BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
----------
NGUYỄN BÁ THẮNG
VAI TRÒ CỦA THANH TRA TỈNH LAI CHÂU
TRONG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO LIÊN QUAN
ĐẾN BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ VÀ TÁI ĐỊNH CƯ CÁC
CÔNG TRÌNH THỦY ĐIỆN
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ VÀ CHÍNH SÁCH
MÃ NGÀNH: 8340410
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ
Người hướng dẫn khoa học:
PGS.TS. PHẠM THỊ THU HÀ
HÀ NỘI – 2019
LỜI CAM ĐOAN
Tôi cam đoan, đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, dưới sự hướng dẫn
của GS.TS. Mai Ngọc Cường. Các số liệu là trung thực. Những kết quả nêu trong
luận văn chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Hà Nội, ngày
tháng
CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG VAI TRÒ CỦA THANH TRA
TỈNH LAI CHÂU TRONG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO LIÊN
QUAN ĐẾN BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ VÀ TÁI ĐỊNH CƯ CÁC CÔNG
TRÌNH THỦY ĐIỆN GIAI ĐOẠN 2014- 2018...................................................26
2.1. Bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện trên địa bàn
tỉnh Lai Châu giai đoạn 2014 - 2018.....................................................................26
2.1.1. Giới thiệu về tỉnh Lai Châu.....................................................................26
2.1.2. Thực trạng các công trình thủy điện trên địa bàn tỉnh Lai Châu giai đoạn
2014 - 2018.......................................................................................................30
2.1.3. Thực trạng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện trên
địa bàn tỉnh Lai Châu giai đoạn 2014-2018......................................................32
2.2. Thực trạng giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư các công trình thủy điện giai đoạn 2014 - 2018.................................37
2.2.1. Thực trạng khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định
cư các công trình thủy điện giai đoạn 2014 - 2018............................................37
2.2.2. Kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư.........................................................................................................41
2.3. Thực trạng vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong giải quyết khiếu nại,
tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện
giai đoạn 2014 – 2018.............................................................................................45
2.3.1. Thực trạng bộ máy của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong giải quyết khiếu nại, tố
cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện............47
2.3.2. Thực trạng hướng dẫn UBND cấp huyện, các cơ quan thực hiện việc giải
quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công
trình thủy điện...................................................................................................53
2.3.3. Thực trạng vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong thanh tra, kiểm tra
trách nhiệm giải quyết khiếu nại, tố cáo............................................................55
2.3.4. Thực trạng vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong xác minh, kết luận
3.2. Giải pháp phát huy vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong giải quyết
khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình
thủy điện đến năm 2020 định hướng đến năm 2025............................................79
3.2.1. Hoàn thiện bộ máy của Thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo
liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện..........79
3.2.2. Hoàn thiện hướng dẫn UBND cấp huyện, các cơ quan thực hiện việc tiếp
công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo...............................................................80
3.2.3. Hoàn thiện thanh tra, kiểm tra trách nhiệm của Chủ tịch UBND cấp
huyện trong việc tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo.............................81
3.2.4. Hoàn thiện xác minh, kết luận và kiến nghị việc giải quyết vụ việc khiếu
nại, tố cáo thuộc thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp tỉnh..............................82
3.2.5. Hoàn thiện việc xem xét, kết luận việc giải quyết tố cáo mà Chủ tịch
UBND cấp huyện đã giải quyết nhưng có dấu hiệu vi phạm pháp luật.............83
3.2.6. Hoàn thiện theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các quyết định giải
quyết khiếu nại, kết luận nội dung tố cáo..........................................................84
3.3. Một số kiến nghị..............................................................................................84
3.3.1 Kiến nghị với công chức làm công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo của
Thanh tra tỉnh....................................................................................................84
3.3.2 Kiến nghị với Thanh tra Chính phủ........................................................85
3.3.3 Kiến nghị với UBND tỉnh Lai Châu.........................................................86
KẾT LUẬN............................................................................................................. 87
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ
BẢNG
Bảng 2.1
Bảng 2.8.
Kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư công trình thủy điện Bản Chát giai đoạn 2014 - 2018........42
Bảng 2.9.
Kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư công trình thủy điện Huội Quảng giai đoạn 2014 - 2018. . .43
Bảng 2.10. Kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư công trình thủy điện Lai Châu giai đoạn 2014 - 2018........44
Bảng 2.11
Khung vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong giải quyết khiếu nại,
tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình
thủy điện..............................................................................................46
Bảng 2.12. Nhân lực Thanh tra tỉnh Lai Châu giai đoạn 2014 - 2018....................51
Bảng 2.13 Kết quả điều tra về thực trạng bộ máy của Thanh tra tỉnh Lai Châu
trong giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư các công trình thủy điện.....................................................52
Bảng 2.14 Thực trạng hướng dẫn UBND cấp huyện, các cơ quan thực hiện việc
giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định
cư các công trình thủy điện..................................................................55
Bảng 2.15 Thực trạng vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong thanh tra trách
nhiệm giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
MỞ ĐẦU
1. Lý do lựa chọn đề tài
Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước của dân, do dân
và vì dân, do đó khiếu nại, tố cáo (KN,TC) là một trong những quyền cơ bản của
công dân được ghi nhận trong Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam. Để cụ thể hóa quyền cơ bản này Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa
Việt Nam khóa XIII, kỳ họp thứ 2 ngày 11 tháng 11 năm 2011 đã thông qua Luật
Khiếu nại, Luật Tố cáo có hiệu lực từ ngày 01/7/2012 là cơ sở pháp lý quan trọng
để công dân thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo của mình; các cơ quan Nhà nước có
thẩm quyền thực hiện việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân; bảo vệ quyền
và lợi ích hợp pháp của công dân, lợi ích của Nhà nước. Nhà nước thông qua việc
tiếp công dân, giải quyết khiếu nại khiếu nại, tố cáo phát hiện, kiểm tra, giám sát
việc chấp hành pháp luật của cơ quan, tổ chức và cá nhân. Thực hiện tốt công tác
tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo là cơ sở quan trọng để Đảng và Nhà
nước ta nhận định, đánh giá đúng đắn năng lực, phẩm chất của cán bộ, công chức
trong việc thực thi nhiệm vụ, công vụ được giao, từ đó đưa ra những biện pháp
hữu hiệu trong việc thực hiện chính sách pháp luật, thực hiện chức năng quản lý
nhà nước.
Tỉnh Lai Châu là một trong những tỉnh thực hiện nhiều công trình thuỷ điện
trong đó có các công trình thuỷ điện lớn đang được triển khai thực hiện như thuỷ
điện Lai Châu, thuỷ điện Huội Quảng, Bản Chát,… Việc thực hiện các công trình
thuỷ điện góp phần cung cấp nguồn năng lượng phục vụ phát triển kinh tế, xã hội
của đất nước. Tuy nhiên, đi kèm với việc thực hiện những công trình lớn công tác
đền bù, giải phóng mặt bằng, tái định cư cũng diễn ra trên phạm vi rộng liên quan
trực tiếp đến đời sống của nhiều địa bàn dân cư, từ đó cũng làm nảy sinh nhiều vấn
đề phức tạp về an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, phát sinh vấn đề khiếu kiện,
nhất là khiếu kiện đông người.
Trong những năm qua, Thanh tra tỉnh Lai Châu đã phát huy vai trò tích cực
trong tham mưu giúp UBND tỉnh Lai Châu thực hiện giải quyết khiếu nại, tố cáo
thu hồi đất; thực trạng thu hồi đất và giải quyết khiếu nại về thu hồi đất ở Việt
Nam; định hướng, giải pháp giải quyết khiếu nại về thu hồi đất. Tuy nhiên, đề tài
3
phân tích, đánh giá và đưa ra các giải pháp mang tính chất chung nhất về tình hình
khiếu nại thu hồi đất trên địa bàn cả nước.
Luận văn của tác giả Phan Duy Hùng (2011) Trường Đại học Quốc gia Hà
Nội, Khoa Luật về “Giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai của cơ quan hành
chính Nhà nước (qua thực tiễn tỉnh Nghệ An)” Luận văn đã đề cập đến thực tiễn
công tác giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai trên địa bàn tỉnh Nghệ An và
đưa ra giải pháp nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại về đất đai của cơ quan hành
chính nhà nước.
