CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN
Kính gửi: Hội đồng Sáng kiến tỉnh Ninh Bình
Chúng tôi gồm:
Tỷ lệ (%)
đóng góp
vào việc
tạo ra
sáng kiến
20%

TT

Họ và tên

Ngày
tháng năm
sinh

Nơi công tác

Chức vụ

Trình
độ
chuyên
môn

1

09/10/1973

Phó HT

ĐHSP

20%

4

Nguyễn Thị Hạnh

05/12/1974

Phó HT

ĐHSP

20%

5

Nguyễn Thị Thu
Huyền

06/12/1970

GV- Cán bộ
thư viện


các tác phẩm mà các em đã đọc, sẽ hình thành cho các em tình cảm đúng đắn, giúp
các em hiểu thêm về con người, về đất nước, về cuộc sống; các em được tiếp cận
với trí tuệ, công sức của các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu, …. qua đó, các em
1


thấy được ý nghĩa to lớn của lao động trí óc, sự kiên nhẫn và cần cù, điều này sẽ dần
hình thành cho các em ý thức phấn đấu để đạt được ước mơ của mình.
Đối với các thầy giáo, cô giáo thì thư viện trường học càng có vị trí quan
trọng. Đây là nơi lưu giữ, cung cấp, bổ sung, cập nhật kiến thức để cho những bài
giảng thêm phong phú và sinh động, giúp các thầy cô giáo tiếp cận với những
phương pháp giảng dạy tiên tiến, tích cực. Đây chính là con đường tốt nhất để nâng
cao hiệu quả dạy và học. Qua những buổi sinh hoạt của thư viện, tình cảm giữa thầy
và trò thêm gắn bó, không khí trường học trở nên sôi nổi, sống động.
Với nhà trường sách, báo lại có ý nghĩa quan trọng vì nó là người bạn gần gũi
nhất, là học liệu cần thiết nhất của thầy và trò. Học sinh cần có sách giáo khoa, sách
bài tập, sách tham khảo để học tập và luyện tập. Giáo viên cần có sách giáo khoa,
sách nghiệp vụ, sách tham khảo để giảng dạy và bồi dưỡng chuyên môn, không
ngừng nâng cao kiến thức. Ngoài ra các loại báo, tạp chí..., ở thư viện cũng là nguồn
tài liệu tham khảo hết sức quan trọng đối với giáo viên và học sinh trong nhà
trường.
Nhận thức vai trò to lớn của thư viện nên chúng tôi đã mạnh dạn chỉ đạo công
tác xây dựng thư viện thân thiện và đến nay hoạt động của thư viện đã đem lại
những thành công nhất định. Thư viện góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của
giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học thư viện và xây dựng thói quen
tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, tạo cơ sở từng bước thay đổi phương pháp dạy
và học. Đồng thời, thư viện tham gia tích cực vào việc bồi dưỡng tư tưởng chính trị
và xây dựng nếp sống văn hóa mới cho các thành viên nhà trường tạo điều kiện
nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
Chính vì thế, chúng tôi xin đưa ra sáng kiến: “Một số giải pháp chỉ đạo xây

