tập, các nhóm được phân chia ngẫu nhiên hay có chủ định,
được duy trì ổn định hay thay đổi trong từng phần của tiết học, được giao cùng
một nhiệm vụ hay những nhiệm vụ khác nhau.
Nhóm tự bầu nhóm trưởng nếu thấy cần. Trong nhóm có thể phân công mỗi
người một phần việc. Trong nhóm nhỏ, mỗi thành viên đều phải làm việc tích
cực, không thể ỷ lại vào một vài người hiểu bết và năng động hơn. Các thành
viên trong nhóm giúp đỡ nhau tìm hiêu vấn đề nêu ra trong không khí thi đua
với các nhóm khác. Kết quả làm việc của mỗi nhóm sẽ đóng góp vào kết quả
học tập chung của cả lớp. Để trình bày kết quả làm việc của nhóm trước toàn
lớp, nhóm có thể cử ra một đại diện hoặc phân công mỗi thành viên trình bày
một phần nếu nhiệm vụ giao cho nhóm là khá phức tạp.
Phương pháp hoạt động nhóm có thể tiến hành :
· Làm việc chung cả lớp :
- Nêu vấn đề, xác định nhiệm vụ nhận thức
- Tổ chức các nhóm, giao nhiệm vụ
- Hướng dẫn cách làm việc trong nhóm
· Làm việc theo nhóm
- Phân công trong nhóm
- Cá nhân làm việc độc lập rồi trao đổi hoặc tổ chức thảo luận trong
nhóm
5


- Cử đại diện hoặc phân công trình bày kết quả làm việc theo nhóm
· Tổng kết trước lớp
- Các nhóm lần lượt báo cáo kết quả
- Thảo luận chung
- Giáo viên tổng kết, đặt vấn đề cho bài tiếp theo, hoặc vấn đề tiếp theo

- Mỗi người ngồi vào vị trí như hình vẽ minh họa
- Tập trung vào câu hỏi (hoặc chủ đề,...)
- Viết vào ô mang số của bạn câu trả lời hoặc ý kiến của bạn (về chủ đề...). Mỗi
cá nhân làm việc độc lập trong khoảng vài phút
- Kết thúc thời gian làm việc cá nhân, các thành viên chia sẻ, thảo luận và thống
nhất các câu trả lời
- Viết những ý kiến chung của cả nhóm vào ô giữa tấm khăn trải bàn (giấy A0)
2.2. THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ.
Chương trình Ngữ Văn 10 có khá nhiều những văn bản thuộc thể loại thơ
trữ tình trung đại. Đó là các văn bản nghệ thuật được các nhà thơ Việt Nam sáng
tác trong thờ kì phong kiến. Các tác giả thơ trữ tình trung đại đó phần lớn là của
các thi nhân nổi tiếng, tâm hồn mang nặng những nỗi đau đời. Làm thơ đối với
họ là mượn cảnh, mượn việc để kí thác tâm sự, bày tỏ nỗi lòng nhân thế.
Qua thực tế giảng dạy các tác phẩm thơ trữ tình trung đại Việt Nam ở
THPT tôi nhận thấy, đây là thể loại Văn học rất hay nhưng cũng rất khó dạy cho
học sinh thấy hết cái hay ấy. Hơn nữa các tác phẩm văn học từ thế kỉ X đến hết
thế kỉ XIX đã cách chúng ta hơn mười thế kỉ, đến với thế hệ trẻ trong nhà trường
phổ thông thế kỉ XXI này đã có một khoảng cách rất xa về thời gian, về ý thức
hệ tư thưởng và khác biệt về cả ngôn ngữ, chữ viết. Vì thế, giáo viên gặp khó
khăn trong soạn giảng, nhiều HS không mấy hứng thú, không tích cực trong giờ
học những tác phẩm văn học cổ. Vấn đề đặt ra là phải có được phương pháp
hiệu quả để giúp GV và HS hứng thú ttrong dạy – học thơ trữ tình trung đại.
Với điều kiện của nhà trường Cẩm Thủy 3 còn nhiều khó khăn, cơ sở vật
chất và các phương tiện dạy học, tài liệu tham khảo, băng đĩa, tranh ảnh còn rất
ít, nên giáo viên dạy văn chủ yếu là dạy “chay”; PPDH cũng thường là truyền
thụ kiến thức một chiều, chủ yếu là PP truyền thống như thuyết trình hoặc có
vấn đáp xong chủ yếu chỉ là vấn đáp tái hiện. Chính vì vậy hiệu quả giảng dạy
chưa cao, học sinh tiếp thu kiến thức còn thụ động máy móc.
Các tác phẩm thơ trữ tình trung đại đều viết bằng ngôn ngữ Hán văn cổ
hay chữ Nôm có phần xa lạ với ngôn ngữ Tiếng Việt hiện đại ngày nay. Vì vậy

