MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ NHÀ TRẺ SỚM THÍCH NGHI
TRƯỜNG, LỚP MẦM NON

A: PHẦN MỠ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Sau nhiều năm thực hiện đổi mới hình thức tổ chức và phương pháp GDMN,
chúng ta đã thấy được những kết quả chuyển biến tích cực trong phương pháp giáo
dục trẻ. Để nâng cao hiệu quả hơn nữa trong việc đưa trẻ sớm thích nghi trường lớp
mầm non cần tạo cơ hội cho trẻ chủ động trong học tập và vui chơi, sáng tạo theo
khả năng của mỗi cá nhân trẻ.
Đặc biệt là đối với những người giáo viên mầm non chúng ta, những người có
nhiệm vụ gieo hạt uốn nắn những mầm xanh ngay từ những ngày đầu đến trường.
Để thực hiện được nhiệm vụ cao cả ấy người giáo viên luôn phải tìm tòi học hỏi, tự
học tập nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ tận tâm tận lực cho công tác chăm
sóc và giáo dục thế hệ trẻ trên hết là người giáo viên phải có cả tâm lẫn đức.
Đối với trẻ mầm non, việc chăm sóc giáo dục trẻ ngay từ những ngày đầu đến
trường phải thật nhẹ nhàng phải mang đến cho trẻ một tâm thế thoải mái
học mà chơi, chơi mà học, trẻ phải thật yêu thích trường lớp, từ đó tạo tiền đề cho
trẻ phát triển ở những bậc học tiếp theo. Khi đã mang lại kết quả như mong đợi thì
việc chăm sóc giáo dục trẻ đạt được những thành công nhất định.
Việc giúp trẻ sớm thích nghi với trường lớp với các cô là một vấn đề vô cùng
quan trọng, mỗi năm đối tượng trẻ khác nhau phụ huynh thường hay so sánh giữa
lớp nhỏ và lớp lớn, giữa cháu củ và cháu mới và lo lắng không biết cô đối xử với
các con có tốt không? Làm sao để trẻ sớm thích nghi với trường lớp mầm non?
Đòi hỏi người giáo viên sáng tạo hơn trong việc tổ chức các hoạt động nhằm
đặt trẻ vào trung tâm của quá trình giáo dục để đáp ứng khả năng, nhu cầu học tập,
kinh nghiệm sống của trẻ.Vấn đề giúp trẻ thích nghi vào môi trường mới luôn làm
tôi trăn trở và luôn tìm mọi cách giúp các bé thích nghi thật sớm với trường lớp
1




Giai đoạn lứa tuổi mầm non trẻ phát triển mạnh mẽ về thể chất, trí tuệ tinh
thần, trẻ ham hiểu biết thích tìm tòi mọi thứ xung quanh. Dưới sự hướng dẫn của cô
giáo trẻ sẽ lĩnh hội kiến thức được chính xác, đầy đủ hơn. Chính vì vậy mà mà hình
thức tổ chức các hoạt động cho trẻ càng phong phú, hấp dẫn càng gây hứng thú thu
hút trẻ, trẻ càng dễ hòa nhập vào môi trường mới.
Trong một lớp học có bao nhiêu trẻ thì có bấy nhiêu sự khác biệt cá nhân,
những sự khác biệt này bao gồm cả về thể chất, năng lực, trí lực, xu hướng, hứng
thú. Và tất cả các trẻ đều có quyền đòi hỏi được quan tâm đáp ứng nhu cầu của bản
thân.
Qua đó ta thấy được sự cần thiết của việc cho trẻ đến trường lớp sớm là điều
rất cần thiết là yếu tố tạo tiền đề cho sự thành công sau này, để áp dụng đồng thời
nâng cao chất lượng giáo dục cho bản thân và các đồng nghiệp trong đơn vị mình.
2.Cơ sở thực tiễn của sáng kiến.
Thực tế tại Trường mầm non Vĩnh Thạch là trường đạt chuẩn mấy năm liền,
năm học 2017 -2018 có 20 giáo viên đứng lớp, 100% giáo viên đạt chuẩn trên
chuẩn. Đội ngũ giáo viên luôn đoàn kết, miệt mài, trăn trở, mong muốn và quyết
tâm đổi mới song trong khi thực hiện lại rơi vào lúng túng, mất phương hướng,
chính vì vậy chỗ đứng của việc dạy học mang tính chất truyền dạy - lĩnh hội, nhồi
nhét, rập khuôn, máy móc vẫn tồn tại. Để có được chất lượng giáo dục như mong
đợi theo chương trình Giáo dục mầm non thì vai trò của người giáo viên được
khẳng định là vô cùng quan trọng trong việc đưa trẻ thích nghi với môi trường mới
Là một giáo viên trực tiếp giảng dạy, tôi luôn cố gắng để tìm ra hướng đi,
giải pháp phù hợp với đặc điểm của trẻ. Để việc đưa trẻ sớm thích nghi trường lớp
mầm non, không chỉ được nhìn thấy trên bề nổi mà còn được nhân rộng ở từng lớp
học và phương pháp dạy học trở thành thói quen của mỗi cô giáo. Chính vì vậy
mà tôi chọn đề tài: “Một số biện pháp giúp trẻ sớm thích nghi trường lớp mầm
non” để áp dụng đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục cho bản thân và các đồng
nghiệp trong đơn vị mình.
3

