MỤC LỤC
Nội dung
I. MỞ ĐẦU
Trang
2
1. Lý do chọn đề tài
2
2. Mục đích nghiên cứu
3
3. Đối tượng nghiên cứu
4
4. Phương pháp nghiên cứu
4
II. NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
4
1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
4
11
3.6. Làm tốt công tác tự học, tự bồi dưỡng nâng cao trình độ
chuyên môn và kỹ năng rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ
13
3.7. Tuyên truyền, phối hợp với phụ huynh trong việc rèn luyện
nền nếp, thói quen cho trẻ
13
4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo
dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
14
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
16
1. Kết luận
16
2. Kiến nghị, đề xuất
17
Tài liệu tham khảo
tâm thế tốt khi đến lớp, một không khí tình cảm yêu thương, tôn trọng trẻ. Điều
này giúp trẻ nghe lời cô và phát triển khả năng bẩm sinh sẵn có của mình. Trẻ
chỉ có thể phát triển, khoẻ mạnh, thông minh có nền nếp, khi được sống trong
môi trường thật sự yêu thương chăm sóc và chú ý khuyến khích giúp đỡ của
người lớn.
Đúng vậy trong những năm qua ngành giáo dục đã có những biện pháp
chỉ đạo có hiệu quả tuyên truyền và giáo dục tại các trường mầm non. Bên
cạnh đó việc dạy cho trẻ có những thói quen nền nếp trong mọi hoạt động là
một việc làm vô cùng quan trọng trong việc nuôi dạy giáo dục trẻ ở nhà trường.
Thông qua việc làm này đã góp phần giúp trẻ có một thói quen tốt về nền nếp,
trong sinh hoạt, đồng thời giúp trẻ phát triển, củng cố những tố chất vận động,
sự khéo léo, tính kiên trì, kỷ luật, nhằm góp phần quan trọng trong việc hình
thành nhân cách cho trẻ. Nếu trẻ có thói quen nền nếp không tốt thì ảnh hưởng
rất nhiều đến các hoạt động hàng ngày, ảnh hưởng trực tiếp đến việc học tập
lĩnh hội kiến thức và sinh hoạt bình thường của trẻ.
Trẻ nhà trẻ 24 - 36 tháng tuổi là giai đoạn trẻ đang học nói bi bô và bắt
đầu nhận thức được việc mình làm và việc làm của người khác, việc làm đúng,
sai, tốt xấu, ở giai đoạn này trẻ bắt đầu đi học ở trường mầm non. Do đó nền
2
nếp thói quen của trẻ ở trường mầm non chưa được hình thành. Chính vì thế
vấn đề rèn nề nếp thói quen ở trường mầm non cho trẻ nhà trẻ là việc làm hết
sức quan trọng và cần thiết. Việc rèn nề nếp thói quen cho trẻ nhà trẻ sẽ là cái
kiềng vững chắc làm nền tảng cho việc hình thành và phát triển nhân cách của
trẻ sau này.
Được sự phân công công việc của Ban Giám hiệu nhà trường, tôi được
phân công phụ trách nhóm trẻ 24 – 36 tháng, có nhiệm vụ chăm sóc giáo dục
trẻ tại nhóm trẻ 24 - 36 tháng tuổi, qua đây tôi thấy khó khăn và trăn trở lớn
nhất của công việc là phải làm thế nào để rèn được nền nếp cho trẻ ngay từ đầu
thời để thực hiện việc chăm sóc - giáo dục trẻ, đặc biệt là rèn luyện nền nếp thói
quen ban đầu cho trẻ đạt kết quả cao.
Về góc độ giáo dục nền nếp thói quen ban đầu đối với trẻ ở độ tuổi 24 - 36
tháng tuổi, nếu cứ thực hiện theo phương pháp cũ mà trước kia đã thực hiện thì
sẽ không đưa lại hiệu quả cao hơn, tính chủ động tích cực sẽ không phát huy
được khả năng sáng tạo, đồng thời kết quả về mặt trí tuệ của trẻ sẽ thấp, trẻ sẽ
phát triển một cách thụ động.