chọn tài liệu phù hợp với trình độ đọc của học sinh còn gặp nhiều khó khăn. Nguồn
tài liệu sơ sài, chưa đa dạng phong phú, chủ yếu là sách giáo khoa, sách nghiệp vụ.
Cán bộ thư viện là giáo viên Mỹ thuật kiêm nhiệm, chưa được bồi dưỡng
thường xuyên về nghiệp vụ, chưa thực sự trở thành cầu nối giữa bạn đọc và vốn tài
liệu trong thư viện. Hoạt động của thư viện chủ yếu do cán bộ thư viện phụ trách,
chưa huy động được sự tham gia của giáo viên trong việc tổ chức các hoạt động cho
các em học sinh tại thư viện. Chính vì vậy, việc phát triển văn hóa đọc còn hạn chế.
Thư viện không có nhiều các hoạt động mở rộng, chỉ đơn thuần là mượn, đọc và trả
nên chưa thu hút được giáo viên và học sinh, chưa tạo được hứng thú và niềm vui
đọc sách. Việc trang trí, sắp xếp trong thư viện chưa phù hợp đối tượng học sinh nên
chưa tạo được hứng thú muốn tới thư viện của các em, chưa thực sự thuận lợi cho
các hoạt động của học sinh. Cũng do kinh phí nhà trường còn hạn chế nên việc đầu
tư kinh phí cho thư viện chưa nhiều, tài liệu bổ sung không thường xuyên, liên tục
nên chất lượng của hoạt động thư viện chưa được nâng cao.
Xuất phát từ những thực tế trên, được sự chỉ đạo của Sở GD&ĐT Ninh Bình,
phòng GD&ĐT Hoa Lư, sau chuyến tham quan, học tập tại trường Tiểu học Thị trấn
Thắng - tỉnh Bắc Giang, chúng tôi đã mạnh dạn áp dụng một số giải pháp xây dựng
“Thư viện thân thiện” - một hình thức thư viện mở nhằm đổi mới công tác thư viện
trường học, cải thiện và nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động thư viện và bước
đầu đã thu được một số kết quả khả quan.
2.2. Giải pháp mới xây dựng thư viện thân thiện
Giải pháp thứ nhất là: Nâng cao nhận thức về công tác thư viện trong trường
học và thư viện thân thiện.
Để thực hiện được giải pháp này, nhà trường thường xuyên tuyên truyền về
vai trò và tầm quan trọng của công tác thư viện trường học. Nó là một trong những
yếu tố quyết định chất lượng giáo dục học sinh. Thư viện trường học có vị trí hết
sức đặc biệt, quan trọng trong nhà trường tiểu học, nó là linh hồn của trường học, là
nơi hội tụ kiến thức, tri thức của loài người, giúp cho giáo viên, học sinh không chỉ
dạy tốt - học tốt mà còn giúp mở mang trí tuệ, nhân cách, xây dựng nền tảng và
phong cách văn hóa cá nhân. Một trong các hoạt động thiết thực để tuyên truyền là

viện, nhà trường đã mời nhà giáo ưu tú Dương Lệ Nga về chia sẻ và kinh nghiệm
phát triển văn hóa đọc cho cán bộ giáo viên, học sinh và cha mẹ học sinh.
Bước 3 là: Xây dựng cơ sở vật chất thư viện và sắp xếp trang thiết bị
Vì là thư viện thân thiện nên việc lựa chọn vị trí, không gian đặt thư viện
cũng rất quan trọng. Chúng tôi đã xây dựng thư viện ở tầng 1 khu phòng học để
đảm bảo an toàn và thuận tiện cho học sinh khi tham gia các hoạt động của thư viện.
Sau đó, tổ chức vẽ tranh, trang trí trong và ngoài thư viện sao cho sinh động, gần
gũi, phù hợp với tâm sinh lý học sinh Tiểu học. Nền thư viện được trải thảm để các
em có thể chọn các vị trí, chọn tư thế ngồi đọc theo ý thích của mình.
Tiếp đó là xây dựng môi trường văn bản gồm nội quy thư viện, lịch tiết đọc,
các poster, hướng dẫn chọn sách theo mã màu, ...tất cả đều được trang trí sinh
động, đẹp mắt, gần gũi với học sinh. Các khu để giá sách, các góc hoạt động phù
hợp: Có không gian để học sinh di chuyển, dễ dàng lựa chọn sách và tham gia vào
hoạt động của tiết đọc thư viện cũng như việc mượn - trả sách. Các kệ sách được
dán theo đúng mã màu và sắp xếp sao cho sách không bị tiết xúc trực tiếp với mưa,
nắng; thiết lập 3 góc hoạt động (góc trò chơi, góc viết vẽ và góc tra cứu) và bố trí
khu trưng bày các sản phẩm viết vẽ của học sinh dễ thấy, dễ lấy, dễ sử dụng.
Bước 4 là : Phân loại sách theo trình độ đọc, dán mã màu và trưng bày sách
Đây cũng là một điểm khác biệt với mô hình thư viện cũ. Với thư viện thân
thiện, sách được phân loại theo trình độ đọc của học sinh từ lớp 1 đến lớp 5 là cách
phân loại dựa vào số lượng từ và độ khó của từ trong 1 câu, số lượng câu trong 1
trang, tỷ lệ giữa kênh chữ và kênh hình trong 1 trang sách và nội dung của sách. Có
6 mức độ dành cho học sinh Tiểu học tương ứng với 6 mã màu (Phụ lục 2).
Sau khi phân loại xong, sách sẽ được dán mã màu tương ứng vào từng quyển
sách theo đúng quy định. Theo cách phân loại này thì học sinh lớp1 sẽ đọc các sách
có mã màu xanh lá, đỏ, cam; học sinh lớp 2 đọc các sách có mã màu đỏ, cam, trắng;
học sinh lớp 3 đọc các sách có mã màu cam, trắng, xanh dương; học sinh lớp 4 sẽ
đọc các sách có mã màu trắng, xanh dương, vàng và học sinh lớp 5 sẽ đọc các sách
có mã màu xanh dương, vàng. Tuy nhiên khi vào thư viện, các em có thể lựa họn
sách theo ý thích và trình độ đọc của mình, không nhất thiết pải chọn đúng theo lớp