4


- Được sự quan tâm ủng hộ của các cấp các ngành và sự đồng thuận cao
trong các bậc phụ huynh
- Giáo viên có trình độ chuyên môn nghiệp vụ trên chuẩn, đoàn kết nhiệt
tình, yêu nghề, mến trẻ, tích cực tham gia các hoạt động, luôn luôn sáng tạo trong
các lĩnh vực.
- 100% giáo viên soạn bài bằng máy vi tính, giáo án điện tử
- 100% trẻ ăn bám trú tại trường, các cháu được phân chia theo đúng chỉ tiêu
và độ tuổi, tạo thuận lợi cho việc tổ chức các hoạt động đồng đều theo quá trình
phát triển tâm lý của trẻ
- Môi trường sư phạm xanh- sạch- đẹp có ảnh hưởng tốt đến các hoạt động
vui chơi, học tập của trẻ.
- Phụ huynh là những người có nhận thức cao trong việc giáo dục con cái
nên việc phối hợp giữa nhà trường và gia đình để chăm sóc giáo dục trẻ gặp nhiều
thuận lợi.
Bản thân cũng có thâm niên nghề vì vậy có kinh nghiệm hơn trong việc giúp
trẻ sớm thích nghi trường lớp mầm non hơn.
* Khó khăn
- Bên cạnh những thuận lợi nêu trên trong quá trình hòa nhập trẻ vào môi
trường mới trẻ do lớp tôi phụ trách vẫn còn một số khó khăn vướng mắc
Trường Mầm Non Vĩnh Thạch nơi tôi đang công tác kinh tế phụ huynh dựa vào
nông nghiệp và ngư nghiệp, điều kiện kinh tế chưa đồng đều, nhận thức của một số
phụ huynh còn hạn chế chưa có sự phối hợp với nhà trường giáo viên và chưa chú
trọng đến vấn đề đưa con đến trường
- Một số phụ huynh chưa có việc làm ổn định, không dám tin tưởng bỏ con
lại một mình ở lớp, đắn đo băn khoăn không biết con mình có đi học được hay
không, lo sợ con sẽ khóc nhiều khi xa ba mẹ rồi sẽ bị bệnh, sợ con không quen chế
độ sinh hoạt nhà trường.

