TẬP HUẤN
TĂNG CƯỜNG GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG
TRONG MÔN SINH HỌC Ở TRƯỜNG THCS
1. Về kiến thức:
-
Nêu lên được khái niệm KNS và các quan niệm về KNS
-
Trình bày được mục tiêu, nguyên tắc, nội dung giáo dục KNS cho HS
trong nhà trường;
-
Phân tích được các phương pháp giáo dục KNS cho HS trong nhà
trường;
-
Nêu và phân tích được khả năng giáo dục KNS cho HS qua môn Sinh
học;
-
Thiết kế được giáo án tăng cường giáo dục KNS cho hS qua môn Sinh
học.
2. Về kĩ năng:
-
Tổ chức và thực hiện các hoạt động giáo dục KNS trong nhà trường;
-
Có khả năng tổ chức tập huấn cho GV ở địa phương.
3. Về thái độ:
-
Có ý thức và tinh thần trách nhiệm giáo dục KNS cho HS;
-
Theo Quỹ nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF), KNS là
cách tiếp cận giúp thay đổi hoặc hình thành hành vi mới.
Cách tiếp cận này lưu ý đến sự cân bằng về tiếp thu kiến
thức, hình thành thái độ và kĩ năng. Quan niệm về Kĩ năng sống
(Life skills)
Theo UNESCO: Kĩ năng sống gắn với 4 trụ cột của giáo dục
Học để biết (Learning to know): kĩ năng tư duy, như giải
quyết vấn đề, tư duy phê phán, ra quyết định, nhận thức
được hậu quả
Học làm người (Learning to be): các kĩ năng cá nhân, như
ứng phó với căng thẳng, cảm xúc, tự nhận thức, tự tin
Học để sống với người khác (Learning to live together): các
kĩ năng xã hội, như giao tiếp, thương lượng, tự khẳng định,
hợp tác, làm việc theo nhóm, thể hiện sự cảm thông
Học để làm (Learning to do): kĩ năng thực hiện công việc
và các nhiệm vụ như kĩ năng đặt mục tiêu, đảm nhận trách
nhiệmKĩ năng sống
KNS bao gồm một loạt các kĩ năng cụ thể cần thiết cho cuộc
sống hàng ngày của con người.
hiện sự tự tin, bày tỏ sự cảm thông, quan tâm)
KNS không thể tự nhiên có được mà do cá nhân hình
thành qua quá trình học tập, lĩnh hội và rèn luyện trong
cuộc sống.
Vì vậy, giáo viên, người lớn, cha mẹ, chỉ có thể hướng
dẫn và tạo một số cơ hội và tình huống để qua đó trẻ
tự rèn luyện và hình thành KNS cho bản thân.
Một người không thể “trang bị, cung cấp” KNS cho
người khác, hoặc “duy trì bền vững ” KNS ở người
khác, mà chính bản thân mỗi người phải liên tục trải
nghiệm để rèn luyện, củng cố thì kĩ năng đó mới bền
vững (ví dụ: qua các hoạt động tập thể, qua tương tác
một người sẽ rèn luyện và hình thành kĩ năng hợp tác,
làm việc tập thể; càng trải nghiệm nhiều, càng có cơ
hội điều chỉnh, củng cố kĩ năng.)
Không có các bước cố định, cứng nhắc để hình thành một kĩ
năng, mà tùy vào khả năng sẵn có ở mỗi người, mà người đó
cần điều chỉnh thêm, hình thành thêm kĩ năng mới ở mức độ
cần thiết
(ví dụ: để có kĩ năng hợp tác tốt, cần có kĩ năng
giao tiếp hiệu quả, thể hiện sự tôn trọng, lắng nghe tích cực,
tự nhận thức, thể hiện sự cảm thông, đảm nhận trách nhiệm,
1. Kĩ năng sống thúc đẩy sự phát triển cá nhân và
xã hội
KNS giúp con người biến kiến thức thành thái độ,
hành vi và thói quen tích cực, lành mạnh.
Người có KNS phù hợp sẽ luôn vững vàng trước
những khó khăn, thử thách; biết ứng xử, giải quyết
vấn đề một cách tích cực và phù hợp; họ thường
thành công hơn trong cuộc sống, luôn yêu đời và làm
chủ cuộc sống của chính mình.
Người thiếu KNS thường bị vấp váp, dễ bị thất bại
trong cuộc sống.
KNS còn góp phần thúc đẩy sự phát triển của XH,
giúp ngăn ngừa các vấn đề xã hội và bảo vệ quyền
con người. 2. Giáo dục KNS là yêu cầu cấp thiết đối với HS THCS
Các em chính là những chủ nhân tương lai của đất nước.
Nếu không có KNS, các em sẽ không thể thực hiện tốt
trách nhiệm đối với bản thân, gia đình, cộng đồng và đất
nước.
Lứa tuổi HS THCS là giai đoạn quá độ chuyển từ
trẻ em thành người lớn,... còn thiếu hiểu biết sâu sắc về
XH, còn thiếu kinh nghiệm sống, dễ bị lôi kéo, kích động.
Nếu không được giáo dục KNS, nếu thiếu KNS, các em
155 nước trên thế giới quan tâm đến việc đưa KNS vào
nhà trường, trong đó có 143 nước đã đưa vào chương
trình chính khóa ở Tiểu học và Trung học.
Việc giáo dục KNS cho HS ở các nước được thực hiện
theo ba hình thức:
- KNS là một môn học riêng biệt,
- KNS được tích hợp vào một vài môn học chính,
- KNS được tích hợp vào nhiều hoặc tất cả các môn học
trong chương trình.Phần 2
MỤC TIÊU, NGUYÊN TẮC, NỘI DUNG
GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG CHO
HỌC SINH TRONG TRƯỜNG THCS I. M C TIÊU GIÁO D C KNSỤ Ụ
Trang bị cho HS những kiến thức, giá trị, thái
độ và kĩ năng phù hợp. Trên cơ sở đó hình
thành cho HS những hành vi, thói quen lành
mạnh, tích cực; loại bỏ những hành vi, thói
quen tiêu cực trong các mối quan hệ, các
tình huống và hoạt động hàng ngày
Tạo cơ hội thuận lợi để HS thực hiện tốt
quyền, bổn phận của mình và phát triển hài
hòa về thể chất, trí tuệ, tinh thần và đạo đức.
(Không gian, Thời gian, Nội dung,…)
P
h
ư
ơ
n
g
p
h
á
p
K
ĩ
t
h
u
ậ
t
d
ạ
y
h
ọ
c
,
…