Vì vậy, chỉ có đổi mới hình thức tổ chức cho trẻ thì mới tạo ra được môi
trường hoạt động tốt và tạo ra những cơ hội tốt cho trẻ phát huy khả năng chủ
động, sáng tạo một cách triệt để. Trẻ mầm non nói chung và trẻ nhà trẻ nói riêng
đặc biệt là trẻ 24 - 36 tháng tuổi. Nếu cô tạo điều kiện cho trẻ được hoạt động
dưới nhiều hình thức, thông qua mọi hoạt động hàng ngày ở mọi lúc, mọi nơi...
thì việc rèn luyện nền nếp, thói quen cho trẻ sẽ được thuần thục hơn, kết quả sẽ
đạt cao hơn.
4
2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Trường Mầm non Phú Xuân nằm ở phía Bắc của huyện Quan Hóa trên
dọc quốc lộ 15A, nhà trường được thành lập và đi vào hoạt động từ năm 1996.
Trước đây trường có nhiều điểm lẻ, nhưng đến nay do quy hoạch nhà trường đã
tham mưu cho cấp trên dồn các khu lẻ, nay chỉ còn 1 điểm chính và 1 điểm lẻ;
khoảng cách từ trường đến các thôn bản 1 - 1,5 km rất thuận tiện cho việc đưa
đón trẻ đến trường.
Trường có 7 phòng học trong đó phòng kiên cố là 4 phòng, phòng học
nhờ là 3 phòng. Ở khu chính có hệ thống trang thiết bị đồ dùng đồ chơi trong
nhà - ngoài trời đáp ứng cho công tác chăm sóc nuôi dưỡng giáo dục và các hoạt
động của nhà trường.
Tổng số nhóm, lớp trong toàn trường là 7 nhóm, lớp với tổng số trẻ là
137 cháu.
một số phụ huynh chưa nhận thức được rõ về tầm quan trọng của việc rèn nề nếp
thói quen trong sinh hoạt hàng ngày của trẻ.
Đồ dùng đồ chơi, trang thiết bị, đồ dùng phục vụ hoạt động đã có sự đầu
tư nhưng chưa đa dạng, vì vậy hạn chế kết quả hoạt động của trẻ.
Từ những thuận lợi, khó khăn nêu trên tôi đã phát huy tối đa các mặt
thuận lợi, khắc phục những khó khăn tìm ra các biện pháp tích cực để rèn luyện
cho trẻ đi vào nề nếp thói quen trong sinh hoạt hàng ngày nhằm mục đích hướng
dẫn trẻ đi vào nề nếp, tôi đã tiến hành khảo sát của trẻ như sau.
2.3. Kết quả khảo sát thực trạng
Khảo sát thực trạng đầu năm
TT
Nề nếp của trẻ
Tổng số
Số
trẻ
trẻ
Đạt
Chưa đạt
Tỉ lệ %
Số trẻ
Tỉ lệ %
1 Xưng hô lễ phép
43,7%
9
5 Giữ gìn vệ sinh môi trường
6
37,5%
10
62,5%
Thực hiện theo yêu cầu của
6 cô giáo và người lớn
8
50%
8
50%
Cất đồ dùng, đồ chơi đúng
4 nơi quy định
16
Hình ảnh cô đang cho trẻ xem tranh ảnh
3.2. Tạo cơ hội cho trẻ được hoạt động tích cực với nhiều đồ chơi mới,
sáng tạo, đẹp mắt
Giai đoạn 24 - 36 tháng, hoạt động chủ đạo của trẻ là hoạt động với đồ
vật, trẻ học mà chơi, chơi mà học. Vì vậy muốn đưa chất lượng của việc rèn
luyện nề nếp thói quen cho trẻ tốt hơn cô giáo cần không ngừng và tích cực sưu
tầm, làm và sử dụng đồ dùng đồ chơi sao cho đẹp, sáng tạo, hấp dẫn, nhưng phải
đảm bảo an toàn, sử dụng hợp lý và phù hợp với nội dung với độ tuổi của trẻ để
thu hút trẻ vào mọi hoạt động một cách thoải mái và tự tin hơn, cô giáo đưa trẻ
đến các góc chơi, giới thiệu và trò chuyện với trẻ về đặc điểm và tác dụng các loại
đồ dùng, đồ chơi trong lớp, cô giáo có thể cùng trẻ gấp máy bay, làm những dây
7
xích nhiều màu sắc, hướng dẫn trẻ xâu các hột hạt….Từ đó giúp trẻ hứng thú
quên nổi nhớ bố mẹ và người thân trong gia đình của bé, trẻ chơi song cô hướng
dẫn trẻ xếp đồ chơi vào đúng nơi quy định.
