ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

TRẦN QUANG TRUNG

QUẢN LÝ TÍN DỤNG BÁN LẺ
TẠI NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN
NÔNG THÔN CHI NHÁNH TỈNH THÁI NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG
NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ

Thái Nguyên, năm 2019
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

TRẦN QUANG TRUNG

QUẢN LÝ TÍN DỤNG BÁN LẺ
TẠI NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN
NÔNG THÔN CHI NHÁNH TỈNH THÁI NGUYÊN
NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
Mã số: 8.34.04.10

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG



ii

LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới Quý thầy cô giáo,
Phòng Đào tạo - Trường Đại học Kinh tế & QTKD - Đại học Thái Nguyên đa
nhiệt tình giúp đỡ, hỗ trợ cho tôi trong suốt quá trình học tập cũng như thời
gian làm luận văn tốt nghiệp
Tiếp theo, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành nhất đến người hướng
dẫn khoa học – PGS.TS. Trần Đình Tuấn, Trưởng khoa Kế toán - Trường Đại
học Kinh tế và Quản tri kinh doanh Thái Nguyên. Thầy đa tận tình hướng
dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thiện luận văn.
Đồng thời tôi cũng xin được gửi lời cảm ơn đến lãnh đạo cơ quan và
các đồng nghiệp đa tạo điều kiện giúp đỡ tôi cả về thời gian và cung cấp tài
liệu, số liệu liên quan đến việc thực hiện luận văn này.
Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè đa luôn tin tưởng, ủng hộ,
giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi học tập và hoàn thành bản luận văn thạc sĩ.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Thái Nguyên, tháng 9 năm 2019
Học viên

Trần Quang Trung

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




3


Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




4

1.1.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý tín dụng bán lẻ của ngân hàng
thương mại .................................................................................................... 12
1.2. Cơ sở thực tiễn về quản lý tín dụng bán lẻ tại ngân hàng thương
mại.............15
1.2.1. Kinh nghiệm quản lý tín dụng bán lẻ của một số ngân hàng trong
nước…….. .................................................................................................... 15

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




5

1.2.2. Bài học kinh nghiệm quản lý tín dụng bán lẻ tại Ngân hàng Nông
nghiệp và Phát triển nông thôn chi nhánh tỉnh Thái Nguyên .......................
17
Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI ............................... 19
2.1. Các câu hỏi nghiên cứu
........................................................................................19
2.2. Phương pháp nghiên cứu
.....................................................................................19
2.2.1. Phương pháp thu thập thông tin.......................................................... 19

triển nông thôn, chi nhánh tỉnh Thái
Nguyên.....................................................................40
3.2.1. Quản lý quy trình cấp tín dụng bán lẻ tại Agribank chi nhánh tỉnh Thái
Nguyên…...................................................................................................... 40

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




7

3.2.2. Quản lý về thu nhập từ hoạt động tín dụng bán lẻ.............................. 44
3.2.3. Quản lý về thu nhập khách hàng vay tín dụng bán lẻ......................... 45
3.2.4. Quản lý về rủi ro tín dụng bán lẻ ........................................................ 45
3.2.5. Quản lý về chính sách tín dụng bán lẻ................................................ 46
3.2.6. Quản lý lĩnh vực cấp tín dụng, cơ cấu tín dụng bán lẻ ....................... 50
3.3. Một số chỉ tiêu đánh giá hiệu quả hoạt động tín dụng bán lẻ của Agribank
chi nhánh tỉnh Thái Nguyên
..............................................................................................51
3.3.1. Quy mô tín dụng bán lẻ ...................................................................... 51
3.3.2. Thi phần tín dụng bán lẻ ..................................................................... 53
3.3.3. Cơ cấu nợ tín dụng bán lẻ ................................................................... 55
3.4. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý tín dụng bán lẻ của Agribank
chi nhánh tỉnh Thái Nguyên
..............................................................................................56
3.4.1. Nhân tố khách quan ............................................................................ 56
3.4.2. Nhân tố chủ quan ................................................................................ 60
3.5. Phân tích mô hình SWOT đối với quản lý tín dụng tại Agribank chi
nhánh tỉnh Thái