Tác giả Giang Thị Bích Vượng (2015), Luận văn thạc sỹ kinh tế về “Giải
quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai của UBND thành phố Hà Nội”. Luận văn
đã đánh giá thực trạng công tác giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai của
UBND thành phố Hà Nội và đưa ra các giải pháp thực hiện tốt công tác giải
quyết khiếu nại.
Tác giả Phạm Tiến Dũng (2013), Luận văn thạc sỹ kinh tế về “Hoàn
Thiện tổ chức thực thi chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng
mặt bằng khi nhà nước thu hồi đất tại Thị xã Thái Hòa” Luận văn đã đánh giá
thực tiễn việc thực thi chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng
mặt bằng khi nhà nước thu hồi đất và các giải pháp để thực hiện tốt nhiệm vụ
đó của thị xã Thái Hòa.
Tác giả Nguyễn Hải Đường (2017), Luận văn thạc sỹ kinh tế về “Hoàn thiện
công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh”.
Luận văn đánh giá công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra
thành phố Vinh và đưa ra những giải pháp thực hiện tốt công tác giải quyết khiếu
nại, tố cáo về đất đai.
Có thể thấy công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo nói chung, giải quyết khiếu
cần phải bổ sung những giải pháp nào?
4. Phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong giải quyết
khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy
điện.
- Phạm vi về nội dung: Luận văn tập trung nghiên cứu vai trò của Thanh tra
tỉnh Lai Châu trong giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư các công trình thủy điện theo cách tiếp cận chức năng, nhiệm vụ của
Thanh tra tỉnh bao gồm : việc hướng dẫn UBND cấp huyện thực hiện giải quyết
5
khiếu nại, tố cáo; thanh tra trách nhiệm đối với UBND cấp huyện; xác minh, giải
quyết các vụ việc khiếu nại, tố cáo khi được giao; xem xét các kết luận tố cáo của
Chủ tịch UBND cấp huyện theo quy định của pháp luật; Theo dõi, kiểm tra, đôn
đốc việc thực hiện các quyết định giải quyết khiếu nại, kết luận nội dung tố cáo,
quyết định xử lý tố cáo của Chủ tịch UBND tỉnh.
- Phạm vi về không gian: Luận văn nghiên cứu thực trạng công tác giải
quyết khiếu nại, tố cáo của công dân trước, trong và sau quá trình thực hiện
công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư các công trình thủy điện trên địa bàn tỉnh
Lai Châu.
- Phạm vi về thời gian: Dữ liệu được thu thập cho giai đoạn 2014 – 2018;
Điều tra tiến hành vào tháng 02 năm 2019; Các giải pháp và kiến nghị được đề xuất
cho giai đoạn đến 2025.
5. Phương pháp nghiên cứu
5.1. Khung nghiên cứu
Để phát huy vai trò của thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố
cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện
ta phải xác định khung nghiên cứu. Trong đó, luận văn phải xác định các
trình thủy điện:
Thực hiện mục tiêu của thanh tra
tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo
liên quan đến bồi thường, hỗ trợ tái
định cư các công trình thủy điện
- Bộ máy của thanh tra tỉnh trong giải quyết
khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường,
hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện
- Hướng dẫn kịp thời UBND cấp huyện
thực hiện việc tiếp công dân, xử lý đơn
khiếu nại, tố cáo, giải quyết khiếu nại,
tố cáo và thực hiện nhiệm vụ tiếp công
dân theo quy định
- Hướng dẫn UBND cấp huyện thực hiện
việc tiếp công dân, xử lý đơn khiếu nại, tố
cáo, giải quyết khiếu nại, tố cáo; thực hiện
việc tiếp công dân tại trụ sở làm việc theo
quy định;
- Thanh tra trách nhiệm của chủ tịch UBND
cấp huyện trong việc tiếp công dân, giải
quyết khiếu nại, tố cáo; kiến nghị các biện
pháp để làm tốt công tác giải quyết khiếu
nại, tố cáo thuộc phạm vi quản lý của chủ
tịch UBND cấp tỉnh;
- Xác minh, kết luận và kiến nghị việc giải
quyết vụ việc khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm
giải quyết tố cáo có vi phạm pháp luật.