14
16
15
13
16

Tỷ lệ
71,4%
66,6%
76,1%
71,4%
61,9 %
76,1%

Còn hạn chế
Số
Tỷ lệ
lượng
6
7
5
6
8
5

28,5 %
33,3%
23,8%
28,5 %
38,1%

là phải luôn luôn được coi trọng.
+ Ví dụ: Khi bé mới vào lớp tôi đã khoanh tay chào ba mẹ, chào bé: phụ
huynh cũng khoanh tay chào lại tôi, những hình ảnh này dễ làm cho các cháu bắt
chước cử chỉ đẹp của người lớn và cháu phải làm theo. Việc làm quen diễn ra một
cách tự nhiên, dần dần các cháu không cảm thấy đột ngột. Chính các cháu này sẽ là
những nhân tố tích cực lôi kéo những cháu này sẽ là những nhân tố tích cực lôi kéo
những cháu khác hưởng ứng theo cô sau này
* Biện pháp 2: Tập cho trẻ quen với nề nếp mới mới bắt đầu từ những thói quen
củ của trẻ.
Có thể vài ngày đầu tôi vẫn sẽ chiều theo quen không tốt cuả trẻ như: Ôm
cặp bên mình không chịu bỏ cặp lên kệ, không ăn thịt, rau, hay ăn rất ít cơm…Tôi
7


sẽ từ từ tập dần thói quen nề nếp của trường lớp cho trẻ đến khi trẻ quen dần và biết
tôi sẽ đưa trẻ vào nề nếp ăn ngủ, vệ sinh.
Đến giờ ăn tôi thường để các bé khóc nhiều ngồi gần khuyến khít trẻ ăn hết suất,
tạo bầu không khí không có áp lực khi ăn , thay vào đó là những lời khen con ăn
giỏi quá, nếu trẻ không muốn ăn nữa tôi sẽ ngưng cho trẻ ăn vì nếu trẻ ói thức ăn.
khi đó có thể uống sữa nhằm bù lại phần thức ăn cho trẻ. Vài ngày sau cho trẻ ăn
tăng dần lên vài muỗng cơm trẻ sẽ dễ thích nghi thức ăn ở trường sau đó dần dần
trẻ ăn nhanh, gọn và ăn hết suất của mình. Tôi thường quan sát xem cách Phụ
huynh cho bé ăn , ngủ, ngồi bô… như thế nào để biết cách chăm sóc bé sau này.
Đồng thời cũng trao đổi để cùng tìm biện pháp tốt nhất chăm sóc cho bé.
- Ví dụ đối với việc cho bé ăn:
Có phụ huynh vừa cho bé ăn vừa cho uống nước vừa thổi cho nguội mới đút
cho bé, cháu ăn hết suất lại lấy thêm nên cháu ói ra… Tôi cũng mạnh dạn góp ý
những cách cho ăn không đúng để giúp Phụ huynh hiểu bé thêm, không phải ăn
nhiều là tốt, ăn ít là không đủ mà phải hiểu cách ăn ngon vừa phải, tuyệt đối không
để trẻ bị nôn thức ăn mới như vậy cháu sẽ sợ thức ăn của Trường Mầm Non.

trẻ. Tôi dắt trẻ đi ra sân chơi tổ chức nhiều trò chơi dân gian như chi chi chần chần,
dung dăng dung dẻ…hoặc chơi các trò chơi vận động như nhảy lò cò…hay chỉ cần
trò chuyện hoặc cho trẻ xem cảnh vật xung quanh sân trường, cho trẻ chơi đu quay,
cầu trượt, bập bênh, kể chuyện cho bé nghe, việc này sẽ gây hứng thú và chiếm
được nhiều tình cảm của trẻ
* Biện pháp 4: Tạo sự gần gủi thân thiện với trẻ
Tôi luôn cố gắng trở thành người bạn tin cậy của trẻ khi đến lớp. luôn thu hút
trẻ vào những trò chơi nhỏ hay vào những bài thơ, câu chuyện, ca dao, đồng dao
nhằm tạo sự quen thuộc như trẻ đang ở nhà với mẹ. Giờ ngủ nếu trẻ chưa chịu ngủ
tôi cũng không ép trẻ vào nằm chung với các bạn tôi sẽ để trẻ tự do ngồi đâu trẻ
thích, sau đó tôi sẽ đến nói với trẻ lại đây nằm chơi với cô chỉ cần nằm chơi tí xíu
khi nào các bạn ngủ dậy cô sẽ cho con về. Hoặc tôi sẽ thuyết phục trẻ đến khi trẻ
thấy buồn ngủ thì lúc đó đưa trẻ vào gối nằm.
9