4.1.2. Yêu cầu hoàn thiện quản lý hoạt động tín dụng bán lẻ tại Agribank chi
nhánh tỉnh Thái Nguyên ............................................................................... 73
4.1.3. Mục tiêu phát triển tín dụng bán lẻ đến năm 2025 ............................. 74
4.2. Giải pháp phát triển tín dụng bán lẻ tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát
triển nông thôn chi nhánh tỉnh Thái
Nguyên......................................................................75
4.2.1. Giải pháp về hoàn thiện bộ máy tổ chức ............................................ 75
4.2.2. Giải pháp về quản lý và phát triển khách hàng tín dụng bán lẻ........ 76
4.2.3. Giải pháp về phát triển các sản phẩm tín dụng bán lẻ ...................... 77
4.2.4. Giải pháp về quảng cáo, tiếp thi ......................................................... 78
4.2.5. Giải pháp về quản lý nợ xấu, rủi ro tín dụng bán lẻ ........................... 80
4.2.6. Một số giải pháp khác......................................................................... 81
4.3. Một số kiến nghi
...................................................................................................82
4.3.1 Kiến nghi đối với Chính phủ ............................................................... 82
4.3.2. Kiến nghi đối với Ngân hàng Nhà nước ........................................... 83
4.3.3. Kiến nghi đối với ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn
Việt Nam…................................................................................................... 84
KẾT LUẬN .................................................................................................... 85
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 87
PHỤ LỤC ....................................................................................................... 89

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




vii

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT


:

Quyết đinh TDBL

:

Tín dụng bán lẻ TNHH

:

Trách nhiệm hữu hạn

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




8

DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1. Kết quả huy động vốn của Agribank chi nhánh tỉnh Thái Nguyên
giai

đoạn

2016

–



bảo

giai

đoạn

2016

–

2018...........................................................51
Bảng 3.7. Quy mô tín dụng bán lẻ của Agribank chi nhánh tỉnh Thái Nguyên
giai

đoạn

2016

-

2018

..............................................................................................51
Bảng 3.8. Thi phần tín dụng bán lẻ của Agribank chi nhánh tỉnh Thái Nguyên
so

với

toàn


2018...............................................................................53

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




9

Bảng 3.10. Cơ cấu tín dụng bán lẻ của Agribank chi nhánh tỉnh Thái Nguyên
giai

đoạn

2016-2018

................................................................................................55
Bảng 3.11: Ý kiến đánh giá của khách hàng về ảnh hưởng của môi trường kinh
tế
- xa hội đến quản lý tín dụng bán lẻ tại Agribank CN tỉnh Thái
Nguyên....56
Bảng 3.12: Ý kiến đánh giá của khách hàng về tác động của đối thủ cạnh tranh
đến quản lý tín dụng bán lẻ tại Agribank CN tỉnh Thái Nguyên
.................59
Bảng 3.13: Ý kiến đánh giá của khách hàng về tác động của chiến lược kinh
doanh và chính sách tín dụng bán lẻ đến quản lý tín dụng bán lẻ tại
Agribank

CN

Biểu đô 3.4. Mức độ hài lòng của khách hàng
..........................................................58

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




1

MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Tín dụng bán lẻ là hình thức cung cấp tín dụng của ngân hàng cho các
khách hàng là cá nhân, hộ gia đình và hộ kinh doanh. Tín dụng bán lẻ có vai
trò quan trọng và là một phần không thể thiếu trong hoạt động tín dụng của
các ngân hàng. Nó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và việc làm, phân bổ hiệu quả
các nguồn lực tài chính. Đồng thời là công cụ điều tiết kinh tế xa hội của nhà
nước. Thông qua lai suất, tín dụng ngân hàng nói chung và tín dụng bán lẻ nói
riêng góp phần lưu thông tiền tệ, ổn định giá tri đồng tiền.
Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (Agribank) là một
trong những ngân hàng hàng đầu Việt Nam. Trong thời gian qua hoạt động tín
dụng bán lẻ được ngân hàng rất chú tâm. Đặc biệt là tại chi nhánh tỉnh Thái
Nguyên trong mấy năm gần đây đa không ngừng đẩy mạnh tín dụng bán lẻ.
Hoạt động tín dụng bán lẻ tại ngân hàng đa giúp truyền tải vốn từ người thừa
vốn sang người thiếu vốn, cụ thể là các cá nhân, hộ gia đình và doanh nghiệp
vừa nhỏ. Ngân hàng đa đáp ứng kịp thời nhu cầu về số lượng và chất lượng
vốn cho khách hàng giúp cho khách hàng kịp thời tận dụng được những cơ hội
kinh doanh, nâng cao chất lượng cuộc sống. Đồng thời, hiệu quả sử dụng vốn
của các hộ kinh doanh trên địa bàn tỉnh Thái Nguyễn đa được cải thiện ro rệt.
Với quy trình chặt chẽ, nhanh gọn, tạo điều kiện thuận lợi cho các khác

các ngân hàng thương mại.
- Đánh giá thực trạng quản lý tín dụng bán lẻ tại Ngân hàng Nông
nghiệp và Phát triển nông thôn chi nhánh tỉnh Thái Nguyên; Phân tích các
nhân tố ảnh hưởng đến quản lý tín dụng bán lẻ của ngân hàng; Chỉ ra các kết
quả đạt được, các hạn chế còn tồn tại và nguyên nhân của hạn chế trong quản
lý tín dụng bán lẻ.
- Đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường quản lý tín dụng bán lẻ tại
Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chi nhánh tỉnh Thái Nguyên.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Thực trạng quản lý tín dụng bán lẻ tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát
triển nông thôn, chi nhánh tỉnh Thái Nguyên.
3.2. Phạm vi nghiên cứu