- Tỷ lệ quyết định giải quyết khiếu nại,
kết luận nội dung tố cáo, quyết định xử
lý tố cáo của chủ tịch UBND cấp tỉnh
được theo dõi, kiểm tra, đôn đốc kịp
thời, đúng pháp luật.
Sơ đồ 1. Khung nghiên cứu vai trò của thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu
nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các dự án thủy điện
Nguồn: Tác giả căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của Thanh tra tỉnh quy định
tại Quyết định số 11/2015/QĐ-UBND của UBND tỉnh Lai Châu
5.2. Quy trình nghiên cứu được tiến hành theo các bước sau:
Học viên đã sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng với
quy trình nghiên cứu như sau:
Bước 1: Nghiên cứu cơ sở lý luận về vai trò của thanh tra tỉnh trong giải
quyết khiếu nại, tố cáo để đưa ra được một khung phân tích thực trạng công tác giải
7
quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, di dân và tái định cư các công trình
thủy điện.
Bước 2: Thu thập dữ liệu thứ cấp từ phòng chuyên môn của Thanh tra tỉnh,
Thanh tra huyện, UBND cấp huyện, Ban quản lý dự án Tái định cư cấp huyện,
cấp tỉnh, các báo cáo tình hình giải quyết khiếu nại, tố cáo hàng năm, báo cáo
chuyên đề liên quan đến thực hiện các công trình thủy điện. Ngoài ra dữ liệu thứ
cấp còn thu thập từ các bộ luật, điều luật, nghị định , thông tư của Quốc hội,
Chính phủ, Thanh tra Chính phủ ban hành về tiêu chuẩn ngành thanh tra, chức
năng, nhiệm vụ của Thanh tra tỉnh; các cuốn sách, giáo trình, tài liệu viết về
khiếu nại, tố cáo. Qua đó làm rõ thực trạng về vai trò của Thanh tra tỉnh Lai
Châu trong giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết thúc, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về vai trò của Thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu
nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện.
Chương 2: Phân tích thực trạng vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu trong
giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công
trình thủy điện giai đoạn 2014- 2018.
Chương 3: Một số giải pháp phát huy vai trò của Thanh tra tỉnh Lai Châu
trong giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư
các công trình thủy điện đến năm 2025.
9
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VAI TRÒ CỦA THANH TRA
TỈNH TRONG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO
LIÊN QUAN ĐẾN BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ VÀ TÁI ĐỊNH CƯ
CÁC CÔNG TRÌNH THỦY ĐIỆN
1.1. Khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi
thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện
1.1.1. Công trình thủy điện và bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công
trình thủy điện
1.1.1.1. Thủy điện
Khái niệm: Thủy điện là nguồn điện có được từ năng lượng nước. Đa số
năng lượng thủy điện có được từ thế năng của nước được tích tại các đập nước làm
quay một tuốc bin nước và máy phát điện. Ít được biết đến hơn là sử dụng năng
lượng động lực của nước hay các nguồn nước không bị tích bằng các đập nước
như năng lượng thuỷ triều. Thủy điện là nguồn năng lượng có thể hồi phục.
Đặc điểm: Năng lượng lấy được từ nước phụ thuộc không chỉ vào thể tích
1.1.2.1. Khái niệm về khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư các công trình thủy điện
Khiếu nại liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy
điện là việc công dân, cơ quan, tổ chức theo thủ tục quy định, đề nghị cơ quan, tổ
chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi hành chính
của cơ quan hành chính nhà nước, của người có thẩm quyền trong cơ quan hành
chính nhà nước liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư công trình thủy điện
khi có căn cứ cho rằng quyết định hoặc hành vi đó là trái pháp luật, xâm phạm
quyền, lợi ích hợp pháp của mình.
Tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy
điện là việc công dân theo thủ tục quy định báo cho cơ quan, tổ chức, cá nhân có
thẩm quyền biết về hành vi vi phạm pháp luật của bất cứ cơ quan, tổ chức, cá nhân
nào liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư công trình thủy điện gây thiệt
11
hại hoặc đe dọa gây thiệt hại lợi ích của nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công
dân, cơ quan, tổ chức.