Khi đón trẻ tôi cũng thường dặn phụ huynh đón trẻ sớm để trẻ tập quen dần
với môi trường mới và sẽ không có cảm giác bị ba mẹ bỏ lại trường.
Ngoài những biện pháp giúp trẻ thích nghi sớm với trường lớp mầm non từ
những kinh nghiệm thực tiễn và kinh nghiệm học hỏi tôi dã áp dụng trong những
năm học qua, tôi còn đến với trẻ của bằng chính tình thương của mình, bằng lòng
yêu nghề, yêu trẻ chín như con đẻ của mình, luôn hòa mình vào thế giới của trẻ,
luôn đáp ứng kịp thời nhu cầu của trẻ nhưng không vượt qua giới hạn, chăm sóc
yêu thương trò chuyện để mỗi ngày trẻ đến lớp càng có nhiều niềm vui, trẻ yêu
thích đến lớp và ngày càng ngoan ngoãn lễ phép hơn.
Kết quả thực hiện có so sánh sau khi thực hiện:
• Chất lượng trẻ so với đầu năm (số lượng trẻ : 21)
•
Nội dung khảo sát


14 66,6%
7 33,3% 17
80,9
4 19,1

hợp theo yêu cầu
Kỷ năng cất đồ dùng

16

76,1%

5

23,8%

cá nhân
Giao tiếp giữa cô và

15

71,4%

6

28,5 %

các bạn
Đi vệ sinh đúng nơi
quy định


9,5 %

18

%
85,7

3

14,2

20

%
95,2

1

%
4,8%

%

1. Đối với trẻ:
Trẻ hồn nhiên mạnh dạn trong giao tiếp, biết ứng xử phù hợp theo yêu cầu
10


Biết làm theo sự hướng dẩn mọi hoạt động, hứng thú, tham gia tích cực vào

III. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Sau khi thực hiện sáng kiến kinh nghiệm tại đơn vị, lớp học, tôi nhận thấy để
thực hiện tốt việc “giúp trẻ sớm thích nghi trường lớp mầm non”, cần thực hiện tốt
những vấn đề sau:
Từ những cơ sỡ thực tiễn trên tôi nhận ra rằng giữa giáo viên, nhà trường và
gia đình trẻ phải có sự thống nhất, kết hợp trong toàn bộ quá trình chăm sóc bảo vệ
và giáo dục trẻ. Trẻ mầm non còn rất non nớt không thể tự phát triển mà không có
vài trò dẩn dắt của người lớn. Vì vậy việc giáo dục mầm non phải thể hiện được vai
trò chủ đạo của giáo viên, đưa ra những yêu cầu phù hợp với đặc điểm cá nhân, vốn
sống của trẻ .
Tôi cảm thấy mình đã hoàn thành tốt vai trò của một cô giáo mầm non. Tôi đã
tạo được niềm tin vui, an tâm, tin tưỡng cho các bậc phụ huynh khi trao con trẻ cho
tôi.
2. Bài học kinh nghiệm
- Sau thời gian thực hiện sáng kiến: “Một số biện pháp giúp trẻ sớm thích nghi
trường lớp mầm non” đã mang lại hiệu quả rất lớn trong việc dạy và học:
- Chú trọng đến giáo dục cá nhân, kết hợp giáo dục trong nhóm giữa các hoạt
động
- Tăng cường giao tiếp giữa cô và trẻ. Giáo viên linh hoạt, sáng tạo không bị gò bó
khi tổ chức các hoạt động cho trẻ nhất là hoạt động học và hoạt động góc chơi, giáo
viên có thể sử dụng tối đa nguồn nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương, để làm
phong phú các hoạt động của trẻ, trẻ ham học nghiên cứu tìm tòi khám phá giao
tiếp ngôn ngữ tình cảm.
- Đối với giáo viên biết cách sắp xếp môi trường học tập phù hợp, chất lượng
chuyên môn của bản thân và đồng nghiệp được nâng lên rõ rệt,
- Bản thân nắm vững phương pháp dạy có hình thức các tiết dạy linh hoạt sáng
tạo, các cháu học có nền nếp có chất lượng...
12