+ Phiếu theo dõi mượn trả sách tại điểm lẻ: Khi nhân viên thư viện chuyển
sách về điểm lẻ, mỗi lớp có một danh mục sách đồng thời cũng là Phiếu theo dõi
mượn trả sách tại điểm lẻ. Phiếu này sẽ do giáo viên chủ nhiệm quản lý và ghi nhận
thông tin mượn, trả sách của học sinh.
+ Biểu mẫu thống kê số lượng sách mượn về nhà và số lượt đọc tại chỗ: Các
biểu mẫu thống kê này giúp nhân viên thư viện có được thông tin về việc mượn, trả
sách của từng học sinh, từ đó có thể trao đổi với hiệu trưởng và giáo viên nhằm
tuyên dương những học sinh đọc nhiều sách hoặc khuyến khích các em đến thư viện
mượn sách nhiều hơn. Đồng thời là cơ sở để lựa chọn Đội học sinh hỗ trợ thư viện,
hướng dẫn các em cách để hỗ trợ hoạt động mượn trả sách.
Để giúp cán bộ thư viện quản lý được số đầu sách trong thư viện thì việc thực
hiện quản lý mượn trả sách phải đảm bảo khoa học. Khi mượn sách, học sinh lớp 12 cần mang sách đã chọn đến cho nhân viên thư viện hoặc Đội hỗ trợ thư viện để
ghi các thông tin của quyển sách vào Phiếu theo dõi mượn trả sách cá nhân còn đối
với lớp 3,4,5 thì học sinh lựa chọn sách và điền thông tin vào Phiếu đăng ký mượn
sách sau đó mang phiếu tới cho nhân viên thư viện hoặc Đội hỗ trợ thư viện để đối
chiếu thông tin trên phiếu và sách. Nếu học sinh mang sách về nhà thì nhân viên thư
viện hoặc Đội hỗ trợ thư viện sẽ chuyển thông tin từ Phiếu đăng ký mượn sách vào
Phiếu theo dõi mượn trả sách cá nhân (có nhiều học sinh mượn trả sách cùng lúc,
việc chuyển thông tin có thể thực hiện vào cuối mỗi ngày). Khi trả sách, học sinh trả
sách cho nhân viên thư viện hoặc Đội hỗ trợ thư viện để ghi chép vào cột “Ngày
trả” trong Phiếu theo dõi mượn trả sách cá nhân. Ngoài ra, nhân viên thư viện còn
phải theo dõi sách mượn quá hạn: Sách không được trả về thư viện sau 3 ngày được
xem là sách mượn quá hạn. Nếu 2 ngày tiếp sau đó mà sách không trả về thư viện
thì nhân viên thư viện báo với giáo viên chủ nhiệm để nhắc nhở học sinh (Việc nhắc
nhở nhẹ nhàng chỉ nhằm để học sinh nhớ mang sách đến trả thư viện nếu các em
quên), còn trường hợp sách bị mất hoặc hư hỏng thì nhân viên thư viện ghi chú vào
cột trong phiếu mượn trả sách cá nhân của học sinh đó mà không gây áp lực với học
sinh, không yêu cầu học sinh phải bồi thường sách. Đây chính là điểm thân thiện
giúp học sinh không áp lực khi mượn sách. Hàng tháng, nhân viên thư viện tổng
hợp số sách mượn về nhà của cá nhân học sinh và theo từng lớp.