+ Năng lực giải quyết những tình huống đặt ra trong các văn bản.
+ Năng lực đọc hiểu thơ trung đại theo đặc điểm thể loại.
+ Năng lực trình bày suy nghĩ cảm nhận của cá nhân về ý nghĩa của văn bản.
+ Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận về nội dung và nghệ thuật của văn
bản
Bảng mô tả các mức độ đánh bài “ Cảnh ngày hè” theo định hướng năng
lực.
Nhận biết

Thông hiểu

- Nêu thông tin về
tác giả (cuộc đời,
con người), đặc
trưng thi pháp
nghệ thuật, tác
phẩm (xuất xứ,
hoàn cảnh ra đời).

- Hiểu được đặc
điểm nội dung,
nghệ thuật sáng
tác của nhà thơ

- Nhận ra đề tài - Hiểu được cội
cảm hứng và thể nguồn nảy sinh
thơ.
cảm hứng; Hiểu
được đặc điểm
cơ bản của thể

biện pháp tu từ,
câu thơ, hình ảnh,
nhịp điệu, bút
pháp…)

tinh cảm của tác tâm trạng, tình
giả trong bài thơ. cảm của nhân vật,
tác giả.
- Phân tích được
ý nghĩa của ngôn - Khái quát hoá
ngữ trong thể về đời sống tâm
hiện tình cảm, hồn nhân cách
cảm xúc của nhà của nhà thơ.
thơ.
- So sánh tìm
trạng của các nhà
thơ cùng và khác
thời.
- Giải thích được
tâm trạng, cảm
xúc của tác giả.
- Lí giải ý nghĩa, - Đánh giá giá trị
tác dụng của nghệ thuật của tác
biện pháp nghệ phẩm
thuật.

- Đọc diễn cảm
toàn bộ tác phẩm
(thể hiện được
tỡnh cảm, cảm

đặc trưng nghệ
thuật của thơ ca
cùng thời và khác
thời.
- Tự phát hiện và
đánh giá, giá trị
nghệ thuật của các
tác phẩm tương tự
không có trong
chương trình.
- Đọc sáng tạo
(không chỉ thể hiện
tình cảm, cảm xúc
của tác giả mà
cũng bộc lộ những
cảm nhận, cảm
xúc, trải nghiệm
riêng của bản
thân).


Nhận biết
-Số lượng
tác phẩm
của tập thơ
Quốc âm thi
tập?
- Các phần
của tập thơ
trên?

khoảng thời gian nào?
- Những hình ảnh nào, âm
thanh nào được Nguyễn
Trãi miêu tả trong bức tranh
thiên nhiên, cuộc sống ngày
hè?
- Tác giả dùng nhiều động
từ diễn tả trạng thái của
cảnh ngày hè. Đó là những
động từ nào, trạng thái của
cảnh được diễn tả ra sao?
- Phân tích, chứng minh
cảnh vật thiên nhiên và cuộc
sống con người có sự hài
hòa về âm thanh và màu
sắc, cảnh vật và con người?
Tác giả đã huy động các
giác quan nào để cảm nhận
và miêu tả bức tranh thiên
nhiên, cuộc sống cảnh ngày
hè?
Nhận xét khái quát về
những nét đặc sắc trong nội
dung và nghệ thuật của bài
thơ?