1.1.2.2. Đặc điểm của khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và
tái định cư các công trình thủy điện
Khiếu nại liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình
thủy điện: là việc người dân thuộc diện di dân khi thực hiện các công trình thủy
điện được hưởng các chính sách về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi nhận được
quyết định thu hồi đất, quyết định phê duyệt phương án bồi thường nhận thấy quyết
định của cơ quan có thẩm quyền áp dụng các cơ chế, chính sách chưa đúng theo quy
định ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của mình khiếu nại với cơ quan có thẩm quyền
để được xem xét, đòi lại quyền lợi mà mình được hưởng. Khiếu nại liên quan đến
bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công trình thủy điện có ảnh hưởng đến nhiều
người dân bị thu hồi đất do đó đối với khiếu nại này thường liên quan đến nhiều gia
đình (khiếu nại đông người).
phạm pháp luật của người khác có thể không liên quan trực tiếp đến quyền lợi của
người tố cáo.
1.1.3. Giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư các công trình thủy điện
Mục tiêu của giải quyết khiếu nại liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư các công trình thủy điện là nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của
người khiếu nại khỏi bị xâm hại bởi những việc làm, những quyết định, chính sách
trái pháp luật của các cơ quan nhà nước và người có thẩm quyền trong các cơ quan
nhà nước có thẩm quyền. Suy rộng ra mục tiêu của khiếu nại chính là nhằm bảo
đảm cho các quy định pháp luật liên quan tới các quyền, lợi ích của cơ quan, tổ
chức, công dân được thực hiện nghiêm chỉnh; giúp cho hoạt động quản lý, điều
hành của các cơ quan, tổ chức nhà nước có hiệu quả, các quyết định, hành vi hành
chính trái pháp luật được sửa đổi hoặc bãi bỏ kịp thời, ngăn ngừa các vi phạm pháp
luật có thể xảy ra từ phía những người thực thi công vụ… góp phần nâng cao hiệu
quả quản lý nhà nước.
Mục tiêu của giải quyết tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư các công trình thủy điện là kịp thời phát hiện hành vi vi phạm pháp luật
của bất cứ tổ chức, cá nhân liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các công
trình thủy điện có dấu hiệu gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại lợi ích của Nhà
13
nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức. Qua đó có biện pháp
giáo dục, trừng trị kịp thời, thậm chí là áp dụng các biện pháp nghiêm khắc để loại
trừ những hành vi trái pháp luật xâm phạm đến lợi ích của Nhà nước, của tập thể,
của cá nhân.
Nguyên tắc giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ
và tái định cư các công trình thủy điện: Nguyên tắc giải quyết khiếu nại, tố cáo là
phải tuân thủ đúng quy trình, thủ tục theo quy định của pháp luật, cụ thể như sau:
- Việc giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và tái
BỘ PHẬN
PHÂN LOẠI
XỬ LÝ ĐƠN
KHIẾU NẠI,
TỐ CÁO
THÔNG BÁO
THỤ LÝ,
QUYẾT ĐỊNH
XÁC MINH
NỘI DUNG
KHIẾU NẠI,
TỐ CÁO
QUYẾT
ĐỊNH GIẢI
QUYẾT
KHIẾU NẠI,
KẾT LUẬN
NỘI DUNG
TỐ CÁO
Sơ đồ 1.1 Quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo của thanh tra tỉnh
Nguồn: Quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo theo Thông tư 06/2013-TT-TTCP;
Thông tư 07/2013/TT-TTCP ngày 31/10/2013 của Thanh tra Chính phủ.
Bước 1: Tổ chức, cá nhân gửi đơn khiếu nại, tố cáo tại bộ phận một cửa của
thanh tra tỉnh hoặc bộ phận tiếp công dân của thanh tra tỉnh.
Bước 2: Bộ phận một cửa hoặc tiếp công dân chuyển đơn cho phòng nghiệp
vụ có chức năng giải quyết khiếu nại, tố cáo thực hiện việc phân loại xử lý đơn
người đứng đầu cơ quan thanh tra. Tham mưu giúp UBND cấp tỉnh quản lý nhà
nước về tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và thực hiện nhiệm vụ tiếp công
dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật.