Hình ảnh cô và trẻ cùng gấp máy bay trong lớp
3.3. Phân nhóm đặc điểm tâm sinh lý của trẻ để có biện pháp giáo dục
thích hợp
Ngoài việc thực hiện chương trình chăm sóc - giáo dục trẻ là vấn đề trọng
tâm, giáo viên cần tiến hành tổ chức để đưa các cháu đi vào nề nếp thói quen ở
mọi lúc, mọi nơi. Vì thế mọi hoạt động trong ngày của trẻ cô giáo đều phải
nghiên cứu, lập ra chương trình kế hoạch bồi dưỡng đối tượng theo sự phân
nhóm và sắp xếp chỗ ngồi cho từng cháu một cách hợp lý:
Trẻ nhút nhát ngồi cạnh trẻ nhanh nhẹn, mạnh dạn; trẻ khá ngồi cạnh trẻ
trung bình; trẻ hiếu động, cá biệt hay nói chuyện ngồi cạnh trẻ ngoan, ngồi cạnh
cô giáo để dễ quan sát và tiện cho việc điều hành trẻ tốt hơn.
Cô động viên khích lệ sự tiến bộ đối với những trẻ hiếu động, cá biệt khi
nền nếp thói quen đâu phải là chuyện dễ và đơn giản. Thực tế các cháu còn rất
bé, chưa có ý thức được như các anh chị lớn, điều này cũng là một thử thách cho
cô giáo. Muốn tạo cho trẻ có được thói quen thường xuyên cô phải luôn nhẹ
nhàng gần gũi và tình cảm với trẻ để uốn nắn trẻ hoặc thông qua bài hát, bài thơ,
câu chuyện...trò chơi có nội dung nói về nề nếp thói quen như Bé ngoan, Lời
chào buổi sáng, Mẹ yêu không nào; Các bài thơ, câu chuyện: Lời chào, Miệng
xinh, Cháu chào ông ạ! …Qua bài thơ, bài hát rèn cho trẻ thói quen khi chơi
xong biết cất dọn đồ chơi và để đúng nơi qui định.
Để rèn cho trẻ có thói quen tốt và ăn ngủ đúng giờ, giáo viên có thể sử
dụng các bài thơ “Giờ ăn” hay bài thơ “Giờ ngủ” và bài hát “chúc bé ngủ ngon”,
cô rèn thói quen vệ sinh cho trẻ qua các bài thơ “Chùi mũi” và bài thơ: “Rửa tay
sạch”…Nhờ sự tạo điều kiện giúp đỡ của cô trẻ được uốn nắn kịp thời thường
xuyên, liên tục do đó việc rèn luyện nề nếp thói quen của trẻ trong mọi hoạt
10
động mọi lúc, mọi nơi mang lại hiệu quả cao hơn, các cháu ngoan và nền nếp
hơn. Trong giờ hoạt động có chủ đích cô giáo kết hợp giáo dục rèn luyện vệ sinh
thân thể, giáo dục ý thức sử dụng đồ dùng đồ chơi…Trong giờ trả trẻ cô có thể
kết hợp với phụ huynh nhắc nhở trẻ ăn và ngủ đúng giờ, không ăn quà vặt hay
phải đi học đều thì sẽ được thưởng bé ngoan.