Trên đây là một số biện pháp tôi đã áp dụng cho nhóm lớp của mình mà tôi
đã sử dụng trong thời gian qua. Từ những trẻ cá biệt có thể xem là rất khó hòa nhập
với môi trường mới tôi cũng đã dần dần tạo được sự thân thiện, gần gủi, hướng trẻ
hòa nhập vào trường lớp một cách tốt nhất.
Tôi đã tạo được môi trường học thân thiện, cô giáo như người mẹ người bạn
đôi khi là người chị của trẻ và đã gặt hái được những thành công nhất định
Bài viết còn rất nhiều thiếu sót và chưa có nhiều kinh nghiệm. Kính mong
nhận được sự bổ sung góp ý chân thành của hội đồng, ban giám hiệu nhà trường,
bạn bè đồng nghiệp để bản thân có nhiều kinh nghiệm trong việc giúp trẻ sớm thích
nghi với trường lớp mầm non.
Tôi xin trân trọng cảm ơn!
Vĩnh Thạch, Ngày 05 tháng 04 năm 2018
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
ĐƠN VỊ

viết, không sao chép nội dung của người
khác.
Người viết

Hồ Thị Hương Sáu

Hồ Thị Hiền

14


Trên đây là Với những kết quả đạt được, bản thân tôi chỉ muốn nêu lên những kinh
nghiệm chung nhất do nghiên cứu tài liệu, do tích luỹ được trong suốt quá trình

là con đường ngắn nhất, đơn giản hiệu quả nhất giáo dục nhân cách cho trẻ.
Để hình thành và phát triển ở trẻ những thói quen, nghi thức văn hóa trong ăn
uống cần thiết không chỉ có sự tập luyện mà còn cần sự thống nhất những cách thức
và phương thức giữa gia đình và trường, lớp mầm non. Chỉ có sự kiên trì, nhẫn nại,
sự đồng cả, sự quan tâm, chú ý và sự giúp đỡ quý báu của người lớn mới giúp trẻ
vượt qua những khó khăn, trở ngại, mới tạo được một bầu không khí thân ái, đầm
ấm cần thiết trong bữa ăn.
2./ Một số điều người lớn cần tránh khi dạy trẻ kỹ năng sống:
- Không hạ thấp trẻ: Cứ mỗi lần chúng ta nói những lời hạ thấp khả năng trẻ
là chúng ta đã phá vỡ những suy nghĩ tích cực về chính bản thân trẻ. Không nên tạo
cho trẻ thói quen kiêu ngạo.
- Không doạ nạt trẻ: Người lớn cần nhớ rằng mỗi lần chúng ta doạ nạt trẻ là
chúng ta đã làm cho trẻ sợ hãi và căm giận người lớn. Sự đe doạ hoàn toàn có hại
cho đứa trẻ và sẽ không giúp cho hành vi của trẻ tốt hơn.
- Không bắt trẻ hứa hẹn: Vì sự hứa hẹn hoặc doạ nạt không có ý nghĩa đối
với trẻ vì nếu trẻ cảm nhận được và cắn rứt vì không làm tròn lời hứa thì ở trẻ sẽ
phát triển cảm giác hối lỗi.
16


-Không bảo bọc trẻ một cách thái quá sẽ làm trẻ yếu đuối: Cha mẹ thường
không đánh giá đúng khả năng của trẻ cho rằng trẻ còn nhỏ sẽ không làm được một
điều gì cả. Sự bảo bọc thái qúa sẽ dẫn trẻ đến ý nghĩ rằng bản thân trẻ không thể
làm điều gì nên thân.Hãy nhớ: đừng bao giờ làm những gì mà trẻ có thể làm được.
- Không nên yêu cầu trẻ phục tùng theo ý người lớn ngay lập tức vì sự phục
tùng một cách thái quá không có sự thoả thuận giữa các bên không tạo điều kiện
phát triển tính tự lập ở trẻ
- Không yêu cầu những điều không phù hợp với lứa tuổi của trẻ vì những yêu
cầu ở trẻ phải thực hiện một hành vi chính chắn mà trẻ chưa có khả năng hoặc trẻ
phải làm các yêu cầu không mang tính thống nhất và liên tục trong việc cho phép