Thanh tra tỉnh thuộc hệ thống hành pháp, được thành lập ở cấp tỉnh. Cơ quan
thanh tra tỉnh trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình thực hiện và giúp thực hiện
quản lý nhà nước về thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng,
chống tham nhũng; tiến hành thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo,
phòng chống tham nhũng theo quy định của pháp luật. Cơ quan thanh tra vừa chịu sự
chỉ đạo, điều hành của thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước cùng cấp, vừa chịu sự chỉ
đạo về công tác, hướng dẫn về tổ chức, nghiệp vụ của cơ quan thanh tra cấp trên.
Chức năng, nhiệm vụ của Thanh tra tỉnh: Thanh tra tỉnh là cơ quan chuyên
môn thuộc UBND tỉnh có chức năng tham mưu, giúp UBND cấp tỉnh quản lý nhà
nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham
nhũng; tiến hành thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng
theo quy định của pháp luật.
Thanh tra tỉnh chịu sự chỉ đạo, quản lý về tổ chức, biên chế và công tác
của UBND cấp tỉnh mà trực tiếp là chủ tịch UBND cấp tỉnh; đồng thời chịu sự chỉ
đạo về công tác, hướng dẫn về tổ chức, nghiệp vụ của thanh tra chính phủ.
Thanh tra tỉnh thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của pháp luật về
thanh tra, khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng và các nhiệm vụ, quyền hạn
cụ thể.
16
1.2.2. Mục tiêu của Thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo
Mục tiêu của thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo là tham mưu
giải quyết kịp thời, có hiệu quả theo đúng quy định của pháp luật, phù hợp thực tế
đối với các vụ việc khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền ngay từ khi mới phát sinh tại
cơ sở, địa phương; thực hiện tốt các quyết định giải quyết khiếu nại, quyết định xử
lý tố cáo đã có hiệu lực pháp luật; phối hợp chặt chẽ với các ngành các cấp tập trung
của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
1.2.3. Nguyên tắc hoạt động của Thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu nại,
tố cáo
Nguyên tắc hoạt động của thanh tra tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo là
phải tuân theo pháp luật; bảo đảm chính xác, khách quan, trung thực, công khai, dân
chủ, kịp thời, đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục và thời hạn theo quy định của pháp
luật; không làm cản trở đến hoạt động bình thường của cơ quan, tổ chức và cá nhân
trong quá trình giải quyết khiếu nại, tố cáo. Bảo vệ lợi ích của Nhà nước, tập thể,
quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.
Nguyên tắc tuân theo pháp luật trong giải quyết khiếu nại, tố cáo là quá trình
giải quyết khiếu nại, tố cáo phải được thực hiện trên cơ sở những quy định của pháp
luật hiện hành về khiếu nại, tố cáo. Không một cơ quan, tổ chức, cá nhân nào được
can thiệp trái pháp luật vào hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo. Việc can thiệp
không có căn cứ pháp luật của bất kỳ tổ chức, cá nhân nào đều là bất hợp pháp và
tùy theo mức độ nặng, nhẹ sẽ bị xử lý theo các quy định của pháp luật.
Nguyên tắc đảm bảo chính xác, khách quan, dân chủ, công khai, kịp thời trong
giải quyết khiếu nại, tố cáo. Giải quyết khiếu nại, tố cáo là việc xem xét những kiến
nghị, phản ánh của công dân liên quan đến hoạt động quản lý của cơ quan nhà nước
qua đó đó đề ra những biện pháp xử lý thích hợp, đảm bảo cho chính sách, pháp
luật, kế hoạch được tôn trọng thực hiện. Quyết định giải quyết khiếu nại, Kết luận
nội dung tố cáo rất quan trọng bởi nó phải làm rõ tính đúng sai, nêu rõ tình hình,
tính chất, hậu quả của sự việc, xác định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân nếu họ sai
phạm và yêu cầu các đối tượng này có những biện pháp tích cực loại trừ những sai
phạm đó. Công khai, dân chủ là bản chất chế độ xã hội của chúng ta và nó cũng đã
trở thành một nguyên tắc trong hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo.
Ngoài các nguyên tắc chung trong giải quyết khiếu nại, tố cáo. Nguyên tắc
trong giải quyết tố cáo phải bảo đảm an toàn cho người tố cáo; Trong phạm vi trách
18