của thư viện.
Bên cạnh việc trang bị phương pháp, cách thực thực hiện cho giáo viên, nhân
viên, chúng tôi còn chú trọng việc định hướng và phát huy sự sáng tạo của mỗi giáo
khi thực hiện các hoạt động mở rộng nhằm nâng cao chất lượng các tiết học và phát
huy năng lực sở trường của mỗi giáo viên: sân khấu hóa, vẽ tiếp nội dung câu
chuyện, viết cảm nhận về câu chuyện, …Đây là hoạt động nổi bật của thư viện thân
thiện, qua các hoạt động này học sinh sẽ có hứng thú hơn khi đến thư viện và cũng
là cơ hội để các em thể hiện, phát huy năng khiếu của bản thân. Các sản phẩm của
hoạt động này sẽ được trưng bày tại thư viện. Việc trưng bày sản phẩm viết vẽ của
học sinh trong thư viện giúp nâng cao tinh thần làm chủ của các em với thư viện.
Cán bộ thư viện thực hiện thay mới sản phẩm của các em ít nhất mỗi tháng một lần
và không chỉ là trưng bày các sản phẩm đẹp mà khuyến khích để tất cả mọi học sinh
đều có thể có sản phẩm được trưng bày.
Trong mỗi tiết đọc thư viện, chúng tôi khuyến khích giáo viên phát huy tối đa
hiệu quả của 3 góc: Góc Viết vẽ, góc Trang trí, góc Trò chơi. Đây cũng là điểm khác
biệt của thư viện thân thiện so với mô hình thư viện đã thực hiện trước đây. Khi
tham gia hoạt động ở các góc này giúp học sinh phát triển tư duy, năng khiếu, óc
quan sát, khám phá và gây hứng thú nhất cho từng cá nhân.
7


Bước 8 là: Huy động sự tham gia của cha mẹ học sinh vào hoạt động của thư
viện.
Đây là hoạt động mang tính chất xã hội hoá rất cao trong cộng đồng. Nhà
trường đã tuyên truyền nâng cao nhận thức của cha mẹ học sinh về sự cần thiết phải
xây dựng thư viện thân thiện. Cha mẹ học sinh đóng vai trò quan trọng trong việc
phát triển thói quen đọc sách cho học sinh. Khi cha mẹ khuyến khích con đọc sách
thì các em sẽ cảm thấy thích đọc sách hơn. Ngoài ra, sự tham gia của cha mẹ học
sinh cũng là một yếu tố quan trọng để duy trì và phát triển bền vững thư viện.
Chúng tôi thường xuyên tổ chức cho cha mẹ học sinh cùng tham gia các tiết đọc tại

viện cũng rất thân thiện, cô trò ngồi gần nhau để đọc sách hoặc các em có thể ngồi
đọc ở bất kỳ vị trí nào trong thư viện mà các em thích và thoải mái nhất. Đặc biệt
trong việc bảo quản sách, chủ yếu là giáo dục các em giữ gìn, bảo quản sách (Nếu
chẳng may học sinh làm rách, làm mất sách thì không phải bồi thường, không trách
phạt chỉ nhắc nhở nhẹ nhàng). Chính vì vậy, khi đến với thư viện các em rất thoải
mái, không có áp lực.
8