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




3

- Phạm vi không gian: tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông
thôn, chi nhánh tỉnh Thái Nguyên.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




4


5

Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ TÍN DỤNG BÁN LẺ
TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
1.1. Cơ sở lý luận về quản lý tín dụng bán lẻ tại ngân hàng thương mại
1.1.1. Một số khái niệm cơ bản
1.1.1.1. Khái niệm về ngân hàng thương mại
Nghi định số 59/2009/NĐ-CP của Chính phủ về tổ chức và hoạt động
của Ngân hàng thương mại quy định: “Ngân hàng thương mại là tổ chức tín
dụng được thực hiện toàn bộ hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh
doanh khác có liên quan vì mục tiêu lợi nhuận theo quy định của Luật Các tổ
chức tín dụng và các quy đinh khác của pháp luật”.
1.1.1.2. Khái niệm về tín dụng
Theo Luật các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 ngày 16/6/2010,
“Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức, cá nhân sử dụng một khoản tiền
hoặc cam kết sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một
khoản tiền theo nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu,
cho thuê tài chính, bao thanh toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp
tín dụng khác”.
“Tín dụng ngân hàng là quan hệ chuyển nhượng quyền sử dụng vốn từ
ngân hàng cho khách hàng trong một thời hạn nhất định với một khoản chi phí
nhất định” (Nguyễn Minh Kiều, 2009).
1.1.1.3. Khái niệm về tín dụng bán lẻ
Tín dụng bán lẻ là một bộ phận trong tín dụng ngân hàng và có vai trò
quan trọng đối với tín dụng ngân hàng cũng như kết quả hoạt động của các
ngân hàng thương mại.
Theo thông tư Số: 41/2016/TT-NHNN ngày 30 tháng 12 năm 2016 của
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thì: “Danh mục cấp tín dụng bán lẻ là danh

“Quản lý tín dụng có thể hiểu là quá trình tác động của ngân hàng
thương mại đến hoạt động tín dụng nhằm đảm bảo cho hoạt động tín dụng đạt
được mục tiêu đề ra với mức chi phí thấp nhất. Nói cách khác, để đảm bảo
tính hiệu quả trong quá trình hoạt động, các ngân hàng phải có một chính sách
quản lý” (Lê Văn Lương, 2015).
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




7

Từ khái niệm về quản lý tín dụng ở trên, có thể hiểu quản lý tín dụng
bán lẻ là quá trình tác động của ngân hàng thương mại đến hoạt động tín dụng
bán lẻ nhằm đảm bảo cho hoạt động này được diễn ra một cách hiệu quả, đạt
được mục tiêu đề ra của ngân hàng.
1.1.2. Đặc điểm và vai trò của quản lý tín dụng bán lẻ
1.1.2.1. Đặc điểm của quản lý tín dụng bán lẻ
Quản lý tín dụng bán lẻ có các đặc điểm sau:
- Số lượng khách hàng của tín dụng bán lẻ thường khá lớn, bao gồm
các khách hàng cá nhân, hộ gia đình và hộ kinh doanh. Do đó quản lý tín
dụng bán lẻ cần quản lý một khối lượng lớn khách hàng bản lẻ bao gồm các
đối tượng là cá nhân và hộ gia đình, hộ kinh doanh.
- Giá tri khoản vay tín dụng bán lẻ của các khách hàng thường không
quá lớn bởi vì khách hàng của tín dụng bán lẻ chủ yếu cần vay một lượng tiền
nhất định để phục vụ các nhu cầu cá nhân, tiêu dùng, mua sắm hoặc đầu tư…
Giá tri khoản vay của khách hàng tín dụng bán lẻ thường nhỏ hơn nhiều so
với khách hàng tín dụng doanh nghiệp. Chính vì vậy quản lý tín dụng bán lẻ
sẽ phải quản lý từng khoản vay nhỏ lẻ của các khách hàng.
- Do số lượng khách hàng của tín dụng bán lẻ thường khá lớn, trong khi