Thấp
- Em có nhận
xét gì về bức
tranh

Ngày dạy:
Lớp:
ĐỌC VĂN
CẢNH NGÀY HÈ
NGUYỄN TRÃI
A-

MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
Giúp học sinh:
10

Cao
- Tình yêu nước
của Nguyễn Trãi
trong Cảnh ngày
hè có gì giống và
khác với tinh
thần yêu nước
trong Tỏ lòng
của Phạm Ngũ
Lão?
- Viết một đoạn
văn về tấm lòng
của Nguyễn Trãi
đối với dân với
nước?


a. Về Kiến thức:
- Vẻ đẹp độc đáo của bức tranh ngày hè được gợi tả một cách sinh động

Học liệu: Bài tập tình huống.
PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC:
Sử dụng phương pháp vấn đáp trên cơ sở cho học sinh đọc kỹ sách giáo
khoa và chuẩn bị bài ở nhà.
Sử dụng phương pháp nêu và giả quyết vấn đề: gây hứng thú và sự chú ý
cho HS, tạo điều kiện hơi dậy óc sáng tạo của HS, khích lệ HS thay đổi
thái độ học tập.
Sử dụng kĩ thuật “khăn trải bàn” HS chủ động giải quyết vấn đề từ đó
giành được kiến thức, kĩ năng, kĩ xảo
TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
Ổn định tổ chức lớp
Kiểm tra bài cũ:
Bài mới:

11


Hoạt động 1: (khởi động tạo hứng thú và tâm thế tiếp nhận bài học cho HS- 5
phút): GV chiếu Slide 1

Giải ô chữ và tìm từ khóa: (Hoạt động tập thể)
Từ những nội dung phần tiểu dẫn, kết hợp với hiểu biết của bản thân, các
em hãy cùng khám phá ô chữ sau đây:
- Ô số 1: Hãy nêu tên hiệu của Nguyễn Trãi (Đáp án: Ức Trai).
- Ô số 2: Đây là tên một tập thơ của Nguyễn Trãi (Đáp án: Quốc âm thi tập).
- Ô số 3: Bài thơ Cảnh ngày hè được sáng tác bằng văn tự nào? (Đáp án: Chữ
Nôm).
- Ô số 4: Đây là một trong những áng văn chính luận xuất sắc được Nguyễn Trãi
viết vào đầu năm 1428 (Đáp án: Bình Ngô đại cáo).
- Ô số 5: Cảnh ngày hè được viết theo thể thơ nào? (Đáp án: Thất ngôn xen lục

lệnh, môn hoa mộc, môn cầm thú.
(3) Hình thức tổ chức hoạt
động: Trong lớp.
+ Thể hiện vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn
(4) Phương tiện dạy học: máy chiếu, Trãi.
bảng phụ, SGK…
– Bước 1: Giao nhiệm vụ:
+ Thể thơ thất ngôn xen lục ngôn
GV yêu cầu tât cả HS dựa vào phần (nhấn mạnh: đây là nỗ lực cách tân,
Tiểu dẫn, làm việc cá nhân để thực hiện Việt hóa thể thơ bằng cách xen vào
các yêu cầu sau:
văn bản những câu thơ lục ngôn).
– Nêu những nét chính về Tập thơ Quốc
âm thi tập:
- Bảo kính cảnh giới: Gương báu răn
13


GV yêu cầu HS đọc diễn cảm bài thơ
sau đó thực hiện các yêu cầu sau:
– Bài thơ được viết trong hoàn cảnh
nào?
– Bài thơ được viết bằng ngôn ngữ nào?
– Xác định bố cục, thể thơ. Em thấy
việc sử dụng thể thơ đó có hợp lí
không? Vì sao?
– Nhân vật trữ tình trong bài thơ là ai?
Cảm hứng chủ đạo của nhân vật trữ tình
trong bài thơ là gì?
– Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ

Nội dung cần đạt
Hướng dẫn học sinh đọc văn bản – - Chú thích các từ khó trong văn bản:
tìm hiểu chú thích.
+ Rồi: rỗi rãi.
- HS đọc chú thích ở chân trang SGK tr.
+ Lục: màu xanh; hòe lục: màu xanh
118.
của cây hòe; tán rợp giương: tán
- HS đọc diễn cảm văn bản.
giương lên che rợp.
- GV đọc diễn cảm lại một lần nữa văn + Thức: màu vẻ, dáng vẻ.
bản.
+ Tiễn mùi hương: ngát mùi hương.
+ Làng ngư phủ: làng chài lưới.
+ Dắng dỏi: inh ỏi; cầm ve: tiếng ve
kêu như tiếng đàn; Lầu tịch dương: lầu
lúc mặt trời lặn.
14


+ Dẽ có: lẽ ra nên có; Ngu cầm: đàn của
vua Ngu Thuấn.
+ Đòi: nhiều.
- Đọc: ngắt đúng nhịp 1/2/3 ở câu thơ
thứ nhất và nhịp 3/3 ở câu thơ cuối
cùng. Đọc bằng giọng hồ hởi, thanh
thản, vui tươi nhưng chậm rãi.
Hướng dẫn học sinh tìm hiểu 6 câu 1 – Bức tranh cảnh ngày hè:
thơ đầu
Phương pháp: vấn đáp, nêu vấn đề,



Nhận xét về nhịp điệu câu thơ?
=> Những ngày tháng thân nhàn mà
Từ các hình ảnh, nhịp điệu trong câu tâm không nhàn. Chí nguyện với dân
thơ, em hãy liên tưởng đến tâm trạng với nước không hề bị lung lay dù thất
của Nguyễn Trãi?
thế không được trọng dụng. Nỗi niềm
lo nước, thương dân luôn canh cánh
bên lòng ông. Giông bão cuộc đời
không thể dập tắt nổi ngọn lửa nhiệt
tình trong tâm hồn người chí sĩ tài đức
vẹn toàn ấy.
GV nêu vấn đề: Thiên nhiên trong thơ
trung đại thường mang tính ước lệ,
tượng trưng, trang nhã (Tùng –cúc trúc - mai, phong - hoa - tuyết - nguyệt,
Long- ly- quy- phụng....). Bác Hồ trong
NKTT viết: "Thơ xưa yêu cảnh thiên - Những cảnh vật được đưa vào trong
nhiên đẹp, Mây gió trăng hoa tuyết núi bức tranh: cây hòe, hoa thạch lựu, hoa
sông)
sen, tiếng ve của buổi chiều hè, âm
thanh cuộc sống làng chài.
Hỏi: Những sự vật nào được thể hiện
trong bức tranh? Em có nhận xét gì về
sự vật, âm thanh, con người trong bức - Màu sắc: lục, đỏ, hồng.
tranh ấy?
- Âm thanh cuộc sống: lao xao, dắng
dỏi.
GV chiếu Slide 4
- Con người: chợ cá làng ngư phủ cuộc sống lao động bình dị.

ngày hè?
- PP vấn đáp giải thích- minh họa

- Hiệu quả: bức tranh ngày hè với màu
sắc tươi tắn, rực rỡ, tràn ngập âm thanh,
màu sắc, hương thơm, sức sống. Thời
điểm cuối ngày rồi mà sự sống vẫn
không hề có dấu hiệu dừng lại, ngơi
nghỉ.

- Tâm hồn yêu thiên nhiên, giao cảm
vừa mạnh mẽ vừa tinh tế với tạo vật,
gắn bó với cuộc đời.
Chính tình yêu đối với thiên nhiên
mang lại cho ông sức mạnh tinh thần để
vượt qua mọi hoàn cảnh khó khăn trong
cuộc đời.

Hỏi: Qua bức tranh cảnh ngày hè, em
cảm nhận được gì về tâm hồn của nhà
thơ Nguyễn Trãi?
Hoạt động 4: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu hai câu kết: tấm lòng yêu nước
thương dân của Ức Trai. (Thời gian 05 phút)
Hoạt động của giáo viên và học sinh
Nội dung cần đạt
Vấn đề thảo luận: Vẻ đẹp tâm hồn 2 – Tấm lòng yêu nước thương
17