Hình ảnh trẻ tự cất khăn sau khi vệ sinh cá nhân
3.6. Làm tốt công tác tự học, tự bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên
môn và kỹ năng rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ
Muốn đưa chất lượng về việc rèn luyện nề nếp, thói quen cho trẻ đạt hiệu
quả cao, xuất phát từ tình hình thực tế, dựa vào đặc điểm sinh lý của trẻ để đi
sâu nghiên cứu, tìm tòi, tham khảo những tài liệu có nội dung về đề tài, học hỏi
kinh nghiệm của đồng nghiệp, của bản thân, nhận thức đúng đắn, hiểu được tầm
quan trọng của vấn đề, nắm vững tình hình cụ thể của lớp, của trẻ. Tích cực
12
Hình ảnh giáo viên trao đổi với phụ huynh trong giờ đón trẻ
4. Hiệu quả của sáng kiến
Với một năm học tôi kiên trì thực hiện một số hình thức rèn luyện nề nếp
thói quen ban đầu cho trẻ, đến nay trẻ đã thực sự yêu mến cô giáo, các bạn và
thích đi học, có nề nếp tham gia trong mọi hoạt động, trẻ có tác phong mạnh dạn
và tự tin hơn, cụ thể:
Trẻ có hành vi đạo đức tốt, không nói tục chửi bậy, biết vâng lời ông bà,
cha mẹ, yêu quý con vật, biết yêu thiên nhiên, biết quan tâm đoàn kết với bạn,
biết cảm ơn xin lỗi. Đặc biệt các cháu về nhà đã biết tự mình làm một số việc tự
phục vụ như tự xúc ăn, tự uống nước, biết gọi người lớn khi có nhu cầu đi vệ
sinh, khi chơi xong tự cất đồ chơi… biết đọc thơ, hát, kể chuyện, cho ông bà, bố
mẹ nghe. Vì vậy các bậc phụ huynh rất vui, càng yên tâm hơn khi gửi con đến
lớp. Từ đó phụ huynh quan tâm đến việc học tập của các cháu nhiều hơn. Các
cháu có nề nếp thói quen tự phục vụ nên tôi thực hiện nhiện vụ chăm sóc giáo
dục một cách dễ dàng.
Để minh chứng cho kết quả đạt được của các cháu rõ ràng hơn, dưới đây
là kết quả so sánh về việc thực hiện một số hình thức rèn luyện nề nếp thói quen
trong sinh hoạt hàng ngày cuối năm của trẻ.
TT
Nề nếp của trẻ
Đạt
Chưa đạt
Tổng số
Số
trẻ
Đi vệ sinh đúng nơi quy định.
16
100%
0
4
Cất đồ dùng, đồ chơi đúng nơi quy
định.
14
87,5%
2
12,5%
5
Giữ gìn vệ sinh môi trường.
13
81,3%
Luôn tạo cơ hội cho trẻ tự làm các việc phù hợp với khả năng và độ tuổi
của trẻ và có hành vi văn hoá; Thường xuyên để tâm đến mọi hành động của trẻ
có hướng giáo dục đúng đắn; Thông cảm sẻ chia với trẻ khi trẻ gặp khó khăn.
Thường xuyên lắng nghe và trao đổi tận tình với trẻ, không trách phạt khi trẻ
mắc lỗi mà động viên nhắc nhở nhẹ nhàng.
Đối với phụ huynh
Nói năng cởi mở, thân thiện, khiêm tốn, lịch sự khi tiếp xúc. Tích cực trao
đổi và tôn trọng ý kiến của phụ huynh; Luôn quan tâm, tin tưởng khi gửi con tới
trường. có quan hệ khăng khít với giáo viên chủ nhiệm, luôn thông cảm với
công việc của cô giáo, có gì chưa được thì góp ý chân thành với giáo viên chủ
nhiệm và luôn ủng hộ nhiệt tình với mọi phong trào của trường, của nhóm/lớp.