Ba là, các hình thức thư viện khác, học sinh chỉ làm việc với cô thủ thư
nhưng với thư viện thân thiện thì các tiết đọc đều có sự hướng dẫn của giáo viên. Có
4 hình thức đọc tại thư viện: Đọc to nghe chung, đọc cá nhân, đọc cặp đôi và cùng
đọc. Lịch đọc được ghi trên bảng của thư viện. Trong các hoạt động, cô và trò gần
gũi (chủ yếu là ngồi quây quần), tương tác, chia sẻ, cùng hoạt động nhịp nhàng
không có sự xa cách.
Bốn là, có sự kết hợp hiệu quả với các môn học khác nhằm phát huy năng
khiếu, sở trường riêng của mỗi cá nhân học sinh (thông qua các hoạt động mở rộng)
bằng cách tham gia các hoạt động trong các góc của thư viện: góc viết, vẽ (Môn Mỹ
thuật, Tiếng Việt, Âm nhạc, kịch,...); góc trò chơi (Toán, Tiếng Việt,...) và góc tra
cứu (Tiếng Việt, Tiếng Anh, Khoa học, Lịch sử & Địa lý, Tự nhiên xã hội, ...). Học
sinh tham gia các hoạt động một cách tự nhiên, thoải mái và tất cả các sản phẩm của
học sinh đều được đổi lượt trưng bày trong thư viện hoặc cho các em mang về khoe
với gia đình, bạn bè,…tạo nên hứng thú cho học sinh.
3. Hiệu quả kinh tế, xã hội dự kiến đạt được
- Lợi ích kinh tế: Chúng tôi có thể khẳng định hiệu quả kinh tế của việc xây
dựng thư viện thân thiện trong nhà trường là rất lớn. Dự kiến khoảng 200 000 000
đồng/năm học
- Lợi ích xã hội: Khi áp dụng sáng kiến vào việc chỉ đạo xây dựng thư viện
thân thiện chúng tôi nhận thấy đã mang lại hiệu quả cao: Đó là đã nâng cao nhận
thức của cán bộ, giáo viên, học sinh, gia đình và cộng đồng về vai trò của công tác

quả hoạt động của thư viện thân thiện, nhiều trường đã tham quan, học tập và có kế
hoạch xây dựng mô hình thư viện thân thiện của trường Tiểu học Ninh Thắng.
4. Điều kiện và khả năng áp dụng
- Điều kiện áp dụng: Sáng kiến sẽ được áp dụng khi tập thể cán bộ quản lý và
giáo viên, nhân viên đoàn kết, yêu nghề, yêu học sinh, tận tụy với nghề và có ý thức
trách nhiệm trong công tác.
- Khả năng áp dụng: Sáng kiến trên có thể áp dụng cho tất cả các trường Tiểu
học trên địa bàn tỉnh Ninh Bình.
- Danh sách những người đã tham gia áp dụng sáng kiến: 100% cán bộ, giáo
viên, nhân viên và các tổ chức trong nhà trường.
Chúng tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự
thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật.
Ninh Thắng, ngày 24 tháng 4 năm 2019
Người nộp đơn

Đinh Thị Bích Huệ

Đỗ Thị Mỹ

Lê Thị Thu Thủy

Nguyễn Thị Hạnh

Nguyễn Thị Thu Huyền

10


PHÒNG GD & ĐT HOA LƯ
TRƯỜNG TH NINH THẮNG

câu/trang

Có thể là từ đơn,
từ ghép, nhóm từ
hoặc câu ngắn 0-2 câu
theo cấu trúc đơn
giản

Câu đơn giản và
1-3 câu
hoàn chỉnh

Câu đơn giản, dài
hơn(có
thành
2-5 câu
phần phụ, trạng
ngữ)

Từ khó hơn, sử 3-8 câu
dụng các từ ghép,
từ láy, các từ có ý

Số từ/câu

0-7 từ

Nội dung

Hình ảnh, tranh

mới, giúp học sinh
mở rộng hiểu biết;
chuỗi các sự kiện,
sự việc, cốt truyện
đơn giản

6-13 từ

Nội dung được
mở rộng ra nhiều
chủ đề; có thể giới

Ít nhất 70% diện
tích trang có
tranh, hình ảnh
minh hoạ phục vụ
cho nội dung
chính.
Ít nhất 60% diện
tích trang có
tranh, hình ảnh
minh hoạ phục vụ
cho nội dung
chính nhưng có
thể trừu tượng
hơn 2 trình độ
trên.
Ít nhất 50% diện
tích trang có
tranh, hình ảnh

cho nội dung
niệm trừu tượng
chính

8-15 câu

7-15 từ

1 trang có
Không
thể toàn là
giới hạn
chữ

Mạch truyện có
Không nhất thiết
thể phức tạp hơn,
mỗi trang có hình
nhiều sự kiện tiếp
ảnh minh hoạ
diễn

Không giới hạn Ít hình ảnh minh
nhưng phù hợp hoạ hoặc có thể
với học sinh
không có

PHỤ LỤC 2
Các biểu mẫu của thư viện thân thiện