Nguyễn Trãi được thể hiện như thế nào dân của Ức Trai (2 câu cuối)

muốn có một ngôi nhà rộng trăm
ngàn gian che khắp cho kẻ sĩ trong
thiên hạ, riêng mình chịu đói rách
cũng được à tấm lòng của bậc trí giả
đời nào cũng vậy, luôn đau đáu vì
Mong ước của nhà thơ cho em thấy tấm
dân vì nước).
lòng Ức Trai với dân với nước như thế
nào?
- Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ có một
mong ước nhân dân ai cũng được ăn
GV yêu cầu học sinh so sánh liên hệ tư
no, mặc ấm, được học hành.
tưởng yêu nước của Nguyễn Trãi với tư
tưởng Hồ Chí Minh để hiểu sâu hơn vẻ - Điểm gặp gỡ: Tình yêu thiên nhiên
đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi.
quê hương, tư tưởng yêu nước
thương dân, cuộc đời có nhiều thăng
trầm nhưng luôn hướng về nhân
dân, đất nước bằng tất cả tấm lòng
ưu ái.
Hoạt động 5: Hướng dẫn học sinh tổng kết, luyện tập và dặn dò (Thời gian
05 phút)
1. Tìm các yếu tố Nôm và các yếu tố Đường luật trong bài thơ (điểm sáng
tạo - phá vỡ tính quy phạm của Nguyễn Trãi) (Học sinh hoạt động nhóm)

18


Chỉ ra yếu tố Nôm và yếu tố Đường luật trong bài “Cảnh ngày hè”.

1/2/3, 4/4, 3/4
4/3
Tả chân thực, sinh động Gợi mà không tả, hoà
quyện giữa thi, nhạc và
hoạ.

19


Dặn dò:
- Học sinh làm bài tập phần Luyện tập trong SGK tr.119.Giáo viên yêu cầu học
sinh về nhà tìm hiểu thêm về thiên nhiên trong thơ Nguyễn Trãi và thơ Việt Nam
trung đại nói chung
- Chuẩn bị soạn bài Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm trong SGK tr.128 – 129.
Cẩm Thủy, ngày 27 tháng 04 năm 2019
Giáo viên soạn
Trương Thị Chuyên
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với
bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
- Sau khi sử dụng phương pháp dạy học tích cực kết hợp các phương tiện dạy
học là Sơ đồ ngữ liệu và sơ đồ tư duy để đổi mới phương pháp dạy học bài Đọc
văn “Cảnh ngày hè” của Nguyễn Trãi, chúng tôi đã cho các lớp kiểm tra kiến
thức bài học dưới hình thức trắc nghiệm, kết quả như sau:
1. Có ứng dụng đổi mới phương pháp:
+ Lớp 10A1: Điểm Khá – Giỏi đạt 34/41 HS, không có điểm Yếu, Kém (lớp
theo ban cơ bản A)
+ Lớp 11A3: Điểm Khá – Giỏi đạt 20/47 HS, không có điểm Yếu, Kém (lớp
theo ban cơ bản )
Lớp


- Các em không chỉ hiểu và nắm chắc được nội dung mà còn tích hợp được
những kĩ năng cần thiết trong Đọc- hiểu các tác phẩm trữ tình trung đại khác.
2. Không ứng dụng đổi mới phương pháp:
+ Lớp 10A1: Điểm Khá – Giỏi đạt 25/41 HS, điểm Yếu, Kém là 05 em (lớp theo
ban cơ bản A)
+ Lớp 10A3: Điểm Khá – Giỏi đạt 15/47 HS, điểm Yếu, Kém là 07 em(lớp theo
ban cơ bản)
Lớp

Sĩ số

Rất hứng thú

Hứng thú

Không hứng thú

10A1

45

10

14

21

10A3

45

Thanh hóa, ngày 20/04/2019
Tôi xin cam đoan SKKN trên hoàn
toàn xuất phát từ thực tế giảng dạy của
bản thân, không coppy, sao chép.
Người viết
Trương Thị Chuyên

21


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Đổi mới phương pháp dạy học ở THPT ( tài liệu bồi dưỡng giáo viên của Bộ
GD& ĐT)
2. Những vấn đề chung về đổi mới giáo dục THPT môn Ngữ Văn. ( Nguyễn
Hải Châu- NXBGD 2007)
3. Sách giáo khoa Ngữ Văn 10 (NXB Giáo Dục 2018)
4. Chuẩn Kiến thức kĩ năng môn Ngữ văn 10
5. Đề tài SKKN: Vận dụng một số PPDH tích cực vào giảng dạy thơ trung đại
Ngữ Văn 10 của tác giả Hoàng Thu Hiền
6. Tài liệu bồi dưỡng đổi mới nội dung và phương pháp dạy học qua các đợt tập
huấn hè.

22