III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
Qua việc thực hiện sáng kiến kinh nghiệm đã mang lại cho tôi nhiều kinh
nghiệm trong việc rèn nền nếp trong sinh hoạt hàng ngày của trẻ 24 - 36 tháng
tuổi cũng như trong quá trình tổ chức các hoạt động khác cho trẻ. Việc rèn nền
nếp cho trẻ là một trong những trọng tâm của chương trình giáo dục cho trẻ
14
mầm non. Nhằm phát triển nhân cách toàn diện, góp phần quan trọng vào việc
chuẩn bị cho trẻ học ở phổ thông sau này. Những giải pháp trên đã giúp trẻ hình
thành những cơ bản trên cơ sở đầu tiên về giáo dục nhân cách và phát triển toàn
diện; trẻ biết xưng hô lễ phép với người lớn; có thói quen về việc ăn, ngủ đúng
giờ; biết tự đi vệ sinh đúng nơi quy định và khi có nhu cầu; biết cất đồ dùng đồ
chơi khi chơi xong; biết giữ gìn vệ sinh môi trường khi ăn quà xong biết bỏ rác
vào đúng nơi quy định…
Sáng kiến này có ảnh hưởng trực tiếp đến giáo viên đứng lớp, giúp giáo
viên hiểu sâu về tầm quan trọng của việc rèn nền nếp trong sinh hoạt hàng ngày
cho trẻ, từ đó giáo viên sẽ có những biện pháp để tổ chức hướng dẫn trẻ hoạt
15
Bổ sung thêm cơ sở vật chất, trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho
dạy và học.Tạo điều kiện cho giáo viên được đi tham quan, học tập ở các đơn vị
bạn nhiều hơn để trao đổi học hỏi kinh nghiệm.
2.3. Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo
Tham mưu với các cấp có thẩm quyền đầu tư trang thiết bị đồ dùng cho
các nhóm lớp theo Thông tư 02/TT-BGDĐT; Cấp kinh phí mua sắm đồ chơi
ngoài trời cho các vùng núi, vùng đặc biệt khó khăn.
Tham mưu UBND tỉnh bổ sung kinh phí cho giáo viên Mầm non được
hưởng chế độ phụ cấp dạy lớp ghép, dạy tang cường tiếng Việt cho trẻ người
dân tộc thiểu số.
Tiếp tục tăng cường mở các lớp tập huấn chuyên đề, tăng cường các giờ
thực hành chuyên đề, tăng số lượng giáo viên tham dự chuyên đề
Trên đây là một số biện pháp tôi đã áp dụng và đạt kết quả khả quan trong
quá trình tổ chức nhằm rèn nề nếp trong sinh hoạt hàng ngày cho trẻ nhà trẻ 24
-36 tháng tuổi trường Mầm non Phú Xuân huyện Quan Hóa. Tuy đã có nhiều cố
gắng nhưng do năng lực và thời gian có hạn nên không thể tránh khỏi những hạn
chế thiếu sót rất mong nhận được sự góp ý của các bạn đồng nghiệp, Hội đồng
sáng kiến kinh nghiệm nhà trường và lãnh đạo cấp trên để tôi làm tốt hơn nữa
nhiệm vụ của mình và đặc biệt là đề tài này sẽ được hoàn thiện hơn, hiệu quả
hơn và phù hợp hơn với mục tiêu yêu cầu của công tác chăm sóc giáo dục trẻ
hiện nay.
Xin chân thành cảm ơn!
.
Phú Xuân, ngày 20 tháng 4 năm 2019
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
viết, không sao chép nội dung của người khác.
Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên trường Mầm non Phú Xuân
TT
1.
Tên đề tài SKKN
Kết quả
Cấp đánh
đánh
Năm học
giá xếp loại giá xếp
đánh giá
(Phòng, Sở, loại (A,
xếp loại
Tỉnh...)
B, hoặc
C)
Biện pháp dạy tốt hoạt động Phòng GD&ĐT
Làm quen với chữ viết cho trẻ
Quan Hóa
MG 5 – 6 tuổi”.
A
2011-2012
Một số Phương pháp nâng
2016-2017
C
2017-2018
1
2.
2
2
3.
4.
5
Tạo môi trường hoạt động
trong lớp để phát huy tính tích Phòng GD&ĐT
cực sáng tạo cho trẻ mẫu giáo
Quan Hóa
5 – 6 tuổi tại trường mầm non
Phú Xuân.
18