bé, cháu ăn hết suất lại lấy thêm nên cháu trẻ bị nôn thức ăn mới như vậy cháu sẽ
sợ thức ăn của Trường Mầm Non.
Trong quá trình trẻ ăn, nhất là với cháu mới, phải quan sát cách ăn của trẻ, khi trẻ
có những biểu hiện hơi khác thì phải ngưng ngay, cho trẻ nghỉ ăn, không nên dồn
ép trẻ, trẻ dễ bị nôn ói. Sau đó bù ăn cho trẻ bằng cách uống thêm cốc sữa. Cần tạo
không khí thèm ăn cho trẻ, đừng vô tình để trẻ sợ ăn.
Tôi đã có nhiều kinh nghiệm khi đón cháu mới ăn cơm không được tôi cho ăn cháo,
không ăn cháo được tôi cho ăn bột. Sau đó uống thêm sữa và báo Phụ huynh khi
rước cháu về nhà cho cháu ăn nhiều hơn ngày thường một chút.
Khi cháu đã quen dần môi trường Mầm Non, Cô cho gì bé cũng ăn nhanh gọn và ăn
hết suất. Có nhiều giáo viên vì nóng vội mà ép cháu ăn đã làm cho bé sợ và thấy ăn
là một cực hình, đây là điều đáng tiếc dễ xảy ra trong thời gian đầu.
Cô giáo phải là người bạn đáng tin cậy của trẻ: Khi mẹ đưa bé đến lớp những ngày
đầu tiên, bé thường ôm chặt lấy mẹ không muốn rời và nhìn xung quanh dò xét.
Nếu lúc đó cô giáo đến ôm chầm và bế bé ra khỏi tay mẹ thì bé sẽ rất ghét và đâm
ra sợ cô. Chính vì vậy, tôi chỉ tiến lại chào hỏi phụ huynh và mỉm cười với cháu bé,
có thể hỏi chuyện bé, nói chuyện với mẹ nhưng không bế trẻ. Sau đó tôi bày đồ
chơi hoặc tổ chức chơi với các cháu cũ để gây sự chú ý của trẻ đồng thời quan sát
biểu hiện của trẻ. Có những cháu thì tham gia ngay cùng cô, nhưng cũng có bé chỉ
ngồi trong lòng mẹ quan sát cô và các bạn, khi cô đưa đồ chơi thì ngồi chơi cùng
mẹ….Đối với những trẻ này, tôi phải lại gần, trò chuyện với phụ huynh và chơi với
cháu nhiều hơn. Khi trẻ thấy cô và mẹ “thân nhau”, hay nói chuyện vui vẻ với nhau
trẻ sẽ cảm thấy cô gần gũi hơn, thân thiết hơn. Từ từ trẻ sẽ chơi với cô và theo cô.
_ Khi trò chuyện hoặc chơi cùng với trẻ, tôi thường xưng tên chứ không xưng “cô”
và trẻ thuộc tên tôi rất nhanh. Khi về đến nhà, trẻ luôn miệng nhắc” Bảo Anh bảo
phải ăn thế này”…” Ăn nhanh Bảo Anh thương”…Chính những điều này làm phụ
huynh tin tưởng ở tôi nhiều hơn và các cháu cũng thân thiết với tôi hơn.
18



năm qua.
Tôi đã trải qua nhiều năm đón cháu mới, đã tạo nhiềm vui cho rất nhiều Phụ huynh
khi trao con trẻ cho tôi. Các cháu ở lớp tôi thường nhanh vào nề nếp, ít khóc, yêu
thích đến trường. Các cháu ăn giỏi nói nhiều, hát múa giỏi, tự tin vào khả năng tự
phục vụ rất cao. Cuối năm khâu tổ chức quản lý của nhóm tôi được đánh giá rất tốt.
Sáng kiến kinh nghiệm của tôi được chọn báo cáo toàn trường.
Vĩnh Thạch ngày 12 tháng 6 năm 2007
Người viết

19