Thứ ba, quản lý tín dụng bán lẻ không chỉ quan trọng đối với ngân
hàng, khách hàng mà nó còn góp phần không nhỏ vào công cuộc xây dựng
và phát triển kinh tế đất nước. Thông qua quản lý tín dụng bán lẻ giúp phân
bổ các nguồn lực tài chính một cách hiệu quả. Ngân hàng hoạt động tốt hơn,
người dân có vốn để đầu tư, sản xuất, kinh doanh… Điều đó góp phần ổn
định và phát triển kinh tế - xa hội, giúp phân bổ vốn từ nguồn có vốn sang
người cần vốn. Ngoài ra, quản lý tín dụng bán lẻ luôn đi đôi với yếu tố lai
suất, yếu tố này tham gia vào việc góp phần ổn định giá tri đồng tiền và lưu
thông tiền tệ.
1.1.3. Nội dung quản lý tín dụng bán lẻ của ngân hàng thương mại
Quản lý tín dụng bán lẻ của ngân hàng cần phải quản lý về các vấn đề
sau: Quản lý về quy trình tín dụng bán lẻ, thu nhập từ hoạt động tín dụng bán
lẻ, Quy mô tín dụng bán lẻ, thi phần tín dụng bán lẻ, cơ cấu nợ tín dụng bán
lẻ, chính sách tín dụng bán lẻ, chất lượng tín dụng bán lẻ, khả năng kiểm soát
rủi ro tín dụng bán lẻ.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




9

1.1.3.1. Quản lý về quy trình tín dụng bán lẻ
“Quy trình tín dụng bán lẻ có thể được hiểu là các qui định, nguyên tắc
của ngân hàng thương mại trong việc cấp tín dụng bán lẻ. Nó bao gồm các
bước cụ thể theo một trình tự nhất định tính từ khi chuẩn bi hô sơ đề nghi cấp
tín dụng bán lẻ cho đến khi chấm dứt quan hệ tín dụng bán lẻ giữa ngân hàng
với các khách hàng. Thông thường, quy trình tín dụng bán lẻ gồm có 6 bước,
đó là: lập hô sơ tín dụng bán lẻ; phân tích tín dụng bán lẻ; quyết định tín dụng
bán lẻ; giải ngân; giám sát; thu nợ và thanh lý khi hợp đồng tín dụng bán lẻ

hàng. Tuy nhiên, để có được nguồn thu từ hoạt động tín dụng bán lẻ, ngân
hàng cũng cần bỏ ra chi phí nhất định như chi phí quản lý khách hàng, chi phí
thẩm định, chi phí thu hồi nợ… Quản lý thu nhập từ hoạt động tín dụng bán lẻ
phải quản lý các vấn đề liên quan đến cả doanh thu và chi phí. Vì thu nhập
bằng doanh thu và chi phí nên làm sao phải giải quyết hài hòa mối quan hệ
giữa 2 yếu tố này để có thể mang về thu nhập lớn nhất có thể.
Quản lý thu nhập của hoạt động tín dụng bán lẻ đi đôi với việc quản lý
việc sử dụng các chi phí cho hoạt động này, làm sao có phương án tiết kiệm
chi phí một cách tối đa. Đồng thời có kế hoạch để tạo ra doanh thu lớn nhất từ
tín dụng bán lẻ.
1.1.3.3. Quản lý về thu nhập khách hàng vay tín dụng bán lẻ
Khách hàng chính là nội dung cơ bản của quản lý tín dụng bán lẻ. Hoạt
động tín dụng bán lẻ muốn được thực hiện và mang được thu nhập về cho
ngân hàng thì khách hàng là yếu tốt không thể thiếu được. Khách hàng của tín
dụng bán lẻ là cá nhân, hộ gia đình và hộ kinh doanh. Họ cần vay vốn để phục
vụ các nhu cầu về mua sắm, đầu tư, kinh doanh…
Quản lý tín dụng bán lẻ phải xác định ro đối tượng khách hàng của
ngân hàng là những ai, khả năng thanh toán của khách hàng. Khách hàng
đông là một mục tiêu mà nhiều ngân hàng hướng tới. Nhưng điều quan trọng
nhất phải là chất lượng khách hàng. Nếu khách hàng đông nhưng khả năng
thanh toán thấp, dễ dẫn đến nợ xấu thì lại lo điều đáng lo ngại đối với các
ngân hàng. Quản lý khách hàng phải từ khâu đầu tiên, từ khi thẩm định nhu
cầu vay vốn tín dụng bán lẻ của khách hàng, xác định ro nhu cầu vay vốn và
khả năng trả nợ của khách hàng. Trong quá trình vay vốn, phải thường xuyên
theo dõi tình hình khách hàng, kiểm tra tình trạng trả lai của khách, tình hình
sản xuất, kinh doanh của đối tượng hộ sản xuất, kinh doanh. Cần phải có phân
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN